| Library / Tipiṭaka / तिपिटक • Tipiṭaka / इतिवुत्तकपाळि • Itivuttakapāḷi |
४. पञ्ञापरिहीनसुत्तं
4. Paññāparihīnasuttaṃ
४१. वुत्तञ्हेतं भगवता, वुत्तमरहताति मे सुतं –
41. Vuttañhetaṃ bhagavatā, vuttamarahatāti me sutaṃ –
‘‘ते, भिक्खवे, सत्ता सुपरिहीना ये अरियाय पञ्ञाय परिहीना। ते दिट्ठेव धम्मे दुक्खं विहरन्ति सविघातं सउपायासं सपरिळाहं; कायस्स भेदा परं मरणा दुग्गति पाटिकङ्खा। ते 1, भिक्खवे, सत्ता अपरिहीना ये अरियाय पञ्ञाय अपरिहीना। ते दिट्ठेव धम्मे सुखं विहरन्ति अविघातं अनुपायासं अपरिळाहं; कायस्स भेदा परं मरणा सुगति पाटिकङ्खा’’ति। एतमत्थं भगवा अवोच। तत्थेतं इति वुच्चति –
‘‘Te, bhikkhave, sattā suparihīnā ye ariyāya paññāya parihīnā. Te diṭṭheva dhamme dukkhaṃ viharanti savighātaṃ saupāyāsaṃ sapariḷāhaṃ; kāyassa bhedā paraṃ maraṇā duggati pāṭikaṅkhā. Te 2, bhikkhave, sattā aparihīnā ye ariyāya paññāya aparihīnā. Te diṭṭheva dhamme sukhaṃ viharanti avighātaṃ anupāyāsaṃ apariḷāhaṃ; kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugati pāṭikaṅkhā’’ti. Etamatthaṃ bhagavā avoca. Tatthetaṃ iti vuccati –
‘‘पञ्ञाय परिहानेन, पस्स लोकं सदेवकं।
‘‘Paññāya parihānena, passa lokaṃ sadevakaṃ;
निविट्ठं नामरूपस्मिं, इदं सच्चन्ति मञ्ञति॥
Niviṭṭhaṃ nāmarūpasmiṃ, idaṃ saccanti maññati.
‘‘पञ्ञा हि सेट्ठा लोकस्मिं, यायं निब्बेधगामिनी।
‘‘Paññā hi seṭṭhā lokasmiṃ, yāyaṃ nibbedhagāminī;
याय सम्मा पजानाति, जातिभवपरिक्खयं॥
Yāya sammā pajānāti, jātibhavaparikkhayaṃ.
‘‘तेसं देवा मनुस्सा च, सम्बुद्धानं सतीमतं।
‘‘Tesaṃ devā manussā ca, sambuddhānaṃ satīmataṃ;
अयम्पि अत्थो वुत्तो भगवता, इति मे सुतन्ति। चतुत्थं।
Ayampi attho vutto bhagavatā, iti me sutanti. Catutthaṃ.
Footnotes:
Related texts:
अट्ठकथा • Aṭṭhakathā / सुत्तपिटक (अट्ठकथा) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / खुद्दकनिकाय (अट्ठकथा) • Khuddakanikāya (aṭṭhakathā) / इतिवुत्तक-अट्ठकथा • Itivuttaka-aṭṭhakathā / ४. पञ्ञापरिहीनसुत्तवण्णना • 4. Paññāparihīnasuttavaṇṇanā
