| Library / Tipiṭaka / ติปิฎก • Tipiṭaka / วิมติวิโนทนี-ฎีกา • Vimativinodanī-ṭīkā |
๖. เภสชฺชกฺขนฺธโก
6. Bhesajjakkhandhako
ปญฺจเภสชฺชาทิกถาวณฺณนา
Pañcabhesajjādikathāvaṇṇanā
๒๖๐. เภสชฺชกฺขนฺธเก ปิตฺตํ โกฎฺฐพฺภนฺตรคตํ โหตีติ พหิสรีเร พฺยาเปตฺวา ฐิตํ อพทฺธปิตฺตํ โกฎฺฐพฺภนฺตรคตํ โหติ, เตน ปิตฺตํ กุปิตํ โหตีติ อธิปฺปาโยฯ
260. Bhesajjakkhandhake pittaṃ koṭṭhabbhantaragataṃ hotīti bahisarīre byāpetvā ṭhitaṃ abaddhapittaṃ koṭṭhabbhantaragataṃ hoti, tena pittaṃ kupitaṃ hotīti adhippāyo.
๒๖๑-๒. ปาฬิยํ นจฺฉาเทนฺตีติ รุจิํ น อุปฺปาเทนฺติฯ สุสุกาติ สมุเทฺท เอกา มจฺฉชาติ, กุมฺภิลาติปิ วทนฺติฯ สํสฎฺฐนฺติ ปริสฺสาวิตํฯ
261-2. Pāḷiyaṃ nacchādentīti ruciṃ na uppādenti. Susukāti samudde ekā macchajāti, kumbhilātipi vadanti. Saṃsaṭṭhanti parissāvitaṃ.
๒๖๓. ปิเฎฺฐหีติ ปิสิเตหิฯ กสาเวหีติ ตจาทีนิ อุทเก ตาเปตฺวา คหิตอูสเรหิฯ อุพฺภิทนฺติ อูสรปํสุมยํฯ โลณพิลนฺติ โลณวิเสโสฯ
263.Piṭṭhehīti pisitehi. Kasāvehīti tacādīni udake tāpetvā gahitaūsarehi. Ubbhidanti ūsarapaṃsumayaṃ. Loṇabilanti loṇaviseso.
๒๖๔-๕. ฉกณนฺติ โคมยํฯ ปากติกจุณฺณนฺติ อปกฺกกสาวจุณฺณํ, คนฺธจุณฺณํ ปน น วฎฺฎติฯ ปาฬิยํ จุณฺณจาลินินฺติ อุทุกฺขเล โกฎฺฎิตจุณฺณปริสฺสาวนิํฯ สุวณฺณเครุโกติ สุวณฺณตุตฺถาทิฯ ปาฬิยํ อญฺชนูปปิสนนฺติ อญฺชเน อุปเนตุํ ปิสิตพฺพเภสชฺชํฯ
264-5.Chakaṇanti gomayaṃ. Pākatikacuṇṇanti apakkakasāvacuṇṇaṃ, gandhacuṇṇaṃ pana na vaṭṭati. Pāḷiyaṃ cuṇṇacālininti udukkhale koṭṭitacuṇṇaparissāvaniṃ. Suvaṇṇagerukoti suvaṇṇatutthādi. Pāḷiyaṃ añjanūpapisananti añjane upanetuṃ pisitabbabhesajjaṃ.
๒๖๗-๙. กพฬิกาติ อุปนาหเภสชฺชํฯ ฆรทินฺนกาพาโธ นาม ฆรณิยา ทินฺนวสีกรณเภสชฺชสมุฎฺฐิตอาพาโธฯ ตาย ฉาริกาย ปคฺฆริตํ ขาโรทกนฺติ ปริสฺสาวเน ตจฺฉาริกํ ปกฺขิปิตฺวา อุทเก อภิสิญฺจิเต ตโต ฉาริกโต เหฎฺฐา ปคฺฆริตํ ขาโรทกํฯ ปาฬิยํ อกฎยูเสนาติ อนภิสงฺขเตน มุคฺคยูเสนฯ กฎากเฎนาติ มุเคฺค ปจิตฺวา อจาเลตฺวา ปริสฺสาวิเตน มุคฺคยูเสนาติ วทนฺติฯ
267-9.Kabaḷikāti upanāhabhesajjaṃ. Gharadinnakābādho nāma gharaṇiyā dinnavasīkaraṇabhesajjasamuṭṭhitaābādho. Tāya chārikāya paggharitaṃ khārodakanti parissāvane tacchārikaṃ pakkhipitvā udake abhisiñcite tato chārikato heṭṭhā paggharitaṃ khārodakaṃ. Pāḷiyaṃ akaṭayūsenāti anabhisaṅkhatena muggayūsena. Kaṭākaṭenāti mugge pacitvā acāletvā parissāvitena muggayūsenāti vadanti.
ปญฺจเภสชฺชาทิกถาวณฺณนา นิฎฺฐิตาฯ
Pañcabhesajjādikathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
ติปิฎก (มูล) • Tipiṭaka (Mūla) / วินยปิฎก • Vinayapiṭaka / มหาวคฺคปาฬิ • Mahāvaggapāḷi
๑๖๐. ปญฺจเภสชฺชกถา • 160. Pañcabhesajjakathā
๑๖๑. มูลาทิเภสชฺชกถา • 161. Mūlādibhesajjakathā
อฎฺฐกถา • Aṭṭhakathā / วินยปิฎก (อฎฺฐกถา) • Vinayapiṭaka (aṭṭhakathā) / มหาวคฺค-อฎฺฐกถา • Mahāvagga-aṭṭhakathā / ปญฺจเภสชฺชาทิกถา • Pañcabhesajjādikathā
ฎีกา • Tīkā / วินยปิฎก (ฎีกา) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / สารตฺถทีปนี-ฎีกา • Sāratthadīpanī-ṭīkā / ปญฺจเภสชฺชาทิกถาวณฺณนา • Pañcabhesajjādikathāvaṇṇanā
ฎีกา • Tīkā / วินยปิฎก (ฎีกา) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / วชิรพุทฺธิ-ฎีกา • Vajirabuddhi-ṭīkā / ปญฺจเภสชฺชาทิกถาวณฺณนา • Pañcabhesajjādikathāvaṇṇanā
ฎีกา • Tīkā / วินยปิฎก (ฎีกา) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / ปาจิตฺยาทิโยชนาปาฬิ • Pācityādiyojanāpāḷi
๑๖๐. ปญฺจเภสชฺชาทิกถา • 160. Pañcabhesajjādikathā
๑๖๑. มูลาทิเภสชฺชกถา • 161. Mūlādibhesajjakathā
