| Library / Tipiṭaka / તિપિટક • Tipiṭaka / વિમતિવિનોદની-ટીકા • Vimativinodanī-ṭīkā |
પક્ખગણનાદિઉગ્ગહણાનુજાનનકથાદિવણ્ણના
Pakkhagaṇanādiuggahaṇānujānanakathādivaṇṇanā
૧૫૬. કતિમીતિ તિથિ-સદ્દાપેક્ખં ઇત્થિલિઙ્ગં દટ્ઠબ્બં.
156.Katimīti tithi-saddāpekkhaṃ itthiliṅgaṃ daṭṭhabbaṃ.
૧૬૩. ઉતુવસ્સેયેવાતિ હેમન્તગિમ્હેસુયેવ.
163.Utuvasseyevāti hemantagimhesuyeva.
૧૬૪. વિઞ્ઞાપેતીતિ એત્થ મનસા ચિન્તેત્વા કાયવિકારકરણમેવ વિઞ્ઞાપનન્તિ દટ્ઠબ્બં. પાળિયં અઞ્ઞસ્સ દાતબ્બા પારિસુદ્ધીતિ પારિસુદ્ધિદાયકેન પુન અઞ્ઞસ્સ ભિક્ખુનો સન્તિકે દાતબ્બા. ‘‘ભૂતંયેવ વા સામણેરભાવં આરોચેતી’’તિ વુત્તત્તા ઊનવીસતિવસ્સકાલે ઉપસમ્પન્નસ્સ, અન્તિમવત્થુઅજ્ઝાપન્નસિક્ખાપચ્ચક્ખાતાદીનં વા યાવ ભિક્ખુપટિઞ્ઞા વત્તતિ, તાવ તેહિ આહટાપિ છન્દપારિસુદ્ધિ આગચ્છતિ. યદા પન તે અત્તનો સામણેરાદિભાવં પટિજાનન્તિ, તતો પટ્ઠાયેવ નાગચ્છતીતિ દસ્સિતન્તિ દટ્ઠબ્બં. પાળિયમ્પિ હિ ‘‘દિન્નાય પારિસુદ્ધિયા સઙ્ઘપ્પત્તો વિબ્ભમતિ…પે॰… પણ્ડકો પટિજાનાતિ. તિરચ્છાનગતો પટિજાનાતિ. ઉભતોબ્યઞ્જનકો પટિજાનાતિ, આહટા હોતિ પારિસુદ્ધી’’તિ વુત્તત્તા પણ્ડકાદીનમ્પિ ભિક્ખુપટિઞ્ઞાય વત્તમાનકાલેસુ છન્દપારિસુદ્ધિયા આગમનં સિદ્ધમેવ. તેનાહ ‘‘એસ નયો સબ્બત્થા’’તિ. ઉમ્મત્તકખિત્તચિત્તવેદનાટ્ટાનં પન પકતત્તા અન્તરામગ્ગે ઉમ્મત્તકાદિભાવે પટિઞ્ઞાતેપિ તેસં સઙ્ઘપ્પત્તમત્તેનેવ છન્દાદિ આગચ્છતીતિ દટ્ઠબ્બં.
164.Viññāpetīti ettha manasā cintetvā kāyavikārakaraṇameva viññāpananti daṭṭhabbaṃ. Pāḷiyaṃ aññassa dātabbā pārisuddhīti pārisuddhidāyakena puna aññassa bhikkhuno santike dātabbā. ‘‘Bhūtaṃyeva vā sāmaṇerabhāvaṃ ārocetī’’ti vuttattā ūnavīsativassakāle upasampannassa, antimavatthuajjhāpannasikkhāpaccakkhātādīnaṃ vā yāva bhikkhupaṭiññā vattati, tāva tehi āhaṭāpi chandapārisuddhi āgacchati. Yadā pana te attano sāmaṇerādibhāvaṃ paṭijānanti, tato paṭṭhāyeva nāgacchatīti dassitanti daṭṭhabbaṃ. Pāḷiyampi hi ‘‘dinnāya pārisuddhiyā saṅghappatto vibbhamati…pe… paṇḍako paṭijānāti. Tiracchānagato paṭijānāti. Ubhatobyañjanako paṭijānāti, āhaṭā hoti pārisuddhī’’ti vuttattā paṇḍakādīnampi bhikkhupaṭiññāya vattamānakālesu chandapārisuddhiyā āgamanaṃ siddhameva. Tenāha ‘‘esa nayo sabbatthā’’ti. Ummattakakhittacittavedanāṭṭānaṃ pana pakatattā antarāmagge ummattakādibhāve paṭiññātepi tesaṃ saṅghappattamatteneva chandādi āgacchatīti daṭṭhabbaṃ.
‘‘ભિક્ખૂનં હત્થપાસ’’ન્તિ ઇમિના ગણપુગ્ગલેસુ છન્દપારિસુદ્ધિયા અનાગમનં દસ્સેતિ. ‘‘સઙ્ઘપ્પત્તો’’તિ હિ પાળિયં વુત્તં. બિળાલસઙ્ખલિકપારિસુદ્ધીતિ બિળાલગીવાય બન્ધનસઙ્ખલિકસદિસા પારિસુદ્ધિ નામ, યથા સઙ્ખલિકા બિળાલે આગચ્છન્તે એવ આગચ્છતિ, ન અનાગચ્છન્તે તપ્પટિબદ્ધત્તા, એવમયં પારિસુદ્ધિપીતિ અત્થો. અથ વા યથા સઙ્ખલિકાય પઠમવલયં દુતિયવલયં પાપુણાતિ, ન તતિયવલયં, એવમયમ્પીતિ અધિપ્પાયો. ઉપલક્ખણમત્તઞ્ચેત્થ બિળાલ-ગ્ગહણં દટ્ઠબ્બં.
‘‘Bhikkhūnaṃ hatthapāsa’’nti iminā gaṇapuggalesu chandapārisuddhiyā anāgamanaṃ dasseti. ‘‘Saṅghappatto’’ti hi pāḷiyaṃ vuttaṃ. Biḷālasaṅkhalikapārisuddhīti biḷālagīvāya bandhanasaṅkhalikasadisā pārisuddhi nāma, yathā saṅkhalikā biḷāle āgacchante eva āgacchati, na anāgacchante tappaṭibaddhattā, evamayaṃ pārisuddhipīti attho. Atha vā yathā saṅkhalikāya paṭhamavalayaṃ dutiyavalayaṃ pāpuṇāti, na tatiyavalayaṃ, evamayampīti adhippāyo. Upalakkhaṇamattañcettha biḷāla-ggahaṇaṃ daṭṭhabbaṃ.
પક્ખગણનાદિઉગ્ગહણાનુજાનનકથાદિવણ્ણના નિટ્ઠિતા.
Pakkhagaṇanādiuggahaṇānujānanakathādivaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
તિપિટક (મૂલ) • Tipiṭaka (Mūla) / વિનયપિટક • Vinayapiṭaka / મહાવગ્ગપાળિ • Mahāvaggapāḷi
૮૪. પક્ખગણનાદિઉગ્ગહણાનુજાનના • 84. Pakkhagaṇanādiuggahaṇānujānanā
૮૬. દિસંગમિકાદિવત્થુ • 86. Disaṃgamikādivatthu
૮૭. પારિસુદ્ધિદાનકથા • 87. Pārisuddhidānakathā
અટ્ઠકથા • Aṭṭhakathā / વિનયપિટક (અટ્ઠકથા) • Vinayapiṭaka (aṭṭhakathā) / મહાવગ્ગ-અટ્ઠકથા • Mahāvagga-aṭṭhakathā
પક્ખગણનાદિઉગ્ગહણાનુજાનનકથા • Pakkhagaṇanādiuggahaṇānujānanakathā
દિસંગમિકાદિવત્થુકથા • Disaṃgamikādivatthukathā
પારિસુદ્ધિદાનકથા • Pārisuddhidānakathā
ટીકા • Tīkā / વિનયપિટક (ટીકા) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / સારત્થદીપની-ટીકા • Sāratthadīpanī-ṭīkā
દિસંગમિકાદિવત્થુકથાવણ્ણના • Disaṃgamikādivatthukathāvaṇṇanā
પારિસુદ્ધિદાનકથાવણ્ણના • Pārisuddhidānakathāvaṇṇanā
ટીકા • Tīkā / વિનયપિટક (ટીકા) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / વજિરબુદ્ધિ-ટીકા • Vajirabuddhi-ṭīkā
દિસંગમિકાદિવત્થુકથાવણ્ણના • Disaṃgamikādivatthukathāvaṇṇanā
પારિસુદ્ધિદાનકથાવણ્ણના • Pārisuddhidānakathāvaṇṇanā
ટીકા • Tīkā / વિનયપિટક (ટીકા) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / પાચિત્યાદિયોજનાપાળિ • Pācityādiyojanāpāḷi
૮૪. પક્ખગણનાદિઉગ્ગહણાનુજાનનકથા • 84. Pakkhagaṇanādiuggahaṇānujānanakathā
૮૬. દિસંગમિકાદિવત્થુકથા • 86. Disaṃgamikādivatthukathā
૮૭. પારિસુદ્ધિદાનકથા • 87. Pārisuddhidānakathā
