| Library / Tipiṭaka / तिपिटक • Tipiṭaka / संयुत्तनिकाय (टीका) • Saṃyuttanikāya (ṭīkā) |
६. पज्जोतसुत्तवण्णना
6. Pajjotasuttavaṇṇanā
२६. दिवारत्तिन्ति न आदिच्चो विय दिवा एव, न चन्दिमा विय रत्तिं एव, अथ खो दिवा च रत्तिञ्च। तत्थ तत्थाति यत्थ यत्थ सम्पज्जलितो, तत्थ तत्थेव पदेसे, न आदिच्चो विय चन्दिमा विय सकलं महादिसं दिसन्तराळञ्च। ञाणानुभावेन उप्पन्नालोको ञाणालोकोति वदन्ति। ‘‘इदं दुक्खं अरियसच्चन्ति पुब्बे मे, भिक्खवे, अननुस्सुतेसु धम्मेसु चक्खुं उदपादि ञाणं उदपादि पञ्ञा उदपादि विज्जा उदपादि आलोको उदपादी’’ति (सं॰ नि॰ ५.१०८१; महाव॰ १५; पटि॰ म॰ २.३०) पन वचनतो मग्गो ञाणालोको। ‘‘तमो विहतो, आलोको उप्पन्नो’’ति (म॰ नि॰ १.३८६; पारा॰ १२) वा वचनतो विज्जत्तयालोको ञाणालोको। पठमाभिसम्बोधियं विय सञ्जातपीतिविप्फारो, विसेसतो रतनघरे समन्तपट्ठानविचिनने सञ्जातपीतिवसेन उप्पन्नसरीरोभासो वा पीतिआलोको। तत्थेव उप्पन्नपसादवसेन सञ्जातआलोकोव पसादालोको। धम्मचक्कपवत्तने ‘‘अञ्ञासि वत, भो, कोण्डञ्ञो’’ति उप्पन्नपसादालोकोति च वदन्ति। सब्बत्थेव सत्थु धम्मदेसना सत्तानं हदयतमं विधमन्ती धम्मकथाआलोको। सब्बोपि बुद्धानं पातुभावा उप्पन्नो आलोकोति इमिना सावकानं देसनाय सञ्जातधम्मालोकोपि बुद्धानुभावोति दस्सेति।
26.Divārattinti na ādicco viya divā eva, na candimā viya rattiṃ eva, atha kho divā ca rattiñca. Tattha tatthāti yattha yattha sampajjalito, tattha tattheva padese, na ādicco viya candimā viya sakalaṃ mahādisaṃ disantarāḷañca. Ñāṇānubhāvena uppannāloko ñāṇālokoti vadanti. ‘‘Idaṃ dukkhaṃ ariyasaccanti pubbe me, bhikkhave, ananussutesu dhammesu cakkhuṃ udapādi ñāṇaṃ udapādi paññā udapādi vijjā udapādi āloko udapādī’’ti (saṃ. ni. 5.1081; mahāva. 15; paṭi. ma. 2.30) pana vacanato maggo ñāṇāloko. ‘‘Tamo vihato, āloko uppanno’’ti (ma. ni. 1.386; pārā. 12) vā vacanato vijjattayāloko ñāṇāloko. Paṭhamābhisambodhiyaṃ viya sañjātapītivipphāro, visesato ratanaghare samantapaṭṭhānavicinane sañjātapītivasena uppannasarīrobhāso vā pītiāloko. Tattheva uppannapasādavasena sañjātaālokova pasādāloko. Dhammacakkapavattane ‘‘aññāsi vata, bho, koṇḍañño’’ti uppannapasādālokoti ca vadanti. Sabbattheva satthu dhammadesanā sattānaṃ hadayatamaṃ vidhamantī dhammakathāāloko. Sabbopi buddhānaṃ pātubhāvā uppanno ālokoti iminā sāvakānaṃ desanāya sañjātadhammālokopi buddhānubhāvoti dasseti.
पज्जोतसुत्तवण्णना निट्ठिता।
Pajjotasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
तिपिटक (मूल) • Tipiṭaka (Mūla) / सुत्तपिटक • Suttapiṭaka / संयुत्तनिकाय • Saṃyuttanikāya / ६. पज्जोतसुत्तं • 6. Pajjotasuttaṃ
अट्ठकथा • Aṭṭhakathā / सुत्तपिटक (अट्ठकथा) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / संयुत्तनिकाय (अट्ठकथा) • Saṃyuttanikāya (aṭṭhakathā) / ६. पज्जोतसुत्तवण्णना • 6. Pajjotasuttavaṇṇanā
