| Library / Tipiṭaka / တိပိဋက • Tipiṭaka / သံယုတ္တနိကာယ (ဋီကာ) • Saṃyuttanikāya (ṭīkā) |
၈. ဝင္ဂီသသံယုတ္တံ
8. Vaṅgīsasaṃyuttaṃ
၁. နိက္ခန္တသုတ္တဝဏ္ဏနာ
1. Nikkhantasuttavaṇṇanā
၂၀၉. အာဠဝိယန္တိ အာဠဝိနဂရသမီပေ။ အဂ္ဂစေတိယေတိ ဂောတမကစေတိယာဒီဟိ ဥတ္တမစေတိယေ။ တံ ကိရ ဘူမိရာမဏေယ္ယကဘာဝေန မနုညတာယ ပဓာနယုတ္တတာဒိသမ္ပတ္တိယာ စ ဣတရစေတိယေဟိ သေဋ္ဌသမ္မတံ။ ကပ္ပတ္ထေရေနာတိ ‘‘ကပ္ပော’’တိ ဂောတ္တတော အာဂတနာမော ထေရော, သဟသ္သပုရာဏဇဋိလာနံ အဗ္ဘန္တရေ အယံ မဟာထေရော။ ဩဟီနကောတိ ထေရေသု ဂာမံ ပိဏ္ဍာယ ပဝိဋ္ဌေသု ဝိဟာရေ ဧဝ အဝဟီနကော ဌိတော။ တတ္ထ ကာရဏမာဟ ‘‘ဝိဟာရပာလော’’တိအာဒိ။ သမလင္ကရိတ္ဝာတိ သမံ အလင္ကာရေန အလင္ကရိတ္ဝာ။ ကုသလစိတ္တံ ဝိဒ္ဓံသေတိ ပဝတ္တိတုံ အပ္ပဒာနဝသေန။ ဧတသ္မိန္တိ ဧတသ္မိံ ရာဂေ ဥပ္ပန္နေ။ ‘‘ဧကသ္မိ’’န္တိ ဝာ ပာဌော, ဧကသ္မိံ ဝိသဘာဂဝတ္ထုကေ ရာဂေ ဥပ္ပန္နေ။ ဓမ္မော ဝာတိ မမ စိတ္တေ ဥပ္ပဇ္ဇနကတော အညော ဓမ္မော ဝာ။ ယေန ကာရဏေန ပရော အနဘိရတိံ ဝိနောဒေတ္ဝာ ဣဒာနေဝ အဘိရတိံ ဥပ္ပာဒေယ္ယ, တံ ကာရဏံ ကုတော လဗ္ဘာတိ ယောဇနာ, တံ ကာရဏံ နတ္ထီတိ အတ္ထော, တသ္သ အဘာဝကာရဏဝစနံ။
209.Āḷaviyanti āḷavinagarasamīpe. Aggacetiyeti gotamakacetiyādīhi uttamacetiye. Taṃ kira bhūmirāmaṇeyyakabhāvena manuññatāya padhānayuttatādisampattiyā ca itaracetiyehi seṭṭhasammataṃ. Kappattherenāti ‘‘kappo’’ti gottato āgatanāmo thero, sahassapurāṇajaṭilānaṃ abbhantare ayaṃ mahāthero. Ohīnakoti theresu gāmaṃ piṇḍāya paviṭṭhesu vihāre eva avahīnako ṭhito. Tattha kāraṇamāha ‘‘vihārapālo’’tiādi. Samalaṅkaritvāti samaṃ alaṅkārena alaṅkaritvā. Kusalacittaṃ viddhaṃseti pavattituṃ appadānavasena. Etasminti etasmiṃ rāge uppanne. ‘‘Ekasmi’’nti vā pāṭho, ekasmiṃ visabhāgavatthuke rāge uppanne. Dhammo vāti mama citte uppajjanakato añño dhammo vā. Yena kāraṇena paro anabhiratiṃ vinodetvā idāneva abhiratiṃ uppādeyya, taṃ kāraṇaṃ kuto labbhāti yojanā, taṃ kāraṇaṃ natthīti attho, tassa abhāvakāraṇavacanaṃ.
အနဂာရိယန္တိ အဂာရဝိရဟတော အနဂာရံ ပဗ္ဗဇ္ဇာ။ တတ္ထ နိယုတ္တတ္တာ အနဂာရိယံ က-ကာရသ္သ ယ-ကာရံ ကတ္ဝာ, ပဗ္ဗဇိတန္တိ အတ္ထော။ အာဓာဝန္တီတိ ဟဒယံ အဘိဘဝိတ္ဝာ ဓာဝန္တိ။ ဥဂ္ဂတာနန္တိ ဥဠာရာနံ ပုတ္တာ။ တေနာဟ ‘‘မဟေသက္ခာ ရာဇညဘူတာ’’တိ။ ဥတ္တမပ္ပမာဏန္တိ သဟသ္သပလံ သမန္တာတိ သမန္တတော။ ပရိကိရေယ္ယုန္တိ ဝိဇ္ဈေယ္ယုံ။ ဧတသ္မာ သဟသ္သာတိ ယထာဝုတ္တာ ဓနုဂ္ဂဟသဟသ္သတော။ အတိရေကတရာ အနေကသဟသ္သာ။ ဣတ္ထိယော ဩလောကနသိတလပိတရောဒိတသရေ ခိပန္တိယော။ နေဝ မံ ဗ္ယာဓယိသ္သန္တိ နေဝ မံ နိဇ္ဈာယိသ္သန္တိ။ ‘‘ဗ္ယာဓယိသ္သတီ’’တိ ပာဌောတိ ဝုတ္တံ ‘‘စာလေတုံ န သက္ခိသ္သတီတိ အတ္ထော’’တိ။ ဓမ္မေ သမ္ဟီတိ သကေ သန္တိကေ ပတိဋ္ဌိတေ သာသနဓမ္မေ။ တေနာဟ ‘‘အနဘိရတိံ ဝိနောဒေတ္ဝာ’’တိအာဒိ။
Anagāriyanti agāravirahato anagāraṃ pabbajjā. Tattha niyuttattā anagāriyaṃ ka-kārassa ya-kāraṃ katvā, pabbajitanti attho. Ādhāvantīti hadayaṃ abhibhavitvā dhāvanti. Uggatānanti uḷārānaṃ puttā. Tenāha ‘‘mahesakkhā rājaññabhūtā’’ti. Uttamappamāṇanti sahassapalaṃ samantāti samantato. Parikireyyunti vijjheyyuṃ. Etasmā sahassāti yathāvuttā dhanuggahasahassato. Atirekatarā anekasahassā. Itthiyo olokanasitalapitaroditasare khipantiyo. Neva maṃ byādhayissanti neva maṃ nijjhāyissanti. ‘‘Byādhayissatī’’ti pāṭhoti vuttaṃ ‘‘cāletuṃ na sakkhissatīti attho’’ti. Dhamme samhīti sake santike patiṭṭhite sāsanadhamme. Tenāha ‘‘anabhiratiṃvinodetvā’’tiādi.
မဂ္ဂန္တိ ‘‘မဂ္ဂော’’တိ ဝတ္တဗ္ဗေ လိင္ဂဝိပလ္လာသေန ဝုတ္တံ။ တေနာဟ ‘‘သော ဟိ နိဗ္ဗာနသ္သ ပုဗ္ဗဘာဂမဂ္ဂ္ဂော’’တိ။
Magganti ‘‘maggo’’ti vattabbe liṅgavipallāsena vuttaṃ. Tenāha ‘‘so hi nibbānassa pubbabhāgamagggo’’ti.
နိက္ခန္တသုတ္တဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ။
Nikkhantasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
တိပိဋက (မူလ) • Tipiṭaka (Mūla) / သုတ္တပိဋက • Suttapiṭaka / သံယုတ္တနိကာယ • Saṃyuttanikāya / ၁. နိက္ခန္တသုတ္တံ • 1. Nikkhantasuttaṃ
အဋ္ဌကထာ • Aṭṭhakathā / သုတ္တပိဋက (အဋ္ဌကထာ) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / သံယုတ္တနိကာယ (အဋ္ဌကထာ) • Saṃyuttanikāya (aṭṭhakathā) / ၁. နိက္ခန္တသုတ္တဝဏ္ဏနာ • 1. Nikkhantasuttavaṇṇanā
