| Library / Tipiṭaka / તિપિટક • Tipiṭaka / સંયુત્તનિકાય • Saṃyuttanikāya |
૮. વઙ્ગીસસંયુત્તં
8. Vaṅgīsasaṃyuttaṃ
૧. નિક્ખન્તસુત્તં
1. Nikkhantasuttaṃ
૨૦૯. એવં મે સુતં – એકં સમયં આયસ્મા વઙ્ગીસો આળવિયં વિહરતિ અગ્ગાળવે ચેતિયે આયસ્મતા નિગ્રોધકપ્પેન ઉપજ્ઝાયેન સદ્ધિં. તેન ખો પન સમયેન આયસ્મા વઙ્ગીસો નવકો હોતિ અચિરપબ્બજિતો ઓહિય્યકો વિહારપાલો. અથ ખો સમ્બહુલા ઇત્થિયો સમલઙ્કરિત્વા યેન અગ્ગાળવકો આરામો તેનુપસઙ્કમિંસુ વિહારપેક્ખિકાયો. અથ ખો આયસ્મતો વઙ્ગીસસ્સ તા ઇત્થિયો દિસ્વા અનભિરતિ ઉપ્પજ્જતિ, રાગો ચિત્તં અનુદ્ધંસેતિ. અથ ખો આયસ્મતો વઙ્ગીસસ્સ એતદહોસિ – ‘‘અલાભા વત મે, ન વત મે લાભા; દુલ્લદ્ધં વત મે, ન વત મે સુલદ્ધં; યસ્સ મે અનભિરતિ ઉપ્પન્ના, રાગો ચિત્તં અનુદ્ધંસેતિ, તં કુતેત્થ લબ્ભા, યં મે પરો અનભિરતિં વિનોદેત્વા અભિરતિં ઉપ્પાદેય્ય. યંનૂનાહં અત્તનાવ અત્તનો અનભિરતિં વિનોદેત્વા અભિરતિં ઉપ્પાદેય્ય’’ન્તિ. અથ ખો આયસ્મા વઙ્ગીસો અત્તનાવ અત્તનો અનભિરતિં વિનોદેત્વા અભિરતિં ઉપ્પાદેત્વા તાયં વેલાયં ઇમા ગાથાયો અભાસિ –
209. Evaṃ me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ āyasmā vaṅgīso āḷaviyaṃ viharati aggāḷave cetiye āyasmatā nigrodhakappena upajjhāyena saddhiṃ. Tena kho pana samayena āyasmā vaṅgīso navako hoti acirapabbajito ohiyyako vihārapālo. Atha kho sambahulā itthiyo samalaṅkaritvā yena aggāḷavako ārāmo tenupasaṅkamiṃsu vihārapekkhikāyo. Atha kho āyasmato vaṅgīsassa tā itthiyo disvā anabhirati uppajjati, rāgo cittaṃ anuddhaṃseti. Atha kho āyasmato vaṅgīsassa etadahosi – ‘‘alābhā vata me, na vata me lābhā; dulladdhaṃ vata me, na vata me suladdhaṃ; yassa me anabhirati uppannā, rāgo cittaṃ anuddhaṃseti, taṃ kutettha labbhā, yaṃ me paro anabhiratiṃ vinodetvā abhiratiṃ uppādeyya. Yaṃnūnāhaṃ attanāva attano anabhiratiṃ vinodetvā abhiratiṃ uppādeyya’’nti. Atha kho āyasmā vaṅgīso attanāva attano anabhiratiṃ vinodetvā abhiratiṃ uppādetvā tāyaṃ velāyaṃ imā gāthāyo abhāsi –
‘‘નિક્ખન્તં વત મં સન્તં, અગારસ્માનગારિયં;
‘‘Nikkhantaṃ vata maṃ santaṃ, agārasmānagāriyaṃ;
વિતક્કા ઉપધાવન્તિ, પગબ્ભા કણ્હતો ઇમે.
Vitakkā upadhāvanti, pagabbhā kaṇhato ime.
‘‘ઉગ્ગપુત્તા મહિસ્સાસા, સિક્ખિતા દળ્હધમ્મિનો;
‘‘Uggaputtā mahissāsā, sikkhitā daḷhadhammino;
સમન્તા પરિકિરેય્યું, સહસ્સં અપલાયિનં.
Samantā parikireyyuṃ, sahassaṃ apalāyinaṃ.
નેવ મં બ્યાધયિસ્સન્તિ 3, ધમ્મે સમ્હિ પતિટ્ઠિતં.
Neva maṃ byādhayissanti 4, dhamme samhi patiṭṭhitaṃ.
‘‘સક્ખી હિ મે સુતં એતં, બુદ્ધસ્સાદિચ્ચબન્ધુનો;
‘‘Sakkhī hi me sutaṃ etaṃ, buddhassādiccabandhuno;
નિબ્બાનગમનં મગ્ગં, તત્થ મે નિરતો મનો.
Nibbānagamanaṃ maggaṃ, tattha me nirato mano.
‘‘એવઞ્ચે મં વિહરન્તં, પાપિમ ઉપગચ્છસિ;
‘‘Evañce maṃ viharantaṃ, pāpima upagacchasi;
તથા મચ્ચુ કરિસ્સામિ, ન મે મગ્ગમ્પિ દક્ખસી’’તિ.
Tathā maccu karissāmi, na me maggampi dakkhasī’’ti.
Footnotes:
Related texts:
અટ્ઠકથા • Aṭṭhakathā / સુત્તપિટક (અટ્ઠકથા) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / સંયુત્તનિકાય (અટ્ઠકથા) • Saṃyuttanikāya (aṭṭhakathā) / ૧. નિક્ખન્તસુત્તવણ્ણના • 1. Nikkhantasuttavaṇṇanā
ટીકા • Tīkā / સુત્તપિટક (ટીકા) • Suttapiṭaka (ṭīkā) / સંયુત્તનિકાય (ટીકા) • Saṃyuttanikāya (ṭīkā) / ૧. નિક્ખન્તસુત્તવણ્ણના • 1. Nikkhantasuttavaṇṇanā
