| Library / Tipiṭaka / တိပိဋက • Tipiṭaka / အပဒာနပာဠိ • Apadānapāḷi |
၅. နန္ဒာထေရီအပဒာနံ
5. Nandātherīapadānaṃ
၁၆၆.
166.
‘‘ပဒုမုတ္တရော နာမ ဇိနော၊ သဗ္ဗဓမ္မာန ပာရဂူ။
‘‘Padumuttaro nāma jino, sabbadhammāna pāragū;
ဣတော သတသဟသ္သမ္ဟိ၊ ကပ္ပေ ဥပ္ပဇ္ဇိ နာယကော။
Ito satasahassamhi, kappe uppajji nāyako.
၁၆၇.
167.
‘‘ဩဝာဒကော ဝိညာပကော၊ တာရကော သဗ္ဗပာဏိနံ။
‘‘Ovādako viññāpako, tārako sabbapāṇinaṃ;
ဒေသနာကုသလော ဗုဒ္ဓော၊ တာရေသိ ဇနတံ ဗဟုံ။
Desanākusalo buddho, tāresi janataṃ bahuṃ.
၁၆၈.
168.
‘‘အနုကမ္ပကော ကာရုဏိကော၊ ဟိတေသီ သဗ္ဗပာဏိနံ။
‘‘Anukampako kāruṇiko, hitesī sabbapāṇinaṃ;
သမ္ပတ္တေ တိတ္ထိယေ သဗ္ဗေ၊ ပဉ္စသီလေ ပတိဋ္ဌပိ။
Sampatte titthiye sabbe, pañcasīle patiṭṭhapi.
၁၆၉.
169.
‘‘ဧဝံ နိရာကုလံ အာသိ၊ သုညတံ တိတ္ထိယေဟိ စ။
‘‘Evaṃ nirākulaṃ āsi, suññataṃ titthiyehi ca;
ဝိစိတ္တံ အရဟန္တေဟိ၊ ဝသီဘူတေဟိ တာဒိဘိ။
Vicittaṃ arahantehi, vasībhūtehi tādibhi.
၁၇၀.
170.
‘‘ရတနာနဋ္ဌပညာသံ ၊ ဥဂ္ဂတောဝ မဟာမုနိ။
‘‘Ratanānaṭṭhapaññāsaṃ , uggatova mahāmuni;
ကဉ္စနဂ္ဃိယသင္ကာသော၊ ဗာတ္တိံသဝရလက္ခဏော။
Kañcanagghiyasaṅkāso, bāttiṃsavaralakkhaṇo.
၁၇၁.
171.
‘‘ဝသ္သသတသဟသ္သာနိ၊ အာယု ဝိဇ္ဇတိ တာဝဒေ။
‘‘Vassasatasahassāni, āyu vijjati tāvade;
တာဝတာ တိဋ္ဌမာနော သော၊ တာရေသိ ဇနတံ ဗဟုံ။
Tāvatā tiṭṭhamāno so, tāresi janataṃ bahuṃ.
၁၇၂.
172.
‘‘တဒာဟံ ဟံသဝတိယံ၊ ဇာတာ သေဋ္ဌိကုလေ အဟုံ။
‘‘Tadāhaṃ haṃsavatiyaṃ, jātā seṭṭhikule ahuṃ;
နာနာရတနပဇ္ဇောတေ၊ မဟာသုခသမပ္ပိတာ။
Nānāratanapajjote, mahāsukhasamappitā.
၁၇၃.
173.
‘‘ဥပေတ္ဝာ တံ မဟာဝီရံ၊ အသ္သောသိံ ဓမ္မဒေသနံ။
‘‘Upetvā taṃ mahāvīraṃ, assosiṃ dhammadesanaṃ;
အမတံ ပရမသ္သာဒံ၊ ပရမတ္ထနိဝေဒကံ။
Amataṃ paramassādaṃ, paramatthanivedakaṃ.
၁၇၄.
174.
‘‘တဒာ နိမန္တယိတ္ဝာန၊ သသင္ဃံ လောကနာယကံ။
‘‘Tadā nimantayitvāna, sasaṅghaṃ lokanāyakaṃ;
ဒတ္ဝာ တသ္သ မဟာဒာနံ၊ ပသန္နာ သေဟိ ပာဏိဘိ။
Datvā tassa mahādānaṃ, pasannā sehi pāṇibhi.
၁၇၅.
175.
‘‘ဈာယိနီနံ ဘိက္ခုနီနံ၊ အဂ္ဂဋ္ဌာနမပတ္ထယိံ။
‘‘Jhāyinīnaṃ bhikkhunīnaṃ, aggaṭṭhānamapatthayiṃ;
နိပစ္စ သိရသာ ဓီရံ၊ သသင္ဃံ လောကနာယကံ။
Nipacca sirasā dhīraṃ, sasaṅghaṃ lokanāyakaṃ.
၁၇၆.
176.
‘‘တဒာ အဒန္တဒမကော၊ တိလောကသရဏော ပဘူ။
‘‘Tadā adantadamako, tilokasaraṇo pabhū;
ဗ္ယာကာသိ နရသာရထိ၊ ‘လစ္ဆသေ တံ သုပတ္ထိတံ။
Byākāsi narasārathi, ‘lacchase taṃ supatthitaṃ.
၁၇၇.
177.
‘‘‘သတသဟသ္သိတော ကပ္ပေ၊ ဩက္ကာကကုလသမ္ဘဝော။
‘‘‘Satasahassito kappe, okkākakulasambhavo;
ဂောတမော နာမ ဂောတ္တေန၊ သတ္ထာ လောကေ ဘဝိသ္သတိ။
Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati.
၁၇၈.
178.
‘‘‘တသ္သ ဓမ္မေသု ဒာယာဒာ၊ ဩရသာ ဓမ္မနိမ္မိတာ။
‘‘‘Tassa dhammesu dāyādā, orasā dhammanimmitā;
နန္ဒာတိ နာမ နာမေန၊ ဟေသ္သတိ သတ္ထု သာဝိကာ’။
Nandāti nāma nāmena, hessati satthu sāvikā’.
၁၇၉.
179.
‘‘တံ သုတ္ဝာ မုဒိတာ ဟုတ္ဝာ၊ ယာဝဇီဝံ တဒာ ဇိနံ။
‘‘Taṃ sutvā muditā hutvā, yāvajīvaṃ tadā jinaṃ;
မေတ္တစိတ္တာ ပရိစရိံ၊ ပစ္စယေဟိ ဝိနာယကံ။
Mettacittā paricariṃ, paccayehi vināyakaṃ.
၁၈၀.
180.
‘‘တေန ကမ္မေန သုကတေန၊ စေတနာပဏိဓီဟိ စ။
‘‘Tena kammena sukatena, cetanāpaṇidhīhi ca;
ဇဟိတ္ဝာ မာနုသံ ဒေဟံ၊ တာဝတိံသမဂစ္ဆဟံ။
Jahitvā mānusaṃ dehaṃ, tāvatiṃsamagacchahaṃ.
၁၈၁.
181.
၁၈၂.
182.
‘‘ယတ္ထ ယတ္ထူပပဇ္ဇာမိ၊ တသ္သ ကမ္မသ္သ ဝာဟသာ။
‘‘Yattha yatthūpapajjāmi, tassa kammassa vāhasā;
တတ္ထ တတ္ထေဝ ရာဇူနံ၊ မဟေသိတ္တမကာရယိံ။
Tattha tattheva rājūnaṃ, mahesittamakārayiṃ.
၁၈၃.
183.
‘‘တတော စုတာ မနုသ္သတ္တေ၊ ရာဇာနံ စက္ကဝတ္တိနံ။
‘‘Tato cutā manussatte, rājānaṃ cakkavattinaṃ;
မဏ္ဍလီနဉ္စ ရာဇူနံ၊ မဟေသိတ္တမကာရယိံ။
Maṇḍalīnañca rājūnaṃ, mahesittamakārayiṃ.
၁၈၄.
184.
‘‘သမ္ပတ္တိံ အနုဘောတ္ဝာန၊ ဒေဝေသု မနုဇေသု စ။
‘‘Sampattiṃ anubhotvāna, devesu manujesu ca;
သဗ္ဗတ္ထ သုခိတာ ဟုတ္ဝာ၊ နေကကပ္ပေသု သံသရိံ။
Sabbattha sukhitā hutvā, nekakappesu saṃsariṃ.
၁၈၅.
185.
ရညော သုဒ္ဓောဒနသ္သာဟံ၊ ဓီတာ အာသိံ အနိန္ဒိတာ။
Rañño suddhodanassāhaṃ, dhītā āsiṃ aninditā.
၁၈၆.
186.
တေန နန္ဒာတိ မေ နာမံ၊ သုန္ဒရံ ပဝရံ အဟု။
Tena nandāti me nāmaṃ, sundaraṃ pavaraṃ ahu.
၁၈၇.
187.
‘‘ယုဝတီနဉ္စ သဗ္ဗာသံ၊ ကလ္ယာဏီတိ စ ဝိသ္သုတာ။
‘‘Yuvatīnañca sabbāsaṃ, kalyāṇīti ca vissutā;
တသ္မိမ္ပိ နဂရေ ရမ္မေ၊ ဌပေတ္ဝာ တံ ယသောဓရံ။
Tasmimpi nagare ramme, ṭhapetvā taṃ yasodharaṃ.
၁၈၈.
188.
ဧကာကိနီ ဂဟဋ္ဌာဟံ၊ မာတရာ ပရိစောဒိတာ။
Ekākinī gahaṭṭhāhaṃ, mātarā paricoditā.
၁၈၉.
189.
‘‘‘သာကိယမ္ဟိ ကုလေ ဇာတာ၊ ပုတ္တေ ဗုဒ္ဓာနုဇာ တုဝံ။
‘‘‘Sākiyamhi kule jātā, putte buddhānujā tuvaṃ;
နန္ဒေနပိ ဝိနာ ဘူတာ၊ အဂာရေ ကိံ နု အစ္ဆသိ။
Nandenapi vinā bhūtā, agāre kiṃ nu acchasi.
၁၉၀.
190.
‘‘‘ဇရာဝသာနံ ယောဗ္ဗညံ၊ ရူပံ အသုစိသမ္မတံ။
‘‘‘Jarāvasānaṃ yobbaññaṃ, rūpaṃ asucisammataṃ;
ရောဂန္တမပိစာရောဂ္ယံ၊ ဇီဝိတံ မရဏန္တိကံ။
Rogantamapicārogyaṃ, jīvitaṃ maraṇantikaṃ.
၁၉၁.
191.
‘‘‘ဣဒမ္ပိ တေ သုဘံ ရူပံ၊ သသီကန္တံ မနောဟရံ။
‘‘‘Idampi te subhaṃ rūpaṃ, sasīkantaṃ manoharaṃ;
ဘူသနာနံ အလင္ကာရံ၊ သိရိသင္ဃာဋသန္နိဘံ။
Bhūsanānaṃ alaṅkāraṃ, sirisaṅghāṭasannibhaṃ.
၁၉၂.
192.
‘‘‘ပုဉ္ဇိတံ လောကသာရံဝ၊ နယနာနံ ရသာယနံ။
‘‘‘Puñjitaṃ lokasāraṃva, nayanānaṃ rasāyanaṃ;
ပုညာနံ ကိတ္တိဇနနံ၊ ဥက္ကာကကုလနန္ဒနံ။
Puññānaṃ kittijananaṃ, ukkākakulanandanaṃ.
၁၉၃.
193.
၁၉၄.
194.
‘‘သုတ္ဝာဟံ မာတု ဝစနံ၊ ပဗ္ဗဇိံ အနဂာရိယံ။
‘‘Sutvāhaṃ mātu vacanaṃ, pabbajiṃ anagāriyaṃ;
ဒေဟေန န တု စိတ္တေန၊ ရူပယောဗ္ဗနလာဠိတာ။
Dehena na tu cittena, rūpayobbanalāḷitā.
၁၉၅.
195.
‘‘မဟတာ စ ပယတ္တေန၊ ဈာနဇ္ဈေန ပရံ မမ။
‘‘Mahatā ca payattena, jhānajjhena paraṃ mama;
ကာတုဉ္စ ဝဒတေ မာတာ၊ န စာဟံ တတ္ထ ဥသ္သုကာ။
Kātuñca vadate mātā, na cāhaṃ tattha ussukā.
၁၉၆.
196.
နိဗ္ဗိန္ဒနတ္ထံ ရူပသ္မိံ၊ မမ စက္ခုပထေ ဇိနော။
Nibbindanatthaṃ rūpasmiṃ, mama cakkhupathe jino.
၁၉၇.
197.
‘‘သကေန အာနုဘာဝေန၊ ဣတ္ထိံ မာပေသိ သောဘိနိံ။
‘‘Sakena ānubhāvena, itthiṃ māpesi sobhiniṃ;
ဒသ္သနီယံ သုရုစိရံ၊ မမတောပိ သုရူပိနိံ။
Dassanīyaṃ suruciraṃ, mamatopi surūpiniṃ.
၁၉၈.
198.
‘‘တမဟံ ဝိမ္ဟိတာ ဒိသ္ဝာ၊ အတိဝိမ္ဟိတဒေဟိနိံ။
‘‘Tamahaṃ vimhitā disvā, ativimhitadehiniṃ;
စိန္တယိံ သဖလံ မေတိ၊ နေတ္တလာဘဉ္စ မာနုသံ။
Cintayiṃ saphalaṃ meti, nettalābhañca mānusaṃ.
၁၉၉.
199.
‘‘တမဟံ ဧဟိ သုဘဂေ၊ ယေနတ္ထော တံ ဝဒေဟိ မေ။
‘‘Tamahaṃ ehi subhage, yenattho taṃ vadehi me;
ကုလံ တေ နာမဂောတ္တဉ္စ၊ ဝဒ မေ ယဒိ တေ ပိယံ။
Kulaṃ te nāmagottañca, vada me yadi te piyaṃ.
၂၀၀.
200.
သီဒန္တီဝ မမင္ဂာနိ၊ ပသုပ္ပယ မုဟုတ္တကံ’။
Sīdantīva mamaṅgāni, pasuppaya muhuttakaṃ’.
၂၀၁.
201.
‘‘တတော သီသံ မမင္ကေ သာ၊ ကတ္ဝာ သယိ သုလောစနာ။
‘‘Tato sīsaṃ mamaṅke sā, katvā sayi sulocanā;
၂၀၂.
202.
‘‘သဟ တသ္သာ နိပာတေန၊ ပိဠကာ ဥပပဇ္ဇထ။
‘‘Saha tassā nipātena, piḷakā upapajjatha;
ပဂ္ဃရိံသု ပဘိန္နာ စ၊ ကုဏပာ ပုဗ္ဗလောဟိတာ။
Pagghariṃsu pabhinnā ca, kuṇapā pubbalohitā.
၂၀၃.
203.
‘‘ပဘိန္နံ ဝဒနဉ္စာပိ၊ ကုဏပံ ပူတိဂန္ဓနံ။
‘‘Pabhinnaṃ vadanañcāpi, kuṇapaṃ pūtigandhanaṃ;
ဥဒ္ဓုမာတံ ဝိနိလဉ္စ၊ ပုဗ္ဗဉ္စာပိ သရီရကံ။
Uddhumātaṃ vinilañca, pubbañcāpi sarīrakaṃ.
၂၀၄.
204.
‘‘သာ ပဝေဒိတသဗ္ဗင္ဂီ၊ နိသ္သသန္တီ မုဟုံ မုဟုံ။
‘‘Sā paveditasabbaṅgī, nissasantī muhuṃ muhuṃ;
ဝေဒယန္တီ သကံ ဒုက္ခံ၊ ကရုဏံ ပရိဒေဝယိ။
Vedayantī sakaṃ dukkhaṃ, karuṇaṃ paridevayi.
၂၀၅.
205.
‘‘‘ဒုက္ခေန ဒုက္ခိတာ ဟောမိ၊ ဖုသယန္တိ စ ဝေဒနာ။
‘‘‘Dukkhena dukkhitā homi, phusayanti ca vedanā;
မဟာဒုက္ခေ နိမုဂ္ဂမ္ဟိ၊ သရဏံ ဟောဟိ မေ သခီ’။
Mahādukkhe nimuggamhi, saraṇaṃ hohi me sakhī’.
၂၀၆.
206.
‘‘‘ကုဟိံ ဝဒနသောဘံ တေ၊ ကုဟိံ တေ တုင္ဂနာသိကာ။
‘‘‘Kuhiṃ vadanasobhaṃ te, kuhiṃ te tuṅganāsikā;
တမ္ဗဗိမ္ဗဝရောဋ္ဌံ တေ၊ ဝဒနံ တေ ကုဟိံ ဂတံ။
Tambabimbavaroṭṭhaṃ te, vadanaṃ te kuhiṃ gataṃ.
၂၀၇.
207.
‘‘‘ကုဟိံ သသီနိဘံ ဝဏ္ဏံ၊ ကမ္ဗုဂီဝာ ကုဟိံ ဂတာ။
‘‘‘Kuhiṃ sasīnibhaṃ vaṇṇaṃ, kambugīvā kuhiṃ gatā;
၂၀၈.
208.
ပဘိန္နာ ပူတိကုဏပာ၊ ဒုဋ္ဌဂန္ဓိတ္တမာဂတာ။
Pabhinnā pūtikuṇapā, duṭṭhagandhittamāgatā.
၂၀၉.
209.
ဇာတာ အမေဇ္ဈဘရိတာ၊ အဟော ရူပမသသ္သတံ။
Jātā amejjhabharitā, aho rūpamasassataṃ.
၂၁၀.
210.
‘‘‘သဗ္ဗံ သရီရသဉ္ဇာတံ၊ ပူတိဂန္ဓံ ဘယာနကံ။
‘‘‘Sabbaṃ sarīrasañjātaṃ, pūtigandhaṃ bhayānakaṃ;
သုသာနမိဝ ဗီဘစ္ဆံ၊ ရမန္တေ ယတ္ထ ဗာလိသာ’။
Susānamiva bībhacchaṃ, ramante yattha bālisā’.
၂၁၁.
211.
‘‘တဒာ မဟာကာရုဏိကော၊ ဘာတာ မေ လောကနာယကော။
‘‘Tadā mahākāruṇiko, bhātā me lokanāyako;
ဒိသ္ဝာ သံဝိဂ္ဂစိတ္တံ မံ၊ ဣမာ ဂာထာ အဘာသထ။
Disvā saṃviggacittaṃ maṃ, imā gāthā abhāsatha.
၂၁၂.
212.
‘‘‘အာတုရံ ကုဏပံ ပူတိံ၊ ပသ္သ နန္ဒေ သမုသ္သယံ။
‘‘‘Āturaṃ kuṇapaṃ pūtiṃ, passa nande samussayaṃ;
အသုဘာယ စိတ္တံ ဘာဝေဟိ၊ ဧကဂ္ဂံ သုသမာဟိတံ။
Asubhāya cittaṃ bhāvehi, ekaggaṃ susamāhitaṃ.
၂၁၃.
213.
‘‘‘ယထာ ဣဒံ တထာ ဧတံ၊ ယထာ ဧတံ တထာ ဣဒံ။
‘‘‘Yathā idaṃ tathā etaṃ, yathā etaṃ tathā idaṃ;
ဒုဂ္ဂန္ဓံ ပူတိကံ ဝာတိ၊ ဗာလာနံ အဘိနန္ဒိတံ။
Duggandhaṃ pūtikaṃ vāti, bālānaṃ abhinanditaṃ.
၂၁၄.
214.
‘‘‘ဧဝမေတံ အဝေက္ခန္တီ၊ ရတ္တိန္ဒိဝမတန္ဒိတာ။
‘‘‘Evametaṃ avekkhantī, rattindivamatanditā;
တတော သကာယ ပညာယ၊ အဘိနိဗ္ဗိဇ္ဈ ဒက္ခသိ’။
Tato sakāya paññāya, abhinibbijjha dakkhasi’.
၂၁၅.
215.
‘‘တတောဟံ အတိသံဝိဂ္ဂာ၊ သုတ္ဝာ ဂာထာ သုဘာသိတာ။
‘‘Tatohaṃ atisaṃviggā, sutvā gāthā subhāsitā;
တတ္ရဋ္ဌိတာဝဟံ သန္တီ၊ အရဟတ္တမပာပုဏိံ။
Tatraṭṭhitāvahaṃ santī, arahattamapāpuṇiṃ.
၂၁၆.
216.
‘‘ယတ္ထ ယတ္ထ နိသိန္နာဟံ၊ သဒာ ဈာနပရာယနာ။
‘‘Yattha yattha nisinnāhaṃ, sadā jhānaparāyanā;
ဇိနော တသ္မိံ ဂုဏေ တုဋ္ဌော၊ ဧတဒဂ္ဂေ ဌပေသိ မံ။
Jino tasmiṃ guṇe tuṭṭho, etadagge ṭhapesi maṃ.
၂၁၇.
217.
‘‘ကိလေသာ ဈာပိတာ မယ္ဟံ။ပေ.။ ဝိဟရာမိ အနာသဝာ။
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… viharāmi anāsavā.
၂၁၈.
218.
‘‘သ္ဝာဂတံ ဝတ မေ အာသိ။ပေ.။ ကတံ ဗုဒ္ဓသ္သ သာသနံ။
‘‘Svāgataṃ vata me āsi…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
၂၁၉.
219.
‘‘ပဋိသမ္ဘိဒာ စတသ္သော။ပေ.။ ကတံ ဗုဒ္ဓသ္သ သာသနံ’’။
‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
ဣတ္ထံ သုဒံ နန္ဒာ ဘိက္ခုနီ ဇနပဒကလ္ယာဏီ ဣမာ ဂာထာယော အဘာသိတ္ထာတိ။
Itthaṃ sudaṃ nandā bhikkhunī janapadakalyāṇī imā gāthāyo abhāsitthāti.
နန္ဒာထေရိယာပဒာနံ ပဉ္စမံ။
Nandātheriyāpadānaṃ pañcamaṃ.
Footnotes:
