| Library / Tipiṭaka / திபிடக • Tipiṭaka / படிஸம்பி⁴தா³மக்³க³-அட்ட²கதா² • Paṭisambhidāmagga-aṭṭhakathā |
மூலமூலகாதி³த³ஸகவண்ணனா
Mūlamūlakādidasakavaṇṇanā
18. மூலட்டே²னாதிஆதி³கே மூலமூலகே த³ஸகே மூலட்டே²னாதி விபஸ்ஸனாதீ³ஸு புரிமா புரிமா பொ³ஜ்ஜ²ங்கா³ பச்சி²மானங் பச்சி²மானங் பொ³ஜ்ஜ²ங்கா³னஞ்ச ஸஹஜாதத⁴ம்மானஞ்ச அஞ்ஞமஞ்ஞஞ்ச மூலட்டே²ன. மூலசரியட்டே²னாதி மூலங் ஹுத்வா சரியா பவத்தி மூலசரியா. தேன மூலசரியட்டே²ன, மூலங் ஹுத்வா பவத்தனட்டே²னாதி அத்தோ². மூலபரிக்³க³ஹட்டே²னாதி தே ஏவ பொ³ஜ்ஜ²ங்கா³ ஆதி³தோ பபு⁴தி உப்பாத³னத்தா²ய பரிக³ய்ஹமானத்தா பரிக்³க³ஹா, மூலானியேவ பரிக்³க³ஹா மூலபரிக்³க³ஹா. தேன மூலபரிக்³க³ஹட்டே²ன. தே ஏவ அஞ்ஞமஞ்ஞங் பரிவாரவஸேன பரிவாரட்டே²ன. பா⁴வனாபாரிபூரிவஸேன பரிபூரணட்டே²ன. நிட்ட²ங் பாபுணனவஸேன பரிபாகட்டே²ன. தே ஏவ மூலானி ச ச²ப்³பி³தா⁴ பபே⁴த³பி⁴ன்னத்தா படிஸம்பி⁴தா³ சாதி மூலபடிஸம்பி⁴தா³. தேன மூலபடிஸம்பி⁴த³ட்டே²ன. மூலபடிஸம்பி⁴தா³பாபனட்டே²னாதி பொ³ஜ்ஜ²ங்க³பா⁴வனானுயுத்தஸ்ஸ யோகி³னோ தங் மூலபடிஸம்பி⁴த³ங் பாபனட்டே²ன . தஸ்ஸேவ யோகி³னோ தஸ்ஸா மூலபடிஸம்பி⁴தா³ய வஸீபா⁴வட்டே²ன. ஸேஸேஸுபி ஈதி³ஸேஸு புக்³க³லவோஹாரேஸு போ³தி⁴ஸ்ஸ அங்கா³தி பொ³ஜ்ஜ²ங்கா³தி வுத்தங் ஹோதீதி வேதி³தப்³ப³ங். மூலபடிஸம்பி⁴தா³ய வஸீபா⁴வப்பத்தானம்பீதி ஈதி³ஸேஸுபி நிட்டா²வசனேஸு ப²லபொ³ஜ்ஜ²ங்கா³தி வேதி³தப்³ப³ங். வஸீபா⁴வங் பத்தானந்திபி பாடோ².
18.Mūlaṭṭhenātiādike mūlamūlake dasake mūlaṭṭhenāti vipassanādīsu purimā purimā bojjhaṅgā pacchimānaṃ pacchimānaṃ bojjhaṅgānañca sahajātadhammānañca aññamaññañca mūlaṭṭhena. Mūlacariyaṭṭhenāti mūlaṃ hutvā cariyā pavatti mūlacariyā. Tena mūlacariyaṭṭhena, mūlaṃ hutvā pavattanaṭṭhenāti attho. Mūlapariggahaṭṭhenāti te eva bojjhaṅgā ādito pabhuti uppādanatthāya parigayhamānattā pariggahā, mūlāniyeva pariggahā mūlapariggahā. Tena mūlapariggahaṭṭhena. Te eva aññamaññaṃ parivāravasena parivāraṭṭhena. Bhāvanāpāripūrivasena paripūraṇaṭṭhena. Niṭṭhaṃ pāpuṇanavasena paripākaṭṭhena. Te eva mūlāni ca chabbidhā pabhedabhinnattā paṭisambhidā cāti mūlapaṭisambhidā. Tena mūlapaṭisambhidaṭṭhena. Mūlapaṭisambhidāpāpanaṭṭhenāti bojjhaṅgabhāvanānuyuttassa yogino taṃ mūlapaṭisambhidaṃ pāpanaṭṭhena . Tasseva yogino tassā mūlapaṭisambhidāya vasībhāvaṭṭhena. Sesesupi īdisesu puggalavohāresu bodhissa aṅgāti bojjhaṅgāti vuttaṃ hotīti veditabbaṃ. Mūlapaṭisambhidāya vasībhāvappattānampīti īdisesupi niṭṭhāvacanesu phalabojjhaṅgāti veditabbaṃ. Vasībhāvaṃ pattānantipi pāṭho.
மூலமூலகத³ஸகங் நிட்டி²தங்.
Mūlamūlakadasakaṃ niṭṭhitaṃ.
ஸேஸேஸுபி ஹேதுமூலகாதீ³ஸு நவஸு த³ஸகேஸு இமினாவ நயேன ஸாதா⁴ரணவசனானங் அத்தோ² வேதி³தப்³போ³ . அஸாதா⁴ரணேஸு பன யதா²வுத்தா ஏவ பொ³ஜ்ஜ²ங்கா³ யதா²வுத்தானங் த⁴ம்மானங் ஜனகத்தா ஹேதூ நாம ஹொந்தி. உபத்த²ம்ப⁴கத்தா பச்சயா நாம. தே ஏவ தத³ங்க³ஸமுச்சே²த³படிப்பஸ்ஸத்³தி⁴விஸுத்³தி⁴பூ⁴தத்தா விஸுத்³தி⁴ நாம. வஜ்ஜவிரஹிதத்தா அனவஜ்ஜா நாம. ‘‘ஸப்³பே³பி குஸலா த⁴ம்மா நெக்க²ம்ம’’ந்தி வசனதோ நெக்க²ம்மங் நாம. கிலேஸேஹி விமுத்தத்தா தத³ங்க³விமுத்திஆதி³வஸேன விமுத்தி நாம. மக்³க³ப²லபொ³ஜ்ஜ²ங்கா³ விஸயீபூ⁴தேஹி ஆஸவேஹி விரஹிதத்தா அனாஸவா. திவிதா⁴பி பொ³ஜ்ஜ²ங்கா³ கிலேஸேஹி ஸுஞ்ஞத்தா தத³ங்க³விவேகாதி³வஸேன விவேகா. விபஸ்ஸனாமக்³க³பொ³ஜ்ஜ²ங்கா³ பரிச்சாக³வோஸக்³க³த்தா பக்க²ந்த³னவோஸக்³க³த்தா ச வோஸக்³கா³. ப²லபொ³ஜ்ஜ²ங்கா³ பக்க²ந்த³னவோஸக்³க³த்தா வோஸக்³கா³.
Sesesupi hetumūlakādīsu navasu dasakesu imināva nayena sādhāraṇavacanānaṃ attho veditabbo . Asādhāraṇesu pana yathāvuttā eva bojjhaṅgā yathāvuttānaṃ dhammānaṃ janakattā hetū nāma honti. Upatthambhakattā paccayā nāma. Te eva tadaṅgasamucchedapaṭippassaddhivisuddhibhūtattā visuddhi nāma. Vajjavirahitattā anavajjā nāma. ‘‘Sabbepi kusalā dhammā nekkhamma’’nti vacanato nekkhammaṃ nāma. Kilesehi vimuttattā tadaṅgavimuttiādivasena vimutti nāma. Maggaphalabojjhaṅgā visayībhūtehi āsavehi virahitattā anāsavā. Tividhāpi bojjhaṅgā kilesehi suññattā tadaṅgavivekādivasena vivekā. Vipassanāmaggabojjhaṅgā pariccāgavosaggattā pakkhandanavosaggattā ca vosaggā. Phalabojjhaṅgā pakkhandanavosaggattā vosaggā.
19. மூலட்ட²ங் பு³ஜ்ஜ²ந்தீதிஆத³யோ ஏகேகபத³வஸேன நித்³தி³ட்டா² நவ த³ஸகா வுத்தனயேனேவ வேதி³தப்³பா³. வஸீபா⁴வப்பத்தானந்தி பத³ங் பன வத்தமானவசனாபா⁴வேன ந யோஜிதங். பரிக்³க³ஹட்டா²த³யோ அபி⁴ஞ்ஞெய்யனித்³தே³ஸே வுத்தத்தா².
19.Mūlaṭṭhaṃbujjhantītiādayo ekekapadavasena niddiṭṭhā nava dasakā vuttanayeneva veditabbā. Vasībhāvappattānanti padaṃ pana vattamānavacanābhāvena na yojitaṃ. Pariggahaṭṭhādayo abhiññeyyaniddese vuttatthā.
20. புன தே²ரோ அத்தனா தே³ஸிதங் ஸுத்தந்தங் உத்³தி³ஸித்வா தஸ்ஸ நித்³தே³ஸவஸேன பொ³ஜ்ஜ²ங்க³விதி⁴ங் த³ஸ்ஸேதுகாமோ ஏகங் ஸமயந்திஆதி³கங் நிதா³னங் வத்வா ஸுத்தந்தங் தாவ உத்³தி³ஸி. அத்தனா தே³ஸிதஸுத்தத்தா ஏவ செத்த² ஏவங் மே ஸுதந்தி ந வுத்தங். ஆயஸ்மா ஸாரிபுத்தோதி பனெத்த² தே³ஸகப்³யத்திபா⁴வத்த²ங் அத்தானங் பரங் விய கத்வா வுத்தங். ஈதி³ஸஞ்ஹி வசனங் லோகே க³ந்தே²ஸு பயுஜ்ஜந்தி. புப்³ப³ண்ஹஸமயந்தி ஸகலங் புப்³ப³ண்ஹஸமயங். அச்சந்தஸங்யோக³த்தே² உபயோக³வசனங். ஸேஸத்³வயேபி ஏஸேவ நயோ. ஸதிஸம்பொ³ஜ்ஜ²ங்கோ³ இதி சே மே ஹோதீதி ஸதிஸம்பொ³ஜ்ஜ²ங்கோ³தி ஏவஞ்சே மய்ஹங் ஹோதி. அப்பமாணோதி மே ஹோதீதி அப்பமாணோதி ஏவங் மே ஹோதி. ஸுஸமாரத்³தோ⁴தி மே ஹோதீதி ஸுட்டு² பரிபுண்ணோதி ஏவங் மே ஹோதி. திட்ட²ந்தந்தி நிப்³பா³னாரம்மணே பவத்திவஸேன திட்ட²ந்தங். சவதீதி நிப்³பா³னாரம்மணதோ அபக³ச்ச²தி. ஸேஸபொ³ஜ்ஜ²ங்கே³ஸுபி ஏஸேவ நயோ.
20. Puna thero attanā desitaṃ suttantaṃ uddisitvā tassa niddesavasena bojjhaṅgavidhiṃ dassetukāmo ekaṃ samayantiādikaṃ nidānaṃ vatvā suttantaṃ tāva uddisi. Attanā desitasuttattā eva cettha evaṃ me sutanti na vuttaṃ. Āyasmā sāriputtoti panettha desakabyattibhāvatthaṃ attānaṃ paraṃ viya katvā vuttaṃ. Īdisañhi vacanaṃ loke ganthesu payujjanti. Pubbaṇhasamayanti sakalaṃ pubbaṇhasamayaṃ. Accantasaṃyogatthe upayogavacanaṃ. Sesadvayepi eseva nayo. Satisambojjhaṅgo iti ceme hotīti satisambojjhaṅgoti evañce mayhaṃ hoti. Appamāṇoti me hotīti appamāṇoti evaṃ me hoti. Susamāraddhoti me hotīti suṭṭhu paripuṇṇoti evaṃ me hoti. Tiṭṭhantanti nibbānārammaṇe pavattivasena tiṭṭhantaṃ. Cavatīti nibbānārammaṇato apagacchati. Sesabojjhaṅgesupi eseva nayo.
ராஜமஹாமத்தஸ்ஸாதி ரஞ்ஞோ மஹாஅமச்சஸ்ஸ, மஹதியா வா போ⁴க³மத்தாய போ⁴க³ப்பமாணேன ஸமன்னாக³தஸ்ஸ. நானாரத்தானந்தி நானாரங்க³ரத்தானங், பூரணத்தே² ஸாமிவசனங், நானாரத்தேஹீதி அத்தோ². து³ஸ்ஸகரண்ட³கோதி து³ஸ்ஸபேளா. து³ஸ்ஸயுக³ந்தி வத்த²யுக³லங். பாருபிதுந்தி அச்சா²தே³துங். இமஸ்மிங் ஸுத்தந்தே தே²ரஸ்ஸ ப²லபொ³ஜ்ஜ²ங்கா³ கதி²தா. யதா³ ஹி தே²ரோ ஸதிஸம்பொ³ஜ்ஜ²ங்க³ங் ஸீஸங் கத்வா ப²லஸமாபத்திங் ஸமாபஜ்ஜதி, ததா³ இதரே தத³ன்வயா ஹொந்தி. யதா³ த⁴ம்மவிசயாதீ³ஸு அஞ்ஞதரங், ததா³ ஸேஸாபி தத³ன்வயா ஹொந்தீதி ஏவங் ப²லஸமாபத்தியா அத்தனோ சிண்ணவஸீபா⁴வங் த³ஸ்ஸெந்தோ தே²ரோ இமங் ஸுத்தந்தங் கதே²ஸீதி.
Rājamahāmattassāti rañño mahāamaccassa, mahatiyā vā bhogamattāya bhogappamāṇena samannāgatassa. Nānārattānanti nānāraṅgarattānaṃ, pūraṇatthe sāmivacanaṃ, nānārattehīti attho. Dussakaraṇḍakoti dussapeḷā. Dussayuganti vatthayugalaṃ. Pārupitunti acchādetuṃ. Imasmiṃ suttante therassa phalabojjhaṅgā kathitā. Yadā hi thero satisambojjhaṅgaṃ sīsaṃ katvā phalasamāpattiṃ samāpajjati, tadā itare tadanvayā honti. Yadā dhammavicayādīsu aññataraṃ, tadā sesāpi tadanvayā hontīti evaṃ phalasamāpattiyā attano ciṇṇavasībhāvaṃ dassento thero imaṃ suttantaṃ kathesīti.
Related texts:
திபிடக (மூல) • Tipiṭaka (Mūla) / ஸுத்தபிடக • Suttapiṭaka / கு²த்³த³கனிகாய • Khuddakanikāya / படிஸம்பி⁴தா³மக்³க³பாளி • Paṭisambhidāmaggapāḷi / 3. பொ³ஜ்ஜ²ங்க³கதா² • 3. Bojjhaṅgakathā
