Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / တိပိဋက • Tipiṭaka / ထေရဂာထာ-အဋ္ဌကထာ • Theragāthā-aṭṭhakathā

၆. မေဠဇိနတ္ထေရဂာထာဝဏ္ဏနာ

6. Meḷajinattheragāthāvaṇṇanā

ယဒာဟံ ဓမ္မမသ္သောသိန္တိအာဒိကာ အာယသ္မတော မေဠဇိနတ္ထေရသ္သ ဂာထာ။ ကာ ဥပ္ပတ္တိ? အယမ္ပိ ပုရိမဗုဒ္ဓေသု ကတာဓိကာရော တတ္ထ တတ္ထ ဘဝေ ပုညာနိ ဥပစိနန္တော သုမေဓသ္သ ဘဂဝတော ကာလေ ကုလဂေဟေ နိဗ္ဗတ္တိတ္ဝာ ဝိညုတံ ပတ္တော ဧကဒိဝသံ ဘဂဝန္တံ ပိဏ္ဍာယ ဂစ္ဆန္တံ ဒိသ္ဝာ ပသန္နမာနသော မဓုရံ အာမောဒဖလံ အဒာသိ။ သော တေန ပုညကမ္မေန ဒေဝမနုသ္သေသု သံသရန္တော ဣမသ္မိံ ဗုဒ္ဓုပ္ပာဒေ ဗာရာဏသိယံ ခတ္တိယကုလေ နိဗ္ဗတ္တိတ္ဝာ မေဠဇိနောတိ လဒ္ဓနာမော ဝိဇ္ဇာသိပ္ပေသု နိပ္ဖတ္တိံ ဂတော ပဏ္ဍိတော ဗ္ယတ္တော ဒိသာသု ပာကဋော အဟောသိ။ သော ဘဂဝတိ ဗာရာဏသိယံ ဣသိပတနေ ဝိဟရန္တေ ဝိဟာရံ ဂန္တ္ဝာ သတ္ထာရံ ဥပသင္ကမိတ္ဝာ ဓမ္မံ သုတ္ဝာ ပဋိလဒ္ဓသဒ္ဓော ပဗ္ဗဇိတ္ဝာ ဝိပသ္သနံ ပဋ္ဌပေတ္ဝာ တဒဟေဝ အရဟတ္တံ ပာပုဏိ။ တေန ဝုတ္တံ အပဒာနေ (အပ. ထေရ ၂.၅၁.၅၇-၆၂) –

Yadāhaṃdhammamassosintiādikā āyasmato meḷajinattherassa gāthā. Kā uppatti? Ayampi purimabuddhesu katādhikāro tattha tattha bhave puññāni upacinanto sumedhassa bhagavato kāle kulagehe nibbattitvā viññutaṃ patto ekadivasaṃ bhagavantaṃ piṇḍāya gacchantaṃ disvā pasannamānaso madhuraṃ āmodaphalaṃ adāsi. So tena puññakammena devamanussesu saṃsaranto imasmiṃ buddhuppāde bārāṇasiyaṃ khattiyakule nibbattitvā meḷajinoti laddhanāmo vijjāsippesu nipphattiṃ gato paṇḍito byatto disāsu pākaṭo ahosi. So bhagavati bārāṇasiyaṃ isipatane viharante vihāraṃ gantvā satthāraṃ upasaṅkamitvā dhammaṃ sutvā paṭiladdhasaddho pabbajitvā vipassanaṃ paṭṭhapetvā tadaheva arahattaṃ pāpuṇi. Tena vuttaṃ apadāne (apa. thera 2.51.57-62) –

‘‘သဟသ္သရံသီ ဘဂဝာ၊ သယမ္ဘူ အပရာဇိတော။

‘‘Sahassaraṃsī bhagavā, sayambhū aparājito;

ဝိဝေကာ ဝုဋ္ဌဟိတ္ဝာန၊ ဂောစရာယာဘိနိက္ခမိ။

Vivekā vuṭṭhahitvāna, gocarāyābhinikkhami.

‘‘ဖလဟတ္ထော အဟံ ဒိသ္ဝာ၊ ဥပဂစ္ဆိံ နရာသဘံ။

‘‘Phalahattho ahaṃ disvā, upagacchiṃ narāsabhaṃ;

ပသန္နစိတ္တော သုမနော၊ အဝဋံ အဒဒိံ ဖလံ။

Pasannacitto sumano, avaṭaṃ adadiṃ phalaṃ.

‘‘စတုန္နဝုတိတော ကပ္ပေ၊ ယံ ဖလံ အဒဒိံ တဒာ။

‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ phalaṃ adadiṃ tadā;

ဒုဂ္ဂတိံ နာဘိဇာနာမိ၊ ဖလဒာနသ္သိဒံ ဖလံ။

Duggatiṃ nābhijānāmi, phaladānassidaṃ phalaṃ.

‘‘ကိလေသာ ဈာပိတာ မယ္ဟံ။ပေ.။ ကတံ ဗုဒ္ဓသ္သ သာသန’’န္တိ။

‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ…pe… kataṃ buddhassa sāsana’’nti.

အရဟတ္တံ ပန ပတ္ဝာ အပရဘာဂေ ဘိက္ခူဟိ, ‘‘အာဝုသော, ကိံ တယာ ဥတ္တရိမနုသ္သဓမ္မော အဓိဂတော’’တိ ပုဋ္ဌော သီဟနာဒံ နဒန္တော –

Arahattaṃ pana patvā aparabhāge bhikkhūhi, ‘‘āvuso, kiṃ tayā uttarimanussadhammo adhigato’’ti puṭṭho sīhanādaṃ nadanto –

၁၃၁.

131.

‘‘ယဒာဟံ ဓမ္မမသ္သောသိံ၊ ဘာသမာနသ္သ သတ္ထုနော။

‘‘Yadāhaṃ dhammamassosiṃ, bhāsamānassa satthuno;

န ကင္ခမဘိဇာနာမိ၊ သဗ္ဗညူ အပရာဇိတေ။

Na kaṅkhamabhijānāmi, sabbaññū aparājite.

၁၃၂.

132.

‘‘သတ္ထဝာဟေ မဟာဝီရေ၊ သာရထီနံ ဝရုတ္တမေ။

‘‘Satthavāhe mahāvīre, sārathīnaṃ varuttame;

မဂ္ဂေ ပဋိပဒာယံ ဝာ၊ ကင္ခာ မယ္ဟံ န ဝိဇ္ဇတီ’’တိ။ – ဂာထာဒ္ဝယံ အဘာသိ။

Magge paṭipadāyaṃ vā, kaṅkhā mayhaṃ na vijjatī’’ti. – gāthādvayaṃ abhāsi;

တတ္ထ ယဒာတိ ယသ္မိံ ကာလေ။ အဟန္တိ အတ္တာနံ နိဒ္ဒိသတိ။ ဓမ္မန္တိ စတုသစ္စဓမ္မံ။ အသ္သောသိန္တိ သုဏိံ။ သတ္ထုနောတိ ဒိဋ္ဌဓမ္မိကာဒိအတ္ထေဟိ ဝေနေယ္ယာနံ သာသနဋ္ဌေန သတ္ထုနော။ ကင္ခန္တိ သံသယံ။ သင္ခတမသင္ခတဉ္စ အနဝသေသတော ဇာနနဋ္ဌေန သဗ္ဗညူ။ ကုတောစိပိ ပရာဇိတာ ဘာဝေန အပရာဇိတေ။ ဝေနေယ္ယသတ္တာနံ သံသာရကန္တာရတော နိဗ္ဗာနံ ပဋိဝာဟနဋ္ဌေန သတ္ထဝာဟေ။ ဣဒံ ဝုတ္တံ ဟောတိ – ယတော ပဘုတိ အဟံ သတ္ထုနော ဓမ္မံ ဒေသေန္တသ္သ စတုသစ္စဓမ္မံ အသ္သောသိံ သောတဒ္ဝာရာနုသာရေန ဥပဓာရေသိံ ဥပလဘိံ, တတော ပဋ္ဌာယ အနဝသေသသင္ခတာသင္ခတသမ္မုတိဓမ္မာနံ သယမ္ဘူဉာဏေန ဇာနနတော သဗ္ဗညူ အနာဝရဏဒသ္သာဝိမ္ဟိ, ပဉ္စန္နမ္ပိ မာရာနံ အဘိဘဝနတော တေဟိ အပရာဇိတတ္တာ သဒေဝကေ လောကေ အပ္ပဋိဟတဓမ္မစက္ကတ္တာ စ အပရာဇိတေ, ဝေနေယ္ယသတ္တာနံ လောဘကန္တာရာဒိတော ဝာဟနဋ္ဌေန သတ္ထဝာဟေ, မဟာဝိက္ကန္တတာယ မဟာဝီရေ, အညေဟိ ဒုဒ္ဒမာနံ ပုရိသဒမ္မာနံ သရဏတော အစ္စန္တိကေန ဒမထေန ဒမနတော သာရထီနံ ပဝရဘူတေ ဥတ္တမေ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေ , ‘‘ဗုဒ္ဓော နု ခော နော နု ခော’’တိ ကင္ခံ နာဘိဇာနာမိ အပရပ္ပစ္စယဘာဝတော။ တထာရူပေ ဒေသိတေ အရိယမဂ္ဂေ တဒုပာဒာယဘူတာယ စ သီလာဒိပဋိပဒာယ ‘‘နိယ္ယာနိကော နု ခော န နု ခော’’တိ ကင္ခာ ဝိစိကိစ္ဆာ န ဝိဇ္ဇတိ နတ္ထီတိ။ ဧတ္ထ စ အရိယဓမ္မေ သံသယာဘာဝကထနေန အရိယသင္ဃေပိ သံသယာဘာဝော ကထိတောယေဝာတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ တတ္ထ ပတိဋ္ဌိတသ္သ အနညထာဘာဝတောတိ။

Tattha yadāti yasmiṃ kāle. Ahanti attānaṃ niddisati. Dhammanti catusaccadhammaṃ. Assosinti suṇiṃ. Satthunoti diṭṭhadhammikādiatthehi veneyyānaṃ sāsanaṭṭhena satthuno. Kaṅkhanti saṃsayaṃ. Saṅkhatamasaṅkhatañca anavasesato jānanaṭṭhena sabbaññū. Kutocipi parājitā bhāvena aparājite. Veneyyasattānaṃ saṃsārakantārato nibbānaṃ paṭivāhanaṭṭhena satthavāhe. Idaṃ vuttaṃ hoti – yato pabhuti ahaṃ satthuno dhammaṃ desentassa catusaccadhammaṃ assosiṃ sotadvārānusārena upadhāresiṃ upalabhiṃ, tato paṭṭhāya anavasesasaṅkhatāsaṅkhatasammutidhammānaṃ sayambhūñāṇena jānanato sabbaññū anāvaraṇadassāvimhi, pañcannampi mārānaṃ abhibhavanato tehi aparājitattā sadevake loke appaṭihatadhammacakkattā ca aparājite, veneyyasattānaṃ lobhakantārādito vāhanaṭṭhena satthavāhe, mahāvikkantatāya mahāvīre, aññehi duddamānaṃ purisadammānaṃ saraṇato accantikena damathena damanato sārathīnaṃ pavarabhūte uttame sammāsambuddhe , ‘‘buddho nu kho no nu kho’’ti kaṅkhaṃ nābhijānāmi aparappaccayabhāvato. Tathārūpe desite ariyamagge tadupādāyabhūtāya ca sīlādipaṭipadāya ‘‘niyyāniko nu kho na nu kho’’ti kaṅkhā vicikicchā na vijjati natthīti. Ettha ca ariyadhamme saṃsayābhāvakathanena ariyasaṅghepi saṃsayābhāvo kathitoyevāti daṭṭhabbaṃ tattha patiṭṭhitassa anaññathābhāvatoti.

မေဠဇိနတ္ထေရဂာထာဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ။

Meḷajinattheragāthāvaṇṇanā niṭṭhitā.







Related texts:



တိပိဋက (မူလ) • Tipiṭaka (Mūla) / သုတ္တပိဋက • Suttapiṭaka / ခုဒ္ဒကနိကာယ • Khuddakanikāya / ထေရဂာထာပာဠိ • Theragāthāpāḷi / ၆. မေဠဇိနတ္ထေရဂာထာ • 6. Meḷajinattheragāthā


© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact