| Library / Tipiṭaka / ติปิฎก • Tipiṭaka / พุทฺธวํสปาฬิ • Buddhavaṃsapāḷi |
๕. มงฺคลพุทฺธวํโส
5. Maṅgalabuddhavaṃso
๑.
1.
โกณฺฑญฺญสฺส อปเรน, มงฺคโล นาม นายโก;
Koṇḍaññassa aparena, maṅgalo nāma nāyako;
ตมํ โลเก นิหนฺตฺวาน, ธโมฺมกฺกมภิธารยิฯ
Tamaṃ loke nihantvāna, dhammokkamabhidhārayi.
๒.
2.
อตุลาสิ ปภา ตสฺส, ชิเนหเญฺญหิ อุตฺตริํ;
Atulāsi pabhā tassa, jinehaññehi uttariṃ;
จนฺทสูริยปภํ หนฺตฺวา, ทสสหสฺสี วิโรจติฯ
Candasūriyapabhaṃ hantvā, dasasahassī virocati.
๓.
3.
โสปิ พุโทฺธ ปกาเสสิ, จตุโร สจฺจวรุตฺตเม;
Sopi buddho pakāsesi, caturo saccavaruttame;
เต เต สจฺจรสํ ปีตฺวา, วิโนเทนฺติ มหาตมํฯ
Te te saccarasaṃ pītvā, vinodenti mahātamaṃ.
๔.
4.
ปตฺวาน โพธิมตุลํ, ปฐเม ธมฺมเทสเน;
Patvāna bodhimatulaṃ, paṭhame dhammadesane;
โกฎิสตสหสฺสานํ, ธมฺมาภิสมโย อหุฯ
Koṭisatasahassānaṃ, dhammābhisamayo ahu.
๕.
5.
สุรินฺทเทวภวเน , พุโทฺธ ธมฺมมเทสยิ;
Surindadevabhavane , buddho dhammamadesayi;
๖.
6.
ยทา สุนโนฺท จกฺกวตฺตี, สมฺพุทฺธํ อุปสงฺกมิ;
Yadā sunando cakkavattī, sambuddhaṃ upasaṅkami;
ตทา อาหนิ สมฺพุโทฺธ, ธมฺมเภริํ วรุตฺตมํฯ
Tadā āhani sambuddho, dhammabheriṃ varuttamaṃ.
๗.
7.
สุนนฺทสฺสานุจรา ชนตา, ตทาสุํ นวุติโกฎิโย;
Sunandassānucarā janatā, tadāsuṃ navutikoṭiyo;
สเพฺพปิ เต นิรวเสสา, อเหสุํ เอหิ ภิกฺขุกาฯ
Sabbepi te niravasesā, ahesuṃ ehi bhikkhukā.
๘.
8.
สนฺนิปาตา ตโย อาสุํ, มงฺคลสฺส มเหสิโน;
Sannipātā tayo āsuṃ, maṅgalassa mahesino;
โกฎิสตสหสฺสานํ, ปฐโม อาสิ สมาคโมฯ
Koṭisatasahassānaṃ, paṭhamo āsi samāgamo.
๙.
9.
ทุติโย โกฎิสตสหสฺสานํ, ตติโย นวุติโกฎินํ;
Dutiyo koṭisatasahassānaṃ, tatiyo navutikoṭinaṃ;
ขีณาสวานํ วิมลานํ, ตทา อาสิ สมาคโมฯ
Khīṇāsavānaṃ vimalānaṃ, tadā āsi samāgamo.
๑๐.
10.
อหํ เตน สมเยน, สุรุจี นาม พฺราหฺมโณ;
Ahaṃ tena samayena, surucī nāma brāhmaṇo;
อชฺฌายโก มนฺตธโร, ติณฺณํ เวทาน ปารคูฯ
Ajjhāyako mantadharo, tiṇṇaṃ vedāna pāragū.
๑๑.
11.
ตมหํ อุปสงฺกมฺม, สรณํ คนฺตฺวาน สตฺถุโน;
Tamahaṃ upasaṅkamma, saraṇaṃ gantvāna satthuno;
สมฺพุทฺธปฺปมุขํ สงฺฆํ, คนฺธมาเลน ปูชยิํ;
Sambuddhappamukhaṃ saṅghaṃ, gandhamālena pūjayiṃ;
ปูเชตฺวา คนฺธมาเลน, ควปาเนน ตปฺปยิํฯ
Pūjetvā gandhamālena, gavapānena tappayiṃ.
๑๒.
12.
โสปิ มํ พุโทฺธ พฺยากาสิ, มงฺคโล ทฺวิปทุตฺตโม;
Sopi maṃ buddho byākāsi, maṅgalo dvipaduttamo;
‘‘อปริเมยฺยิโต กเปฺป, อยํ พุโทฺธ ภวิสฺสติฯ
‘‘Aparimeyyito kappe, ayaṃ buddho bhavissati.
๑๓.
13.
‘‘ปธานํ ปทหิตฺวาน…เป.… เหสฺสาม สมฺมุขา อิมํ’’ฯ
‘‘Padhānaṃ padahitvāna…pe… hessāma sammukhā imaṃ’’.
๑๔.
14.
ตสฺสาปิ วจนํ สุตฺวา, ภิโยฺย จิตฺตํ ปสาทยิํ;
Tassāpi vacanaṃ sutvā, bhiyyo cittaṃ pasādayiṃ;
อุตฺตริํ วตมธิฎฺฐาสิํ, ทส ปารมิปูริยาฯ
Uttariṃ vatamadhiṭṭhāsiṃ, dasa pāramipūriyā.
๑๕.
15.
ตทา ปีติมนุพฺรูหโนฺต, สโมฺพธิวรปตฺติยา;
Tadā pītimanubrūhanto, sambodhivarapattiyā;
พุเทฺธ ทตฺวาน มํ เคหํ, ปพฺพชิํ ตสฺส สนฺติเกฯ
Buddhe datvāna maṃ gehaṃ, pabbajiṃ tassa santike.
๑๖.
16.
สุตฺตนฺตํ วินยญฺจาปิ, นวงฺคํ สตฺถุสาสนํ;
Suttantaṃ vinayañcāpi, navaṅgaṃ satthusāsanaṃ;
สพฺพํ ปริยาปุณิตฺวา, โสภยิํ ชินสาสนํฯ
Sabbaṃ pariyāpuṇitvā, sobhayiṃ jinasāsanaṃ.
๑๗.
17.
ตตฺถปฺปมโตฺต วิหรโนฺต, พฺรหฺมํ ภาเวตฺว ภาวนํ;
Tatthappamatto viharanto, brahmaṃ bhāvetva bhāvanaṃ;
อภิญฺญาปารมิํ คนฺตฺวา, พฺรหฺมโลกมคจฺฉหํฯ
Abhiññāpāramiṃ gantvā, brahmalokamagacchahaṃ.
๑๘.
18.
อุตฺตรํ นาม นครํ, อุตฺตโร นาม ขตฺติโย;
Uttaraṃ nāma nagaraṃ, uttaro nāma khattiyo;
อุตฺตรา นาม ชนิกา, มงฺคลสฺส มเหสิโนฯ
Uttarā nāma janikā, maṅgalassa mahesino.
๑๙.
19.
นววสฺสสหสฺสานิ , อคารํ อชฺฌ โส วสิ;
Navavassasahassāni , agāraṃ ajjha so vasi;
ยสวา สุจิมา สิรีมา, ตโย ปาสาทมุตฺตมาฯ
Yasavā sucimā sirīmā, tayo pāsādamuttamā.
๒๐.
20.
สมติํสสหสฺสานิ, นาริโย สมลงฺกตา;
Samatiṃsasahassāni, nāriyo samalaṅkatā;
ยสวตี นาม นารี, สีวโล นาม อตฺรโชฯ
Yasavatī nāma nārī, sīvalo nāma atrajo.
๒๑.
21.
นิมิเตฺต จตุโร ทิสฺวา, อสฺสยาเนน นิกฺขมิ;
Nimitte caturo disvā, assayānena nikkhami;
อนูนอฎฺฐมาสานิ, ปธานํ ปทหี ชิโนฯ
Anūnaaṭṭhamāsāni, padhānaṃ padahī jino.
๒๒.
22.
พฺรหฺมุนา ยาจิโต สโนฺต, มงฺคโล นาม นายโก;
Brahmunā yācito santo, maṅgalo nāma nāyako;
วตฺติ จกฺกํ มหาวีโร, วเน สิรีวรุตฺตเมฯ
Vatti cakkaṃ mahāvīro, vane sirīvaruttame.
๒๓.
23.
สุเทโว ธมฺมเสโน จ, อเหสุํ อคฺคสาวกา;
Sudevo dhammaseno ca, ahesuṃ aggasāvakā;
ปาลิโต นามุปฎฺฐาโก, มงฺคลสฺส มเหสิโนฯ
Pālito nāmupaṭṭhāko, maṅgalassa mahesino.
๒๔.
24.
สีวลา จ อโสกา จ, อเหสุํ อคฺคสาวิกา;
Sīvalā ca asokā ca, ahesuṃ aggasāvikā;
โพธิ ตสฺส ภควโต, นาครุโกฺขติ วุจฺจติฯ
Bodhi tassa bhagavato, nāgarukkhoti vuccati.
๒๕.
25.
นโนฺท เจว วิสาโข จ, อเหสุํ อคฺคุปฎฺฐกา;
Nando ceva visākho ca, ahesuṃ aggupaṭṭhakā;
อนุลา เจว สุตนา จ, อเหสุํ อคฺคุปฎฺฐิกาฯ
Anulā ceva sutanā ca, ahesuṃ aggupaṭṭhikā.
๒๖.
26.
อฎฺฐาสีติ รตนานิ, อจฺจุคฺคโต มหามุนิ;
Aṭṭhāsīti ratanāni, accuggato mahāmuni;
ตโต นิทฺธาวตี รํสี, อเนกสตสหสฺสิโยฯ
Tato niddhāvatī raṃsī, anekasatasahassiyo.
๒๗.
27.
นวุติวสฺสสหสฺสานิ, อายุ วิชฺชติ ตาวเท;
Navutivassasahassāni, āyu vijjati tāvade;
ตาวตา ติฎฺฐมาโน โส, ตาเรสิ ชนตํ พหุํฯ
Tāvatā tiṭṭhamāno so, tāresi janataṃ bahuṃ.
๒๘.
28.
ยถาปิ สาคเร อูมี, น สกฺกา ตา คเณตุเย;
Yathāpi sāgare ūmī, na sakkā tā gaṇetuye;
ตเถว สาวกา ตสฺส, น สกฺกา เต คเณตุเยฯ
Tatheva sāvakā tassa, na sakkā te gaṇetuye.
๒๙.
29.
ยาว อฎฺฐาสิ สมฺพุโทฺธ, มงฺคโล โลกนายโก;
Yāva aṭṭhāsi sambuddho, maṅgalo lokanāyako;
๓๐.
30.
ธโมฺมกฺกํ ธารยิตฺวาน, สนฺตาเรตฺวา มหาชนํ;
Dhammokkaṃ dhārayitvāna, santāretvā mahājanaṃ;
ชลิตฺวา ธูมเกตูว, นิพฺพุโต โส มหายโสฯ
Jalitvā dhūmaketūva, nibbuto so mahāyaso.
๓๑.
31.
สงฺขารานํ สภาวตฺถํ, ทสฺสยิตฺวา สเทวเก;
Saṅkhārānaṃ sabhāvatthaṃ, dassayitvā sadevake;
ชลิตฺวา อคฺคิกฺขโนฺธว, สูริโย อตฺถงฺคโต ยถาฯ
Jalitvā aggikkhandhova, sūriyo atthaṅgato yathā.
๓๒.
32.
อุยฺยาเน วสฺสเร นาม, พุโทฺธ นิพฺพายิ มงฺคโล;
Uyyāne vassare nāma, buddho nibbāyi maṅgalo;
ตเตฺถวสฺส ชินถูโป, ติํสโยชนมุคฺคโตติฯ
Tatthevassa jinathūpo, tiṃsayojanamuggatoti.
มงฺคลสฺส ภควโต วํโส ตติโยฯ
Maṅgalassa bhagavato vaṃso tatiyo.
Footnotes:
Related texts:
อฎฺฐกถา • Aṭṭhakathā / สุตฺตปิฎก (อฎฺฐกถา) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / ขุทฺทกนิกาย (อฎฺฐกถา) • Khuddakanikāya (aṭṭhakathā) / พุทฺธวํส-อฎฺฐกถา • Buddhavaṃsa-aṭṭhakathā / ๕. มงฺคลพุทฺธวํสวณฺณนา • 5. Maṅgalabuddhavaṃsavaṇṇanā
