| Library / Tipiṭaka / တိပိဋက • Tipiṭaka / အပဒာနပာဠိ • Apadānapāḷi |
၅၄. ကစ္စာယနဝဂ္ဂော
54. Kaccāyanavaggo
၁. မဟာကစ္စာယနတ္ထေရအပဒာနံ
1. Mahākaccāyanattheraapadānaṃ
၁.
1.
‘‘ပဒုမုတ္တရော နာမ ဇိနော၊ အနေဇော အဇိတံ ဇယော။
‘‘Padumuttaro nāma jino, anejo ajitaṃ jayo;
သတသဟသ္သေ ကပ္ပာနံ၊ ဣတော ဥပ္ပဇ္ဇိ နာယကော။
Satasahasse kappānaṃ, ito uppajji nāyako.
၂.
2.
‘‘ဝီရော ကမလပတ္တက္ခော၊ သသင္ကဝိမလာနနော။
‘‘Vīro kamalapattakkho, sasaṅkavimalānano;
၃.
3.
‘‘သတ္တနေတ္တမနောဟာရီ၊ ဝရလက္ခဏဘူသိတော။
‘‘Sattanettamanohārī, varalakkhaṇabhūsito;
သဗ္ဗဝာက္ယပထာတီတော၊ မနုဇာမရသက္ကတော။
Sabbavākyapathātīto, manujāmarasakkato.
၄.
4.
‘‘သမ္ဗုဒ္ဓော ဗောဓယံ သတ္တေ၊ ဝာဂီသော မဓုရသ္သရော။
‘‘Sambuddho bodhayaṃ satte, vāgīso madhurassaro;
ကရုဏာနိဗန္ဓသန္တာနော၊ ပရိသာသု ဝိသာရဒော။
Karuṇānibandhasantāno, parisāsu visārado.
၅.
5.
‘‘ဒေသေတိ မဓုရံ ဓမ္မံ၊ စတုသစ္စူပသံဟိတံ။
‘‘Deseti madhuraṃ dhammaṃ, catusaccūpasaṃhitaṃ;
နိမုဂ္ဂေ မောဟပင္ကမ္ဟိ၊ သမုဒ္ဓရတိ ပာဏိနေ။
Nimugge mohapaṅkamhi, samuddharati pāṇine.
၆.
6.
‘‘တဒာ ဧကစရော ဟုတ္ဝာ၊ တာပသော ဟိမဝာလယော။
‘‘Tadā ekacaro hutvā, tāpaso himavālayo;
နဘသာ မာနုသံ လောကံ၊ ဂစ္ဆန္တော ဇိနမဒ္ဒသံ။
Nabhasā mānusaṃ lokaṃ, gacchanto jinamaddasaṃ.
၇.
7.
‘‘ဥပေစ္စ သန္တိကံ တသ္သ၊ အသ္သောသိံ ဓမ္မဒေသနံ။
‘‘Upecca santikaṃ tassa, assosiṃ dhammadesanaṃ;
ဝဏ္ဏယန္တသ္သ ဝီရသ္သ၊ သာဝကသ္သ မဟာဂုဏံ။
Vaṇṇayantassa vīrassa, sāvakassa mahāguṇaṃ.
၈.
8.
‘‘သင္ခိတ္တေန မယာ ဝုတ္တံ၊ ဝိတ္ထာရေန ပကာသယံ။
‘‘Saṅkhittena mayā vuttaṃ, vitthārena pakāsayaṃ;
ပရိသံ မဉ္စ တောသေတိ၊ ယထာ ကစ္စာယနော အယံ။
Parisaṃ mañca toseti, yathā kaccāyano ayaṃ.
၉.
9.
၁၀.
10.
‘‘တဒာဟံ ဝိမ္ဟိတော ဟုတ္ဝာ၊ သုတ္ဝာ ဝာက္ယံ မနောရမံ။
‘‘Tadāhaṃ vimhito hutvā, sutvā vākyaṃ manoramaṃ;
၁၁.
11.
‘‘ပူဇေတ္ဝာ လောကသရဏံ၊ တံ ဌာနမဘိပတ္ထယိံ။
‘‘Pūjetvā lokasaraṇaṃ, taṃ ṭhānamabhipatthayiṃ;
တဒာ မမာသယံ ဉတ္ဝာ၊ ဗ္ယာကာသိ သ ရဏဉ္ဇဟော။
Tadā mamāsayaṃ ñatvā, byākāsi sa raṇañjaho.
၁၂.
12.
‘‘‘ပသ္သထေတံ ဣသိဝရံ၊ နိဒ္ဓန္တကနကတ္တစံ။
‘‘‘Passathetaṃ isivaraṃ, niddhantakanakattacaṃ;
ဥဒ္ဓဂ္ဂလောမံ ပီဏံသံ၊ အစလံ ပဉ္ဇလိံ ဌိတံ။
Uddhaggalomaṃ pīṇaṃsaṃ, acalaṃ pañjaliṃ ṭhitaṃ.
၁၃.
13.
‘‘‘ဟာသံ သုပုဏ္ဏနယနံ၊ ဗုဒ္ဓဝဏ္ဏဂတာသယံ။
‘‘‘Hāsaṃ supuṇṇanayanaṃ, buddhavaṇṇagatāsayaṃ;
၁၄.
14.
‘‘ကစ္စာနသ္သ ဂုဏံ သုတ္ဝာ၊ တံ ဌာနံ ပတ္ထယံ ဌိတော။
‘‘Kaccānassa guṇaṃ sutvā, taṃ ṭhānaṃ patthayaṃ ṭhito;
အနာဂတမ္ဟိ အဒ္ဓာနေ၊ ဂောတမသ္သ မဟာမုနေ။
Anāgatamhi addhāne, gotamassa mahāmune.
၁၅.
15.
‘‘တသ္သ ဓမ္မေသု ဒာယာဒော၊ ဩရသော ဓမ္မနိမ္မိတော။
‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito;
ကစ္စာနော နာမ နာမေန၊ ဟေသ္သတိ သတ္ထု သာဝကော။
Kaccāno nāma nāmena, hessati satthu sāvako.
၁၆.
16.
‘‘ဗဟုသ္သုတော မဟာဉာဏီ၊ အဓိပ္ပာယဝိဒူ မုနေ။
‘‘Bahussuto mahāñāṇī, adhippāyavidū mune;
ပာပုဏိသ္သတိ တံ ဌာနံ၊ ယထာယံ ဗ္ယာကတော မယာ။
Pāpuṇissati taṃ ṭhānaṃ, yathāyaṃ byākato mayā.
၁၇.
17.
‘‘သတသဟသ္သိတော ကပ္ပေ၊ ယံ ကမ္မမကရိံ တဒာ။
‘‘Satasahassito kappe, yaṃ kammamakariṃ tadā;
ဒုဂ္ဂတိံ နာဘိဇာနာမိ၊ ဗုဒ္ဓပူဇာယိဒံ ဖလံ။
Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ.
၁၈.
18.
‘‘ဒုဝေ ဘဝေ သံသရာမိ၊ ဒေဝတ္တေ အထ မာနုသေ။
‘‘Duve bhave saṃsarāmi, devatte atha mānuse;
အညံ ဂတိံ န ဂစ္ဆာမိ၊ ဗုဒ္ဓပူဇာယိဒံ ဖလံ။
Aññaṃ gatiṃ na gacchāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ.
၁၉.
19.
‘‘ဒုဝေ ကုလေ ပဇာယာမိ၊ ခတ္တိယေ အထ ဗ္ရာဟ္မဏေ။
‘‘Duve kule pajāyāmi, khattiye atha brāhmaṇe;
နီစေ ကုလေ န ဇာယာမိ၊ ဗုဒ္ဓပူဇာယိဒံ ဖလံ။
Nīce kule na jāyāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ.
၂၀.
20.
၂၁.
21.
မာတာ စ စန္ဒိမာ နာမ၊ ကစ္စာနောဟံ ဝရတ္တစော။
Mātā ca candimā nāma, kaccānohaṃ varattaco.
၂၂.
22.
‘‘ဝီမံသနတ္ထံ ဗုဒ္ဓသ္သ၊ ဘူမိပာလေန ပေသိတော။
‘‘Vīmaṃsanatthaṃ buddhassa, bhūmipālena pesito;
ဒိသ္ဝာ မောက္ခပုရဒ္ဝာရံ၊ နာယကံ ဂုဏသဉ္စယံ။
Disvā mokkhapuradvāraṃ, nāyakaṃ guṇasañcayaṃ.
၂၃.
23.
‘‘သုတ္ဝာ စ ဝိမလံ ဝာက္ယံ၊ ဂတိပင္ကဝိသောသနံ။
‘‘Sutvā ca vimalaṃ vākyaṃ, gatipaṅkavisosanaṃ;
ပာပုဏိံ အမတံ သန္တံ၊ သေသေဟိ သဟ သတ္တဟိ။
Pāpuṇiṃ amataṃ santaṃ, sesehi saha sattahi.
၂၄.
24.
‘‘အဓိပ္ပာယဝိဒူ ဇာတော၊ သုဂတသ္သ မဟာမတေ။
‘‘Adhippāyavidū jāto, sugatassa mahāmate;
ဌပိတော ဧတဒဂ္ဂေ စ၊ သုသမိဒ္ဓမနောရထော။
Ṭhapito etadagge ca, susamiddhamanoratho.
၂၅.
25.
‘‘ကိလေသာ ဈာပိတာ မယ္ဟံ၊ ဘဝာ သဗ္ဗေ သမူဟတာ။
‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā;
နာဂောဝ ဗန္ဓနံ ဆေတ္ဝာ၊ ဝိဟရာမိ အနာသဝော။
Nāgova bandhanaṃ chetvā, viharāmi anāsavo.
၂၆.
26.
‘‘သ္ဝာဂတံ ဝတ မေ အာသိ၊ မမ ဗုဒ္ဓသ္သ သန္တိကေ။
‘‘Svāgataṃ vata me āsi, mama buddhassa santike;
‘‘သ္ဝာဂတံ ဝတ မေ အာသိ၊ မမ ဗုဒ္ဓသ္သ သန္တိကေ။ တိသ္သော ဝိဇ္ဇာ အနုပ္ပတ္တာ၊ ကတံ ဗုဒ္ဓသ္သ သာသနံ။
‘‘Svāgataṃ vata me āsi, mama buddhassa santike; Tisso vijjā anuppattā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ.
၂၇.
27.
‘‘ပဋိသမ္ဘိဒာ စတသ္သော၊ ဝိမောက္ခာပိ စ အဋ္ဌိမေ။
‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime;
ဆဠဘိညာ သစ္ဆိကတာ၊ ကတံ ဗုဒ္ဓသ္သ သာသနံ’’။
Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.
ဣတ္ထံ သုဒံ အာယသ္မာ မဟာကစ္စာယနော ထေရော ဣမာ ဂာထာယော
Itthaṃ sudaṃ āyasmā mahākaccāyano thero imā gāthāyo
အဘာသိတ္ထာတိ။
Abhāsitthāti.
မဟာကစ္စာယနတ္ထေရသ္သာပဒာနံ ပဌမံ။
Mahākaccāyanattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.
Footnotes:
Related texts:
အဋ္ဌကထာ • Aṭṭhakathā / သုတ္တပိဋက (အဋ္ဌကထာ) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / ခုဒ္ဒကနိကာယ (အဋ္ဌကထာ) • Khuddakanikāya (aṭṭhakathā) / အပဒာန-အဋ္ဌကထာ • Apadāna-aṭṭhakathā / ၁. မဟာကစ္စာယနတ္ထေရအပဒာနဝဏ္ဏနာ • 1. Mahākaccāyanattheraapadānavaṇṇanā
