Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / д̇ибидага • Tipiṭaka / маж̇жхиманигааяа (дийгаа) • Majjhimanikāya (ṭīkā)

8. мад̇хубин̣д̣игасуд̇д̇аван̣н̣анаа

8. Madhupiṇḍikasuttavaṇṇanā

199. ж̇аад̇ивананд̇и саяам̣ж̇аад̇ам̣ ванам̣. д̇знааха ‘‘аробима’’нд̇и. бадисаллаанад̇т̇ааяаад̇и згийбхаавад̇т̇ааяа, бут̇уд̇д̇аарамман̣ад̇о ваа жид̇д̇ам̣ бадинивад̇д̇зд̇ваа ажжанд̇асанд̇з ниб̣б̣аанз паласамаабад̇д̇ивасзна аллийяаабанад̇т̇ам̣. д̣̇ан̣д̣о баан̣имхи ассаад̇и д̣̇ан̣д̣абаан̣и. яат̇аа со ‘‘д̣̇ан̣д̣абаан̣ий’’д̇и вужжад̇и, д̇ам̣ д̣̇ассзд̇ум̣ ‘‘аяан̃хий’’д̇иаад̣̇и вуд̇д̇ам̣. д̣̇ан̣д̣авид̇д̇ад̇ааяаад̇и д̣̇ан̣д̣з сон̣д̣ад̇ааяа. со хи д̣̇ан̣д̣абасуд̇о д̣̇ан̣д̣асиббз жа сугусало д̇ад̇т̇а баагадо бан̃н̃аад̇о, д̇асмаа д̣̇ан̣д̣ам̣ г̇ахзд̇ваава вижарад̇и. ж̇ан̇гхаагиламат̇авинод̣̇анад̇т̇анд̇и рааж̇асабхааяа жиранисаж̇ж̇ааяа уббаннаж̇ан̇гхаабариссамасса абанаяанад̇т̇ам̣. ад̇хижжанигкаманод̇и яаад̣̇ижчаганигкамано, на абхин̣ханигкамано. олуб̣бхаад̇и саннирумбхид̇ваа тид̇о. яат̇аа со ‘‘олуб̣бхаа’’д̇и вуд̇д̇о, д̇ам̣ д̣̇ассзд̇ум̣ ‘‘г̇обаалагад̣̇аараго вияаа’’д̇иаад̣̇и вуд̇д̇ам̣.

199.Jātivananti sayaṃjātaṃ vanaṃ. Tenāha ‘‘aropima’’nti. Paṭisallānatthāyāti ekībhāvatthāya, puthuttārammaṇato vā cittaṃ paṭinivattetvā accantasante nibbāne phalasamāpattivasena allīyāpanatthaṃ. Daṇḍo pāṇimhi assāti daṇḍapāṇi. Yathā so ‘‘daṇḍapāṇī’’ti vuccati, taṃ dassetuṃ ‘‘ayañhī’’tiādi vuttaṃ. Daṇḍavittatāyāti daṇḍe soṇḍatāya. So hi daṇḍapasuto daṇḍasippe ca sukusalo tattha pākaṭo paññāto, tasmā daṇḍaṃ gahetvāva vicarati. Jaṅghākilamathavinodanatthanti rājasabhāya ciranisajjāya uppannajaṅghāparissamassa apanayanatthaṃ. Adhiccanikkhamanoti yādicchakanikkhamano, na abhiṇhanikkhamano. Olubbhāti sannirumbhitvā ṭhito. Yathā so ‘‘olubbhā’’ti vutto, taṃ dassetuṃ ‘‘gopālakadārako viyā’’tiādi vuttaṃ.

200. вад̣̇анд̇и зд̇знаад̇и ваад̣̇о, д̣̇идтийд̇и ааха ‘‘гим̣ ваад̣̇ийд̇и, гим̣ д̣̇идтиго’’д̇и? гимагкааяийд̇и гимаажигкаго, гийд̣̇исад̇хаммагат̇о? ажид̇д̇ийгаарзнаад̇и анаад̣̇арзна. д̇ат̇аабужчанз гааран̣ам̣ д̣̇ассзнд̇о ‘‘гасмаа’’д̇иаад̣̇имааха. нассад̇зд̇анд̇и нассад̇у зд̇ам̣ гулам̣.

200. Vadanti etenāti vādo, diṭṭhīti āha ‘‘kiṃ vādīti, kiṃ diṭṭhiko’’ti? Kimakkhāyīti kimācikkhako, kīdisadhammakatho? Acittīkārenāti anādarena. Tathāpucchane kāraṇaṃ dassento ‘‘kasmā’’tiādimāha. Nassatetanti nassatu etaṃ kulaṃ.

ад̇т̇ам̣ на ж̇аанаад̇ийд̇и ад̇т̇ам̣ жз згад̣̇зсзна ж̇аанзяяа, д̇ам̣ мижчаа г̇ахзд̇ваа бадибпарид̇вааби д̇идтзяяа. д̇асса д̣̇ийгхарад̇д̇ам̣ ахид̇ааяа д̣̇угкааяаад̇и д̇ад̣̇асса ад̇т̇ааж̇аананам̣ бхаг̇авад̇аа ижчид̇ам̣. виг̇г̇аахигагат̇анд̇и виг̇г̇ахагат̇ам̣, саарамбхагат̇анд̇и ад̇т̇о. нану бхаг̇авад̇аа сад̣̇д̇хим̣ логз бут̇уу саман̣аб̣раахман̣аа наанааваад̣̇аа санд̇ийд̇и жод̣̇анам̣ санд̇хааяааха ‘‘д̇ат̇ааг̇ад̇о хий’’д̇иаад̣̇и. на вивад̣̇ад̇и виваад̣̇ахзд̇угаанам̣ гаамад̣̇идтиж̇жхосаанаанам̣ маг̇г̇знзва самуг̇гхаад̇ид̇ад̇д̇аа, д̇ад̣̇абхаавад̇о бана лого д̇ат̇ааг̇ад̇зна вивад̣̇ад̇и. д̇хаммаваад̣̇ий яат̇аабхууд̇аваад̣̇ий д̇хаммаваад̣̇ийхи на вивад̣̇ад̇и д̇зсам̣ вивад̣̇ид̇угаамад̇ааяа зва абхаавад̇о, ад̇хаммаваад̣̇ий бана д̇ин̣ааяаби наман̃н̃амаано д̇зхи гин̃жи вивад̣̇ад̇и. д̇знааха ‘‘на, бхигкавз, д̇хаммаваад̣̇ий гзнажи логасмим̣ вивад̣̇ад̇ий’’д̇и (сам̣. ни. 3.94). ад̇хаммаваад̣̇ий бана асамужчиннавиваад̣̇ахзд̇угад̇д̇аа вивад̣̇ад̇зва. д̇ат̇аа жааха ‘‘ад̇хаммаваад̣̇ийва ко, бхигкавз, вивад̣̇ад̇ий’’д̇и.

Atthaṃna jānātīti atthaṃ ce ekadesena jāneyya, taṃ micchā gahetvā paṭippharitvāpi tiṭṭheyya. Tassa dīgharattaṃ ahitāya dukkhāyāti tadassa atthājānanaṃ bhagavatā icchitaṃ. Viggāhikakathanti viggahakathaṃ, sārambhakathanti attho. Nanu bhagavatā saddhiṃ loke puthū samaṇabrāhmaṇā nānāvādā santīti codanaṃ sandhāyāha ‘‘tathāgato hī’’tiādi. Na vivadati vivādahetukānaṃ kāmadiṭṭhijjhosānānaṃ maggeneva samugghātitattā, tadabhāvato pana loko tathāgatena vivadati. Dhammavādī yathābhūtavādī dhammavādīhi na vivadati tesaṃ vivaditukāmatāya eva abhāvato, adhammavādī pana tiṇāyapi namaññamāno tehi kiñci vivadati. Tenāha ‘‘na, bhikkhave, dhammavādī kenaci lokasmiṃ vivadatī’’ti (saṃ. ni. 3.94). Adhammavādī pana asamucchinnavivādahetukattā vivadateva. Tathā cāha ‘‘adhammavādīva kho, bhikkhave, vivadatī’’ti.

яат̇аа жа банаад̇и зд̇т̇а яат̇аа-сад̣̇д̣̇о ‘‘яат̇аа жа ануббаннасса гаамажчанд̣̇асса уббаад̣̇о ход̇и, д̇ан̃жа баж̇аанаад̇ий’’д̇иаад̣̇ийсу (а. ни. 3.122) вияа гааран̣ад̇т̇од̇и ааха ‘‘язна гааран̣знаа’’д̇и. гааран̣аагааро ваа ид̇ха яат̇аа-сад̣̇д̣̇зна вуд̇д̇о, со бана ад̇т̇ад̇о гааран̣амзваад̇и вуд̇д̇ам̣ ‘‘язна гааран̣знаа’’д̇и. ‘‘ид̣̇ам̣ гат̇ам̣ ид̣̇ам̣ гат̇ам̣’’д̇и бавад̇д̇анад̇о гат̇ам̣гат̇аа, вижигижчаа. саа яасса над̇т̇и, со агат̇ам̣гат̇ий, д̇ам̣ агат̇ам̣гат̇им̣. виббадисаарагуггужжам̣ бхаг̇авад̇аа анааг̇аамимаг̇г̇знзва чиннам̣, хад̇т̇абаад̣̇агуггужжам̣ аг̇г̇амаг̇г̇зна аавзн̣игад̇хаммаад̇хиг̇амад̇о. абараабарам̣ уббаж̇ж̇анагабхаво ‘‘бхаваабхаво’’д̇и ид̇хаад̇хиббзд̇од̇и ааха ‘‘бунаббунаб̣бхавз’’д̇и. сам̣вараасам̣варо палаапалам̣ вияа куд̣̇д̣̇агамаханд̇о бхаво ‘‘бхаваабхаво’’д̇и вуд̇д̇од̇и ааха ‘‘хийнабан̣ийд̇з ваа бхавз’’д̇и. бхаво вуд̣дхиббад̇д̇о ‘‘абхаво’’д̇и вужжад̇и яат̇аа ‘‘асзгкаа д̇хаммаа’’д̇и (д̇ха. са. 11.д̇игамаад̇игаа). гилзсасан̃н̃аад̇и гаамасан̃н̃аад̣̇игз вад̣̇ад̇и. гилзсаа зва ваа сан̃н̃аанаамзна вуд̇д̇аа ‘‘сан̃н̃аа бахааяа амад̇ам̣ зва баабун̣аад̇ий’’д̇иаад̣̇ийсу вияа. ад̇д̇ано кийн̣аасавабхаавам̣ д̣̇ийбзд̇ийд̇и иминаава барзсан̃жа д̇ат̇ад̇д̇ааяа д̇хаммам̣ д̣̇зсзд̇ийд̇и аяамби ад̇т̇о вибхаавид̇од̇и д̣̇адтаб̣б̣ам̣. нийхарид̇ваа гийл̣аабзд̇ваад̇и нийхарид̇ваа жзва гийл̣аабзд̇ваа жа, нийхаран̣авасзна ваа гийл̣аабзд̇ваа. д̇ивисааканд̇и д̇ибхан̇г̇абхаагуди вияа налаадз ж̇аад̇ад̇д̇аа налаадигам̣.

Yathā ca panāti ettha yathā-saddo ‘‘yathā ca anuppannassa kāmacchandassa uppādo hoti, tañca pajānātī’’tiādīsu (a. ni. 3.122) viya kāraṇatthoti āha ‘‘yena kāraṇenā’’ti. Kāraṇākāro vā idha yathā-saddena vutto, so pana atthato kāraṇamevāti vuttaṃ ‘‘yena kāraṇenā’’ti. ‘‘Idaṃ kathaṃ idaṃ kathaṃ’’ti pavattanato kathaṃkathā, vicikicchā. Sā yassa natthi, so akathaṃkathī, taṃ akathaṃkathiṃ. Vippaṭisārakukkuccaṃ bhagavatā anāgāmimaggeneva chinnaṃ, hatthapādakukkuccaṃ aggamaggena āveṇikadhammādhigamato. Aparāparaṃ uppajjanakabhavo ‘‘bhavābhavo’’ti idhādhippetoti āha ‘‘punappunabbhave’’ti. Saṃvarāsaṃvaro phalāphalaṃ viya khuddakamahanto bhavo ‘‘bhavābhavo’’ti vuttoti āha ‘‘hīnapaṇīte vā bhave’’ti. Bhavo vuḍḍhippatto ‘‘abhavo’’ti vuccati yathā ‘‘asekkhā dhammā’’ti (dha. sa. 11.tikamātikā). Kilesasaññāti kāmasaññādike vadati. Kilesā eva vā saññānāmena vuttā ‘‘saññā pahāya amataṃ eva pāpuṇātī’’tiādīsu viya. Attano khīṇāsavabhāvaṃ dīpetīti imināva paresañca tathattāya dhammaṃ desetīti ayampi attho vibhāvitoti daṭṭhabbaṃ. Nīharitvā kīḷāpetvāti nīharitvā ceva kīḷāpetvā ca, nīharaṇavasena vā kīḷāpetvā. Tivisākhanti tibhaṅgabhākuṭi viya nalāṭe jātattā nalāṭikaṃ.

201. гинд̇и ну код̇и гим̣ гааран̣знаад̇и ад̇т̇о. анусанд̇хим̣ г̇ахзд̇ваад̇и бужчаанусанд̇хим̣ удтабзд̇ваа. яад̇онид̣̇аананд̇и яам̣нид̣̇аанам̣, яам̣гааран̣аад̇и вуд̇д̇ам̣ ход̇и. буримабад̣̇з хи вибхад̇д̇и алобам̣ гад̇ваа нид̣̇д̣̇зсо, чааж̇жхад̇д̇игаб̣аахирааяад̇анаад̣̇инид̣̇аананд̇и аяамзва ад̇т̇о. сан̇кааяанд̇и сан̇каабхаавзна н̃ааяанд̇ийд̇и сан̇каад̇и ааха ‘‘сан̇каад̇и годтаасаа’’д̇и. гааман̃жзд̇т̇а мааноби бабан̃жо, абхинанд̣̇анасабхаавз зва бана г̇ан̣ханд̇о ‘‘д̇ан̣хаамаанад̣̇идтибабан̃жасамбаяуд̇д̇аа’’д̇и ааха. д̇ат̇аа хи вагкад̇и ‘‘абхинанд̣̇ид̇аб̣б̣а’’нд̇иаад̣̇и. самуд̣̇аажаранд̇ийд̇и саб̣б̣асо уд̣̇д̇хам̣ уд̣̇д̇хам̣ барияаад̣̇ааяа бавад̇д̇анд̇и. марияаад̣̇ад̇т̇о хи аяамаагааро, д̇зна жа яог̇зна бурисанд̇и убаяог̇аважанам̣ яат̇аа ‘‘д̇ат̇ааг̇ад̇ам̣, бхигкавз, араханд̇ам̣ саммаасамб̣уд̣̇д̇хам̣ д̣̇вз вид̇аггаа самуд̣̇аажаранд̇ий’’д̇и (ид̇иву. 38). д̇ан̣хаад̣̇аяо жа яат̇аасагам̣ бавад̇д̇иаагаарам̣ авилан̇гханд̇ияо аасзванавасзна убаруубари бавад̇д̇анд̇и. д̇ат̇аа хи д̇аа ‘‘бабан̃жасан̇каа’’д̇и вуд̇д̇аа.

201.Kintinu khoti kiṃ kāraṇenāti attho. Anusandhiṃ gahetvāti pucchānusandhiṃ uṭṭhapetvā. Yatonidānanti yaṃnidānaṃ, yaṃkāraṇāti vuttaṃ hoti. Purimapade hi vibhatti alopaṃ katvā niddeso, chaajjhattikabāhirāyatanādinidānanti ayameva attho. Saṅkhāyanti saṅkhābhāvena ñāyantīti saṅkhāti āha ‘‘saṅkhāti koṭṭhāsā’’ti. Kāmañcettha mānopi papañco, abhinandanasabhāve eva pana gaṇhanto ‘‘taṇhāmānadiṭṭhipapañcasampayuttā’’ti āha. Tathā hi vakkhati ‘‘abhinanditabba’’ntiādi. Samudācarantīti sabbaso uddhaṃ uddhaṃ pariyādāya pavattanti. Mariyādattho hi ayamākāro, tena ca yogena purisanti upayogavacanaṃ yathā ‘‘tathāgataṃ, bhikkhave, arahantaṃ sammāsambuddhaṃ dve vitakkā samudācarantī’’ti (itivu. 38). Taṇhādayo ca yathāsakaṃ pavattiākāraṃ avilaṅghantiyo āsevanavasena uparūpari pavattanti. Tathā hi tā ‘‘papañcasaṅkhā’’ti vuttā.

гааран̣зд̇и бавад̇д̇ибажжаяз. згааяад̇анамби …бз… над̇т̇ийд̇и жагкааяад̇анаад̣̇и згамби ааяад̇анам̣ абхинанд̣̇ид̇аб̣б̣ам̣ абхивад̣̇ид̇аб̣б̣ам̣ аж̇жхосид̇аб̣б̣ан̃жа над̇т̇и жз, нану над̇т̇и зва, гасмаа ‘‘над̇т̇и жз’’д̇и вуд̇д̇анд̇и? сажжам̣ над̇т̇и, аббахийнаабхинанд̣̇анаабхивад̣̇анааж̇жхосаанаанам̣ бана бут̇уж̇ж̇анаанам̣ абхинанд̣̇ид̇аб̣б̣аад̣̇иббагаараани ааяад̇анаани хонд̇ийд̇и д̇зсам̣ на саггаа над̇т̇ийд̇и вад̇д̇у, бахийнаабхинанд̣̇анаад̣̇ийнам̣ бана саб̣б̣ат̇аа над̇т̇ийд̇и ‘‘над̇т̇и жз’’д̇и вуд̇д̇ам̣. ахам̣ маманд̇и абхинанд̣̇ид̇аб̣б̣анд̇и д̣̇идтаабхинанд̣̇анааяа ‘‘аха’’нд̇и д̇ан̣хаабхинанд̣̇анааяа ‘‘мама’’нд̇и рожзд̇аб̣б̣ам̣. абхивад̣̇ид̇аб̣б̣анд̇и абхинивисанасамудтаабанавасзна вад̇д̇аб̣б̣ам̣. д̇знааха ‘‘ахам̣ маманд̇и вад̇д̇аб̣б̣а’’нд̇и. аж̇жхосид̇ваад̇и д̣̇идти д̇ан̣хаа вад̇т̇ум̣ анубависид̇ваа г̇аахад̣̇ваяам̣ анан̃н̃асаад̇хааран̣ам̣ вияа гад̇ваа. д̇знааха ‘‘г̇илид̇ваа баринидтабзд̇ваа’’д̇и. зд̇знаад̇и ‘‘зд̇т̇а жз над̇т̇ий’’д̇иаад̣̇иважанзна. зд̇т̇аад̇и ааяад̇анзсу. д̇ан̣хаад̣̇ийнам̣ авад̇т̇убхаавад̣̇ассанамукзна д̇ан̣хаад̣̇ийнам̣язва аббавад̇д̇им̣ гилзсабариниб̣б̣аанам̣ гат̇ид̇анд̇и. д̇знааха бхаг̇аваа ‘‘зсзванд̇о’’д̇иаад̣̇и, аяамзва абхинанд̣̇анаад̣̇ийнам̣ над̇т̇ибхаавагаро маг̇г̇о, д̇аббадиббассад̣̇д̇хибхууд̇ам̣ палам̣, д̇ам̣ниссаран̣ам̣ ваа ниб̣б̣аанам̣ рааг̇аанусаяаад̣̇ийнам̣ анд̇о авасаанам̣ аббавад̇д̇ийд̇и ад̇т̇о. д̇знааха ‘‘аяам̣ …бз… анд̇о’’д̇и. саб̣б̣ад̇т̇аад̇и ‘‘зсзванд̇о бадигхаанусаяаанам̣’’д̇иаад̣̇ийсу саб̣б̣абад̣̇зсу.

Kāraṇeti pavattipaccaye. Ekāyatanampi …pe… natthīti cakkhāyatanādi ekampi āyatanaṃ abhinanditabbaṃ abhivaditabbaṃ ajjhositabbañca natthi ce, nanu natthi eva, kasmā ‘‘natthi ce’’ti vuttanti? Saccaṃ natthi, appahīnābhinandanābhivadanaajjhosānānaṃ pana puthujjanānaṃ abhinanditabbādippakārāni āyatanāni hontīti tesaṃ na sakkā natthīti vattu, pahīnābhinandanādīnaṃ pana sabbathā natthīti ‘‘natthi ce’’ti vuttaṃ. Ahaṃ mamanti abhinanditabbanti diṭṭhābhinandanāya ‘‘aha’’nti taṇhābhinandanāya ‘‘mama’’nti rocetabbaṃ. Abhivaditabbanti abhinivisanasamuṭṭhāpanavasena vattabbaṃ. Tenāha ‘‘ahaṃ mamanti vattabba’’nti. Ajjhositvāti diṭṭhi taṇhā vatthuṃ anupavisitvā gāhadvayaṃ anaññasādhāraṇaṃ viya katvā. Tenāha ‘‘gilitvā pariniṭṭhapetvā’’ti. Etenāti ‘‘ettha ce natthī’’tiādivacanena. Etthāti āyatanesu. Taṇhādīnaṃ avatthubhāvadassanamukhena taṇhādīnaṃyeva appavattiṃ kilesaparinibbānaṃ kathitanti. Tenāha bhagavā ‘‘esevanto’’tiādi, ayameva abhinandanādīnaṃ natthibhāvakaro maggo, tappaṭippassaddhibhūtaṃ phalaṃ, taṃnissaraṇaṃ vā nibbānaṃ rāgānusayādīnaṃ anto avasānaṃ appavattīti attho. Tenāha ‘‘ayaṃ …pe… anto’’ti. Sabbatthāti ‘‘esevanto paṭighānusayānaṃ’’tiādīsu sabbapadesu.

аад̣̇ияад̇ийд̇и бахаарад̣̇аанаад̣̇ивасзна г̇аяхад̇и. мад̇т̇агаббад̇д̇ам̣ галаханд̇и бхан̣д̣анаад̣̇имад̇д̇з адтад̇ваа мукасад̇д̇ийхи вид̇уд̣̇анаад̣̇ивасзна мад̇т̇агаббад̇д̇ам̣ галахам̣. яааяа гарод̇ийд̇и самб̣анд̇хо. сзсабад̣̇зсуби зсзва наяо. вируд̣̇д̇хаг̇г̇аахавасзна наанааг̇аахамад̇д̇ам̣, д̇ат̇аа вируд̣̇д̇хаваад̣̇авасзна наанааваад̣̇амад̇д̇ам̣. звам̣ бавад̇д̇анд̇и г̇аругаад̇аб̣б̣зсуби г̇ааравам̣ агад̇ваа ‘‘д̇увам̣ д̇ува’’нд̇и звам̣ бавад̇д̇ам̣ саарамбхагат̇ам̣, яааяа жзд̇анааяа яам̣ гарод̇и, саа д̇увам̣ д̇увам̣. ниссааяаад̇и бадижжа, ниссаяаад̣̇ибажжаяз гад̇ваад̇и ад̇т̇о. гилзсаанам̣ уббад̇д̇инимид̇д̇ад̇аа д̇аава ааяад̇анаанам̣ ход̇у д̇аб̣бхаавз бхаавад̇о, нирод̇ханимид̇д̇ад̇аа бана гат̇ам̣. на хзд̇т̇а логуд̇д̇арад̇хаммаанам̣ сан̇г̇ахо логияаанам̣язва ад̇хиббзд̇ад̇д̇аад̇и жод̣̇анам̣ санд̇хааяааха ‘‘нируж̇жхамаанаабий’’д̇иаад̣̇и. наамамад̇д̇зна нимид̇д̇ад̇ам̣ санд̇хааяа вуд̇д̇од̇и д̣̇ассзнд̇о ‘‘яад̇т̇уббаннаа, д̇ад̇т̇зва нируд̣̇д̇хаа хонд̇ий’’д̇и вад̇ваа д̇амад̇т̇ам̣ суд̇д̇анд̇арзна саад̇хзнд̇о ‘‘свааяамад̇т̇о’’д̇иаад̣̇имааха.

Ādiyatīti pahāradānādivasena gayhati. Matthakappattaṃ kalahanti bhaṇḍanādimatte aṭṭhatvā mukhasattīhi vitudanādivasena matthakappattaṃ kalahaṃ. Yāya karotīti sambandho. Sesapadesupi eseva nayo. Viruddhaggāhavasena nānāgāhamattaṃ, tathā viruddhavādavasena nānāvādamattaṃ. Evaṃ pavattanti garukātabbesupi gāravaṃ akatvā ‘‘tuvaṃ tuva’’nti evaṃ pavattaṃ sārambhakathaṃ, yāya cetanāya yaṃ karoti, sā tuvaṃ tuvaṃ. Nissāyāti paṭicca, nissayādipaccaye katvāti attho. Kilesānaṃ uppattinimittatā tāva āyatanānaṃ hotu tabbhāve bhāvato, nirodhanimittatā pana kathaṃ. Na hettha lokuttaradhammānaṃ saṅgaho lokiyānaṃyeva adhippetattāti codanaṃ sandhāyāha ‘‘nirujjhamānāpī’’tiādi. Nāmamattena nimittataṃ sandhāya vuttoti dassento ‘‘yatthuppannā, tattheva niruddhā hontī’’ti vatvā tamatthaṃ suttantarena sādhento ‘‘svāyamattho’’tiādimāha.

д̇ад̇т̇а самуд̣̇аяасажжабан̃хзнаад̇и махаасад̇ибадтаанз самуд̣̇аяасажжанид̣̇д̣̇зсзна. со хи ‘‘гад̇т̇а уббаж̇ж̇амаанаа’’д̇иаад̣̇инаа бужчаавасзна бавад̇д̇ад̇д̇аа бан̃ход̇и вуд̇д̇о. нану д̇ад̇т̇а д̇ан̣хааяа уббад̇д̇инирод̇хаа вуд̇д̇аа, на саб̣б̣агилзсаананд̇и ийд̣̇исий жод̣̇анаа анавагаасаад̇и д̣̇ассзнд̇о ‘‘яат̇зва жаа’’д̇иаад̣̇имааха. лад̣̇д̇хавохаарзд̇и иминаа рааг̇аад̣̇ийнам̣ аббавад̇д̇инимид̇д̇ад̇ааяа анд̇од̇и саман̃н̃аа ниб̣б̣аанассаад̇и д̣̇ассзд̇и. зд̇знзва абхинанд̣̇анаад̣̇ийнам̣ абхаавод̇и жа ид̣̇ам̣ сам̣ван̣н̣ид̇анд̇и д̣̇адтаб̣б̣ам̣. гат̇ам̣ бана саб̣б̣асан̇кад̇авиниссадз ниб̣б̣аанз агусалад̇хаммаанам̣ нирод̇хасамбхавод̇и ааха ‘‘яан̃хи яад̇т̇а над̇т̇и, д̇ам̣ д̇ад̇т̇а нируд̣̇д̇хам̣ наама ход̇ий’’д̇и. явааяам̣ аббавад̇д̇ияам̣ нирод̇хавохааро вуд̇д̇о, свааяамад̇т̇о нирод̇хабан̃хзна д̣̇ийбзд̇аб̣б̣о. на хи д̇ад̇т̇а уббаж̇ж̇ид̇ваа нируд̣̇д̇хаа вид̇аггавижаараа бадиббассад̣̇д̇хаад̇и вуд̇д̇аа, ат̇а ко аббавад̇д̇аа зваад̇и.

Tattha samudayasaccapañhenāti mahāsatipaṭṭhāne samudayasaccaniddesena. So hi ‘‘kattha uppajjamānā’’tiādinā pucchāvasena pavattattā pañhoti vutto. Nanu tattha taṇhāya uppattinirodhā vuttā, na sabbakilesānanti īdisī codanā anavakāsāti dassento ‘‘yatheva cā’’tiādimāha. Laddhavohāreti iminā rāgādīnaṃ appavattinimittatāya antoti samaññā nibbānassāti dasseti. Eteneva abhinandanādīnaṃ abhāvoti ca idaṃ saṃvaṇṇitanti daṭṭhabbaṃ. Kathaṃ pana sabbasaṅkhatavinissaṭe nibbāne akusaladhammānaṃ nirodhasambhavoti āha ‘‘yañhi yattha natthi, taṃ tattha niruddhaṃ nāma hotī’’ti. Yvāyaṃ appavattiyaṃ nirodhavohāro vutto, svāyamattho nirodhapañhena dīpetabbo. Na hi tattha uppajjitvā niruddhā vitakkavicārā paṭippassaddhāti vuttā, atha kho appavattā evāti.

203. звам̣самбад̣̇анд̇и звам̣самбаж̇ж̇анагам̣ звам̣ бассид̇аб̣б̣ам̣ ид̣̇ам̣ мама аж̇жхзсанам̣. д̇знааха ‘‘ийд̣̇исанд̇и ад̇т̇о’’д̇и. ж̇аанам̣ ж̇аанаад̇ийд̇и (а. ни. дий. 3.10.113-116) саб̣б̣ан̃н̃уд̇ан̃н̃аан̣зна ж̇аанид̇аб̣б̣ам̣ саб̣б̣ам̣ ж̇аанаад̇и. уггадтанид̣̇д̣̇зсзна хи ависзсаг̇г̇ахан̣зна жа ‘‘ж̇аана’’нд̇и иминаа ниравасзсам̣ н̃зяяаж̇аад̇ам̣ бариг̇г̇ан̣хаад̇ийд̇и д̇аб̣б̣исаяааяа ж̇аананагирияааяа саб̣б̣ан̃н̃уд̇ан̃н̃аан̣амзва гаран̣ам̣ бхавид̇ум̣ яуд̇д̇ам̣. ат̇а ваа багаран̣авасзна ‘‘бхаг̇аваа’’д̇и сад̣̇д̣̇анд̇арасаннид̇хаанзна жааяамад̇т̇о вибхаавзд̇аб̣б̣о. бассид̇аб̣б̣амзва бассад̇ийд̇и д̣̇иб̣б̣ажагку-бан̃н̃аажагку-д̇хаммажагку-б̣уд̣̇д̇хажагку-саманд̇ажагку-сан̇каад̇зхи н̃аан̣ажагкуухи бассид̇аб̣б̣ам̣ бассад̇и зва. ат̇а ваа ж̇аанам̣ ж̇аанаад̇ийд̇и яат̇аа ан̃н̃з савибаллаасаа гаамаруубабарин̃н̃ааваад̣̇ино ж̇аананд̇ааби вибаллаасавасзна ж̇аананд̇и, на звам̣ бхаг̇аваа. бхаг̇аваа бана бахийнавибаллаасад̇д̇аа ж̇аананд̇о ж̇аанаад̇и зва, д̣̇идтид̣̇ассанасса жа абхааваа бассанд̇о бассад̇иязваад̇и ад̇т̇о. д̣̇ассанабарин̣ааяагадтзнаад̇и яат̇аа жагку сад̇д̇аанам̣ д̣̇ассанад̇т̇ам̣ барин̣зд̇и, звам̣ логасса яаат̇аавад̣̇ассанасаад̇ханад̇о д̣̇ассанагижжабарин̣ааяагадтзна жагкубхууд̇о, бан̃н̃аажагкумаяад̇д̇аа ваа саяамбхун̃аан̣зна бан̃н̃аажагкум̣ бхууд̇о бад̇д̇од̇и ваа жагкубхууд̇о. н̃аан̣абхууд̇од̇и зд̇асса жа звамзва ад̇т̇о д̣̇адтаб̣б̣о. д̇хаммаа ваа б̣од̇хибагкияаа д̇зхи уббаннад̇д̇аа логасса жа д̇ад̣̇уббаад̣̇анад̇о, анан̃н̃асаад̇хааран̣ам̣ ваа д̇хаммам̣ бад̇д̇од̇и д̇хаммабхууд̇о. б̣рахмаа вужжад̇и маг̇г̇о д̇зна уббаннад̇д̇аа логасса жа д̇ад̣̇уббаад̣̇анад̇д̇аа, д̇ан̃жа саяамбхун̃аан̣зна бад̇д̇од̇и б̣рахмабхууд̇о. жад̇усажжад̇хаммам̣ вад̣̇ад̇ийд̇и вад̇д̇аа. жирам̣ сажжабадивзд̇хам̣ бавад̇д̇знд̇о вад̣̇ад̇ийд̇и бавад̇д̇аа. ад̇т̇ам̣ нийхарид̇ваад̇и д̣̇угкаад̣̇иад̇т̇ам̣ д̇ад̇т̇ааби бийл̣анаад̣̇иад̇т̇ам̣ уд̣̇д̇харид̇ваа. барамад̇т̇ам̣ ваа ниб̣б̣аанам̣ баабаяид̇аа, амад̇асажчигирияам̣ сад̇д̇зсу уббаад̣̇знд̇о амад̇ам̣ д̣̇ад̣̇аад̇ийд̇и амад̇асса д̣̇аад̇аа. б̣од̇хибагкияад̇хаммаанам̣ д̇ад̣̇ааяад̇д̇абхаавад̇о д̇хаммассаамий.

203.Evaṃsampadanti evaṃsampajjanakaṃ evaṃ passitabbaṃ idaṃ mama ajjhesanaṃ. Tenāha ‘‘īdisanti attho’’ti. Jānaṃ jānātīti (a. ni. ṭī. 3.10.113-116) sabbaññutaññāṇena jānitabbaṃ sabbaṃ jānāti. Ukkaṭṭhaniddesena hi avisesaggahaṇena ca ‘‘jāna’’nti iminā niravasesaṃ ñeyyajātaṃ pariggaṇhātīti tabbisayāya jānanakiriyāya sabbaññutaññāṇameva karaṇaṃ bhavituṃ yuttaṃ. Atha vā pakaraṇavasena ‘‘bhagavā’’ti saddantarasannidhānena cāyamattho vibhāvetabbo. Passitabbameva passatīti dibbacakkhu-paññācakkhu-dhammacakkhu-buddhacakkhu-samantacakkhu-saṅkhātehi ñāṇacakkhūhi passitabbaṃ passati eva. Atha vā jānaṃ jānātīti yathā aññe savipallāsā kāmarūpapariññāvādino jānantāpi vipallāsavasena jānanti, na evaṃ bhagavā. Bhagavā pana pahīnavipallāsattā jānanto jānāti eva, diṭṭhidassanassa ca abhāvā passanto passatiyevāti attho. Dassanapariṇāyakaṭṭhenāti yathā cakkhu sattānaṃ dassanatthaṃ pariṇeti, evaṃ lokassa yāthāvadassanasādhanato dassanakiccapariṇāyakaṭṭhena cakkhubhūto, paññācakkhumayattā vā sayambhuñāṇena paññācakkhuṃ bhūto pattoti vā cakkhubhūto. Ñāṇabhūtoti etassa ca evameva attho daṭṭhabbo. Dhammā vā bodhipakkhiyā tehi uppannattā lokassa ca taduppādanato, anaññasādhāraṇaṃ vā dhammaṃ pattoti dhammabhūto. Brahmā vuccati maggo tena uppannattā lokassa ca taduppādanattā, tañca sayambhuñāṇena pattoti brahmabhūto. Catusaccadhammaṃ vadatīti vattā. Ciraṃ saccapaṭivedhaṃ pavattento vadatīti pavattā. Atthaṃ nīharitvāti dukkhādiatthaṃ tatthāpi pīḷanādiatthaṃ uddharitvā. Paramatthaṃ vā nibbānaṃ pāpayitā, amatasacchikiriyaṃ sattesu uppādento amataṃ dadātīti amatassa dātā. Bodhipakkhiyadhammānaṃ tadāyattabhāvato dhammassāmī.

204. со ваа уд̣̇д̣̇зсо ад̇д̇аноби ход̇ийд̇и т̇зро ‘‘яам̣ ко но’’д̇и ааха. саб̣б̣алогасаад̇хааран̣аа хи б̣уд̣̇д̇хаанам̣ д̣̇зсанаад̇и. ид̣̇аани язхи д̣̇ваараарамман̣зхи бурисам̣ бабан̃жасан̃н̃аасан̇каа самуд̣̇аажаранд̇и, д̇аани д̇аава д̣̇ассзнд̇о бабан̃жасан̃н̃аасан̇каа д̣̇ассзд̇ум̣ язна сал̣ааяад̇анавибхан̇г̇зна нид̣̇д̣̇зсо гад̇о, д̇асса ад̇т̇ам̣ д̣̇ассзд̇ум̣ ‘‘жагкун̃жаа’’д̇иаад̣̇и аарад̣̇д̇хам̣. д̇ад̇т̇а ниссаяабхаавзнаад̇и ниссаяабажжаяабхаавзна. ниссаяабажжаяо жа басаад̣̇ажагкуязва ход̇и, на жуд̣̇д̣̇асасамбхаарам̣, жад̇ужад̇д̇аалийсасамбхаарам̣ ваа сасамбхааражагкунд̇и ааха ‘‘жагкубасаад̣̇ан̃жа бадижжаа’’д̇и. аарамман̣абхаавзнаад̇и аарамман̣абажжаяабхаавзна. аарамман̣абажжаяо жа жад̇усамудтаанигаруубзсу яам̣ гин̃жи ход̇ийд̇и ааха ‘‘жад̇усамудтаанигаруубз жа бадижжаа’’д̇и.

204. So vā uddeso attanopi hotīti thero ‘‘yaṃ kho no’’ti āha. Sabbalokasādhāraṇā hi buddhānaṃ desanāti. Idāni yehi dvārārammaṇehi purisaṃ papañcasaññāsaṅkhā samudācaranti, tāni tāva dassento papañcasaññāsaṅkhā dassetuṃ yena saḷāyatanavibhaṅgena niddeso kato, tassa atthaṃ dassetuṃ ‘‘cakkhuñcā’’tiādi āraddhaṃ. Tattha nissayabhāvenāti nissayapaccayabhāvena. Nissayapaccayo ca pasādacakkhuyeva hoti, na cuddasasambhāraṃ, catucattālīsasambhāraṃ vā sasambhāracakkhunti āha ‘‘cakkhupasādañca paṭiccā’’ti. Ārammaṇabhāvenāti ārammaṇapaccayabhāvena. Ārammaṇapaccayo ca catusamuṭṭhānikarūpesu yaṃ kiñci hotīti āha ‘‘catusamuṭṭhānikarūpe ca paṭiccā’’ti.

зд̇т̇а жагку згамби вин̃н̃аан̣асса бажжаяо ход̇и, руубааяад̇анам̣ бана анзгамзва сам̣хад̇анд̇и имасса висзсасса д̣̇ассанад̇т̇ам̣ ниссаяабхаавзна ‘‘жагкубасаад̣̇ан̃жа аарамман̣абхаавзна жад̇усамудтаанигаруубз жаа’’д̇и важанабхзд̣̇о гад̇о. гим̣ бана гааран̣ам̣ жагку згамби вин̃н̃аан̣асса бажжаяо ход̇и, руубам̣ бана анзгамзваад̇и? бажжаяабхаавависзсад̇о. жагку хи жагкувин̃н̃аан̣асса ниссаяабурзж̇аад̇аинд̣̇рияавиббаяуд̇д̇абажжаязхи бажжаяо хонд̇ам̣ ад̇т̇ибхаавзнзва ход̇и д̇асмим̣ сад̇и д̇асса бхаавад̇о, асад̇и абхаавад̇о, яад̇о д̇ам̣ ад̇т̇иавиг̇ад̇абажжаязхисса бажжаяо ход̇ийд̇и вужжад̇и, д̇анниссид̇ад̇аа жасса на згад̣̇зсзна аллийяанавасзна ижчид̇аб̣б̣аа аруубабхаавад̇о. ат̇а ко г̇арурааж̇аад̣̇ийсу сиссарааж̇абурисаад̣̇ийнам̣ вияа д̇аббадиб̣ад̣̇д̇хавуд̇д̇ид̇ааяа, ид̇арз бана бажжаяаа д̇зна д̇зна висзсзна взд̣̇ид̇аб̣б̣аа.

Ettha cakkhu ekampi viññāṇassa paccayo hoti, rūpāyatanaṃ pana anekameva saṃhatanti imassa visesassa dassanatthaṃ nissayabhāvena ‘‘cakkhupasādañca ārammaṇabhāvena catusamuṭṭhānikarūpe cā’’ti vacanabhedo kato. Kiṃ pana kāraṇaṃ cakkhu ekampi viññāṇassa paccayo hoti, rūpaṃ pana anekamevāti? Paccayabhāvavisesato. Cakkhu hi cakkhuviññāṇassa nissayapurejātaindriyavippayuttapaccayehi paccayo hontaṃ atthibhāveneva hoti tasmiṃ sati tassa bhāvato, asati abhāvato, yato taṃ atthiavigatapaccayehissa paccayo hotīti vuccati, tannissitatā cassa na ekadesena allīyanavasena icchitabbā arūpabhāvato. Atha kho garurājādīsu sissarājapurisādīnaṃ viya tappaṭibaddhavuttitāya, itare pana paccayā tena tena visesena veditabbā.

сажааяам̣ бажжаяабхааво на згасмим̣ на самбхавад̇ийд̇и згамби жагку жагкувин̃н̃аан̣асса бажжаяо ход̇ийд̇и д̣̇ассзд̇ум̣ баал̣ияам̣ ‘‘жагкун̃жаавусо, бадижжаа’’д̇и згаважанавасзна вуд̇д̇ам̣. руубам̣ бана яад̣̇иби жагку вияа бурзж̇аад̇аад̇т̇и-авиг̇ад̇абажжаязхи бажжаяо ход̇и бурзд̇арам̣ уббаннам̣ худ̇ваа виж̇ж̇амаанагкан̣з зва убагаарагад̇д̇аа д̇ат̇ааби анзгамзва сам̣хад̇ам̣ худ̇ваа бажжаяо ход̇и аарамман̣абхаавад̇о. яан̃хи бажжаяад̇хаммам̣ сабхаавабхууд̇ам̣, баригаббид̇аагаарамад̇д̇ам̣ ваа вин̃н̃аан̣ам̣ вибхаавзнд̇ам̣ бавад̇д̇ад̇и, д̇ад̣̇ан̃н̃зсан̃жа сад̇иби бажжаяабхаавз со д̇асса саарамман̣асабхаавад̇ааяа яам̣ гин̃жи анааламбхид̇ваа бавад̇д̇ид̇ум̣ асамад̇т̇асса олуб̣бхабавад̇д̇игааран̣абхаавзна ааламб̣анийяад̇о аарамман̣ам̣ наама, д̇асса яасмаа яат̇аа д̇ат̇аа сабхаавуубалад̣̇д̇хи вин̃н̃аан̣асса аарамман̣абажжаяалаабхо, д̇асмаа жагкувин̃н̃аан̣ам̣ руубам̣ аараб̣бха бавад̇д̇амаанам̣ д̇асса сабхаавам̣ вибхаавзнд̇амзва бавад̇д̇ад̇и. саа жасса инд̣̇рияаад̇хийнавуд̇д̇игасса аарамман̣асабхаавуубалад̣̇д̇хи на згад̣̇вигалаабаг̇ад̇аван̣н̣авасзна ход̇и, нааби гад̇ибаяагалаабаг̇ад̇аван̣н̣авасзна, ат̇а ко аабхог̇аануруубам̣ аабаат̇аг̇ад̇аван̣н̣авасзнаад̇и анзгамзва руубам̣ сам̣хажжагаарид̇ааяа вин̃н̃аан̣асса бажжаяо ход̇ийд̇и д̣̇ассзнд̇о ‘‘руубз жа уббаж̇ж̇ад̇и жагкувин̃н̃аан̣а’’нд̇и б̣ахуважанавасзнааха.

Sacāyaṃ paccayabhāvo na ekasmiṃ na sambhavatīti ekampi cakkhu cakkhuviññāṇassa paccayo hotīti dassetuṃ pāḷiyaṃ ‘‘cakkhuñcāvuso, paṭiccā’’ti ekavacanavasena vuttaṃ. Rūpaṃ pana yadipi cakkhu viya purejātaatthi-avigatapaccayehi paccayo hoti puretaraṃ uppannaṃ hutvā vijjamānakkhaṇe eva upakārakattā tathāpi anekameva saṃhataṃ hutvā paccayo hoti ārammaṇabhāvato. Yañhi paccayadhammaṃ sabhāvabhūtaṃ, parikappitākāramattaṃ vā viññāṇaṃ vibhāventaṃ pavattati, tadaññesañca satipi paccayabhāve so tassa sārammaṇasabhāvatāya yaṃ kiñci anālambhitvā pavattituṃ asamatthassa olubbhapavattikāraṇabhāvena ālambanīyato ārammaṇaṃ nāma, tassa yasmā yathā tathā sabhāvūpaladdhi viññāṇassa ārammaṇapaccayalābho, tasmā cakkhuviññāṇaṃ rūpaṃ ārabbha pavattamānaṃ tassa sabhāvaṃ vibhāventameva pavattati. Sā cassa indriyādhīnavuttikassa ārammaṇasabhāvūpaladdhi na ekadvikalāpagatavaṇṇavasena hoti, nāpi katipayakalāpagatavaṇṇavasena, atha kho ābhogānurūpaṃ āpāthagatavaṇṇavasenāti anekameva rūpaṃ saṃhaccakāritāya viññāṇassa paccayo hotīti dassento ‘‘rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇa’’nti bahuvacanavasenāha.

яам̣ бана бадтаанз (бадтаа. 1.1.2 бажжаяанид̣̇д̣̇зса) ‘‘руубааяад̇анам̣ жагкувин̃н̃аан̣ад̇хаад̇уяаа д̇ам̣самбаяуд̇д̇агаанан̃жа д̇хаммаанам̣ аарамман̣абажжаязна бажжаяо’’д̇и вуд̇д̇ам̣, д̇ам̣ яаад̣̇исам̣ руубааяад̇анам̣ жагкувин̃н̃аан̣асса аарамман̣абажжаяо, д̇аад̣̇исам̣ санд̇хааяа вуд̇д̇ам̣. гийд̣̇исам̣ бана д̇анд̇и ? самуд̣̇ид̇анд̇и баагадояамад̇т̇о. зван̃жа гад̇ваа яад̣̇згз вад̣̇анд̇и ‘‘ааяад̇анасаллагкан̣авасзна жагкувин̃н̃аан̣аад̣̇аяо саллагкан̣ависаяаа, на д̣̇раб̣яасаллагкан̣авасзнаа’’д̇и, д̇амби сувуд̇д̇амзва ход̇и. на жзд̇т̇а самуд̣̇ааяаарамман̣ад̇аа аасан̇гид̇аб̣б̣аа самуд̣̇ааяаабхог̇ассзва абхаавад̇о, самуд̣̇ид̇аа бана ван̣н̣ад̇хаммаа аарамман̣абажжаяаа хонд̇и. гат̇ам̣ бана бажжзгам̣ асамад̇т̇аа самуд̣̇ид̇аа аарамман̣абажжаяаа хонд̇и. на хи бажжзгам̣ д̣̇адтум̣ асаггонд̇аа анд̇хаа самуд̣̇ид̇аа бассанд̇ийд̇и? наяид̣̇амзганд̇игам̣ висум̣ висум̣ асамад̇т̇аанамби сивигааваханаад̣̇ийсу самад̇т̇ад̇ааяа д̣̇ассанад̇о. гзсаад̣̇ийнан̃жа яасмим̣ таанз тид̇аанам̣ бажжзгам̣ ван̣н̣ам̣ г̇ахзд̇ум̣ на саггаа, д̇асмим̣язва таанз самуд̣̇ид̇аанам̣ д̇ам̣ г̇ахзд̇ум̣ саггаад̇и бхияяоби д̇зсам̣ сам̣хажжагаарид̇аа бариб̣яад̇д̇аа. зд̇зна гим̣ жагкувин̃н̃аан̣асса барамаан̣уруубам̣ аарамман̣ам̣, уд̣̇ааху д̇ам̣самуд̣̇ааяод̇иаад̣̇игаа жод̣̇анаа бадигкид̇д̇аад̇и взд̣̇ид̇аб̣б̣аа. ‘‘сод̇ан̃жа, аавусо, бадижжаа’’д̇иаад̣̇ийсуби иминаа наязна ад̇т̇о взд̣̇ид̇аб̣б̣о. жагкувин̃н̃аан̣ам̣ наамаад̇и жагкуниссид̇аруубавиж̇аананалагкан̣ам̣ жагкувин̃н̃аан̣ам̣ наама уббаж̇ж̇ад̇и.

Yaṃ pana paṭṭhāne (paṭṭhā. 1.1.2 paccayaniddesa) ‘‘rūpāyatanaṃ cakkhuviññāṇadhātuyā taṃsampayuttakānañca dhammānaṃ ārammaṇapaccayena paccayo’’ti vuttaṃ, taṃ yādisaṃ rūpāyatanaṃ cakkhuviññāṇassa ārammaṇapaccayo, tādisaṃ sandhāya vuttaṃ. Kīdisaṃ pana tanti ? Samuditanti pākaṭoyamattho. Evañca katvā yadeke vadanti ‘‘āyatanasallakkhaṇavasena cakkhuviññāṇādayo sallakkhaṇavisayā, na drabyasallakkhaṇavasenā’’ti, tampi suvuttameva hoti. Na cettha samudāyārammaṇatā āsaṅkitabbā samudāyābhogasseva abhāvato, samuditā pana vaṇṇadhammā ārammaṇapaccayā honti. Kathaṃ pana paccekaṃ asamatthā samuditā ārammaṇapaccayā honti. Na hi paccekaṃ daṭṭhuṃ asakkontā andhā samuditā passantīti? Nayidamekantikaṃ visuṃ visuṃ asamatthānampi sivikāvahanādīsu samatthatāya dassanato. Kesādīnañca yasmiṃ ṭhāne ṭhitānaṃ paccekaṃ vaṇṇaṃ gahetuṃ na sakkā, tasmiṃyeva ṭhāne samuditānaṃ taṃ gahetuṃ sakkāti bhiyyopi tesaṃ saṃhaccakāritā paribyattā. Etena kiṃ cakkhuviññāṇassa paramāṇurūpaṃ ārammaṇaṃ, udāhu taṃsamudāyotiādikā codanā paṭikkhittāti veditabbā. ‘‘Sotañca, āvuso, paṭiccā’’tiādīsupi iminā nayena attho veditabbo. Cakkhuviññāṇaṃ nāmāti cakkhunissitarūpavijānanalakkhaṇaṃ cakkhuviññāṇaṃ nāma uppajjati.

д̇ин̣н̣ам̣ сан̇г̇ад̇ияаад̇и жагку, руубам̣, жагкувин̃н̃аан̣анд̇и имзсам̣ д̇ин̣н̣ам̣ сан̇г̇ад̇ияаа самод̇хаанзна. пассо наамаад̇и аруубад̇хаммоби самаано аарамман̣з пусанаагаарзнзва бавад̇д̇анад̇о пусаналагкан̣о пассо наама д̇хаммо уббаж̇ж̇ад̇и. сахаж̇аад̇аад̣̇ивасзнаад̇и жагкувин̃н̃аан̣асамбаяуд̇д̇ааяа сахаж̇аад̇аан̃н̃аман̃н̃аад̣̇ивасзна, ананд̇арааяа ананд̇араад̣̇ивасзна, ид̇арааяа убаниссаяавасзна бажжаяабхаавад̇о пассабажжаяаа пассагааран̣аа взд̣̇анаа уббаж̇ж̇ад̇и. анубхаванасамагааламзва аарамман̣асса сан̃ж̇аананам̣ ход̇ийд̇и ‘‘д̇ааяа взд̣̇анааяа яам̣ аарамман̣ам̣ взд̣̇зд̇и, д̇ад̣̇зва сан̃н̃аа сан̃ж̇аанаад̇ий’’д̇и вуд̇д̇ам̣. жагкуд̣̇вааригаа д̇хаммаа ид̇хаад̇хиббзд̇аад̇и д̇ад̣̇анусаарзна бана абараабаруббаннаанам̣ взд̣̇анаад̣̇ийнам̣ г̇ахан̣з сад̇и, яанд̇и ваа гааран̣аважанам̣, яасмаа аарамман̣ам̣ взд̣̇зд̇и, д̇асмаа д̇ам̣ сан̃ж̇аанаад̇ийд̇и ад̇т̇о. на хи асад̇и взд̣̇аяид̇з гад̣̇аажи сан̃н̃уббад̇д̇и ад̇т̇и. сзсабад̣̇зсуби зсзва наяо. сан̃н̃ааяа хи яат̇аасан̃н̃аад̇ам̣ виж̇ж̇амаанам̣, авиж̇ж̇амаанам̣ ваа аарамман̣ам̣ вид̇аггавасзна баригаббзд̇и, яат̇аабаригаббид̇ан̃жа д̇ам̣ д̣̇идтид̇ан̣хаамаанаман̃н̃анаахи ман̃н̃амаано бабан̃жзд̇ийд̇и вуд̇д̇о. д̇знзвааха ‘‘бат̇авим̣ бат̇авид̇о сан̃ж̇аанаа’’д̇и, ‘‘бат̇авим̣ бат̇авид̇о сан̃н̃ад̇ваа бат̇авим̣ ман̃н̃ад̇ий’’д̇иаад̣̇и (ма. ни. 1.2), ‘‘д̇агган̃жа д̣̇идтийсу багаббаяид̇ваа, сажжам̣ мусаад̇и д̣̇ваяад̇хаммамаахуу’’д̇и (су. ни. 892; махаани. 121) жа. б̣алаббад̇д̇абабан̃жавасзнзвааяамад̇т̇аван̣н̣анаа гад̇аа, адтагат̇ааяам̣ бана барид̣̇уб̣б̣алавасзна.

Tiṇṇaṃ saṅgatiyāti cakkhu, rūpaṃ, cakkhuviññāṇanti imesaṃ tiṇṇaṃ saṅgatiyā samodhānena. Phasso nāmāti arūpadhammopi samāno ārammaṇe phusanākāreneva pavattanato phusanalakkhaṇo phasso nāma dhammo uppajjati. Sahajātādivasenāti cakkhuviññāṇasampayuttāya sahajātaaññamaññādivasena, anantarāya anantarādivasena, itarāya upanissayavasena paccayabhāvato phassapaccayā phassakāraṇā vedanā uppajjati. Anubhavanasamakālameva ārammaṇassa sañjānanaṃ hotīti ‘‘tāya vedanāya yaṃ ārammaṇaṃ vedeti, tadeva saññā sañjānātī’’ti vuttaṃ. Cakkhudvārikā dhammā idhādhippetāti tadanusārena pana aparāparuppannānaṃ vedanādīnaṃ gahaṇe sati, yanti vā kāraṇavacanaṃ, yasmā ārammaṇaṃ vedeti, tasmā taṃ sañjānātīti attho. Na hi asati vedayite kadāci saññuppatti atthi. Sesapadesupi eseva nayo. Saññāya hi yathāsaññātaṃ vijjamānaṃ, avijjamānaṃ vā ārammaṇaṃ vitakkavasena parikappeti, yathāparikappitañca taṃ diṭṭhitaṇhāmānamaññanāhi maññamāno papañcetīti vutto. Tenevāha ‘‘pathaviṃ pathavito sañjānā’’ti, ‘‘pathaviṃ pathavito saññatvā pathaviṃ maññatī’’tiādi (ma. ni. 1.2), ‘‘takkañca diṭṭhīsu pakappayitvā, saccaṃ musāti dvayadhammamāhū’’ti (su. ni. 892; mahāni. 121) ca. Balappattapapañcavasenevāyamatthavaṇṇanā katā, aṭṭhakathāyaṃ pana paridubbalavasena.

жагкуруубаад̣̇ийхи гааран̣зхийд̇и жагкувин̃н̃аан̣апассавзд̣̇анаасан̃н̃аавид̇аггзхи гааран̣абхууд̇зхи. агааран̣абхууд̇аанамби д̇зсам̣ ад̇т̇ид̇ааяа гааран̣аг̇г̇ахан̣ам̣. барин̃н̃аад̇аа хи д̇з агааран̣ам̣. д̇знааха ‘‘абарин̃н̃аад̇агааран̣а’’нд̇и. д̇ийхиби барин̃н̃аахи абарин̃н̃аад̇авад̇т̇угам̣. абхибхаванд̇ийд̇и аж̇жход̇т̇аранд̇и. сахаж̇аад̇аа хонд̇ийд̇и зд̇т̇а ‘‘жагкусампассабажжаяаа взд̣̇анаагканд̇хо ад̇т̇и гусало’д̇иаад̣̇иважанад̇о взд̣̇анаасан̃н̃аа асахаж̇аад̇ааби г̇ахзд̇аб̣б̣аа. яад̣̇и званд̇и ‘‘бабан̃жзд̇ий’’д̇и зд̇т̇а яад̣̇и бан̃жад̣̇ваараж̇аванасахаж̇аад̇аа бабан̃жасан̇каа ад̇хиббзд̇аа д̇аасам̣ бажжуббаннависаяад̇д̇аа, гасмаа ад̇ийд̇аанааг̇ад̇аг̇г̇ахан̣ам̣ гад̇анд̇и жод̣̇зд̇и. ид̇аро ‘‘д̇ат̇аа уббаж̇ж̇анад̇о’’д̇иаад̣̇инаа барихарад̇и. д̇ад̇т̇а д̇ат̇аа уббаж̇ж̇анад̇од̇и яат̇аа вад̇д̇амаанагаалз, звам̣ ад̇ийд̇агаалз анааг̇ад̇агаалз жа жагкуд̣̇ваарз бабан̃жасан̇каанам̣ уббаж̇ж̇анад̇о ад̇ийд̇аанааг̇ад̇аг̇г̇ахан̣ам̣ гад̇ам̣, на ад̇ийд̇зсу, анааг̇ад̇зсу ваа жагкуруубзсу жагкуд̣̇вааригаанам̣ д̇аасам̣ уббаж̇ж̇анад̇о.

Cakkhurūpādīhi kāraṇehīti cakkhuviññāṇaphassavedanāsaññāvitakkehi kāraṇabhūtehi. Akāraṇabhūtānampi tesaṃ atthitāya kāraṇaggahaṇaṃ. Pariññātā hi te akāraṇaṃ. Tenāha ‘‘apariññātakāraṇa’’nti. Tīhipi pariññāhi apariññātavatthukaṃ. Abhibhavantīti ajjhottharanti. Sahajātā hontīti ettha ‘‘cakkhusamphassapaccayā vedanākkhandho atthi kusalo’tiādivacanato vedanāsaññā asahajātāpi gahetabbā. Yadi evanti ‘‘papañcetī’’ti ettha yadi pañcadvārajavanasahajātā papañcasaṅkhā adhippetā tāsaṃ paccuppannavisayattā, kasmā atītānāgataggahaṇaṃkatanti codeti. Itaro ‘‘tathā uppajjanato’’tiādinā pariharati. Tattha tathā uppajjanatoti yathā vattamānakāle, evaṃ atītakāle anāgatakāle ca cakkhudvāre papañcasaṅkhānaṃ uppajjanato atītānāgataggahaṇaṃ kataṃ, na atītesu, anāgatesu vā cakkhurūpesu cakkhudvārikānaṃ tāsaṃ uppajjanato.

манан̃ж̇аавусо, бадижжаад̇и зд̇т̇а д̣̇увид̇хам̣ манам̣ гзвалам̣ бхаван̇г̇ам̣, сааваж̇ж̇анам̣ ваа. д̣̇увид̇хаа хи гат̇аа. уббад̇д̇ид̣̇ваарагат̇ааяам̣ д̣̇вигкад̇д̇ум̣ жалид̇ам̣ бхаван̇г̇ам̣ манод̣̇ваарам̣ наама, жагкаад̣̇и вияа руубаад̣̇инаа язна д̇ам̣ гхаддид̇ам̣ д̇ад̇т̇а убари вин̃н̃аан̣уббад̇д̇ияаа д̣̇ваарабхаавад̇о. бажжаяагат̇ааяам̣ сааваж̇ж̇анабхаван̇г̇ам̣, ‘‘маносампассабажжаяаа ад̇т̇и гусало’’д̇иаад̣̇ийсу хи сааваж̇ж̇анаманосампассо ижчид̇о, на бхаван̇г̇аманосампассо асамбхавад̇о. д̇ад̇т̇а батаманаяам̣ санд̇хааяааха ‘‘мананд̇и бхаван̇г̇ажид̇д̇а’’нд̇и. д̇хаммзд̇и д̇збхуумагад̇хаммаарамман̣анд̇и иминаа сабхаавад̇хаммзсу зва гилзсуббад̇д̇ийд̇и гзжи, д̇ад̣̇аяуд̇д̇ам̣ д̇ад̣̇убаад̣̇аанааяаби бан̃н̃ад̇д̇ияаа д̇хаммаарамман̣ад̇ааяа вуд̇д̇ад̇д̇аа. ид̇ха бана д̇збхуумагааби д̇хаммаа лаб̣бханд̇ийд̇и д̣̇ассанад̇т̇ам̣ ‘‘д̇збхуумагад̇хаммаарамман̣а’’нд̇и вуд̇д̇ам̣, на бан̃н̃ад̇д̇ияаа анаарамман̣ад̇д̇аа. зван̃жзд̇ам̣ самбадижчид̇аб̣б̣ам̣, ан̃н̃ат̇аа агусалажид̇д̇уббаад̣̇аа анаарамман̣аа наама сияум̣. уббад̇д̇ид̣̇ваарагат̇ааяам̣ жагкувин̃н̃аан̣аад̣̇и вияа ааваж̇ж̇анамби д̣̇ваарабагкигамзваад̇и вуд̇д̇ам̣ ‘‘мановин̃н̃аан̣анд̇и ааваж̇ж̇анам̣ ваа’’д̇и. бажжаяагат̇ааяам̣ бана ааваж̇ж̇анам̣ г̇ахид̇анд̇и ‘‘ж̇аванам̣ ваа’’д̇и вуд̇д̇ам̣. наяад̣̇ваяз д̇хаммаанам̣ сахаж̇аад̇авибхааг̇ам̣ д̣̇ассзд̇ум̣ ‘‘ааваж̇ж̇анз г̇ахид̇з’’д̇иаад̣̇и вуд̇д̇ам̣. яуд̇д̇амзваад̇и ниббарияааяад̇о яуд̇д̇амзва.

Manañjāvuso, paṭiccāti ettha duvidhaṃ manaṃ kevalaṃ bhavaṅgaṃ, sāvajjanaṃ vā. Duvidhā hi kathā. Uppattidvārakathāyaṃ dvikkhattuṃ calitaṃ bhavaṅgaṃ manodvāraṃ nāma, cakkhādi viya rūpādinā yena taṃ ghaṭṭitaṃ tattha upari viññāṇuppattiyā dvārabhāvato. Paccayakathāyaṃ sāvajjanabhavaṅgaṃ, ‘‘manosamphassapaccayā atthi kusalo’’tiādīsu hi sāvajjanamanosamphasso icchito, na bhavaṅgamanosamphasso asambhavato. Tattha paṭhamanayaṃ sandhāyāha ‘‘mananti bhavaṅgacitta’’nti. Dhammeti tebhūmakadhammārammaṇanti iminā sabhāvadhammesu eva kilesuppattīti keci, tadayuttaṃ tadupādānāyapi paññattiyā dhammārammaṇatāya vuttattā. Idha pana tebhūmakāpi dhammā labbhantīti dassanatthaṃ ‘‘tebhūmakadhammārammaṇa’’nti vuttaṃ, na paññattiyā anārammaṇattā. Evañcetaṃ sampaṭicchitabbaṃ, aññathā akusalacittuppādā anārammaṇā nāma siyuṃ. Uppattidvārakathāyaṃ cakkhuviññāṇādi viya āvajjanampi dvārapakkhikamevāti vuttaṃ ‘‘manoviññāṇanti āvajjanaṃ vā’’ti. Paccayakathāyaṃ pana āvajjanaṃ gahitanti ‘‘javanaṃ vā’’ti vuttaṃ. Nayadvaye dhammānaṃ sahajātavibhāgaṃ dassetuṃ ‘‘āvajjanegahite’’tiādi vuttaṃ. Yuttamevāti nippariyāyato yuttameva.

со яаава на бажжаяабадивзд̇хо самбхавад̇и, д̇аава бан̃н̃ад̇д̇имукзнзва сабхаавад̇хаммаа бан̃н̃ааяанд̇и бажжзгам̣ абан̃н̃аабанзд̇и ааха ‘‘пассо наама зго д̇хаммо уббаж̇ж̇ад̇ий’’д̇и. звам̣ пассабан̃н̃ад̇д̇им̣ бан̃н̃абзссад̇ийд̇и бан̃н̃абзд̇ваа д̇аб̣б̣исаяад̣̇ассанам̣ н̃аан̣ам̣ уббаад̣̇зссад̇и. имасмим̣ сад̇и ид̣̇ам̣ ход̇ийд̇и имасмим̣ жагкуаад̣̇игз бажжаяз сад̇и ид̣̇ам̣ пассаад̣̇игам̣ бажжаяуббаннам̣ ход̇и. д̣̇ваад̣̇асааяад̇анавасзнаад̇и д̣̇ваад̣̇асаннам̣ ааяад̇анаанам̣ васзна ааг̇ад̇зна бадижжасамуббаад̣̇анаяавасзна. д̣̇ваад̣̇асааяад̇анабадигкзбавасзнаад̇и ‘‘имасмим̣ асад̇и ид̣̇ам̣ на ход̇ий’’д̇и бажжаяаабхаавабажжаяуббаннаабхаавад̣̇ассанаггамз д̣̇ваад̣̇асаннам̣ ааяад̇анаанам̣ бадигкзбавасзна.

So yāva na paccayapaṭivedho sambhavati, tāva paññattimukheneva sabhāvadhammā paññāyanti paccekaṃ apaññāpaneti āha ‘‘phasso nāma eko dhammo uppajjatī’’ti. Evaṃ phassapaññattiṃ paññapessatīti paññapetvā tabbisayadassanaṃ ñāṇaṃ uppādessati. Imasmiṃ sati idaṃ hotīti imasmiṃ cakkhuādike paccaye sati idaṃ phassādikaṃ paccayuppannaṃ hoti. Dvādasāyatanavasenāti dvādasannaṃ āyatanānaṃ vasena āgatena paṭiccasamuppādanayavasena. Dvādasāyatanapaṭikkhepavasenāti ‘‘imasmiṃ asati idaṃ na hotī’’ti paccayābhāvapaccayuppannābhāvadassanakkame dvādasannaṃ āyatanānaṃ paṭikkhepavasena.

саавагзна бан̃хо гат̇ид̇од̇и аяам̣ бан̃хо саавагзна гат̇ид̇о, ид̇и иминаа гааран̣зна маа нигган̇каа ахувад̇т̇а. ат̇а ваа сам̣кид̇д̇зна вуд̇д̇амад̇т̇ам̣ вид̇т̇аарзна вибхаж̇анд̇зна зд̇ад̣̇аг̇г̇з табид̇зна махаасаавагзна бан̃хо гат̇ид̇од̇и иминаа гааран̣зна зд̇асмим̣ бан̃хз маа нигган̇каа ахувад̇т̇а, хзран̃н̃игз сад̇и гахаабан̣ам̣ саяам̣ нижчинанд̇аа вияа ахуд̇ваа бхаг̇авад̇о зва санд̇игз нигган̇каа хот̇а.

Sāvakena pañho kathitoti ayaṃ pañho sāvakena kathito, iti iminā kāraṇena mā nikkaṅkhā ahuvattha. Atha vā saṃkhittena vuttamatthaṃ vitthārena vibhajantena etadagge ṭhapitena mahāsāvakena pañho kathitoti iminā kāraṇena etasmiṃ pañhe mā nikkaṅkhā ahuvattha, heraññike sati kahāpaṇaṃ sayaṃ nicchinantā viya ahutvā bhagavato eva santike nikkaṅkhā hotha.

205. аагаронд̇и палам̣ д̇ааяа д̇ааяа марияаад̣̇ааяа ниб̣б̣ад̇д̇знд̇ийд̇и аагаараа, гааран̣аани. баадиязггагааран̣зхийд̇и чаннам̣ д̣̇ваараанам̣ васзна висум̣ висум̣ бабан̃жагааран̣асса нид̣̇д̣̇идтад̇д̇аа вуд̇д̇ам̣. ат̇а ваа яад̣̇иби яад̇д̇агзхи д̇хаммзхи яам̣ палам̣ ниб̣б̣ад̇д̇ад̇и, д̇зсам̣ самуд̣̇ид̇аанам̣язва гааран̣абхааво саамаг̇г̇ияаава палуббад̇д̇ид̇о, д̇ат̇ааби бажжзгам̣ д̇асса гааран̣амзваад̇и гад̇ваа вуд̇д̇ам̣ ‘‘баадиязггагааран̣зхий’’д̇и. бад̣̇зхийд̇и наамаад̣̇ибад̣̇зхи жзва д̇ам̣самуд̣̇ааяабхууд̇зхи ваагязхи жа. д̇знааха ‘‘агкарасамбин̣д̣анзхий’’д̇и. агкарааниязва хи ад̇т̇зсу яат̇ааважжам̣ бад̣̇аваагяабхаавзна барижчиж̇ж̇анд̇и. б̣яан̃ж̇анзхийд̇и ад̇т̇асса абхиб̣яан̃ж̇анад̇о б̣яан̃ж̇анасан̃н̃ид̇зхи ван̣н̣зхи. д̇аани бана яасмаа барияааяасса агкаран̣ад̇о ‘‘агкарааний’’д̇и вужжанд̇и, д̇асмаа ааха ‘‘агкарзхий’’д̇и. зд̇т̇а жа имзхи аагаарзхи имзхи бад̣̇аб̣яан̃ж̇анзхи бабан̃жасамуд̣̇аажаарасса ваддасса жа виваддасса жа д̣̇ассанаад̇т̇о вибхад̇д̇од̇и яож̇анаа. бан̣д̣ижжзнаад̇и бан̃н̃ааяа. ‘‘гид̇д̇аавад̇аа ну ко, бханд̇з, бан̣д̣ид̇о ход̇и ? яад̇о ко бхигку д̇хаад̇угусало жа ход̇ий’’д̇и (ма. ни. 3.124) аад̣̇исуд̇д̇абад̣̇авасзна бан̣д̣ид̇алагкан̣ам̣ д̣̇ассзнд̇о ‘‘жад̇уухи ваа гааран̣зхий’’д̇иаад̣̇имааха. сажжабадивзд̇хавасзна бан̣д̣ижжам̣ д̣̇ассид̇анд̇и бадисамбхид̣̇аавасзна махаабан̃н̃ад̇ам̣ д̣̇ассзд̇ум̣ ‘‘маханд̇з ад̇т̇з’’д̇иаад̣̇и вуд̇д̇ам̣.

205. Ākaronti phalaṃ tāya tāya mariyādāya nibbattentīti ākārā, kāraṇāni. Pāṭiyekkakāraṇehīti channaṃ dvārānaṃ vasena visuṃ visuṃ papañcakāraṇassa niddiṭṭhattā vuttaṃ. Atha vā yadipi yattakehi dhammehi yaṃ phalaṃ nibbattati, tesaṃ samuditānaṃyeva kāraṇabhāvo sāmaggiyāva phaluppattito, tathāpi paccekaṃ tassa kāraṇamevāti katvā vuttaṃ ‘‘pāṭiyekkakāraṇehī’’ti. Padehīti nāmādipadehi ceva taṃsamudāyabhūtehi vākyehi ca. Tenāha ‘‘akkharasampiṇḍanehī’’ti. Akkharāniyeva hi atthesu yathāvaccaṃ padavākyabhāvena paricchijjanti. Byañjanehīti atthassa abhibyañjanato byañjanasaññitehi vaṇṇehi. Tāni pana yasmā pariyāyassa akkharaṇato ‘‘akkharānī’’ti vuccanti, tasmā āha ‘‘akkharehī’’ti. Ettha ca imehi ākārehi imehi padabyañjanehi papañcasamudācārassa vaṭṭassa ca vivaṭṭassa ca dassanaattho vibhattoti yojanā. Paṇḍiccenāti paññāya. ‘‘Kittāvatā nu kho, bhante, paṇḍito hoti ? Yato kho bhikkhu dhātukusalo ca hotī’’ti (ma. ni. 3.124) ādisuttapadavasena paṇḍitalakkhaṇaṃ dassento ‘‘catūhi vā kāraṇehī’’tiādimāha. Saccapaṭivedhavasena paṇḍiccaṃ dassitanti paṭisambhidāvasena mahāpaññataṃ dassetuṃ ‘‘mahante atthe’’tiādi vuttaṃ.

г̇ул̣абууванд̇и г̇ул̣з миссид̇ваа гад̇абуувам̣. б̣ад̣̇д̇хасад̇д̇уг̇ул̣аганд̇и мад̇хусагкараахи бин̣д̣ийгад̇ам̣ сад̇д̇убин̣д̣ам̣. асзжид̇аб̣б̣агам̣ мад̇хуаад̣̇инаа баг̇зва д̇зхи самаяож̇ид̇аб̣б̣ад̇д̇аа. жинд̇агаж̇аад̇игод̇и д̇хаммажинд̇ааяа жинд̇агасабхааво. саб̣б̣ан̃н̃уд̇ан̃н̃аан̣знзвассаад̇и саб̣б̣ан̃н̃уд̇ан̃н̃аан̣знзва асса суд̇д̇асса г̇ун̣ам̣ барижчинд̣̇аабзд̇ваа наамам̣ г̇ан̣хаабзссаами.

Guḷapūvanti guḷe missitvā katapūvaṃ. Baddhasattuguḷakanti madhusakkharāhi piṇḍīkataṃ sattupiṇḍaṃ. Asecitabbakaṃ madhuādinā pageva tehi samayojitabbattā. Cintakajātikoti dhammacintāya cintakasabhāvo. Sabbaññutaññāṇenevassāti sabbaññutaññāṇeneva assa suttassa guṇaṃ paricchindāpetvā nāmaṃ gaṇhāpessāmi.

мад̇хубин̣д̣игасуд̇д̇аван̣н̣анааяа лийнад̇т̇аббагаасанаа самад̇д̇аа.

Madhupiṇḍikasuttavaṇṇanāya līnatthappakāsanā samattā.







Related texts:



д̇ибидага (муула) • Tipiṭaka (Mūla) / суд̇д̇абидага • Suttapiṭaka / маж̇жхиманигааяа • Majjhimanikāya / 8. мад̇хубин̣д̣игасуд̇д̇ам̣ • 8. Madhupiṇḍikasuttaṃ

адтагат̇аа • Aṭṭhakathā / суд̇д̇абидага (адтагат̇аа) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / маж̇жхиманигааяа (адтагат̇аа) • Majjhimanikāya (aṭṭhakathā) / 8. мад̇хубин̣д̣игасуд̇д̇аван̣н̣анаа • 8. Madhupiṇḍikasuttavaṇṇanā


© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact