| Library / Tipiṭaka / ತಿಪಿಟಕ • Tipiṭaka / ಜಾತಕ-ಅಟ್ಠಕಥಾ • Jātaka-aṭṭhakathā |
[೮೫] ೫. ಕಿಂಪಕ್ಕಜಾತಕವಣ್ಣನಾ
[85] 5. Kiṃpakkajātakavaṇṇanā
ಆಯತಿಂ ದೋಸಂ ನಾಞ್ಞಾಯಾತಿ ಇದಂ ಸತ್ಥಾ ಜೇತವನೇ ವಿಹರನ್ತೋ ಏಕಂ ಉಕ್ಕಣ್ಠಿತಭಿಕ್ಖುಂ ಆರಬ್ಭ ಕಥೇಸಿ। ಅಞ್ಞತರೋ ಕಿರ ಕುಲಪುತ್ತೋ ಬುದ್ಧಸಾಸನೇ ಉರಂ ದತ್ವಾ ಪಬ್ಬಜಿತೋ ಏಕದಿವಸಂ ಸಾವತ್ಥಿಯಂ ಪಿಣ್ಡಾಯ ಚರನ್ತೋ ಏಕಂ ಅಲಙ್ಕತಇತ್ಥಿಂ ದಿಸ್ವಾ ಉಕ್ಕಣ್ಠಿ। ಅಥ ನಂ ಆಚರಿಯುಪಜ್ಝಾಯಾ ಸತ್ಥು ಸನ್ತಿಕಂ ಆನಯಿಂಸು। ಸತ್ಥಾ ‘‘ಸಚ್ಚಂ ಕಿರ ತ್ವಂ ಭಿಕ್ಖು ಉಕ್ಕಣ್ಠಿತೋಸೀ’’ತಿ ಪುಚ್ಛಿತ್ವಾ ‘‘ಸಚ್ಚ’’ನ್ತಿ ವುತ್ತೇ ‘‘ಪಞ್ಚ ಕಾಮಗುಣಾ ನಾಮೇತೇ ಭಿಕ್ಖು ಪರಿಭೋಗಕಾಲೇ ರಮಣೀಯಾ। ಸೋ ಪನ ತೇಸಂ ಪರಿಭೋಗೋ ನಿರಯಾದೀಸು ಪಟಿಸನ್ಧಿದಾಯಕತ್ತಾ ಕಿಂಪಕ್ಕಫಲಪರಿಭೋಗಸದಿಸೋ ಹೋತಿ। ಕಿಂಪಕ್ಕಫಲಂ ನಾಮ ವಣ್ಣಗನ್ಧರಸಸಮ್ಪನ್ನಂ, ಖಾದಿತಂ ಪನ ಅನ್ತಾನಿ ಖಣ್ಡಿತ್ವಾ ಜೀವಿತಕ್ಖಯಂ ಪಾಪೇತಿ। ಪುಬ್ಬೇ ಬಹೂ ಬಾಲಜನಾ ತಸ್ಸ ದೋಸಂ ಅದಿಸ್ವಾ ವಣ್ಣಗನ್ಧರಸೇಸು ಬಜ್ಝಿತ್ವಾ ತಂ ಫಲಂ ಪರಿಭುಞ್ಜಿತ್ವಾ ಜೀವಿತಕ್ಖಯಂ ಪಾಪುಣಿಂಸೂ’’ತಿ ವತ್ವಾ ತೇಹಿ ಯಾಚಿತೋ ಅತೀತಂ ಆಹರಿ।
Āyatiṃ dosaṃ nāññāyāti idaṃ satthā jetavane viharanto ekaṃ ukkaṇṭhitabhikkhuṃ ārabbha kathesi. Aññataro kira kulaputto buddhasāsane uraṃ datvā pabbajito ekadivasaṃ sāvatthiyaṃ piṇḍāya caranto ekaṃ alaṅkataitthiṃ disvā ukkaṇṭhi. Atha naṃ ācariyupajjhāyā satthu santikaṃ ānayiṃsu. Satthā ‘‘saccaṃ kira tvaṃ bhikkhu ukkaṇṭhitosī’’ti pucchitvā ‘‘sacca’’nti vutte ‘‘pañca kāmaguṇā nāmete bhikkhu paribhogakāle ramaṇīyā. So pana tesaṃ paribhogo nirayādīsu paṭisandhidāyakattā kiṃpakkaphalaparibhogasadiso hoti. Kiṃpakkaphalaṃ nāma vaṇṇagandharasasampannaṃ, khāditaṃ pana antāni khaṇḍitvā jīvitakkhayaṃ pāpeti. Pubbe bahū bālajanā tassa dosaṃ adisvā vaṇṇagandharasesu bajjhitvā taṃ phalaṃ paribhuñjitvā jīvitakkhayaṃ pāpuṇiṃsū’’ti vatvā tehi yācito atītaṃ āhari.
ಅತೀತೇ ಬಾರಾಣಸಿಯಂ ಬ್ರಹ್ಮದತ್ತೇ ರಜ್ಜಂ ಕಾರೇನ್ತೇ ಬೋಧಿಸತ್ತೋ ಸತ್ಥವಾಹೋ ಹುತ್ವಾ ಪಞ್ಚಹಿ ಸಕಟಸತೇಹಿ ಪುಬ್ಬನ್ತಾಪರನ್ತಂ ಗಚ್ಛನ್ತೋ ಅಟವಿಮುಖಂ ಪತ್ವಾ ಮನುಸ್ಸೇ ಸನ್ನಿಪಾತೇತ್ವಾ ‘‘ಇಮಿಸ್ಸಾ ಅಟವಿಯಾ ವಿಸರುಕ್ಖಾ ನಾಮ ಅತ್ಥಿ, ಮಾ ಖೋ ಮಂ ಅನಾಪುಚ್ಛಾ ಪುಬ್ಬೇ ಅಖಾದಿತಪುಬ್ಬಾನಿ ಫಲಾಫಲಾನಿ ಖಾದಿತ್ಥಾ’’ತಿ ಓವದಿ। ಮನುಸ್ಸಾ ಅಟವಿಂ ಅತಿಕ್ಕಮಿತ್ವಾ ಅಟವಿಮುಖೇ ಏಕಂ ಕಿಂಪಕ್ಕರುಕ್ಖಂ ಫಲಭಾರಓಣಮಿತಸಾಖಂ ಅದ್ದಸಂಸು। ತಸ್ಸ ಖನ್ಧಸಾಖಾಪತ್ತಫಲಾನಿ ಸಣ್ಠಾನವಣ್ಣರಸಗನ್ಧೇಹಿ ಅಮ್ಬಸದಿಸಾನೇವ। ತೇಸು ಏಕಚ್ಚೇ ವಣ್ಣಗನ್ಧರಸೇಸು ಬಜ್ಝಿತ್ವಾ ಅಮ್ಬಫಲಸಞ್ಞಾಯ ಫಲಾನಿ ಖಾದಿಂಸು, ಏಕಚ್ಚೇ ‘‘ಸತ್ಥವಾಹಂ ಪುಚ್ಛಿತ್ವಾ ಖಾದಿಸ್ಸಾಮಾ’’ತಿ ಗಹೇತ್ವಾ ಅಟ್ಠಂಸು। ಬೋಧಿಸತ್ತೋ ತಂ ಠಾನಂ ಪತ್ವಾ ಯೇ ಗಹೇತ್ವಾ ಠಿತಾ, ತೇ ಫಲಾನಿ ಛಡ್ಡಾಪೇತ್ವಾ, ಯೇ ಖಾದಮಾನಾ ಅಟ್ಠಂಸು, ತೇ ವಮನಂ ಕಾರೇತ್ವಾ ತೇಸಂ ಭೇಸಜ್ಜಂ ಅದಾಸಿ। ತೇಸು ಏಕಚ್ಚೇ ಅರೋಗಾ ಜಾತಾ, ಪಠಮಮೇವ ಖಾದಿತ್ವಾ ಠಿತಾ ಪನ ಜೀವಿತಕ್ಖಯಂ ಪತ್ತಾ। ಬೋಧಿಸತ್ತೋಪಿ ಇಚ್ಛಿತಟ್ಠಾನಂ ಸೋತ್ಥಿನಾ ಗನ್ತ್ವಾ ಲಾಭಂ ಲಭಿತ್ವಾ ಪುನ ಸಕಟ್ಠಾನಮೇವ ಆಗನ್ತ್ವಾ ದಾನಾದೀನಿ ಪುಞ್ಞಾನಿ ಕತ್ವಾ ಯಥಾಕಮ್ಮಂ ಗತೋ।
Atīte bārāṇasiyaṃ brahmadatte rajjaṃ kārente bodhisatto satthavāho hutvā pañcahi sakaṭasatehi pubbantāparantaṃ gacchanto aṭavimukhaṃ patvā manusse sannipātetvā ‘‘imissā aṭaviyā visarukkhā nāma atthi, mā kho maṃ anāpucchā pubbe akhāditapubbāni phalāphalāni khāditthā’’ti ovadi. Manussā aṭaviṃ atikkamitvā aṭavimukhe ekaṃ kiṃpakkarukkhaṃ phalabhāraoṇamitasākhaṃ addasaṃsu. Tassa khandhasākhāpattaphalāni saṇṭhānavaṇṇarasagandhehi ambasadisāneva. Tesu ekacce vaṇṇagandharasesu bajjhitvā ambaphalasaññāya phalāni khādiṃsu, ekacce ‘‘satthavāhaṃ pucchitvā khādissāmā’’ti gahetvā aṭṭhaṃsu. Bodhisatto taṃ ṭhānaṃ patvā ye gahetvā ṭhitā, te phalāni chaḍḍāpetvā, ye khādamānā aṭṭhaṃsu, te vamanaṃ kāretvā tesaṃ bhesajjaṃ adāsi. Tesu ekacce arogā jātā, paṭhamameva khāditvā ṭhitā pana jīvitakkhayaṃ pattā. Bodhisattopi icchitaṭṭhānaṃ sotthinā gantvā lābhaṃ labhitvā puna sakaṭṭhānameva āgantvā dānādīni puññāni katvā yathākammaṃ gato.
ಸತ್ಥಾ ತಂ ವತ್ಥುಂ ಕಥೇತ್ವಾ ಅಭಿಸಮ್ಬುದ್ಧೋ ಹುತ್ವಾ ಇಮಂ ಗಾಥಮಾಹ –
Satthā taṃ vatthuṃ kathetvā abhisambuddho hutvā imaṃ gāthamāha –
೮೫.
85.
‘‘ಆಯತಿಂ ದೋಸಂ ನಾಞ್ಞಾಯ, ಯೋ ಕಾಮೇ ಪಟಿಸೇವತಿ।
‘‘Āyatiṃ dosaṃ nāññāya, yo kāme paṭisevati;
ವಿಪಾಕನ್ತೇ ಹನನ್ತಿ ನಂ, ಕಿಂಪಕ್ಕಮಿವ ಭಕ್ಖಿತ’’ನ್ತಿ॥
Vipākante hananti naṃ, kiṃpakkamiva bhakkhita’’nti.
ತತ್ಥ ಆಯತಿಂ ದೋಸಂ ನಾಞ್ಞಾಯಾತಿ ಅನಾಗತೇ ದೋಸಂ ನ ಅಞ್ಞಾಯ, ಅಜಾನಿತ್ವಾತಿ ಅತ್ಥೋ। ಯೋ ಕಾಮೇ ಪಟಿಸೇವತೀತಿ ಯೋ ವತ್ಥುಕಾಮೇ ಚ ಕಿಲೇಸಕಾಮೇ ಚ ಪಟಿಸೇವತಿ। ವಿಪಾಕನ್ತೇ ಹನನ್ತಿ ನನ್ತಿ ತೇ ಕಾಮಾ ತಂ ಪುರಿಸಂ ಅತ್ತನೋ ವಿಪಾಕಸಙ್ಖಾತೇ ಅನ್ತೇ ನಿರಯಾದೀಸು ಉಪ್ಪನ್ನಂ ನಾನಪ್ಪಕಾರೇನ ದುಕ್ಖೇನ ಸಂಯೋಜಯಮಾನಾ ಹನನ್ತಿ। ಕಥಂ? ಕಿಂಪಕ್ಕಮಿವ ಭಕ್ಖಿತನ್ತಿ, ಯಥಾ ಪರಿಭೋಗಕಾಲೇ ವಣ್ಣಗನ್ಧರಸಸಮ್ಪತ್ತಿಯಾ ಮನಾಪಂ ಕಿಂಪಕ್ಕಫಲಂ ಅನಾಗತದೋಸಂ ಅದಿಸ್ವಾ ಭಕ್ಖಿತಂ ಅನ್ತೇ ಹನತಿ, ಜೀವಿತಕ್ಖಯಂ ಪಾಪೇತಿ, ಏವಂ ಪರಿಭೋಗಕಾಲೇ ಮನಾಪಾಪಿ ಕಾಮಾ ವಿಪಾಕಕಾಲೇ ಹನನ್ತೀತಿ ದೇಸನಂ ಯಥಾನುಸನ್ಧಿಂ ಪಾಪೇತ್ವಾ ಸಚ್ಚಾನಿ ಪಕಾಸೇಸಿ, ಸಚ್ಚಪರಿಯೋಸಾನೇ ಉಕ್ಕಣ್ಠಿತಭಿಕ್ಖು ಸೋತಾಪತ್ತಿಫಲಂ ಪಾಪುಣಿ। ಸೇಸಪರಿಸಾಯಪಿ ಕೇಚಿ ಸೋತಾಪನ್ನಾ, ಕೇಚಿ ಸಕದಾಗಾಮಿನೋ, ಕೇಚಿ ಅನಾಗಾಮಿನೋ, ಕೇಚಿ ಅರಹನ್ತೋ ಅಹೇಸುಂ।
Tattha āyatiṃ dosaṃ nāññāyāti anāgate dosaṃ na aññāya, ajānitvāti attho. Yo kāme paṭisevatīti yo vatthukāme ca kilesakāme ca paṭisevati. Vipākante hananti nanti te kāmā taṃ purisaṃ attano vipākasaṅkhāte ante nirayādīsu uppannaṃ nānappakārena dukkhena saṃyojayamānā hananti. Kathaṃ? Kiṃpakkamiva bhakkhitanti, yathā paribhogakāle vaṇṇagandharasasampattiyā manāpaṃ kiṃpakkaphalaṃ anāgatadosaṃ adisvā bhakkhitaṃ ante hanati, jīvitakkhayaṃ pāpeti, evaṃ paribhogakāle manāpāpi kāmā vipākakāle hanantīti desanaṃ yathānusandhiṃ pāpetvā saccāni pakāsesi, saccapariyosāne ukkaṇṭhitabhikkhu sotāpattiphalaṃ pāpuṇi. Sesaparisāyapi keci sotāpannā, keci sakadāgāmino, keci anāgāmino, keci arahanto ahesuṃ.
ಸತ್ಥಾಪಿ ಇಮಂ ಧಮ್ಮದೇಸನಂ ಆಹರಿತ್ವಾ ಜಾತಕಂ ಸಮೋಧಾನೇಸಿ – ‘‘ತದಾ ಪರಿಸಾ ಬುದ್ಧಪರಿಸಾ ಅಹೋಸಿ, ಸತ್ಥವಾಹೋ ಪನ ಅಹಮೇವ ಅಹೋಸಿ’’ನ್ತಿ।
Satthāpi imaṃ dhammadesanaṃ āharitvā jātakaṃ samodhānesi – ‘‘tadā parisā buddhaparisā ahosi, satthavāho pana ahameva ahosi’’nti.
ಕಿಂಪಕ್ಕಜಾತಕವಣ್ಣನಾ ಪಞ್ಚಮಾ।
Kiṃpakkajātakavaṇṇanā pañcamā.
Related texts:
ತಿಪಿಟಕ (ಮೂಲ) • Tipiṭaka (Mūla) / ಸುತ್ತಪಿಟಕ • Suttapiṭaka / ಖುದ್ದಕನಿಕಾಯ • Khuddakanikāya / ಜಾತಕಪಾಳಿ • Jātakapāḷi / ೮೫. ಕಿಂಪಕ್ಕಜಾತಕಂ • 85. Kiṃpakkajātakaṃ
