Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / তিপিটক • Tipiṭaka / ৰিনযৰিনিচ্ছয-উত্তরৰিনিচ্ছয • Vinayavinicchaya-uttaravinicchaya

খুদ্দকৰত্থুক্খন্ধককথা

Khuddakavatthukkhandhakakathā

২৭৮৩.

2783.

রুক্খে ৰা পন কুট্টেৰা, অট্টানে থম্ভকেসু ৰা।

Rukkhe vā pana kuṭṭevā, aṭṭāne thambhakesu vā;

ন্হাযমানো সকং কাযং, উগ্ঘংসেয্যস্স দুক্কটং॥

Nhāyamāno sakaṃ kāyaṃ, ugghaṃseyyassa dukkaṭaṃ.

২৭৮৪.

2784.

কাযং গন্ধব্বহত্থেন, কুরুৰিন্দকসুত্তিযা।

Kāyaṃ gandhabbahatthena, kuruvindakasuttiyā;

মল্লকেন ন ঘংসেয্য, নাঞ্ঞমঞ্ঞঞ্চ কাযতো॥

Mallakena na ghaṃseyya, nāññamaññañca kāyato.

২৭৮৫.

2785.

অকতং মল্লকং নাম, গিলানস্সেৰ ৰট্টতি।

Akataṃ mallakaṃ nāma, gilānasseva vaṭṭati;

কতং তং মল্লকং নাম, সব্বেসম্পি ন ৰট্টতি॥

Kataṃ taṃ mallakaṃ nāma, sabbesampi na vaṭṭati.

২৭৮৬.

2786.

কপালিট্ঠকখণ্ডানি, সব্বস্স পুথুপাণিকং।

Kapāliṭṭhakakhaṇḍāni, sabbassa puthupāṇikaṃ;

গিলানস্সাগিলানস্স, ৰত্থৰট্টি চ ৰট্টতি॥

Gilānassāgilānassa, vatthavaṭṭi ca vaṭṭati.

২৭৮৭.

2787.

ৰুত্তা ফেণকপাসাণ-কথলা পাদঘংসনে।

Vuttā pheṇakapāsāṇa-kathalā pādaghaṃsane;

ৰট্টং ৰা চতুরস্সং ৰা, কতকং ন চ ৰট্টতি॥

Vaṭṭaṃ vā caturassaṃ vā, katakaṃ na ca vaṭṭati.

২৭৮৮.

2788.

যং কিঞ্চিপি অলঙ্কারং, ধারেন্তস্সপি দুক্কটং।

Yaṃ kiñcipi alaṅkāraṃ, dhārentassapi dukkaṭaṃ;

হোতি অন্তমসো তাল-পণ্ণমত্তম্পি ভিক্খুনো॥

Hoti antamaso tāla-paṇṇamattampi bhikkhuno.

২৭৮৯.

2789.

ওসণ্হেয্য সকে কেসে, যো হত্থফণকেন ৰা।

Osaṇheyya sake kese, yo hatthaphaṇakena vā;

ফণকেনপি কোচ্ছেন, দুক্কটং তস্স নিদ্দিসে॥

Phaṇakenapi kocchena, dukkaṭaṃ tassa niddise.

২৭৯০.

2790.

সিত্থতেলোদতেলেহি , মণ্ডনত্থং ন ৰট্টতি।

Sitthatelodatelehi , maṇḍanatthaṃ na vaṭṭati;

অনুলোমনিপাতত্থং, উদ্ধংলোমেন ভিক্খুনা॥

Anulomanipātatthaṃ, uddhaṃlomena bhikkhunā.

২৭৯১.

2791.

হত্থং তেলেন তেমেত্ৰা, পুঞ্ছিতব্বা সিরোরুহা।

Hatthaṃ telena temetvā, puñchitabbā siroruhā;

ৰট্টতুণ্হাভিতত্তস্স, অল্লহত্থেন পুঞ্ছিতুং॥

Vaṭṭatuṇhābhitattassa, allahatthena puñchituṃ.

২৭৯২.

2792.

আদাসে উদপত্তে ৰা, যত্থ কত্থচি অত্তনো।

Ādāse udapatte vā, yattha katthaci attano;

মুখবিম্বং ৰিনা হেতুং, ওলোকেন্তস্স দুক্কটং॥

Mukhabimbaṃ vinā hetuṃ, olokentassa dukkaṭaṃ.

২৭৯৩.

2793.

‘‘সঞ্ছৰিং তু মুখং, নো’’তি, দট্ঠুমাবাধপচ্চযা।

‘‘Sañchaviṃ tu mukhaṃ, no’’ti, daṭṭhumābādhapaccayā;

‘‘জিণ্ণো নো’’তাযুসঙ্খার-জাননত্থঞ্চ ৰট্টতি॥

‘‘Jiṇṇo no’’tāyusaṅkhāra-jānanatthañca vaṭṭati.

২৭৯৪.

2794.

নচ্চং ৰা পন গীতং ৰা, ৰাদিতং ৰাপি ভিক্খুনো।

Naccaṃ vā pana gītaṃ vā, vāditaṃ vāpi bhikkhuno;

দট্ঠুং ৰা পন সোতুং ৰা, গচ্ছতো হোতি দুক্কটং॥

Daṭṭhuṃ vā pana sotuṃ vā, gacchato hoti dukkaṭaṃ.

২৭৯৫.

2795.

দট্ঠুমন্তমসো মোর-নচ্চম্পি চ ন ৰট্টতি।

Daṭṭhumantamaso mora-naccampi ca na vaṭṭati;

সোতুমন্তমসো দন্ত-গীতম্পি চ ন ৰট্টতি॥

Sotumantamaso danta-gītampi ca na vaṭṭati.

২৭৯৬.

2796.

নচ্চন্তস্স সযং ৰাপি, নচ্চাপেন্তস্স দুক্কটং।

Naccantassa sayaṃ vāpi, naccāpentassa dukkaṭaṃ;

অনাপত্তন্তরারামে, ঠত্ৰা সুণাতি পস্সতি॥

Anāpattantarārāme, ṭhatvā suṇāti passati.

২৭৯৭.

2797.

‘‘পস্সিস্সামী’’তি নচ্চং ৰা, গীতং ৰা পন ৰাদিতং।

‘‘Passissāmī’’ti naccaṃ vā, gītaṃ vā pana vāditaṃ;

ৰিহারতো ৰিহারং ৰা, গচ্ছতো হোতি দুক্কটং॥

Vihārato vihāraṃ vā, gacchato hoti dukkaṭaṃ.

২৭৯৮.

2798.

আপত্তন্তোৰিহারেপি, উট্ঠহিত্ৰান গচ্ছতো।

Āpattantovihārepi, uṭṭhahitvāna gacchato;

ঠত্ৰা গীৰং পসারেত্ৰা, পস্সতোপি চ ৰীথিযং॥

Ṭhatvā gīvaṃ pasāretvā, passatopi ca vīthiyaṃ.

২৭৯৯.

2799.

কেসা দীঘা ন ধারেয্যা, যো ধারেয্যস্স দুক্কটং।

Kesā dīghā na dhāreyyā, yo dhāreyyassa dukkaṭaṃ;

দ্ৰঙ্গুলং ৰা দুমাসং ৰা, ততো উদ্ধং ন ৰট্টতি॥

Dvaṅgulaṃ vā dumāsaṃ vā, tato uddhaṃ na vaṭṭati.

২৮০০.

2800.

নখে নাসিকলোমানি, দীঘানি ন তু ধারযে।

Nakhe nāsikalomāni, dīghāni na tu dhāraye;

ন চ ৰীসতিমট্ঠং ৰা, কাতুং ৰট্টতি ভিক্খুনো॥

Na ca vīsatimaṭṭhaṃ vā, kātuṃ vaṭṭati bhikkhuno.

২৮০১.

2801.

কপ্পাপেয্য ৰিসুং মস্সুং, দাঠিকং ৰা ঠপেয্য যো।

Kappāpeyya visuṃ massuṃ, dāṭhikaṃ vā ṭhapeyya yo;

সংহরাপেয্য ৰা লোমং, সম্বাধে তস্স দুক্কটং॥

Saṃharāpeyya vā lomaṃ, sambādhe tassa dukkaṭaṃ.

২৮০২.

2802.

ছিন্দতো দুক্কটং ৰুত্তং, কেসে কত্তরিকায ৰা।

Chindato dukkaṭaṃ vuttaṃ, kese kattarikāya vā;

অগিলানস্স অঞ্ঞেন, ছিন্দাপেন্তস্স ৰা তথা॥

Agilānassa aññena, chindāpentassa vā tathā.

২৮০৩.

2803.

ছিন্দতো অত্তনো অঙ্গ-জাতং থুল্লচ্চযং সিযা।

Chindato attano aṅga-jātaṃ thullaccayaṃ siyā;

সেসঙ্গছেদনে অত্ত-ৰধে আপত্তি দুক্কটং॥

Sesaṅgachedane atta-vadhe āpatti dukkaṭaṃ.

২৮০৪.

2804.

অহিকীটাদিদট্ঠস্স, তাদিসাবাধপচ্চযা।

Ahikīṭādidaṭṭhassa, tādisābādhapaccayā;

ন দোসো ছিন্দতো অঙ্গং, মোচেন্তস্স চ লোহিতং॥

Na doso chindato aṅgaṃ, mocentassa ca lohitaṃ.

২৮০৫.

2805.

অপরিস্সাৰনো মগ্গং, সচে গচ্ছতি দুক্কটং।

Aparissāvano maggaṃ, sace gacchati dukkaṭaṃ;

যাচমানস্স ৰা মগ্গে, তথেৰাদদতোপি তং॥

Yācamānassa vā magge, tathevādadatopi taṃ.

২৮০৬.

2806.

ন ভুঞ্জে ন পিৰে নগ্গো, ন খাদে ন চ সাযযে।

Na bhuñje na pive naggo, na khāde na ca sāyaye;

ন দদে ন চ গণ্হেয্য, ন গচ্ছেয্যপি অঞ্জসং॥

Na dade na ca gaṇheyya, na gaccheyyapi añjasaṃ.

২৮০৭.

2807.

ৰন্দিতব্বং ন নগ্গেন, ৰন্দাপেতব্বমেৰ ৰা।

Vanditabbaṃ na naggena, vandāpetabbameva vā;

পরিকম্মং ন কাতব্বং, ন নগ্গেন চ কারযে॥

Parikammaṃ na kātabbaṃ, na naggena ca kāraye.

২৮০৮.

2808.

পরিকম্মে পটিচ্ছাদী, তিস্সো জন্তাঘরাদিকা।

Parikamme paṭicchādī, tisso jantāgharādikā;

ৰুত্তা, ৰত্থপটিচ্ছাদী, সব্বত্থ পন ৰট্টতি॥

Vuttā, vatthapaṭicchādī, sabbattha pana vaṭṭati.

২৮০৯.

2809.

যত্থ কত্থচি পেল়াযং, ভুঞ্জিতুং ন চ ৰট্টতি।

Yattha katthaci peḷāyaṃ, bhuñjituṃ na ca vaṭṭati;

একতো ভুঞ্জতো হোতি, দুক্কটং একভাজনে॥

Ekato bhuñjato hoti, dukkaṭaṃ ekabhājane.

২৮১০.

2810.

একপাৰুরণা এক-ত্থরণা ৰা নিপজ্জরে।

Ekapāvuraṇā eka-ttharaṇā vā nipajjare;

একমঞ্চেপি ৰা তেসং, হোতি আপত্তি দুক্কটং॥

Ekamañcepi vā tesaṃ, hoti āpatti dukkaṭaṃ.

২৮১১.

2811.

ন নিসীদেয্য সঙ্ঘাটি-পল্লত্থিকমুপাগতো।

Na nisīdeyya saṅghāṭi-pallatthikamupāgato;

কিঞ্চি কীল়ং ন কীল়েয্য, পলিতং ন চ গাহযে॥

Kiñci kīḷaṃ na kīḷeyya, palitaṃ na ca gāhaye.

২৮১২.

2812.

ভমুকায নলাটে ৰা, দাঠিকাযপি উগ্গতং।

Bhamukāya nalāṭe vā, dāṭhikāyapi uggataṃ;

তাদিসং পলিতং চঞ্ঞং, গাহাপেতুম্পি ৰট্টতি॥

Tādisaṃ palitaṃ caññaṃ, gāhāpetumpi vaṭṭati.

২৮১৩.

2813.

অগিলানো সচে ভিক্খু, ছত্তং ধারেয্য দুক্কটং।

Agilāno sace bhikkhu, chattaṃ dhāreyya dukkaṭaṃ;

অত্তনো চীৰরাদীনং, গুত্তত্থং পন ৰট্টতি॥

Attano cīvarādīnaṃ, guttatthaṃ pana vaṭṭati.

২৮১৪.

2814.

হত্থিসোণ্ডং চতুক্কণ্ণং, ৰসনং মচ্ছৰাল়কং।

Hatthisoṇḍaṃ catukkaṇṇaṃ, vasanaṃ macchavāḷakaṃ;

ৰেল্লিযং তালৰণ্টঞ্চ, নিৰাসেন্তস্স দুক্কটং॥

Velliyaṃ tālavaṇṭañca, nivāsentassa dukkaṭaṃ.

২৮১৫.

2815.

গহিপারুপনং ৰাপি, পারুপন্তস্স দুক্কটং।

Gahipārupanaṃ vāpi, pārupantassa dukkaṭaṃ;

নিৰাসনে পারুপনে, পরিমণ্ডলতা মতা॥

Nivāsane pārupane, parimaṇḍalatā matā.

২৮১৬.

2816.

লোকাযতং ন ৰাচেয্য, ন চ তং পরিযাপুণে।

Lokāyataṃ na vāceyya, na ca taṃ pariyāpuṇe;

ন তিরচ্ছানৰিজ্জা ৰা, ৰাচেতব্বাৰ ভিক্খুনা॥

Na tiracchānavijjā vā, vācetabbāva bhikkhunā.

২৮১৭.

2817.

ন চ ৰট্টতি ধারেতুং, সব্বা চামরিবীজনী।

Na ca vaṭṭati dhāretuṃ, sabbā cāmaribījanī;

ন চালিম্পেয্য দাযং ৰা, ন চ লঞ্জে মুখম্পি চ॥

Na cālimpeyya dāyaṃ vā, na ca lañje mukhampi ca.

২৮১৮.

2818.

ন ৰহে উভতোকাজং, ৰট্টতন্তরকাজকং।

Na vahe ubhatokājaṃ, vaṭṭatantarakājakaṃ;

সীসক্খন্ধকটোলম্ব-ভারে দোসো ন ৰিজ্জতি॥

Sīsakkhandhakaṭolamba-bhāre doso na vijjati.

২৮১৯.

2819.

অট্ঠঙ্গুলাদিকং ভিক্খু, পচ্ছিমং চতুরঙ্গুলা।

Aṭṭhaṅgulādikaṃ bhikkhu, pacchimaṃ caturaṅgulā;

খাদতো দন্তকট্ঠঞ্চ, হোতি আপত্তি দুক্কটং॥

Khādato dantakaṭṭhañca, hoti āpatti dukkaṭaṃ.

২৮২০.

2820.

রুক্খং নেৰাভিরূহেয্য, কিচ্চে সতিপি পোরিসং।

Rukkhaṃ nevābhirūheyya, kicce satipi porisaṃ;

আপদাসু যথাকামং, ৰট্টতেৰাভিরূহিতুং॥

Āpadāsu yathākāmaṃ, vaṭṭatevābhirūhituṃ.

২৮২১.

2821.

লসুণং ন চ খাদেয্য, সচে নাকল্লকো সিযা।

Lasuṇaṃ na ca khādeyya, sace nākallako siyā;

নারোপেতব্বকং বুদ্ধ-ৰচনং অঞ্ঞথা পন॥

Nāropetabbakaṃ buddha-vacanaṃ aññathā pana.

২৮২২.

2822.

খিপিতেন চ ৰত্তব্বং, ‘‘জীৰা’’তি, গিহিনা পুন।

Khipitena ca vattabbaṃ, ‘‘jīvā’’ti, gihinā puna;

‘‘জীৰথা’’তি চ ৰুত্তেন, ‘‘চিরং জীৰা’’তি ৰট্টতি॥

‘‘Jīvathā’’ti ca vuttena, ‘‘ciraṃ jīvā’’ti vaṭṭati.

২৮২৩.

2823.

সামণেরং গহট্ঠং ৰা, আকোটেন্তস্স দুক্কটং।

Sāmaṇeraṃ gahaṭṭhaṃ vā, ākoṭentassa dukkaṭaṃ;

সযনে পুপ্ফসংকিণ্ণে, ন ৰট্টতি নিপজ্জিতুং॥

Sayane pupphasaṃkiṇṇe, na vaṭṭati nipajjituṃ.

২৮২৪.

2824.

খুরভণ্ডং ন গণ্হেয্য, সচে ন্হাপিতপুব্বকো।

Khurabhaṇḍaṃ na gaṇheyya, sace nhāpitapubbako;

ন চ ধারণিযা উণ্হী, সব্বা বাহিরলোমিকা॥

Na ca dhāraṇiyā uṇhī, sabbā bāhiralomikā.

২৮২৫.

2825.

অঙ্গরাগং করোন্তস্স, দুক্কটং সমুদীরিতং।

Aṅgarāgaṃ karontassa, dukkaṭaṃ samudīritaṃ;

অকাযবন্ধনস্সাপি, গামং পৰিসতোপি চ॥

Akāyabandhanassāpi, gāmaṃ pavisatopi ca.

২৮২৬.

2826.

লোহজং দারুজং সব্বং, কপ্পিযং মত্তিকামযং।

Lohajaṃ dārujaṃ sabbaṃ, kappiyaṃ mattikāmayaṃ;

ৰিনা সত্থঞ্চ পত্তঞ্চ, কতকং কুম্ভকারিকং॥

Vinā satthañca pattañca, katakaṃ kumbhakārikaṃ.

খুদ্দকৰত্থুক্খন্ধককথা।

Khuddakavatthukkhandhakakathā.





© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact