| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / វិនយវិនិច្ឆយ-ដីកា • Vinayavinicchaya-ṭīkā |
ខន្ធកបុច្ឆាកថាវណ្ណនា
Khandhakapucchākathāvaṇṇanā
៣០០. សេសេសូតិ អភព្ពបុគ្គលបរិទីបកេសុ សព្ពបទេសុ។
300.Sesesūti abhabbapuggalaparidīpakesu sabbapadesu.
៣០២. ‘‘នស្សន្តុ ឯតេ’’តិ បទច្ឆេទោ។ បុរក្ខកាតិ ឯត្ថ សាមិអត្ថេ បច្ចត្តវចនំ, ភេទបុរេក្ខកស្ស, ភេទបុរេក្ខកាយាតិ អត្ថោ។
302. ‘‘Nassantu ete’’ti padacchedo. Purakkhakāti ettha sāmiatthe paccattavacanaṃ, bhedapurekkhakassa, bhedapurekkhakāyāti attho.
៣០៣. សេសេសូតិ អវសេសេសុ អសំវាសកាទិទីបកេសុ បដិក្ខេបបទេសុ។
303.Sesesūti avasesesu asaṃvāsakādidīpakesu paṭikkhepapadesu.
៣០៤. ឯកាវ ទុក្កដាបត្តិ វុត្តាតិ វស្សំ អនុបគមនាទិបច្ចយា ជាតិតោ ឯកាវ ទុក្កដាបត្តិ វុត្តា។
304.Ekāvadukkaṭāpatti vuttāti vassaṃ anupagamanādipaccayā jātito ekāva dukkaṭāpatti vuttā.
៣០៥. ឧបោសថសមា មតាតិ ឧបោសថក្ខន្ធកេ វុត្តសទិសា ជាតា អាបត្តិយោ មតា អធិប្បេតា។
305.Uposathasamāmatāti uposathakkhandhake vuttasadisā jātā āpattiyo matā adhippetā.
៣០៦. ចម្មេតិ ចម្មក្ខន្ធកេ។ វច្ឆតរិំ គហេត្វា មារេន្តានំ ឆព្ពគ្គិយានំ បាចិត្តិ វុត្តាតិ សម្ពន្ធោ។ វច្ឆតរិន្តិ ពលសម្បន្នំ តរុណគាវិំ។ សា ហិ វច្ឆកភាវំ តរិត្វា អតិក្កមិត្វា ឋិតត្តា ‘‘វច្ឆតរី’’តិ វុច្ចតិ។
306.Cammeti cammakkhandhake. Vacchatariṃ gahetvā mārentānaṃ chabbaggiyānaṃ pācitti vuttāti sambandho. Vacchatarinti balasampannaṃ taruṇagāviṃ. Sā hi vacchakabhāvaṃ taritvā atikkamitvā ṭhitattā ‘‘vacchatarī’’ti vuccati.
៣០៧. អង្គជាតំ ឆុបន្តស្សាតិ គាវីនំ អង្គជាតំ អត្តនោ អង្គជាតេន ពហិ ឆុបន្តស្ស។ សេសេសូតិ គាវីនំ វិសាណាទីសុ គហណេ, បិដ្ឋិអភិរុហណេ ច។ យថាហ ‘‘ឆព្ពគ្គិយា ភិក្ខូ អចិរវតិយា នទិយា គាវីនំ តរន្តីនំ វិសាណេសុបិ គណ្ហន្តី’’តិអាទិ (មហាវ. ២៥២)។
307.Aṅgajātaṃ chupantassāti gāvīnaṃ aṅgajātaṃ attano aṅgajātena bahi chupantassa. Sesesūti gāvīnaṃ visāṇādīsu gahaṇe, piṭṭhiabhiruhaṇe ca. Yathāha ‘‘chabbaggiyā bhikkhū aciravatiyā nadiyā gāvīnaṃ tarantīnaṃ visāṇesupi gaṇhantī’’tiādi (mahāva. 252).
៣០៩. តត្ថ ភេសជ្ជក្ខន្ធកេ។ សាមន្តា ទ្វង្គុលេតិ វច្ចមគ្គបស្សាវមគ្គានំ សាមន្តា ទ្វង្គុលមត្តេ បទេសេ។ សត្ថកម្មំ ករោន្តស្ស ថុល្លច្ចយមុទីរិតន្តិ យោជនា។ យថាហ – ‘‘ន, ភិក្ខវេ, សម្ពាធស្ស សាមន្តា ទ្វង្គុលេ សត្ថកម្មំ វា វត្ថិកម្មំ វា ការេតព្ពំ, យោ ការេយ្យ, អាបត្តិ ថុល្លច្ចយស្សា’’តិ (មហាវ. ២៧៩)។ ឯត្ថ ច ‘‘សាមន្តា ទ្វង្គុលេ’’តិ ឥទំ សត្ថកម្មំយេវ សន្ធាយ វុត្តំ។ វត្ថិកម្មំ បន សម្ពាធេយេវ បដិក្ខិត្តំ។
309.Tattha bhesajjakkhandhake. Sāmantā dvaṅguleti vaccamaggapassāvamaggānaṃ sāmantā dvaṅgulamatte padese. Satthakammaṃ karontassa thullaccayamudīritanti yojanā. Yathāha – ‘‘na, bhikkhave, sambādhassa sāmantā dvaṅgule satthakammaṃ vā vatthikammaṃ vā kāretabbaṃ, yo kāreyya, āpatti thullaccayassā’’ti (mahāva. 279). Ettha ca ‘‘sāmantā dvaṅgule’’ti idaṃ satthakammaṃyeva sandhāya vuttaṃ. Vatthikammaṃ pana sambādheyeva paṭikkhittaṃ.
‘‘ន, ភិក្ខវេ, អញ្ញត្រ និមន្តិតេន អញ្ញស្ស ភោជ្ជយាគុ បរិភុញ្ជិតព្ពា, យោ បរិភុញ្ជេយ្យ, យថាធម្មោ ការេតព្ពោ’’តិ (មហាវ. ២៨៣) វុត្តត្តា អាហ ‘‘ភោជ្ជយាគូសុ បាចិត្តី’’តិ។ ឯត្ថ ច ភោជ្ជយាគុ នាម ពហលយាគុ។ ‘‘បិណ្ឌំ វដ្ដេត្វា បាតព្ពយាគូ’’តិ គណ្ឋិបទេ វុត្តំ។ បាចិត្តីតិ បរម្បរភោជនបវារណសិក្ខាបទេហិ បាចិត្តិ។ សេសេសូតិ អន្តោវុត្ថអន្តោបក្កសយំបក្កបរិភោគាទីសុ។ យថាហ ‘‘ន, ភិក្ខវេ, អន្តោវុត្ថំ អន្តោបក្កំ សាមំបក្កំ បរិភុញ្ជិតព្ពំ, យោ បរិភុញ្ជេយ្យ, អាបត្តិ ទុក្កដស្សា’’តិអាទិ (មហាវ. ២៧៤)។
‘‘Na, bhikkhave, aññatra nimantitena aññassa bhojjayāgu paribhuñjitabbā, yo paribhuñjeyya, yathādhammo kāretabbo’’ti (mahāva. 283) vuttattā āha ‘‘bhojjayāgūsu pācittī’’ti. Ettha ca bhojjayāgu nāma bahalayāgu. ‘‘Piṇḍaṃ vaṭṭetvā pātabbayāgū’’ti gaṇṭhipade vuttaṃ. Pācittīti paramparabhojanapavāraṇasikkhāpadehi pācitti. Sesesūti antovutthaantopakkasayaṃpakkaparibhogādīsu. Yathāha ‘‘na, bhikkhave, antovutthaṃ antopakkaṃ sāmaṃpakkaṃ paribhuñjitabbaṃ, yo paribhuñjeyya, āpatti dukkaṭassā’’tiādi (mahāva. 274).
៣១០. ចីវរសំយុត្តេតិ ចីវរក្ខន្ធកេ។
310.Cīvarasaṃyutteti cīvarakkhandhake.
៣១៣. ចម្បេយ្យកេ ច កោសម្ពេតិ ចម្បេយ្យក្ខន្ធកេ ចេវ កោសម្ពកក្ខន្ធកេ ច។ ‘‘កម្មស្មិ’’ន្តិអាទីសុបិ ឯសេវ នយោ។
313.Campeyyakeca kosambeti campeyyakkhandhake ceva kosambakakkhandhake ca. ‘‘Kammasmi’’ntiādīsupi eseva nayo.
៣១៧. រោមន្ថេតិ ភុត្តស្ស លហុំ បាកត្តាយ កុច្ឆិគតំ មុខំ អារោបេត្វា សណ្ហករណវសេន អនុចាលនេ។
317.Romantheti bhuttassa lahuṃ pākattāya kucchigataṃ mukhaṃ āropetvā saṇhakaraṇavasena anucālane.
៣១៨. សេនាសនស្មិន្តិ សេនាសនក្ខន្ធកេ។ គរុនោតិ គរុភណ្ឌស្ស។
318.Senāsanasminti senāsanakkhandhake. Garunoti garubhaṇḍassa.
៣២០. សង្ឃភេទេតិ សង្ឃភេទកក្ខន្ធកេ។
320.Saṅghabhedeti saṅghabhedakakkhandhake.
៣២១. ភេទានុវត្តកានន្តិ សង្ឃភេទានុវត្តកានំ។ គណភោគេតិ គណភោជនេ។
321.Bhedānuvattakānanti saṅghabhedānuvattakānaṃ. Gaṇabhogeti gaṇabhojane.
៣២២. សាតិ ឯត្ថ សព្ពវត្តេសុ អនាទរិយេន ហោតីតិ សេសោ។ សេសំ ឧត្តានត្ថមេវ។
322.Sāti ettha sabbavattesu anādariyena hotīti seso. Sesaṃ uttānatthameva.
ឥតិ ឧត្តរេ លីនត្ថបកាសនិយា
Iti uttare līnatthapakāsaniyā
ខន្ធកបុច្ឆាកថាវណ្ណនា និដ្ឋិតា។
Khandhakapucchākathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
