Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / তিপিটক • Tipiṭaka / পটিসম্ভিদামগ্গ-অট্ঠকথা • Paṭisambhidāmagga-aṭṭhakathā

৭. কম্মকথাৰণ্ণনা

7. Kammakathāvaṇṇanā

কম্মকথাৰণ্ণনা

Kammakathāvaṇṇanā

২৩৪. ইদানি তস্সা হেতুসম্পত্তিযা পচ্চযভূতং কম্মং দস্সেন্তেন কথিতায কম্মকথায অপুব্বত্থানুৰণ্ণনা। তত্থ অহোসি কম্মং অহোসি কম্মৰিপাকোতিআদীসু অতীতভৰেসু কতস্স কম্মস্স অতীতভৰেসুযেৰ ৰিপক্কৰিপাকং গহেত্ৰা ‘‘অহোসি কম্মং অহোসি কম্মৰিপাকো’’তি ৰুত্তং। তস্সেৰ অতীতস্স কম্মস্স দিট্ঠধম্মৰেদনীযস্স উপপজ্জৰেদনীযস্স চ পচ্চযৰেকল্লেন অতীতভৰেসুযেৰ অৰিপক্কৰিপাকঞ্চ অতীতেযেৰ পরিনিব্বুতস্স চ দিট্ঠধম্মৰেদনীযউপপজ্জৰেদনীযঅপরপরিযাযৰেদনীযস্স কম্মস্স অৰিপক্কৰিপাকঞ্চ গহেত্ৰা অহোসি কম্মং নাহোসি কম্মৰিপাকোতি ৰুত্তং। অতীতস্সেৰ কম্মস্স অৰিপক্কৰিপাকস্স পচ্চুপ্পন্নভৰে পচ্চযসম্পত্তিযা ৰিপচ্চমানং ৰিপাকং গহেত্ৰা অহোসি কম্মং অত্থি কম্মৰিপাকোতি ৰুত্তং। অতীতস্সেৰ কম্মস্স অতিক্কন্তৰিপাককালস্স চ পচ্চুপ্পন্নভৰে পরিনিব্বাযন্তস্স চ অৰিপচ্চমানং ৰিপাকং গহেত্ৰা অহোসি কম্মং নত্থি কম্মৰিপাকোতি ৰুত্তং। অতীতস্সেৰ কম্মস্স ৰিপাকারহস্স অৰিপক্কৰিপাকস্স অনাগতে ভৰে পচ্চযসম্পত্তিযা ৰিপচ্চিতব্বং ৰিপাকং গহেত্ৰা অহোসি কম্মং ভৰিস্সতি কম্মৰিপাকোতি ৰুত্তং। অতীতস্সেৰ কম্মস্স অতিক্কন্তৰিপাককালস্স চ অনাগতভৰে পরিনিব্বাযিতব্বস্স চ অৰিপচ্চিতব্বং ৰিপাকং গহেত্ৰা অহোসি কম্মং ন ভৰিস্সতি কম্মৰিপাকোতি ৰুত্তং। এৰং অতীতকম্মং অতীতপচ্চুপ্পন্নানাগতৰিপাকাৰিপাকৰসেন ছধা দস্সিতং।

234. Idāni tassā hetusampattiyā paccayabhūtaṃ kammaṃ dassentena kathitāya kammakathāya apubbatthānuvaṇṇanā. Tattha ahosi kammaṃ ahosi kammavipākotiādīsu atītabhavesu katassa kammassa atītabhavesuyeva vipakkavipākaṃ gahetvā ‘‘ahosi kammaṃ ahosi kammavipāko’’ti vuttaṃ. Tasseva atītassa kammassa diṭṭhadhammavedanīyassa upapajjavedanīyassa ca paccayavekallena atītabhavesuyeva avipakkavipākañca atīteyeva parinibbutassa ca diṭṭhadhammavedanīyaupapajjavedanīyaaparapariyāyavedanīyassa kammassa avipakkavipākañca gahetvā ahosi kammaṃ nāhosi kammavipākoti vuttaṃ. Atītasseva kammassa avipakkavipākassa paccuppannabhave paccayasampattiyā vipaccamānaṃ vipākaṃ gahetvā ahosi kammaṃ atthi kammavipākoti vuttaṃ. Atītasseva kammassa atikkantavipākakālassa ca paccuppannabhave parinibbāyantassa ca avipaccamānaṃ vipākaṃ gahetvā ahosi kammaṃ natthi kammavipākoti vuttaṃ. Atītasseva kammassa vipākārahassa avipakkavipākassa anāgate bhave paccayasampattiyā vipaccitabbaṃ vipākaṃ gahetvā ahosi kammaṃ bhavissati kammavipākoti vuttaṃ. Atītasseva kammassa atikkantavipākakālassa ca anāgatabhave parinibbāyitabbassa ca avipaccitabbaṃ vipākaṃ gahetvā ahosi kammaṃ na bhavissati kammavipākoti vuttaṃ. Evaṃ atītakammaṃ atītapaccuppannānāgatavipākāvipākavasena chadhā dassitaṃ.

পচ্চুপ্পন্নভৰে কতস্স দিট্ঠধম্মৰেদনীযস্স কম্মস্স ইধেৰ ৰিপচ্চমানং ৰিপাকং গহেত্ৰা অত্থি কম্মং অত্থি কম্মৰিপাকোতি ৰুত্তং। তস্সেৰ পচ্চুপ্পন্নস্স কম্মস্স পচ্চযৰেকল্লেন ইধ অৰিপচ্চমানঞ্চ দিট্ঠেৰ ধম্মে পরিনিব্বাযন্তস্স ইধ অৰিপচ্চমানঞ্চ ৰিপাকং গহেত্ৰা অত্থি কম্মং নত্থি কম্মৰিপাকোতি ৰুত্তং। পচ্চুপ্পন্নস্সেৰ কম্মস্স উপপজ্জৰেদনীযস্স চ অপরপরিযাযৰেদনীযস্স চ অনাগতভৰে ৰিপচ্চিতব্বং ৰিপাকং গহেত্ৰা অত্থি কম্মং ভৰিস্সতি কম্মৰিপাকোতি ৰুত্তং। পচ্চুপ্পন্নস্সেৰ কম্মস্স উপপজ্জৰেদনীযস্স পচ্চযৰেকল্লেন অনাগতভৰে অৰিপচ্চিতব্বঞ্চ অনাগতভৰে পরিনিব্বাযিতব্বস্স অপরপরিযাযৰেদনীযস্স অৰিপচ্চিতব্বঞ্চ ৰিপাকং গহেত্ৰা অত্থি কম্মং ন ভৰিস্সতি কম্মৰিপাকোতি ৰুত্তং। এৰং পচ্চুপ্পন্নকম্মং পচ্চুপ্পন্নানাগতৰিপাকাৰিপাকৰসেন চতুধা দস্সিতং।

Paccuppannabhave katassa diṭṭhadhammavedanīyassa kammassa idheva vipaccamānaṃ vipākaṃ gahetvā atthi kammaṃ atthi kammavipākoti vuttaṃ. Tasseva paccuppannassa kammassa paccayavekallena idha avipaccamānañca diṭṭheva dhamme parinibbāyantassa idha avipaccamānañca vipākaṃ gahetvā atthi kammaṃ natthi kammavipākoti vuttaṃ. Paccuppannasseva kammassa upapajjavedanīyassa ca aparapariyāyavedanīyassa ca anāgatabhave vipaccitabbaṃ vipākaṃ gahetvā atthi kammaṃ bhavissati kammavipākoti vuttaṃ. Paccuppannasseva kammassa upapajjavedanīyassa paccayavekallena anāgatabhave avipaccitabbañca anāgatabhave parinibbāyitabbassa aparapariyāyavedanīyassa avipaccitabbañca vipākaṃ gahetvā atthi kammaṃ na bhavissati kammavipākoti vuttaṃ. Evaṃ paccuppannakammaṃ paccuppannānāgatavipākāvipākavasena catudhā dassitaṃ.

অনাগতভৰে কাতব্বস্স কম্মস্স অনাগতভৰে ৰিপচ্চিতব্বং ৰিপাকং গহেত্ৰা ভৰিস্সতি কম্মং ভৰিস্সতি কম্মৰিপাকোতি ৰুত্তং। তস্সেৰ অনাগতস্স কম্মস্স পচ্চযৰেকল্লেন অৰিপচ্চিতব্বঞ্চ অনাগতভৰে পরিনিব্বাযিতব্বস্স অৰিপচ্চিতব্বঞ্চ ৰিপাকং গহেত্ৰা ভৰিস্সতি কম্মং ন ভৰিস্সতি কম্মৰিপাকোতি ৰুত্তং। এৰং অনাগতকম্মং অনাগতৰিপাকাৰিপাকৰসেন দ্ৰিধা দস্সিতং। তং সব্বং একতো কত্ৰা দ্ৰাদসৰিধেন কম্মং দস্সিতং হোতি।

Anāgatabhave kātabbassa kammassa anāgatabhave vipaccitabbaṃ vipākaṃ gahetvā bhavissati kammaṃ bhavissati kammavipākoti vuttaṃ. Tasseva anāgatassa kammassa paccayavekallena avipaccitabbañca anāgatabhave parinibbāyitabbassa avipaccitabbañca vipākaṃ gahetvā bhavissati kammaṃ na bhavissati kammavipākoti vuttaṃ. Evaṃ anāgatakammaṃ anāgatavipākāvipākavasena dvidhā dassitaṃ. Taṃ sabbaṃ ekato katvā dvādasavidhena kammaṃ dassitaṃ hoti.

ইমস্মিং ঠানে ঠত্ৰা তীণি কম্মচতুক্কানি আহরিত্ৰা ৰুচ্চন্তি – তেসু হি ৰুত্তেসু অযমত্থো পাকটতরো ভৰিস্সতীতি। চতুব্বিধঞ্হি কম্মং দিট্ঠধম্মৰেদনীযং উপপজ্জৰেদনীযং অপরপরিযাযৰেদনীযং অহোসিকম্মন্তি। তেসু একজৰনৰীথিযং সত্তসু চিত্তেসু কুসলা ৰা অকুসলা ৰা পঠমজৰনচেতনা দিট্ঠধম্মৰেদনীযকম্মং নাম। তং ইমস্মিংযেৰ অত্তভাৰে ৰিপাকং দেতি। তথা অসক্কোন্তং পন ‘‘অহোসি কম্মং নাহোসি কম্মৰিপাকো, ন ভৰিস্সতি কম্মৰিপাকো, নত্থি কম্মৰিপাকো’’তি ইমস্স তিকস্স ৰসেন অহোসিকম্মং নাম হোতি। অত্থসাধিকা পন সত্তমজৰনচেতনা উপপজ্জৰেদনীযকম্মং নাম। তং অনন্তরে অত্তভাৰে ৰিপাকং দেতি। তথা অসক্কোন্তং ৰুত্তনযেনেৰ অহোসিকম্মং নাম হোতি। উভিন্নং অন্তরে পন পঞ্চজৰনচেতনা অপরপরিযাযৰেদনীযকম্মং নাম। তং অনাগতে যদা ওকাসং লভতি, তদা ৰিপাকং দেতি। সতি সংসারপ্পৰত্তিযা অহোসিকম্মং নাম ন হোতি।

Imasmiṃ ṭhāne ṭhatvā tīṇi kammacatukkāni āharitvā vuccanti – tesu hi vuttesu ayamattho pākaṭataro bhavissatīti. Catubbidhañhi kammaṃ diṭṭhadhammavedanīyaṃ upapajjavedanīyaṃ aparapariyāyavedanīyaṃ ahosikammanti. Tesu ekajavanavīthiyaṃ sattasu cittesu kusalā vā akusalā vā paṭhamajavanacetanā diṭṭhadhammavedanīyakammaṃ nāma. Taṃ imasmiṃyeva attabhāve vipākaṃ deti. Tathā asakkontaṃ pana ‘‘ahosi kammaṃ nāhosi kammavipāko, na bhavissati kammavipāko, natthi kammavipāko’’ti imassa tikassa vasena ahosikammaṃ nāma hoti. Atthasādhikā pana sattamajavanacetanā upapajjavedanīyakammaṃ nāma. Taṃ anantare attabhāve vipākaṃ deti. Tathā asakkontaṃ vuttanayeneva ahosikammaṃ nāma hoti. Ubhinnaṃ antare pana pañcajavanacetanā aparapariyāyavedanīyakammaṃ nāma. Taṃ anāgate yadā okāsaṃ labhati, tadā vipākaṃ deti. Sati saṃsārappavattiyā ahosikammaṃ nāma na hoti.

অপরম্পি চতুব্বিধং কম্মং যগ্গরুকং যব্বহুলং যদাসন্নং কটত্তা ৰা পন কম্মন্তি। তত্থ কুসলং ৰা হোতু অকুসলং ৰা, গরুকাগরুকেসু যং গরুকং মাতুঘাতাদিকম্মং ৰা মহগ্গতকম্মং ৰা, তদেৰ পঠমং ৰিপচ্চতি। তথা বহুলাবহুলেসুপি যং বহুলং হোতি সুসীল্যং ৰা দুস্সীল্যং ৰা, তদেৰ পঠমং ৰিপচ্চতি। যদাসন্নং নাম মরণকালে অনুস্সরিতকম্মং ৰা কতকম্মং ৰা। যঞ্হি আসন্নমরণে অনুস্সরিতুং সক্কোতি কাতুং ৰা, তেনেৰ উপপজ্জতি। এতেহি পন তীহি মুত্তং পুনপ্পুনং লদ্ধাসেৰনং কটত্তা ৰা পন কম্মং নাম হোতি। তেসং অভাৰে তং পটিসন্ধিং আকড্ঢতি।

Aparampi catubbidhaṃ kammaṃ yaggarukaṃ yabbahulaṃ yadāsannaṃ kaṭattā vā pana kammanti. Tattha kusalaṃ vā hotu akusalaṃ vā, garukāgarukesu yaṃ garukaṃ mātughātādikammaṃ vā mahaggatakammaṃ vā, tadeva paṭhamaṃ vipaccati. Tathā bahulābahulesupi yaṃ bahulaṃ hoti susīlyaṃ vā dussīlyaṃ vā, tadeva paṭhamaṃ vipaccati. Yadāsannaṃ nāma maraṇakāle anussaritakammaṃ vā katakammaṃ vā. Yañhi āsannamaraṇe anussarituṃ sakkoti kātuṃ vā, teneva upapajjati. Etehi pana tīhi muttaṃ punappunaṃ laddhāsevanaṃ kaṭattā vā pana kammaṃ nāma hoti. Tesaṃ abhāve taṃ paṭisandhiṃ ākaḍḍhati.

অপরং ৰা চতুব্বিধং কম্মং জনকং উপত্থম্ভকং উপপীল়কং উপঘাতকন্তি। তত্থ জনকং নাম কুসলম্পি হোতি অকুসলম্পি। তং পটিসন্ধিযং পৰত্তেপি রূপারূপৰিপাকং জনেতি। উপত্থম্ভকং পন জনেতুং ন সক্কোতি, অঞ্ঞেন কম্মেন দিন্নায পটিসন্ধিযা জনিতে ৰিপাকে উপ্পজ্জনকসুখদুক্খং উপত্থম্ভেতি, অদ্ধানং পৰত্তেতি। উপপীল়কং অঞ্ঞেন কম্মেন দিন্নায পটিসন্ধিযা জনিতে ৰিপাকে উপ্পজ্জনকসুখদুক্খং পীল়েতি বাধতি, অদ্ধানং পৰত্তিতুং ন দেতি। উপঘাতকং পন কুসলম্পি অকুসলম্পি সমানং অঞ্ঞং দুব্বলকম্মং ঘাতেত্ৰা তস্স ৰিপাকং পটিবাহিত্ৰা অত্তনো ৰিপাকস্স ওকাসং করোতি। এৰং পন কম্মেন কতে ওকাসে তং ৰিপাকং উপ্পন্নং নাম ৰুচ্চতি।

Aparaṃ vā catubbidhaṃ kammaṃ janakaṃ upatthambhakaṃ upapīḷakaṃ upaghātakanti. Tattha janakaṃ nāma kusalampi hoti akusalampi. Taṃ paṭisandhiyaṃ pavattepi rūpārūpavipākaṃ janeti. Upatthambhakaṃ pana janetuṃ na sakkoti, aññena kammena dinnāya paṭisandhiyā janite vipāke uppajjanakasukhadukkhaṃ upatthambheti, addhānaṃ pavatteti. Upapīḷakaṃ aññena kammena dinnāya paṭisandhiyā janite vipāke uppajjanakasukhadukkhaṃ pīḷeti bādhati, addhānaṃ pavattituṃ na deti. Upaghātakaṃ pana kusalampi akusalampi samānaṃ aññaṃ dubbalakammaṃ ghātetvā tassa vipākaṃ paṭibāhitvā attano vipākassa okāsaṃ karoti. Evaṃ pana kammena kate okāse taṃ vipākaṃ uppannaṃ nāma vuccati.

ইতি ইমেসং দ্ৰাদসন্নং কম্মানং কম্মন্তরঞ্চ ৰিপাকন্তরঞ্চ বুদ্ধানং কম্মৰিপাকঞাণস্সেৰ যাথাৰসরসতো পাকটং হোতি অসাধারণং সাৰকেহি। ৰিপস্সকেন পন কম্মন্তরং ৰিপাকন্তরঞ্চ একদেসতো জানিতব্বং। তস্মা অযং মুখমত্তদস্সনেন কম্মৰিসেসো পকাসিতোতি।

Iti imesaṃ dvādasannaṃ kammānaṃ kammantarañca vipākantarañca buddhānaṃ kammavipākañāṇasseva yāthāvasarasato pākaṭaṃ hoti asādhāraṇaṃ sāvakehi. Vipassakena pana kammantaraṃ vipākantarañca ekadesato jānitabbaṃ. Tasmā ayaṃ mukhamattadassanena kammaviseso pakāsitoti.

২৩৫. এৰং সুদ্ধিককম্মৰসেন পঠমৰারং ৰত্ৰা তদেৰ কম্মং দ্ৰিধা ৰিভজিত্ৰা কুসলাকুসলাদিযুগলৰসেন দসহি পরিযাযেহি অপরে দস ৰারা ৰুত্তা। তত্থ আরোগ্যট্ঠেন কুসলং, অনারোগ্যট্ঠেন অকুসলং, ইদং দুকং জাতিৰসেন ৰুত্তং। অকুসলমেৰ রাগাদিদোসসংযোগেন সাৰজ্জং, কুসলং তদভাৰেন অনৰজ্জং। অকুসলং অপরিসুদ্ধত্তা, কণ্হাভিজাতিহেতুত্তা ৰা কণ্হং, কুসলং পরিসুদ্ধত্তা, সুক্কাভিজাতিহেতুত্তা ৰা সুক্কং। কুসলং সুখৰুদ্ধিমত্তা সুখুদ্রযং, অকুসলং দুক্খৰুদ্ধিমত্তা দুক্খুদ্রযং। কুসলং সুখফলৰত্তা সুখৰিপাকং, অকুসলং দুক্খফলৰত্তা দুক্খৰিপাকন্তি এৰমেতেসং নানাকারো ৰেদিতব্বোতি।

235. Evaṃ suddhikakammavasena paṭhamavāraṃ vatvā tadeva kammaṃ dvidhā vibhajitvā kusalākusalādiyugalavasena dasahi pariyāyehi apare dasa vārā vuttā. Tattha ārogyaṭṭhena kusalaṃ, anārogyaṭṭhena akusalaṃ, idaṃ dukaṃ jātivasena vuttaṃ. Akusalameva rāgādidosasaṃyogena sāvajjaṃ, kusalaṃ tadabhāvena anavajjaṃ. Akusalaṃ aparisuddhattā, kaṇhābhijātihetuttā vā kaṇhaṃ, kusalaṃ parisuddhattā, sukkābhijātihetuttā vā sukkaṃ. Kusalaṃ sukhavuddhimattā sukhudrayaṃ, akusalaṃ dukkhavuddhimattā dukkhudrayaṃ. Kusalaṃ sukhaphalavattā sukhavipākaṃ, akusalaṃ dukkhaphalavattā dukkhavipākanti evametesaṃ nānākāro veditabboti.

কম্মকথাৰণ্ণনা নিট্ঠিতা।

Kammakathāvaṇṇanā niṭṭhitā.







Related texts:



তিপিটক (মূল) • Tipiṭaka (Mūla) / সুত্তপিটক • Suttapiṭaka / খুদ্দকনিকায • Khuddakanikāya / পটিসম্ভিদামগ্গপাল়ি • Paṭisambhidāmaggapāḷi / ৭. কম্মকথা • 7. Kammakathā


© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact