| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / ធម្មសង្គណី-មូលដីកា • Dhammasaṅgaṇī-mūlaṭīkā |
ឈានង្គរាសិវណ្ណនា
Jhānaṅgarāsivaṇṇanā
វិតក្កេតីតិ ធម្មតោ អញ្ញស្ស កត្តុនិវត្តនត្ថំ ធម្មមេវ កត្តារំ និទ្ទិសតិ។ តស្ស បន វសវត្តិភាវនិវារណត្ថំ ‘‘វិតក្កនំ វា’’តិ ភាវនិទ្ទេសោ។ រូបំ រូបន្តិ បថវី បថវីតិ វា អាកោដេន្តោ វិយ ហោតីតិ អាកោដនលក្ខណោ។ អាទិតោ, អភិមុខំ វា ហននំ អាហននំ, បរិតោ, បរិវត្តេត្វា វា អាហននំ បរិយាហននំ។ វិចារតោ ឱឡារិកដ្ឋេន វិចារស្សេវ បុព្ពង្គមដ្ឋេន អនុរវតោ ឱឡារិកោ តស្ស ច បុព្ពង្គមោ ឃណ្ដាភិឃាតោ វិយ ហោតិ វិតក្កោ។ សោ យថា ឃណ្ដាភិឃាតោ បឋមាភិនិបាតោ ហោតិ, ឯវំ អារម្មណាភិមុខនិរោបនដ្ឋេន បឋមាភិនិបាតោ ហោតិ។ វិប្ផារវាតិ វិចលនយុត្តោ។ អនុប្បពន្ធេន បវត្តិយន្តិ ឧបចារេ វា អប្បនាយំ វា សន្តានេន បវត្តិយំ។ តត្ថ ហិ វិតក្កោ និច្ចលោ ហុត្វា អារម្មណំ អនុបវិសិត្វា បវត្តតិ។ មណ្ឌលន្តិ ខលមណ្ឌលំ។
Vitakketīti dhammato aññassa kattunivattanatthaṃ dhammameva kattāraṃ niddisati. Tassa pana vasavattibhāvanivāraṇatthaṃ ‘‘vitakkanaṃ vā’’ti bhāvaniddeso. Rūpaṃ rūpanti pathavī pathavīti vā ākoṭento viya hotīti ākoṭanalakkhaṇo. Ādito, abhimukhaṃ vā hananaṃ āhananaṃ, parito, parivattetvā vā āhananaṃ pariyāhananaṃ. Vicārato oḷārikaṭṭhena vicārasseva pubbaṅgamaṭṭhena anuravato oḷāriko tassa ca pubbaṅgamo ghaṇṭābhighāto viya hoti vitakko. So yathā ghaṇṭābhighāto paṭhamābhinipāto hoti, evaṃ ārammaṇābhimukhaniropanaṭṭhena paṭhamābhinipāto hoti. Vipphāravāti vicalanayutto. Anuppabandhena pavattiyanti upacāre vā appanāyaṃ vā santānena pavattiyaṃ. Tattha hi vitakko niccalo hutvā ārammaṇaṃ anupavisitvā pavattati. Maṇḍalanti khalamaṇḍalaṃ.
បិណយតីតិ តប្បេតិ, វឌ្ឍេតិ វា។ ផរណរសាតិ បណីតរូបេហិ កាយស្ស ព្យាបនរសា។ ឧទគ្គភាវោ ឱទគ្យំ។ ខុទ្ទិកា លហុំ លោមហំសនមត្តំ កត្វា ភិន្នា ន បុន ឧប្បជ្ជតិ។ ខណិកា ពហុលំ ឧប្បជ្ជតិ។ ឧព្ពេគតោ ផរណា និច្ចលត្តា ចិរដ្ឋិតិកត្តា ច បណីតតរា។ បស្សទ្ធិយា និមិត្តភាវេន គព្ភំ គណ្ហន្តី។ អប្បនាសម្បយុត្តាវ បីតិ អប្បនាសមាធិបូរិកាតិ កត្វា សា ឋបិតា។ ឥតរា ទ្វេ ខណិកោបចារសមាធិបូរិកា បីតី។
Piṇayatīti tappeti, vaḍḍheti vā. Pharaṇarasāti paṇītarūpehi kāyassa byāpanarasā. Udaggabhāvo odagyaṃ. Khuddikā lahuṃ lomahaṃsanamattaṃ katvā bhinnā na puna uppajjati. Khaṇikā bahulaṃ uppajjati. Ubbegato pharaṇā niccalattā ciraṭṭhitikattā ca paṇītatarā. Passaddhiyā nimittabhāvena gabbhaṃ gaṇhantī. Appanāsampayuttāva pīti appanāsamādhipūrikāti katvā sā ṭhapitā. Itarā dve khaṇikopacārasamādhipūrikā pītī.
សមាធិចិត្តេនាតិ សមាធិសហិតចិត្តេន។ អវិសារោ អត្តនោ ឯវ អវិសរណសភាវោ។ អវិក្ខេបោ សម្បយុត្តានំ អវិក្ខិត្តតា។ យេន សម្បយុត្តា អវិក្ខិត្តា ហោន្តិ, សោ ធម្មោ អវិក្ខេបោតិ។ វិសេសតោតិ យេភុយ្យេន។ សុខវិរហិតោបិ ហិ អត្ថិ សមាធីតិ។ បទីបនិទស្សនេន សន្តានដ្ឋិតិភាវំ សមាធិស្ស ទស្សេតិ។
Samādhicittenāti samādhisahitacittena. Avisāro attano eva avisaraṇasabhāvo. Avikkhepo sampayuttānaṃ avikkhittatā. Yena sampayuttā avikkhittā honti, so dhammo avikkhepoti. Visesatoti yebhuyyena. Sukhavirahitopi hi atthi samādhīti. Padīpanidassanena santānaṭṭhitibhāvaṃ samādhissa dasseti.
ឈានង្គរាសិវណ្ណនា និដ្ឋិតា។
Jhānaṅgarāsivaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
ដីកា • Tīkā / អភិធម្មបិដក (ដីកា) • Abhidhammapiṭaka (ṭīkā) / ធម្មសង្គណី-អនុដីកា • Dhammasaṅgaṇī-anuṭīkā / ឈានង្គរាសិវណ្ណនា • Jhānaṅgarāsivaṇṇanā
