| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / មិលិន្ទបញ្ហបាឡិ • Milindapañhapāḷi |
៣. គិហិបព្ពជិតសម្មាបដិបត្តិបញ្ហោ
3. Gihipabbajitasammāpaṭipattipañho
[៣] ‘‘ភន្តេ នាគសេន, ភាសិតម្បេតំ ភគវតា ‘គិហិនោ វាហំ, ភិក្ខវេ, បព្ពជិតស្ស វា សម្មាបដិបត្តិំ វណ្ណេមិ, គិហី វា ភិក្ខវេ បព្ពជិតោ វា សម្មាបដិបន្នោ សម្មាបដិបត្តាធិករណហេតុ អារាធកោ ហោតិ ញាយំ ធម្មំ កុសល’’ន្តិ។ យទិ, ភន្តេ នាគសេន, គិហី ឱទាតវសនោ កាមភោគី បុត្តទារសម្ពាធសយនំ អជ្ឈាវសន្តោ កាសិកចន្ទនំ បច្ចនុភោន្តោ មាលាគន្ធវិលេបនំ ធារេន្តោ ជាតរូបរជតំ សាទិយន្តោ មណិកុណ្ឌល 1 វិចិត្តមោឡិពទ្ធោ សម្មាបដិបន្នោ អារាធកោ ហោតិ ញាយំ ធម្មំ កុសលំ, បព្ពជិតោបិ ភណ្ឌុកាសាវវត្ថវសនោ បរបិណ្ឌមជ្ឈុបគតោ ចតូសុ សីលក្ខន្ធេសុ សម្មាបរិបូរការី ទិយឌ្ឍេសុ សិក្ខាបទសតេសុ សមាទាយ វត្តន្តោ តេរសសុ ធុតគុណេសុ អនវសេសំ វត្តន្តោ សម្មាបដិបន្នោ អារាធកោ ហោតិ ញាយំ ធម្មំ កុសលំ។ តត្ថ, ភន្តេ, កោ វិសេសោ គិហិនោ វា បព្ពជិតស្ស វា? អផលំ ហោតិ តបោកម្មំ, និរត្ថកា បព្ពជ្ជា។ វញ្ឈា សិក្ខាបទគោបនា, មោឃំ ធុតគុណសមាទានំ, កិំ តត្ថ ទុក្ខមនុចិណ្ណេន, ននុ នាម សុខេនេវ សុខំ អធិគន្តព្ព’’ន្តិ។
[3] ‘‘Bhante nāgasena, bhāsitampetaṃ bhagavatā ‘gihino vāhaṃ, bhikkhave, pabbajitassa vā sammāpaṭipattiṃ vaṇṇemi, gihī vā bhikkhave pabbajito vā sammāpaṭipanno sammāpaṭipattādhikaraṇahetu ārādhako hoti ñāyaṃ dhammaṃ kusala’’nti. Yadi, bhante nāgasena, gihī odātavasano kāmabhogī puttadārasambādhasayanaṃ ajjhāvasanto kāsikacandanaṃ paccanubhonto mālāgandhavilepanaṃ dhārento jātarūparajataṃ sādiyanto maṇikuṇḍala 2 vicittamoḷibaddho sammāpaṭipanno ārādhako hoti ñāyaṃ dhammaṃ kusalaṃ, pabbajitopi bhaṇḍukāsāvavatthavasano parapiṇḍamajjhupagato catūsu sīlakkhandhesu sammāparipūrakārī diyaḍḍhesu sikkhāpadasatesu samādāya vattanto terasasu dhutaguṇesu anavasesaṃ vattanto sammāpaṭipanno ārādhako hoti ñāyaṃ dhammaṃ kusalaṃ. Tattha, bhante, ko viseso gihino vā pabbajitassa vā? Aphalaṃ hoti tapokammaṃ, niratthakā pabbajjā. Vañjhā sikkhāpadagopanā, moghaṃ dhutaguṇasamādānaṃ, kiṃ tattha dukkhamanuciṇṇena, nanu nāma sukheneva sukhaṃ adhigantabba’’nti.
‘‘ភាសិតម្បេតំ, មហារាជ, ភគវតា ‘គិហិនោ វាហំ, ភិក្ខវេ, បព្ពជិតស្ស វា សម្មាបដិបត្តិំ វណ្ណេមិ, គិហី វា, ភិក្ខវេ, បព្ពជិតោ វា សម្មាបដិបន្នោ សម្មាបដិបត្តាធិករណហេតុ អារាធកោ ហោតិ ញាយំ ធម្មំ កុសល’’ន្តិ។ ឯវមេតំ, មហារាជ, សម្មាបដិបន្នោវ សេដ្ឋោ, បព្ពជិតោបិ, មហារាជ, ‘បព្ពជិតោម្ហី’តិ ន សម្មា បដិបជ្ជេយ្យ, អថ ខោ សោ អារកាវ សាមញ្ញា, អារកាវ ព្រហ្មញ្ញា, បគេវ គិហី ឱទាតវសនោ។ គិហីបិ, មហារាជ, សម្មាបដិបន្នោ អារាធកោ ហោតិ ញាយំ ធម្មំ កុសលំ, បព្ពជិតោបិ, មហារាជ, សម្មាបដិបន្នោ អារាធកោ ហោតិ ញាយំ ធម្មំ កុសលំ។
‘‘Bhāsitampetaṃ, mahārāja, bhagavatā ‘gihino vāhaṃ, bhikkhave, pabbajitassa vā sammāpaṭipattiṃ vaṇṇemi, gihī vā, bhikkhave, pabbajito vā sammāpaṭipanno sammāpaṭipattādhikaraṇahetu ārādhako hoti ñāyaṃ dhammaṃ kusala’’nti. Evametaṃ, mahārāja, sammāpaṭipannova seṭṭho, pabbajitopi, mahārāja, ‘pabbajitomhī’ti na sammā paṭipajjeyya, atha kho so ārakāva sāmaññā, ārakāva brahmaññā, pageva gihī odātavasano. Gihīpi, mahārāja, sammāpaṭipanno ārādhako hoti ñāyaṃ dhammaṃ kusalaṃ, pabbajitopi, mahārāja, sammāpaṭipanno ārādhako hoti ñāyaṃ dhammaṃ kusalaṃ.
‘‘អបិ ច ខោ, មហារាជ, បព្ពជិតោវ សាមញ្ញស្ស ឥស្សរោ អធិបតិ; បព្ពជ្ជា, មហារាជ, ពហុគុណា អនេកគុណា អប្បមាណគុណា, ន សក្កា បព្ពជ្ជាយ គុណំ បរិមាណំ កាតុំ។
‘‘Api ca kho, mahārāja, pabbajitova sāmaññassa issaro adhipati; pabbajjā, mahārāja, bahuguṇā anekaguṇā appamāṇaguṇā, na sakkā pabbajjāya guṇaṃ parimāṇaṃ kātuṃ.
‘‘យថា, មហារាជ, កាមទទស្ស មណិរតនស្ស ន សក្កា ធនេន អគ្ឃោ បរិមាណំ កាតុំ ‘ឯត្តកំ មណិរតនស្ស មូល’ន្តិ, ឯវមេវ ខោ, មហារាជ, បព្ពជ្ជា ពហុគុណា អនេកគុណា អប្បមាណគុណា, ន សក្កា បព្ពជ្ជាយ គុណំ បរិមាណំ កាតុំ។
‘‘Yathā, mahārāja, kāmadadassa maṇiratanassa na sakkā dhanena aggho parimāṇaṃ kātuṃ ‘ettakaṃ maṇiratanassa mūla’nti, evameva kho, mahārāja, pabbajjā bahuguṇā anekaguṇā appamāṇaguṇā, na sakkā pabbajjāya guṇaṃ parimāṇaṃ kātuṃ.
‘‘យថា វា បន, មហារាជ, មហាសមុទ្ទេ ឩមិយោ ន សក្កា បរិមាណំ កាតុំ ‘ឯត្តកា មហាសមុទ្ទេ ឩមិយោ’តិ, ឯវមេវ ខោ, មហារាជ, បព្ពជ្ជា ពហុគុណា អនេកគុណា អប្បមាណគុណា, ន សក្កា បព្ពជ្ជាយ គុណំ បរិមាណំ កាតុំ។
‘‘Yathā vā pana, mahārāja, mahāsamudde ūmiyo na sakkā parimāṇaṃ kātuṃ ‘ettakā mahāsamudde ūmiyo’ti, evameva kho, mahārāja, pabbajjā bahuguṇā anekaguṇā appamāṇaguṇā, na sakkā pabbajjāya guṇaṃ parimāṇaṃ kātuṃ.
‘‘បព្ពជិតស្ស, មហារាជ, យំ កិញ្ចិ ករណីយំ, សព្ពំ តំ ខិប្បមេវ សមិជ្ឈតិ នោ ចិររត្តាយ។ កិំ ការណា? បព្ពជិតោ, មហារាជ, អប្បិច្ឆោ ហោតិ សន្តុដ្ឋោ បវិវិត្តោ អសំសដ្ឋោ អារទ្ធវីរិយោ និរាលយោ អនិកេតោ បរិបុណ្ណសីលោ សល្លេខិតាចារោ ធុតប្បដិបត្តិកុសលោ ហោតិ, តំ ការណា បព្ពជិតស្ស យំ កិញ្ចិ ករណីយំ, សព្ពំ តំ ខិប្បមេវ សមិជ្ឈតិ នោ ចិររត្តាយ។ យថា, មហារាជ, និគ្គណ្ឋិសមសុធោតឧជុវិមលនារាចោ សុសជ្ជិតោ សម្មា វហតិ, ឯវមេវ ខោ, មហារាជ, បព្ពជិតស្ស យំ កិញ្ចិ ករណីយំ, សព្ពំ តំ ខិប្បមេវ សមិជ្ឈតិ នោ ចិររត្តាយា’’តិ។ ‘‘សាធុ, ភន្តេ នាគសេន, ឯវមេតំ តថា សម្បដិច្ឆាមី’’តិ។
‘‘Pabbajitassa, mahārāja, yaṃ kiñci karaṇīyaṃ, sabbaṃ taṃ khippameva samijjhati no cirarattāya. Kiṃ kāraṇā? Pabbajito, mahārāja, appiccho hoti santuṭṭho pavivitto asaṃsaṭṭho āraddhavīriyo nirālayo aniketo paripuṇṇasīlo sallekhitācāro dhutappaṭipattikusalo hoti, taṃ kāraṇā pabbajitassa yaṃ kiñci karaṇīyaṃ, sabbaṃ taṃ khippameva samijjhati no cirarattāya. Yathā, mahārāja, niggaṇṭhisamasudhotaujuvimalanārāco susajjito sammā vahati, evameva kho, mahārāja, pabbajitassa yaṃ kiñci karaṇīyaṃ, sabbaṃ taṃ khippameva samijjhati no cirarattāyā’’ti. ‘‘Sādhu, bhante nāgasena, evametaṃ tathā sampaṭicchāmī’’ti.
គិហិបព្ពជិតសម្មាបដិបត្តិបញ្ហោ តតិយោ។
Gihipabbajitasammāpaṭipattipañho tatiyo.
Footnotes:
