| Library / Tipiṭaka / д̇ибидага • Tipiṭaka / вимаанавад̇т̇у-адтагат̇аа • Vimānavatthu-aṭṭhakathā |
5. д̣̇ваарабаалагавимаанаван̣н̣анаа
5. Dvārapālakavimānavaṇṇanā
ужжамид̣̇ам̣ ман̣ит̇уун̣анд̇и д̣̇ваарабаалагавимаанам̣. д̇асса гаа уббад̇д̇и? бхаг̇аваа рааж̇аг̇ахз вихарад̇и взл̣уванз. д̇зна жа самаязна рааж̇аг̇ахз ан̃н̃ад̇аро убаасаго жад̇д̇аари нижжабхад̇д̇аани сан̇гхасса д̣̇зд̇и. д̇асса бана г̇зхам̣ барияанд̇з тид̇ам̣ жорабхаязна язбхуяязна бихид̇ад̣̇ваарамзва ход̇и. бхигкуу г̇анд̇ваа гад̣̇аажи д̣̇ваарасса бихид̇ад̇д̇аа бхад̇д̇ам̣ алад̣̇д̇хаава бадиг̇ажчанд̇и. убаасаго бхарияам̣ ааха ‘‘гим̣, бхад̣̇д̣̇з, аяяаанам̣ саггажжам̣ бхигкаа д̣̇ийяад̇ий’’д̇и? саа ааха ‘‘згзсу д̣̇ивасзсу аяяаа нааг̇амим̣суу’’д̇и. ‘‘гим̣ гааран̣а’’нд̇и? ‘‘д̣̇ваарасса бихид̇ад̇д̇аа ман̃н̃з’’д̇и. д̇ам̣ суд̇ваа убаасаго сам̣взг̇аббад̇д̇о худ̇ваа згам̣ бурисам̣ д̣̇ваарабаалам̣ гад̇ваа табзси ‘‘д̇вам̣ аж̇ж̇ад̇о бадтааяа д̣̇ваарам̣ рагканд̇о нисийд̣̇а, яад̣̇аа жа аяяаа ааг̇амиссанд̇и, д̇ад̣̇аа д̇з бавзсзд̇ваа бавидтаанам̣ нзсам̣ бад̇д̇абадиг̇г̇ахан̣ааасанабан̃н̃аабанаад̣̇и саб̣б̣ам̣ яуд̇д̇абаяуд̇д̇ам̣ ж̇аанаахий’’д̇и. со ‘‘саад̇хуу’’д̇и д̇ат̇аа гаронд̇о бхигкуунам̣ санд̇игз д̇хаммам̣ суд̇ваа уббаннасад̣̇д̇хо гаммапалам̣ сад̣̇д̣̇ахид̇ваа саран̣зсу жа сийлзсу жа бад̇идтахи, саггажжам̣ бхигкуу убадтахи.
Uccamidaṃmaṇithūṇanti dvārapālakavimānaṃ. Tassa kā uppatti? Bhagavā rājagahe viharati veḷuvane. Tena ca samayena rājagahe aññataro upāsako cattāri niccabhattāni saṅghassa deti. Tassa pana gehaṃ pariyante ṭhitaṃ corabhayena yebhuyyena pihitadvārameva hoti. Bhikkhū gantvā kadāci dvārassa pihitattā bhattaṃ aladdhāva paṭigacchanti. Upāsako bhariyaṃ āha ‘‘kiṃ, bhadde, ayyānaṃ sakkaccaṃ bhikkhā dīyatī’’ti? Sā āha ‘‘ekesu divasesu ayyā nāgamiṃsū’’ti. ‘‘Kiṃ kāraṇa’’nti? ‘‘Dvārassa pihitattā maññe’’ti. Taṃ sutvā upāsako saṃvegappatto hutvā ekaṃ purisaṃ dvārapālaṃ katvā ṭhapesi ‘‘tvaṃ ajjato paṭṭhāya dvāraṃ rakkhanto nisīda, yadā ca ayyā āgamissanti, tadā te pavesetvā paviṭṭhānaṃ nesaṃ pattapaṭiggahaṇaāsanapaññāpanādi sabbaṃ yuttapayuttaṃ jānāhī’’ti. So ‘‘sādhū’’ti tathā karonto bhikkhūnaṃ santike dhammaṃ sutvā uppannasaddho kammaphalaṃ saddahitvā saraṇesu ca sīlesu ca patiṭṭhahi, sakkaccaṃ bhikkhū upaṭṭhahi.
абарабхааг̇з нижжабхад̇д̇ад̣̇ааяаго убаасаго гаалам̣ гад̇ваа яаамзсу ниб̣б̣ад̇д̇и. д̣̇ваарабаало бана саггажжам̣ бхигкуунам̣ убадтахид̇ваа барасса барижжааг̇з взяяааважжагаран̣зна анумод̣̇анзна жа д̇аавад̇им̣сзсу уббаж̇ж̇и. д̇асса д̣̇ваад̣̇асаяож̇анигам̣ ганагавимаананд̇иаад̣̇и саб̣б̣ам̣ гаггадагавимаанз вуд̇д̇анаязнзва взд̣̇ид̇аб̣б̣ам̣. бужчаависсаж̇ж̇анаг̇аат̇аа звамааг̇ад̇аа –
Aparabhāge niccabhattadāyako upāsako kālaṃ katvā yāmesu nibbatti. Dvārapālo pana sakkaccaṃ bhikkhūnaṃ upaṭṭhahitvā parassa pariccāge veyyāvaccakaraṇena anumodanena ca tāvatiṃsesu uppajji. Tassa dvādasayojanikaṃ kanakavimānantiādi sabbaṃ kakkaṭakavimāne vuttanayeneva veditabbaṃ. Pucchāvissajjanagāthā evamāgatā –
918.
918.
‘‘ужжамид̣̇ам̣ ман̣ит̇уун̣ам̣ вимаанам̣, саманд̇ад̇о д̣̇ваад̣̇аса яож̇анаани;
‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni;
гуудааг̇аараа сад̇д̇асад̇аа ул̣аараа, взл̣урияат̇амбхаа ружагад̇т̇ад̇аа субхаа.
Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā.
919.
919.
‘‘д̇ад̇т̇ажчаси биваси каад̣̇аси жа, д̣̇иб̣б̣аа жа вийн̣аа бавад̣̇анд̇и ваг̇г̇ум̣;
‘‘Tatthacchasi pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ;
д̣̇иб̣б̣аа расаа гаамаг̇ун̣зд̇т̇а бан̃жа, наарияо жа нажжанд̇и суван̣н̣ачаннаа.
Dibbā rasā kāmaguṇettha pañca, nāriyo ca naccanti suvaṇṇachannā.
920. ‘‘гзна д̇зд̇аад̣̇исо ван̣н̣о…бз… ван̣н̣о жа д̇з саб̣б̣ад̣̇исаа бабхаасад̇ий’’д̇и.
920. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.
922. ‘‘со д̣̇звабуд̇д̇о ад̇д̇амано…бз… яасса гаммассид̣̇ам̣ палам̣’’.
922. ‘‘So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ’’.
923.
923.
‘‘д̣̇иб̣б̣ам̣ мамам̣ вассасахассамааяу, ваажаабхиг̇ийд̇ам̣ манасаа бавад̇д̇ид̇ам̣;
‘‘Dibbaṃ mamaṃ vassasahassamāyu, vācābhigītaṃ manasā pavattitaṃ;
зд̇д̇аавад̇аа тассад̇и бун̃н̃агаммо, д̣̇иб̣б̣зхи гаамзхи саман̇г̇ибхууд̇о.
Ettāvatā ṭhassati puññakammo, dibbehi kāmehi samaṅgibhūto.
924.
924.
‘‘д̇зна мзд̇аад̣̇исо ван̣н̣о…бз…
‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…
ван̣н̣о жа мз саб̣б̣ад̣̇исаа бабхаасад̇ий’’д̇и.
Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.
923. д̇ад̇т̇а д̣̇иб̣б̣ам̣ мамам̣ вассасахассамааяууд̇и яасмим̣ д̣̇званигааяз саяам̣ уббанно, д̇зсам̣ д̇аавад̇им̣сад̣̇зваанам̣ ааяуббамаан̣амзва вад̣̇ад̇и. д̇зсан̃хи мануссаанам̣ г̇ан̣анааяа вассасад̇ам̣ зго рад̇д̇ид̣̇иво, д̇ааяа рад̇д̇ияаа д̇им̣сарад̇д̇иго маасо, д̇зна маасзна д̣̇ваад̣̇асамаасиго сам̣важчаро, д̇зна сам̣важчарзна сахассасам̣важчараани ааяу, д̇ам̣ мануссаанам̣ г̇ан̣анааяа д̇иссо вассагодияо садти жа вассасад̇асахассаани хонд̇и. ваажаабхиг̇ийд̇анд̇и ваажааяа абхиг̇ийд̇ам̣, ‘‘ааг̇ажчанд̇у аяяаа, ид̣̇ам̣ аасанам̣ бан̃н̃ад̇д̇ам̣, ид̇ха нисийд̣̇ат̇аа’’д̇иаад̣̇инаа, ‘‘гим̣ аяяаанам̣ сарийрасса аарог̇яам̣, гим̣ васанадтаанам̣ паасуга’’нд̇иаад̣̇инаа бадисант̇ааравасзна жа ваажааяа гат̇ид̇амад̇д̇ам̣ . манасаа бавад̇д̇ид̇анд̇и ‘‘имз аяяаа бзсалаа б̣рахмажаарино д̇хаммажаарино’’д̇иаад̣̇инаа жид̇д̇зна бавад̇д̇ид̇ам̣ басаад̣̇амад̇д̇ам̣, на бана мама санд̇агам̣ гин̃жи барижжад̇д̇ам̣ ад̇т̇ийд̇и д̣̇ассзд̇и. зд̇д̇аавад̇аад̇и зд̇д̇агзна звам̣ гат̇анамад̇д̇зна басаад̣̇амад̇д̇знаби. тассад̇и бун̃н̃агаммод̇и гад̇абун̃н̃о наама худ̇ваа д̣̇звалогз тассад̇и жирам̣ бавад̇д̇иссад̇и, д̇идтанд̇о жа д̣̇иб̣б̣зхи гаамзхи саман̇г̇ийбхууд̇о д̇асмим̣ д̣̇званигааяз д̣̇зваанам̣ валан̃ж̇анияаамзнзва д̣̇иб̣б̣зхи бан̃жахи гаамаг̇ун̣зхи саман̇г̇ийбхууд̇о саманнааг̇ад̇о худ̇ваа инд̣̇рияаани барижаарзнд̇о вихарад̇ийд̇и ад̇т̇о. сзсам̣ вуд̇д̇анаяамзва.
923. Tattha dibbaṃ mamaṃ vassasahassamāyūti yasmiṃ devanikāye sayaṃ uppanno, tesaṃ tāvatiṃsadevānaṃ āyuppamāṇameva vadati. Tesañhi manussānaṃ gaṇanāya vassasataṃ eko rattidivo, tāya rattiyā tiṃsarattiko māso, tena māsena dvādasamāsiko saṃvaccharo, tena saṃvaccharena sahassasaṃvaccharāni āyu, taṃ manussānaṃ gaṇanāya tisso vassakoṭiyo saṭṭhi ca vassasatasahassāni honti. Vācābhigītanti vācāya abhigītaṃ, ‘‘āgacchantu ayyā, idaṃ āsanaṃ paññattaṃ, idha nisīdathā’’tiādinā, ‘‘kiṃ ayyānaṃ sarīrassa ārogyaṃ, kiṃ vasanaṭṭhānaṃ phāsuka’’ntiādinā paṭisanthāravasena ca vācāya kathitamattaṃ . Manasā pavattitanti ‘‘ime ayyā pesalā brahmacārino dhammacārino’’tiādinā cittena pavattitaṃ pasādamattaṃ, na pana mama santakaṃ kiñci pariccattaṃ atthīti dasseti. Ettāvatāti ettakena evaṃ kathanamattena pasādamattenapi. Ṭhassati puññakammoti katapuñño nāma hutvā devaloke ṭhassati ciraṃ pavattissati, tiṭṭhanto ca dibbehi kāmehi samaṅgībhūto tasmiṃ devanikāye devānaṃ valañjaniyāmeneva dibbehi pañcahi kāmaguṇehi samaṅgībhūto samannāgato hutvā indriyāni paricārento viharatīti attho. Sesaṃ vuttanayameva.
д̣̇ваарабаалагавимаанаван̣н̣анаа нидтид̇аа.
Dvārapālakavimānavaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
д̇ибидага (муула) • Tipiṭaka (Mūla) / суд̇д̇абидага • Suttapiṭaka / куд̣̇д̣̇аганигааяа • Khuddakanikāya / вимаанавад̇т̇убаал̣и • Vimānavatthupāḷi / 5. д̣̇ваарабаалавимаанавад̇т̇у • 5. Dvārapālavimānavatthu
