Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / തിപിടക • Tipiṭaka / മഹാവിഭങ്ഗ-അട്ഠകഥാ • Mahāvibhaṅga-aṭṭhakathā

൯. ദുട്ഠുല്ലാരോചനസിക്ഖാപദവണ്ണനാ

9. Duṭṭhullārocanasikkhāpadavaṇṇanā

൭൮. നവമസിക്ഖാപദേ – ദുട്ഠുല്ലാ നാമ ആപത്തി ചത്താരി ച പാരാജികാനി തേരസ ച സങ്ഘാദിസേസാതി ഇമിസ്സാ പാളിയാ ‘‘പാരാജികാനി ദുട്ഠുല്ലസദ്ദത്ഥദസ്സനത്ഥം വുത്താനി, സങ്ഘാദിസേസം പന ഇധ അധിപ്പേത’’ന്തി അട്ഠകഥാസു വുത്തം. തത്രായം വിചാരണാ – സചേ പാരാജികം ആരോചേന്തസ്സ പാചിത്തിയം ന ഭവേയ്യ, യഥാ സമാനേപി ഭിക്ഖു-ഭിക്ഖുനീനം ഉപസമ്പന്നസദ്ദേ യത്ഥ ഭിക്ഖുനീ അനധിപ്പേതാ ഹോതി, തത്ഥ ഭിക്ഖും ഠപേത്വാ അവസേസോ അനുപസമ്പന്നോതി വുച്ചതി; ഏവമിധ സമാനേപി പാരാജികസങ്ഘാദിസേസാനം ദുട്ഠുല്ലസദ്ദേ യദി പാരാജികം അനധിപ്പേതം, ‘‘ദുട്ഠുല്ലാ നാമ ആപത്തി തേരസ സങ്ഘാദിസേസാ’’തി ഏതദേവ വത്തബ്ബം സിയാ. തത്ഥ ഭവേയ്യ ‘‘യോ പാരാജികം ആപന്നോ, സോ ഭിക്ഖുഭാവതോ ചുതോ, തസ്മാ തസ്സ ആപത്തിം ആരോചേന്തോ ദുക്കടം ആപജ്ജതീ’’തി. ഏവം സതി അക്കോസന്തോപി ദുക്കടം ആപജ്ജേയ്യ, പാചിത്തിയമേവ ച ആപജ്ജതി. വുത്തഞ്ഹേതം – ‘‘അസുദ്ധോ ഹോതി പുഗ്ഗലോ അഞ്ഞതരം പാരാജികം ധമ്മം അജ്ഝാപന്നോ, തഞ്ചേ അസുദ്ധദിട്ഠി സമാനോ ഓകാസം കാരാപേത്വാ അക്കോസാധിപ്പായോ വദതി, ആപത്തി ഓമസവാദസ്സാ’’തി (പാരാ॰ ൩൮൯). ഏവം പാളിയാ വിചാരിയമാനായ പാരാജികം ആരോചേന്തസ്സാപി പാചിത്തിയമേവ ദിസ്സതി. കിഞ്ചാപി ദിസ്സതി, അഥ ഖോ സബ്ബഅട്ഠകഥാസു വുത്തത്താ അട്ഠകഥാചരിയാവ ഏത്ഥ പമാണം, ന അഞ്ഞാ വിചാരണാ. പുബ്ബേപി ച ആവോചുമ്ഹ – ‘‘ബുദ്ധേന ധമ്മോ വിനയോ ച വുത്തോ, യോ തസ്സ പുത്തേഹി തഥേവ ഞാതോ’’തിആദി (പാരാ॰ അട്ഠ॰ ൧.ഗന്ഥാരമ്ഭകഥാ). അട്ഠകഥാചരിയാ ഹി ബുദ്ധസ്സ അധിപ്പായം ജാനന്തി.

78. Navamasikkhāpade – duṭṭhullā nāma āpatti cattāri ca pārājikāni terasa ca saṅghādisesāti imissā pāḷiyā ‘‘pārājikāni duṭṭhullasaddatthadassanatthaṃ vuttāni, saṅghādisesaṃ pana idha adhippeta’’nti aṭṭhakathāsu vuttaṃ. Tatrāyaṃ vicāraṇā – sace pārājikaṃ ārocentassa pācittiyaṃ na bhaveyya, yathā samānepi bhikkhu-bhikkhunīnaṃ upasampannasadde yattha bhikkhunī anadhippetā hoti, tattha bhikkhuṃ ṭhapetvā avaseso anupasampannoti vuccati; evamidha samānepi pārājikasaṅghādisesānaṃ duṭṭhullasadde yadi pārājikaṃ anadhippetaṃ, ‘‘duṭṭhullā nāma āpatti terasa saṅghādisesā’’ti etadeva vattabbaṃ siyā. Tattha bhaveyya ‘‘yo pārājikaṃ āpanno, so bhikkhubhāvato cuto, tasmā tassa āpattiṃ ārocento dukkaṭaṃ āpajjatī’’ti. Evaṃ sati akkosantopi dukkaṭaṃ āpajjeyya, pācittiyameva ca āpajjati. Vuttañhetaṃ – ‘‘asuddho hoti puggalo aññataraṃ pārājikaṃ dhammaṃ ajjhāpanno, tañce asuddhadiṭṭhi samāno okāsaṃ kārāpetvā akkosādhippāyo vadati, āpatti omasavādassā’’ti (pārā. 389). Evaṃ pāḷiyā vicāriyamānāya pārājikaṃ ārocentassāpi pācittiyameva dissati. Kiñcāpi dissati, atha kho sabbaaṭṭhakathāsu vuttattā aṭṭhakathācariyāva ettha pamāṇaṃ, na aññā vicāraṇā. Pubbepi ca āvocumha – ‘‘buddhena dhammo vinayo ca vutto, yo tassa puttehi tatheva ñāto’’tiādi (pārā. aṭṭha. 1.ganthārambhakathā). Aṭṭhakathācariyā hi buddhassa adhippāyaṃ jānanti.

ഇമിനാപി ചേതം പരിയായേന വേദിതബ്ബം. അഞ്ഞത്ര ഭിക്ഖുസമ്മുതിയാതി ഹി വുത്തം. ഭിക്ഖുസമ്മുതിയാ ച ആരോചനം ആയതിം സംവരത്ഥായ പുന തഥാരൂപം ആപത്തിം അനാപജ്ജനത്ഥായ ഭഗവതാ അനുഞ്ഞാതം, ന തസ്സ ഭിക്ഖുനോ അവണ്ണമത്തപ്പകാസനത്ഥായ, സാസനേ ചസ്സ പതിട്ഠാനിസേധനത്ഥായ , ന ച പാരാജികം ആപന്നസ്സ പുന തഥാരൂപായ ആപത്തിയാ അനാപജ്ജനേന ഭിക്ഖുഭാവോ നാമ അത്ഥി. തസ്മാ ‘‘പാരാജികാനി ദുട്ഠുല്ലസദ്ദത്ഥദസ്സനത്ഥം വുത്താനി, സങ്ഘാദിസേസം പന ഇധാധിപ്പേത’’ന്തി യം അട്ഠകഥാസു വുത്തം, തം സുവുത്തമേവ.

Imināpi cetaṃ pariyāyena veditabbaṃ. Aññatra bhikkhusammutiyāti hi vuttaṃ. Bhikkhusammutiyā ca ārocanaṃ āyatiṃ saṃvaratthāya puna tathārūpaṃ āpattiṃ anāpajjanatthāya bhagavatā anuññātaṃ, na tassa bhikkhuno avaṇṇamattappakāsanatthāya, sāsane cassa patiṭṭhānisedhanatthāya , na ca pārājikaṃ āpannassa puna tathārūpāya āpattiyā anāpajjanena bhikkhubhāvo nāma atthi. Tasmā ‘‘pārājikāni duṭṭhullasaddatthadassanatthaṃ vuttāni, saṅghādisesaṃ pana idhādhippeta’’nti yaṃ aṭṭhakathāsu vuttaṃ, taṃ suvuttameva.

൮൦. അത്ഥി ഭിക്ഖുസമ്മുതി ആപത്തിപരിയന്താതിആദീസു പന യാ അയം ഭിക്ഖുസമ്മുതി വുത്താ, സാ ന കത്ഥചി ആഗതാ, ഇധ വുത്തത്തായേവ പന അഭിണ്ഹാപത്തികം ഭിക്ഖും ദിസ്വാ ഏവമേസ പരേസു ഹിരോത്തപ്പേനാപി ആയതിം സംവരം ആപജ്ജിസ്സതീതി തസ്സ ഭിക്ഖുനോ ഹിതേസിതായ തിക്ഖത്തും അപലോകേത്വാ സങ്ഘേന കാതബ്ബാതി വേദിതബ്ബാതി.

80.Atthibhikkhusammuti āpattipariyantātiādīsu pana yā ayaṃ bhikkhusammuti vuttā, sā na katthaci āgatā, idha vuttattāyeva pana abhiṇhāpattikaṃ bhikkhuṃ disvā evamesa paresu hirottappenāpi āyatiṃ saṃvaraṃ āpajjissatīti tassa bhikkhuno hitesitāya tikkhattuṃ apaloketvā saṅghena kātabbāti veditabbāti.

൮൨. അദുട്ഠുല്ലം ആപത്തിം ആരോചേതി ആപത്തി ദുക്കടസ്സാതി പഞ്ചപി ആപത്തിക്ഖന്ധേ ആരോചേന്തസ്സ ദുക്കടം. മഹാപച്ചരിയം പന പാരാജികം ആരോചേന്തസ്സാപി ദുക്കടമേവ വുത്തം. അനുപസമ്പന്നസ്സ ദുട്ഠുല്ലം വാ അദുട്ഠുല്ലം വാ അജ്ഝാചാരന്തി ഏത്ഥ ആദിതോ പഞ്ച സിക്ഖാപദാനി ദുട്ഠുല്ലോ നാമ അജ്ഝാചാരോ, സേസാനി അദുട്ഠുല്ലോ. സുക്കവിസ്സട്ഠികായസംസഗ്ഗദുട്ഠുല്ലഅത്തകാമാ പനസ്സ അജ്ഝാചാരോ നാമാതി വുത്തം.

82.Aduṭṭhullaṃ āpattiṃ āroceti āpatti dukkaṭassāti pañcapi āpattikkhandhe ārocentassa dukkaṭaṃ. Mahāpaccariyaṃ pana pārājikaṃ ārocentassāpi dukkaṭameva vuttaṃ. Anupasampannassa duṭṭhullaṃ vā aduṭṭhullaṃ vā ajjhācāranti ettha ādito pañca sikkhāpadāni duṭṭhullo nāma ajjhācāro, sesāni aduṭṭhullo. Sukkavissaṭṭhikāyasaṃsaggaduṭṭhullaattakāmā panassa ajjhācāro nāmāti vuttaṃ.

൮൩. വത്ഥും ആരോചേതീതി ‘‘അയം സുക്കവിസ്സട്ഠിം ആപന്നോ, ദുട്ഠുല്ലം ആപന്നോ, അത്തകാമം ആപന്നോ’’ കായസംസഗ്ഗം ആപന്നോതി ഏവം വദന്തസ്സ അനാപത്തി. ആപത്തിം ആരോചേതീതി ഏത്ഥ ‘‘അയം പാരാജികം ആപന്നോ, സങ്ഘാദിസേസം ഥുല്ലച്ചയം പാചിത്തിയം പാടിദേസനീയം ദുക്കടം ദുബ്ഭാസിതം ആപന്നോ’’തി വദതി അനാപത്തി. ‘‘അയം അസുചിം മോചേത്വാ സങ്ഘാദിസേസം ആപന്നോ’’തിആദിനാ പന നയേന വത്ഥുനാ സദ്ധിം ആപത്തിം ഘടേത്വാ ആരോചേന്തസ്സേവ ആപത്തി. സേസമേത്ഥ ഉത്താനമേവ.

83.Vatthuṃ ārocetīti ‘‘ayaṃ sukkavissaṭṭhiṃ āpanno, duṭṭhullaṃ āpanno, attakāmaṃ āpanno’’ kāyasaṃsaggaṃ āpannoti evaṃ vadantassa anāpatti. Āpattiṃ ārocetīti ettha ‘‘ayaṃ pārājikaṃ āpanno, saṅghādisesaṃ thullaccayaṃ pācittiyaṃ pāṭidesanīyaṃ dukkaṭaṃ dubbhāsitaṃ āpanno’’ti vadati anāpatti. ‘‘Ayaṃ asuciṃ mocetvā saṅghādisesaṃ āpanno’’tiādinā pana nayena vatthunā saddhiṃ āpattiṃ ghaṭetvā ārocentasseva āpatti. Sesamettha uttānameva.

തിസമുട്ഠാനം – കായചിത്തതോ വാചാചിത്തതോ കായവാചാചിത്തതോ ച സമുട്ഠാതി, കിരിയം, സഞ്ഞാവിമോക്ഖം, സചിത്തകം, ലോകവജ്ജം, കായകമ്മം, വചീകമ്മം, അകുസലചിത്തം, ദുക്ഖവേദനന്തി.

Tisamuṭṭhānaṃ – kāyacittato vācācittato kāyavācācittato ca samuṭṭhāti, kiriyaṃ, saññāvimokkhaṃ, sacittakaṃ, lokavajjaṃ, kāyakammaṃ, vacīkammaṃ, akusalacittaṃ, dukkhavedananti.

ദുട്ഠുല്ലാരോചനസിക്ഖാപദം നവമം.

Duṭṭhullārocanasikkhāpadaṃ navamaṃ.







Related texts:



തിപിടക (മൂല) • Tipiṭaka (Mūla) / വിനയപിടക • Vinayapiṭaka / മഹാവിഭങ്ഗ • Mahāvibhaṅga / ൧. മുസാവാദവഗ്ഗോ • 1. Musāvādavaggo

ടീകാ • Tīkā / വിനയപിടക (ടീകാ) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / സാരത്ഥദീപനീ-ടീകാ • Sāratthadīpanī-ṭīkā / ൯. ദുട്ഠുല്ലാരോചനസിക്ഖാപദവണ്ണനാ • 9. Duṭṭhullārocanasikkhāpadavaṇṇanā

ടീകാ • Tīkā / വിനയപിടക (ടീകാ) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / വജിരബുദ്ധി-ടീകാ • Vajirabuddhi-ṭīkā / ൯. ദുട്ഠുല്ലാരോചനസിക്ഖാപദവണ്ണനാ • 9. Duṭṭhullārocanasikkhāpadavaṇṇanā

ടീകാ • Tīkā / വിനയപിടക (ടീകാ) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / വിമതിവിനോദനീ-ടീകാ • Vimativinodanī-ṭīkā / ൯. ദുട്ഠുല്ലാരോചനസിക്ഖാപദവണ്ണനാ • 9. Duṭṭhullārocanasikkhāpadavaṇṇanā

ടീകാ • Tīkā / വിനയപിടക (ടീകാ) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / പാചിത്യാദിയോജനാപാളി • Pācityādiyojanāpāḷi / ൯. ദുട്ഠുല്ലാരോചനസിക്ഖാപദം • 9. Duṭṭhullārocanasikkhāpadaṃ


© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact