| Library / Tipiṭaka / तिपिटक • Tipiṭaka / अङ्गुत्तरनिकाय (टीका) • Aṅguttaranikāya (ṭīkā) |
६. दुतियसञ्ञासुत्तवण्णना
6. Dutiyasaññāsuttavaṇṇanā
४९. छट्ठे न्हारुविलेखनन्ति चम्मं लिखन्तानं चम्मं लिखित्वा छड्डितकसटं। ‘‘एसोहमस्मी’’तिआदिना अहंकरणं अहङ्कारो। ‘‘एतं ममा’’ति ममंकरणं ममङ्कारो। तेनाह ‘‘अहङ्कारदिट्ठितो’’तिआदि। तिस्सो विधाति सेय्यसदिसहीनवसेन तयो माना। ‘‘एकविधेन रूपसङ्गहो’’तिआदीसु (ध॰ स॰ ५८४) कोट्ठासो ‘‘विधा’’ति वुत्तो। ‘‘कथंविधं सीलवन्तं वदन्ति, कथंविधं पञ्ञवन्तं वदन्ती’’तिआदीसु (सं॰ नि॰ १.९५) पकारो। ‘‘तिस्सो इमा, भिक्खवे, विधा। कतमा तिस्सो? सेय्योहमस्मीति विधा’’ति (विभ॰ ९२०) एत्थ मानो ‘‘विधा’’ति वुत्तो। इधापि मानोव अधिप्पेतो। मानो हि विदहनतो हीनादिवसेन तिविधा। तेनाकारेन दहनतो उपदहनतो ‘‘विधा’’ति वुच्चति।
49. Chaṭṭhe nhāruvilekhananti cammaṃ likhantānaṃ cammaṃ likhitvā chaḍḍitakasaṭaṃ. ‘‘Esohamasmī’’tiādinā ahaṃkaraṇaṃ ahaṅkāro. ‘‘Etaṃ mamā’’ti mamaṃkaraṇaṃ mamaṅkāro. Tenāha ‘‘ahaṅkāradiṭṭhito’’tiādi. Tisso vidhāti seyyasadisahīnavasena tayo mānā. ‘‘Ekavidhena rūpasaṅgaho’’tiādīsu (dha. sa. 584) koṭṭhāso ‘‘vidhā’’ti vutto. ‘‘Kathaṃvidhaṃ sīlavantaṃ vadanti, kathaṃvidhaṃ paññavantaṃ vadantī’’tiādīsu (saṃ. ni. 1.95) pakāro. ‘‘Tisso imā, bhikkhave, vidhā. Katamā tisso? Seyyohamasmīti vidhā’’ti (vibha. 920) ettha māno ‘‘vidhā’’ti vutto. Idhāpi mānova adhippeto. Māno hi vidahanato hīnādivasena tividhā. Tenākārena dahanato upadahanato ‘‘vidhā’’ti vuccati.
दुतियसञ्ञासुत्तवण्णना निट्ठिता।
Dutiyasaññāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
तिपिटक (मूल) • Tipiṭaka (Mūla) / सुत्तपिटक • Suttapiṭaka / अङ्गुत्तरनिकाय • Aṅguttaranikāya / ६. दुतियसञ्ञासुत्तं • 6. Dutiyasaññāsuttaṃ
अट्ठकथा • Aṭṭhakathā / सुत्तपिटक (अट्ठकथा) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / अङ्गुत्तरनिकाय (अट्ठकथा) • Aṅguttaranikāya (aṭṭhakathā) / ५-६. सञ्ञासुत्तद्वयवण्णना • 5-6. Saññāsuttadvayavaṇṇanā
