| Library / Tipiṭaka / திபிடக • Tipiṭaka / அபதா³ன-அட்ட²கதா² • Apadāna-aṭṭhakathā |
4. த³ப்³ப³மல்லபுத்தத்தே²ரஅபதா³னவண்ணனா
4. Dabbamallaputtattheraapadānavaṇṇanā
சதுத்தா²பதா³னே பது³முத்தரோ நாம ஜினோதிஆதி³கங் ஆயஸ்மதோ த³ப்³ப³மல்லபுத்தத்தே²ரஸ்ஸ அபதா³னங். அயம்பி புரிமபு³த்³தே⁴ஸு கதாதி⁴காரோ தத்த² தத்த² ப⁴வே விவட்டூபனிஸ்ஸயானி புஞ்ஞானி உபசினந்தோ பது³முத்தரஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே ஹங்ஸவதீனக³ரே ஸெட்டி²புத்தோ ஹுத்வா ஜாதோ விப⁴வஸம்பன்னோ அஹோஸி, ஸத்த²ரி பஸன்னோ ஸத்து² த⁴ம்மதே³ஸனங் ஸுணந்தோ ஸத்தா²ரங் ஏகங் பி⁴க்கு²ங் ஸேனாஸனபஞ்ஞாபகானங் அக்³க³ட்டா²னே ட²பெந்தங் தி³ஸ்வா பஸன்னமானஸோ பு³த்³த⁴ப்பமுக²ங் பி⁴க்கு²ஸங்க⁴ங் நிமந்தெத்வா ஸத்தாஹங் மஹாதா³னங் த³த்வா ஸத்தாஹச்சயேன ப⁴க³வதோ பாத³மூலே நிபதித்வா தங் டா²னங் பத்தே²ஸி. ப⁴க³வாபிஸ்ஸ ஸமிஜ்ஜ²னபா⁴வங் ஞத்வா ப்³யாகாஸி. ஸோ யாவஜீவங் குஸலங் கத்வா ததோ சுதோ துஸிதாதீ³ஸு தே³வேஸு தி³ப்³ப³ஸம்பத்திங் அனுப⁴வித்வா ததோ சுதோ விபஸ்ஸிஸ்ஸ ப⁴க³வதோ காலே ஏகஸ்மிங் குலே நிப்³ப³த்தோ அஸப்புரிஸஸங்ஸக்³கே³ன தஸ்ஸ ஸாவகங் பி⁴க்கு²ங் அரஹாதி ஜானந்தோபி அப்³பூ⁴தேன அப்³பா⁴சிக்கி². தஸ்ஸேவ ஸாவகானங் கீ²ரஸலாகப⁴த்தங் அதா³ஸி. ஸோ யாவதாயுகங் புஞ்ஞானி கத்வா தே³வமனுஸ்ஸேஸு ஸங்ஸரந்தோ உப⁴யஸம்பத்தியோ அனுப⁴வித்வா கஸ்ஸபத³ஸப³லஸ்ஸ காலே குலகே³ஹே நிப்³ப³த்தோ ஓஸானகாலே ஸாஸனே பப்³ப³ஜிதோ பரினிப்³பு³தே ப⁴க³வதி ஸகலலோகே கோலாஹலே ஜாதே ஸத்த பி⁴க்க²வோ பப்³ப³ஜிதோ பச்சந்தஜனபதே³ வனமஜ்ஜே² ஏகங் பப்³ப³தங் அபி⁴ருஹித்வா ‘‘ஜீவிதாஸா ஓரோஹந்து நிராலயா நிஸீத³ந்தூ’’தி நிஸ்ஸேணிங் பாதேஸுங். தேஸங் ஓவாத³தா³யகோ ஜெட்ட²கத்தே²ரோ ஸத்தா²ஹப்³ப⁴ந்தரே அரஹா அஹோஸி. தத³னந்தரத்தே²ரோ அனாகா³மீ, இதரே பஞ்ச பரிஸுத்³த⁴ஸீலா ததோ சுதா தே³வலோகே நிப்³ப³த்தா. தத்த² ஏகங் பு³த்³த⁴ந்தரங் தி³ப்³ப³ஸுக²ங் அனுப⁴வித்வா இமஸ்மிங் பு³த்³து⁴ப்பாதே³ புக்குஸாதி (ம॰ நி॰ 3.342), ஸபி⁴யோ (ஸு॰ நி॰ ஸபி⁴யஸுத்த), பா³ஹியோ (உதா³॰ 10), குமாரகஸ்ஸபோதி (ம॰ நி॰ 1.249) இமே சத்தாரோ தத்த² தத்த² நிப்³ப³த்திங்ஸு. அயங் பன மல்லரட்டே² அனுபியனக³ரே நிப்³ப³த்தி. தஸ்மிங் மாதுகுச்சி²தோ அனிக்க²ந்தேயேவ மாதா காலமகாஸி, அதே²கோ தஸ்ஸா ஸரீரங் ஜா²பனத்தா²ய சிதகஸ்மிங் ஆரோபெத்வா குமாரங் த³ப்³ப³ந்தரே பதிதங் க³ஹெத்வா ஜக்³கா³பேஸி. த³ப்³பே³ பதிதத்தா த³ப்³போ³ மல்லபுத்தோதி பாகடோ அஹோஸி. அபரபா⁴கே³ புப்³ப³ஸம்பா⁴ரவஸேன பப்³ப³ஜி, ஸோ கம்மட்டா²னமனுயுத்தோ நசிரஸ்ஸேவ ஸஹ படிஸம்பி⁴தா³ஹி அரஹத்தங் பாபுணி.
Catutthāpadāne padumuttaro nāma jinotiādikaṃ āyasmato dabbamallaputtattherassa apadānaṃ. Ayampi purimabuddhesu katādhikāro tattha tattha bhave vivaṭṭūpanissayāni puññāni upacinanto padumuttarassa bhagavato kāle haṃsavatīnagare seṭṭhiputto hutvā jāto vibhavasampanno ahosi, satthari pasanno satthu dhammadesanaṃ suṇanto satthāraṃ ekaṃ bhikkhuṃ senāsanapaññāpakānaṃ aggaṭṭhāne ṭhapentaṃ disvā pasannamānaso buddhappamukhaṃ bhikkhusaṅghaṃ nimantetvā sattāhaṃ mahādānaṃ datvā sattāhaccayena bhagavato pādamūle nipatitvā taṃ ṭhānaṃ patthesi. Bhagavāpissa samijjhanabhāvaṃ ñatvā byākāsi. So yāvajīvaṃ kusalaṃ katvā tato cuto tusitādīsu devesu dibbasampattiṃ anubhavitvā tato cuto vipassissa bhagavato kāle ekasmiṃ kule nibbatto asappurisasaṃsaggena tassa sāvakaṃ bhikkhuṃ arahāti jānantopi abbhūtena abbhācikkhi. Tasseva sāvakānaṃ khīrasalākabhattaṃ adāsi. So yāvatāyukaṃ puññāni katvā devamanussesu saṃsaranto ubhayasampattiyo anubhavitvā kassapadasabalassa kāle kulagehe nibbatto osānakāle sāsane pabbajito parinibbute bhagavati sakalaloke kolāhale jāte satta bhikkhavo pabbajito paccantajanapade vanamajjhe ekaṃ pabbataṃ abhiruhitvā ‘‘jīvitāsā orohantu nirālayā nisīdantū’’ti nisseṇiṃ pātesuṃ. Tesaṃ ovādadāyako jeṭṭhakatthero satthāhabbhantare arahā ahosi. Tadanantaratthero anāgāmī, itare pañca parisuddhasīlā tato cutā devaloke nibbattā. Tattha ekaṃ buddhantaraṃ dibbasukhaṃ anubhavitvā imasmiṃ buddhuppāde pukkusāti (ma. ni. 3.342), sabhiyo (su. ni. sabhiyasutta), bāhiyo (udā. 10), kumārakassapoti (ma. ni. 1.249) ime cattāro tattha tattha nibbattiṃsu. Ayaṃ pana mallaraṭṭhe anupiyanagare nibbatti. Tasmiṃ mātukucchito anikkhanteyeva mātā kālamakāsi, atheko tassā sarīraṃ jhāpanatthāya citakasmiṃ āropetvā kumāraṃ dabbantare patitaṃ gahetvā jaggāpesi. Dabbe patitattā dabbo mallaputtoti pākaṭo ahosi. Aparabhāge pubbasambhāravasena pabbaji, so kammaṭṭhānamanuyutto nacirasseva saha paṭisambhidāhi arahattaṃ pāpuṇi.
அத² நங் ஸத்தா² மஜ்ஜ²த்தபா⁴வேன ஆனுபா⁴வஸம்பன்னபா⁴வேன ச பி⁴க்கூ²னங் ஸேனாஸனங் பஞ்ஞாபனே ப⁴த்துத்³தே³ஸனே ச நியோஜேஸி. ஸப்³போ³ ச பி⁴க்கு²ஸங்கோ⁴ தங் ஸமன்னேஸி. தங் வினயக²ந்த⁴கே (சூளவ॰ 189-190) ஆக³தமேவ. அபரபா⁴கே³ தே²ரோ ஏகஸ்ஸ வரஸலாகதா³யகஸ்ஸ ஸலாகப⁴த்தங் மெத்தியபூ⁴மஜகானங் பி⁴க்கூ²னங் உத்³தி³ஸி. தே ஹட்ட²துட்டா² ‘‘ஸ்வே மய்ஹங் முக்³க³க⁴தமது⁴மிஸ்ஸகப⁴த்தங் பு⁴ஞ்ஜிஸ்ஸாமா’’தி உஸ்ஸாஹஜாதா அஹேஸுங். ஸோ பன உபாஸகோ தேஸங் வாரப்பத்தபா⁴வங் ஸுத்வா தா³ஸிங் ஆணாபேஸி – ‘‘யே, ஜே, பி⁴க்கூ² ஸ்வே இத⁴ ஆக³மிஸ்ஸந்தி, தே கணாஜகேன பி³லங்க³து³தியேன பரிவிஸாஹீ’’தி. ஸாபி ததே²வ தே பி⁴க்கூ² ஆக³தே கொட்ட²கபமுகே² நிஸீதா³பெத்வா போ⁴ஜேஸி. தே பி⁴க்கூ² அனத்தமனா கோபேன தடதடாயந்தா தே²ரே ஆகா⁴தங் ப³ந்தி⁴த்வா ‘‘மது⁴ரப⁴த்ததா³யகங் அம்ஹாகங் அமது⁴ரப⁴த்தங் தா³பேதுங் ஏஸோவ நியோஜேஸீ’’தி து³க்கீ² து³ம்மனா நிஸீதி³ங்ஸு. அத² தே மெத்தியா நாம பி⁴க்கு²னீ ‘‘கிங், ப⁴ந்தே, து³ம்மனா’’தி புச்சி². தே, ‘‘ப⁴கி³னி, கிங் அம்ஹே த³ப்³பே³ன மல்லபுத்தேன விஹேடி²யமானே அஜ்ஜு²பெக்க²ஸீ’’தி ஆஹங்ஸு. ‘‘கிங், ப⁴ந்தே, மயா ஸக்கா காது’’ந்தி? ‘‘தஸ்ஸ தோ³ஸங் ஆரோபேஹீ’’தி. ஸா தத்த² தத்த² தே²ரஸ்ஸ அபூ⁴தாரோபனங் அகாஸி. தங் ஸுத்வா பி⁴க்கூ² ப⁴க³வதோ ஆரோசேஸுங். அத² ப⁴க³வா த³ப்³ப³ங் மல்லபுத்தங் பக்கோஸாபெத்வா – ‘‘ஸச்சங் கிர த்வங், த³ப்³ப³, மெத்தியாய பி⁴க்கு²னியா விப்பகாரமகாஸீ’’தி புச்சி². ‘‘யதா² மங், ப⁴ந்தே, ப⁴க³வா ஜானாதீ’’தி. ‘‘ந கோ², த³ப்³ப³ , த³ப்³பா³ ஏவங் நிப்³பே³டெ²ந்தி, காரகபா⁴வங் வா அகாரகபா⁴வங் வா வதே³ஹீ’’தி. ‘‘அகாரகோ அஹங், ப⁴ந்தே’’தி. ப⁴க³வா – ‘‘மெத்தியங் பி⁴க்கு²னிங் நாஸெத்வா தே பி⁴க்கூ² அனுயுஞ்ஜதா²’’தி ஆஹ. உபாலித்தே²ரப்பமுகா² பி⁴க்கூ² தங் பி⁴க்கு²னிங் உப்பப்³பா³ஜெத்வா மெத்தியபூ⁴மஜகே பி⁴க்கூ² அனுயுஞ்ஜித்வா தேஹி ‘‘அம்ஹேஹி நியோஜிதா ஸா பி⁴க்கு²னீ’’தி வுத்தே ப⁴க³வதோ ஏகமத்த²ங் ஆரோசேஸுங். ப⁴க³வா மெத்தியபூ⁴மஜகானங் பி⁴க்கூ²னங் அமூலகஸங்கா⁴தி³ஸேஸங் பஞ்ஞபேஸி.
Atha naṃ satthā majjhattabhāvena ānubhāvasampannabhāvena ca bhikkhūnaṃ senāsanaṃ paññāpane bhattuddesane ca niyojesi. Sabbo ca bhikkhusaṅgho taṃ samannesi. Taṃ vinayakhandhake (cūḷava. 189-190) āgatameva. Aparabhāge thero ekassa varasalākadāyakassa salākabhattaṃ mettiyabhūmajakānaṃ bhikkhūnaṃ uddisi. Te haṭṭhatuṭṭhā ‘‘sve mayhaṃ muggaghatamadhumissakabhattaṃ bhuñjissāmā’’ti ussāhajātā ahesuṃ. So pana upāsako tesaṃ vārappattabhāvaṃ sutvā dāsiṃ āṇāpesi – ‘‘ye, je, bhikkhū sve idha āgamissanti, te kaṇājakena bilaṅgadutiyena parivisāhī’’ti. Sāpi tatheva te bhikkhū āgate koṭṭhakapamukhe nisīdāpetvā bhojesi. Te bhikkhū anattamanā kopena taṭataṭāyantā there āghātaṃ bandhitvā ‘‘madhurabhattadāyakaṃ amhākaṃ amadhurabhattaṃ dāpetuṃ esova niyojesī’’ti dukkhī dummanā nisīdiṃsu. Atha te mettiyā nāma bhikkhunī ‘‘kiṃ, bhante, dummanā’’ti pucchi. Te, ‘‘bhagini, kiṃ amhe dabbena mallaputtena viheṭhiyamāne ajjhupekkhasī’’ti āhaṃsu. ‘‘Kiṃ, bhante, mayā sakkā kātu’’nti? ‘‘Tassa dosaṃ āropehī’’ti. Sā tattha tattha therassa abhūtāropanaṃ akāsi. Taṃ sutvā bhikkhū bhagavato ārocesuṃ. Atha bhagavā dabbaṃ mallaputtaṃ pakkosāpetvā – ‘‘saccaṃ kira tvaṃ, dabba, mettiyāya bhikkhuniyā vippakāramakāsī’’ti pucchi. ‘‘Yathā maṃ, bhante, bhagavā jānātī’’ti. ‘‘Na kho, dabba , dabbā evaṃ nibbeṭhenti, kārakabhāvaṃ vā akārakabhāvaṃ vā vadehī’’ti. ‘‘Akārako ahaṃ, bhante’’ti. Bhagavā – ‘‘mettiyaṃ bhikkhuniṃ nāsetvā te bhikkhū anuyuñjathā’’ti āha. Upālittherappamukhā bhikkhū taṃ bhikkhuniṃ uppabbājetvā mettiyabhūmajake bhikkhū anuyuñjitvā tehi ‘‘amhehi niyojitā sā bhikkhunī’’ti vutte bhagavato ekamatthaṃ ārocesuṃ. Bhagavā mettiyabhūmajakānaṃ bhikkhūnaṃ amūlakasaṅghādisesaṃ paññapesi.
தேன ச ஸமயேன த³ப்³ப³த்தே²ரோ பி⁴க்கூ²னங் ஸேனாஸனங் பஞ்ஞாபெந்தோ வேளுவனவிஹாரஸ்ஸ ஸாமந்தா அட்டா²ரஸமஹாவிஹாரே ஸபா⁴கே³ பி⁴க்கூ² பேஸெந்தோ ரத்திபா⁴கே³ அந்த⁴காரே அங்கு³லியா பதீ³பங் ஜாலெத்வா தேனேவாலோகேன அனித்³தி⁴மந்தே பி⁴க்கூ² பேஸேஸி. ஏவங் தே²ரஸ்ஸ ஸேனாஸனபஞ்ஞாபனப⁴த்துத்³தே³ஸனகிச்சே பாகடே ஜாதே ஸத்தா² அரியக³ணமஜ்ஜே² த³ப்³ப³த்தே²ரங் டா²னந்தரே ட²பெந்தோ ‘‘ஏதத³க்³க³ங், பி⁴க்க²வே, மம ஸாவகானங் பி⁴க்கூ²னங் ஸேனாஸனபஞ்ஞாபகானங் யதி³த³ங் த³ப்³போ³ மல்லபுத்தோ’’தி (அ॰ நி॰ 1.209, 214) ஏதத³க்³கே³ ட²பேஸி.
Tena ca samayena dabbatthero bhikkhūnaṃ senāsanaṃ paññāpento veḷuvanavihārassa sāmantā aṭṭhārasamahāvihāre sabhāge bhikkhū pesento rattibhāge andhakāre aṅguliyā padīpaṃ jāletvā tenevālokena aniddhimante bhikkhū pesesi. Evaṃ therassa senāsanapaññāpanabhattuddesanakicce pākaṭe jāte satthā ariyagaṇamajjhe dabbattheraṃ ṭhānantare ṭhapento ‘‘etadaggaṃ, bhikkhave, mama sāvakānaṃ bhikkhūnaṃ senāsanapaññāpakānaṃ yadidaṃ dabbo mallaputto’’ti (a. ni. 1.209, 214) etadagge ṭhapesi.
108. தே²ரோ அத்தனோ புப்³ப³கம்மங் ஸரித்வா ஸோமனஸ்ஸஜாதோ புப்³ப³சரிதாபதா³னங் பகாஸெந்தோ பது³முத்தரோ நாம ஜினோதிஆதி³மாஹ. தங் ஸப்³ப³ங் ஹெட்டா² வுத்தத்த²மேவ. இதோ ஏகனவுதே கப்பே விபஸ்ஸீ நாம நாயகோ லோகே உப்பஜ்ஜீதி ஸம்ப³ந்தோ⁴.
108. Thero attano pubbakammaṃ saritvā somanassajāto pubbacaritāpadānaṃ pakāsento padumuttaro nāma jinotiādimāha. Taṃ sabbaṃ heṭṭhā vuttatthameva. Ito ekanavute kappe vipassī nāma nāyako loke uppajjīti sambandho.
125. து³ட்ட²சித்தோதி தூ³ஸிதசித்தோ அஸாது⁴ஸங்க³மேன அபஸன்னசித்தோதி அத்தோ². உபவதி³ங் ஸாவகங் தஸ்ஸாதி தஸ்ஸ ப⁴க³வதோ கீ²ணாஸவங் ஸாவகங் உபவதி³ங், உபரி அபூ⁴தங் வசனங் ஆரோபேஸிங், அப்³ப⁴க்கா²னங் அகாஸிந்தி அத்தோ².
125.Duṭṭhacittoti dūsitacitto asādhusaṅgamena apasannacittoti attho. Upavadiṃ sāvakaṃ tassāti tassa bhagavato khīṇāsavaṃ sāvakaṃ upavadiṃ, upari abhūtaṃ vacanaṃ āropesiṃ, abbhakkhānaṃ akāsinti attho.
132. து³ந்து³பி⁴யோதி து³ந்து³ங் இதி ஸத்³தா³யனதோ து³ந்து³பி⁴ஸங்கா²தா பே⁴ரியோ. நாத³யிங்ஸூதி ஸத்³த³ங் கரிங்ஸு. ஸமந்ததோ அஸனியோதி ஸப்³ப³தி³ஸாபா⁴க³தோ அஸனே வினாஸனே நியுத்தோதி அஸனியோ, தே³வத³ண்டா³ ப⁴யாவஹா ப²லிங்ஸூதி ஸம்ப³ந்தோ⁴.
132.Dundubhiyoti dunduṃ iti saddāyanato dundubhisaṅkhātā bheriyo. Nādayiṃsūti saddaṃ kariṃsu. Samantato asaniyoti sabbadisābhāgato asane vināsane niyuttoti asaniyo, devadaṇḍā bhayāvahā phaliṃsūti sambandho.
133. உக்கா பதிங்ஸு நப⁴ஸாதி ஆகாஸதோ அக்³கி³க்க²ந்தா⁴ ச பதிங்ஸூதி அத்தோ². தூ⁴மகேது ச தி³ஸ்ஸதீதி தூ⁴மராஜிஸஹிதோ அக்³கி³க்க²ந்தோ⁴ ச தி³ஸ்ஸதி பஞ்ஞாயதீதி அத்தோ². ஸேஸங் ஸுவிஞ்ஞெய்யமேவாதி.
133.Ukkā patiṃsu nabhasāti ākāsato aggikkhandhā ca patiṃsūti attho. Dhūmaketu ca dissatīti dhūmarājisahito aggikkhandho ca dissati paññāyatīti attho. Sesaṃ suviññeyyamevāti.
த³ப்³ப³மல்லபுத்தத்தே²ரஅபதா³னவண்ணனா ஸமத்தா.
Dabbamallaputtattheraapadānavaṇṇanā samattā.
Related texts:
திபிடக (மூல) • Tipiṭaka (Mūla) / ஸுத்தபிடக • Suttapiṭaka / கு²த்³த³கனிகாய • Khuddakanikāya / அபதா³னபாளி • Apadānapāḷi / 4. த³ப்³ப³மல்லபுத்தத்தே²ரஅபதா³னங் • 4. Dabbamallaputtattheraapadānaṃ
