Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / તિપિટક • Tipiṭaka / મહાવિભઙ્ગ-અટ્ઠકથા • Mahāvibhaṅga-aṭṭhakathā

૫. ચીવરપટિગ્ગહણસિક્ખાપદવણ્ણના

5. Cīvarapaṭiggahaṇasikkhāpadavaṇṇanā

૫૦૮. તેન સમયેનાતિ ચીવરપટિગ્ગહણસિક્ખાપદં. તત્થ પિણ્ડપાતપટિક્કન્તાતિ પિણ્ડપાતતો પટિક્કન્તા. યેન અન્ધવનં તેનુપસઙ્કમીતિ અપઞ્ઞત્તે સિક્ખાપદે યેન અન્ધવનં તેનુપસઙ્કમિ. કતકમ્માતિ કતચોરિકકમ્મા, સન્ધિચ્છેદનાદીહિ પરભણ્ડં હરિતાતિ વુત્તં હોતિ. ચોરગામણિકોતિ ચોરજેટ્ઠકો. સો કિર પુબ્બે થેરિં જાનાતિ, તસ્મા ચોરાનં પુરતો ગચ્છન્તો દિસ્વા ‘‘ઇતો મા ગચ્છથ, સબ્બે ઇતો એથા’’તિ તે ગહેત્વા અઞ્ઞેન મગ્ગેન અગમાસિ. સમાધિમ્હા વુટ્ઠહિત્વાતિ થેરી કિર પરિચ્છિન્નવેલાયંયેવ સમાધિમ્હા વુટ્ઠહિ. સોપિ તસ્મિંયેવ ખણે એવં અવચ, તસ્મા સા અસ્સોસિ, સુત્વા ચ ‘‘નત્થિ દાનિ અઞ્ઞો એત્થ સમણો વા બ્રાહ્મણો વા અઞ્ઞત્ર મયા’’તિ તં મંસં અગ્ગહેસિ. તેન વુત્તં – ‘‘અથ ખો ઉપ્પલવણ્ણા ભિક્ખુની’’તિઆદિ.

508.Tena samayenāti cīvarapaṭiggahaṇasikkhāpadaṃ. Tattha piṇḍapātapaṭikkantāti piṇḍapātato paṭikkantā. Yena andhavanaṃ tenupasaṅkamīti apaññatte sikkhāpade yena andhavanaṃ tenupasaṅkami. Katakammāti katacorikakammā, sandhicchedanādīhi parabhaṇḍaṃ haritāti vuttaṃ hoti. Coragāmaṇikoti corajeṭṭhako. So kira pubbe theriṃ jānāti, tasmā corānaṃ purato gacchanto disvā ‘‘ito mā gacchatha, sabbe ito ethā’’ti te gahetvā aññena maggena agamāsi. Samādhimhā vuṭṭhahitvāti therī kira paricchinnavelāyaṃyeva samādhimhā vuṭṭhahi. Sopi tasmiṃyeva khaṇe evaṃ avaca, tasmā sā assosi, sutvā ca ‘‘natthi dāni añño ettha samaṇo vā brāhmaṇo vā aññatra mayā’’ti taṃ maṃsaṃ aggahesi. Tena vuttaṃ – ‘‘atha kho uppalavaṇṇā bhikkhunī’’tiādi.

ઓહિય્યકોતિ અવહીયકો અવસેસો, વિહારવારં પત્વા એકોવ વિહારે ઠિતોતિ અત્થો. સચે મે ત્વં અન્તરવાસકં દદેય્યાસીતિ કસ્મા આહ? સણ્હં ઘનમટ્ઠં અન્તરવાસકં દિસ્વા લોભેન, અપિચ અપ્પકો તસ્સા અન્તરવાસકે લોભો, થેરિયા પન સિખાપ્પત્તા કોટ્ઠાસસમ્પત્તિ તેનસ્સા સરીરપારિપૂરિં પસ્સિસ્સામીતિ વિસમલોભં ઉપ્પાદેત્વા એવમાહ. અન્તિમન્તિ પઞ્ચન્નં ચીવરાનં સબ્બપરિયન્તં હુત્વા અન્તિમં, અન્તિમન્તિ પચ્છિમં. અઞ્ઞં લેસેનાપિ વિકપ્પેત્વા વા પચ્ચુદ્ધરિત્વા વા ઠપિતં ચીવરં નત્થીતિ એવં યથાઅનુઞ્ઞાતાનં પઞ્ચન્નં ચીવરાનં ધારણવસેનેવ આહ, ન લોભેન, ન હિ ખીણાસવાનં લોભો અત્થિ. નિપ્પીળિયમાનાતિ ઉપમં દસ્સેત્વા ગાળ્હં પીળયમાના.

Ohiyyakoti avahīyako avaseso, vihāravāraṃ patvā ekova vihāre ṭhitoti attho. Sace me tvaṃ antaravāsakaṃ dadeyyāsīti kasmā āha? Saṇhaṃ ghanamaṭṭhaṃ antaravāsakaṃ disvā lobhena, apica appako tassā antaravāsake lobho, theriyā pana sikhāppattā koṭṭhāsasampatti tenassā sarīrapāripūriṃ passissāmīti visamalobhaṃ uppādetvā evamāha. Antimanti pañcannaṃ cīvarānaṃ sabbapariyantaṃ hutvā antimaṃ, antimanti pacchimaṃ. Aññaṃ lesenāpi vikappetvā vā paccuddharitvā vā ṭhapitaṃ cīvaraṃ natthīti evaṃ yathāanuññātānaṃ pañcannaṃ cīvarānaṃ dhāraṇavaseneva āha, na lobhena, na hi khīṇāsavānaṃ lobho atthi. Nippīḷiyamānāti upamaṃ dassetvā gāḷhaṃ pīḷayamānā.

અન્તરવાસકં દત્વા ઉપસ્સયં અગમાસીતિ સઙ્કચ્ચિકં નિવાસેત્વા યથા તસ્સ મનોરથો ન પૂરતિ, એવં હત્થતલેયેવ દસ્સેત્વા અગમાસિ.

Antaravāsakaṃdatvā upassayaṃ agamāsīti saṅkaccikaṃ nivāsetvā yathā tassa manoratho na pūrati, evaṃ hatthataleyeva dassetvā agamāsi.

૫૧૦. કસ્મા પારિવત્તકચીવરં અપ્પટિગણ્હન્તે ઉજ્ઝાયિંસુ? ‘‘સચે એત્તકોપિ અમ્હેસુ અય્યાનં વિસ્સાસો નત્થિ, કથં મયં યાપેસ્સામા’’તિ વિહત્થતાય સમભિતુન્નત્તા.

510. Kasmā pārivattakacīvaraṃ appaṭigaṇhante ujjhāyiṃsu? ‘‘Sace ettakopi amhesu ayyānaṃ vissāso natthi, kathaṃ mayaṃ yāpessāmā’’ti vihatthatāya samabhitunnattā.

અનુજાનામિ ભિક્ખવે ઇમેસં પઞ્ચન્નન્તિ ઇમેસં પઞ્ચન્નં સહધમ્મિકાનં સમસદ્ધાનં સમસીલાનં સમદિટ્ઠીનં પારિવત્તકં ગહેતું અનુજાનામીતિ અત્થો.

Anujānāmi bhikkhave imesaṃ pañcannanti imesaṃ pañcannaṃ sahadhammikānaṃ samasaddhānaṃ samasīlānaṃ samadiṭṭhīnaṃ pārivattakaṃ gahetuṃ anujānāmīti attho.

૫૧૨. પયોગે દુક્કટન્તિ ગહણત્થાય હત્થપ્પસારણાદીસુ દુક્કટં. પટિલાભેનાતિ પટિગ્ગહણેન. તત્થ ચ હત્થેન વા હત્થે દેતુ, પાદમૂલે વા ઠપેતુ, ઉપરિ વા ખિપતુ, સો ચે સાદિયતિ , ગહિતમેવ હોતિ. સચે પન સિક્ખમાનાસામણેરસામણેરીઉપાસકઉપાસિકાદીનં હત્થે પેસિતં પટિગ્ગણ્હાતિ, અનાપત્તિ. ધમ્મકથં કથેન્તસ્સ ચતસ્સોપિ પરિસા ચીવરાનિ ચ નાનાવિરાગવત્થાનિ ચ આનેત્વા પાદમૂલે ઠપેન્તિ, ઉપચારે વા ઠત્વા ઉપચારં વા મુઞ્ચિત્વા ખિપન્તિ, યં તત્થ ભિક્ખુનીનં સન્તકં, તં અઞ્ઞત્ર પારિવત્તકા ગણ્હન્તસ્સ આપત્તિયેવ. અથ પન રત્તિભાગે ખિત્તાનિ હોન્તિ, ‘‘ઇદં ભિક્ખુનિયા, ઇદં અઞ્ઞેસ’’ન્તિ ઞાતું ન સક્કા, પારિવત્તકકિચ્ચં નત્થીતિ મહાપચ્ચરિયં કુરુન્દિયઞ્ચ વુત્તં, તં અચિત્તકભાવેન ન સમેતિ. સચે ભિક્ખુની વસ્સાવાસિકં દેતિ, પારિવત્તકમેવ કાતબ્બં. સચે પન સઙ્કારકૂટાદીસુ ઠપેતિ, ‘‘પંસુકૂલં ગણ્હિસ્સન્તી’’તિ પંસુકૂલં અધિટ્ઠહિત્વા ગહેતું વટ્ટતિ.

512.Payoge dukkaṭanti gahaṇatthāya hatthappasāraṇādīsu dukkaṭaṃ. Paṭilābhenāti paṭiggahaṇena. Tattha ca hatthena vā hatthe detu, pādamūle vā ṭhapetu, upari vā khipatu, so ce sādiyati , gahitameva hoti. Sace pana sikkhamānāsāmaṇerasāmaṇerīupāsakaupāsikādīnaṃ hatthe pesitaṃ paṭiggaṇhāti, anāpatti. Dhammakathaṃ kathentassa catassopi parisā cīvarāni ca nānāvirāgavatthāni ca ānetvā pādamūle ṭhapenti, upacāre vā ṭhatvā upacāraṃ vā muñcitvā khipanti, yaṃ tattha bhikkhunīnaṃ santakaṃ, taṃ aññatra pārivattakā gaṇhantassa āpattiyeva. Atha pana rattibhāge khittāni honti, ‘‘idaṃ bhikkhuniyā, idaṃ aññesa’’nti ñātuṃ na sakkā, pārivattakakiccaṃ natthīti mahāpaccariyaṃ kurundiyañca vuttaṃ, taṃ acittakabhāvena na sameti. Sace bhikkhunī vassāvāsikaṃ deti, pārivattakameva kātabbaṃ. Sace pana saṅkārakūṭādīsu ṭhapeti, ‘‘paṃsukūlaṃ gaṇhissantī’’ti paṃsukūlaṃ adhiṭṭhahitvā gahetuṃ vaṭṭati.

૫૧૩. અઞ્ઞાતિકાય અઞ્ઞાતિકસઞ્ઞીતિ તિકપાચિત્તિયં. એકતો ઉપસમ્પન્નાયાતિ ભિક્ખુનીનં સન્તિકે ઉપસમ્પન્નાય હત્થતો ગણ્હન્તસ્સ દુક્કટં, ભિક્ખૂનં સન્તિકે ઉપસમ્પન્નાય પન પાચિત્તિયમેવ.

513.Aññātikāya aññātikasaññīti tikapācittiyaṃ. Ekato upasampannāyāti bhikkhunīnaṃ santike upasampannāya hatthato gaṇhantassa dukkaṭaṃ, bhikkhūnaṃ santike upasampannāya pana pācittiyameva.

૫૧૪. પરિત્તેન વા વિપુલન્તિ અપ્પગ્ઘચીવરેન વા ઉપાહનત્થવિકપત્તત્થવિકઅંસબદ્ધકકાયબન્ધનાદિના વા મહગ્ઘં ચેતાપેત્વા સચેપિ ચીવરં પટિગ્ગણ્હાતિ, અનાપત્તિ. મહાપચ્ચરિયં પન ‘‘અન્તમસો હરીતકીખણ્ડેનાપી’’તિ વુત્તં. વિપુલેન વા પરિત્તન્તિ ઇદં વુત્તવિપલ્લાસેન વેદિતબ્બં. અઞ્ઞં પરિક્ખારન્તિ પત્તત્થવિકાદિં યં કિઞ્ચિ વિકપ્પનુપગપચ્છિમચીવરપ્પમાણં પન પટપરિસ્સાવનમ્પિ ન વટ્ટતિ. યં નેવ અધિટ્ઠાનુપગં ન વિકપ્પનુપગં તં સબ્બં વટ્ટતિ. સચેપિ મઞ્ચપ્પમાણા ભિસિચ્છવિ હોતિ, વટ્ટતિયેવ; કો પન વાદો પત્તત્થવિકાદીસુ. સેસં ઉત્તાનત્થમેવ.

514.Parittena vā vipulanti appagghacīvarena vā upāhanatthavikapattatthavikaaṃsabaddhakakāyabandhanādinā vā mahagghaṃ cetāpetvā sacepi cīvaraṃ paṭiggaṇhāti, anāpatti. Mahāpaccariyaṃ pana ‘‘antamaso harītakīkhaṇḍenāpī’’ti vuttaṃ. Vipulena vā parittanti idaṃ vuttavipallāsena veditabbaṃ. Aññaṃ parikkhāranti pattatthavikādiṃ yaṃ kiñci vikappanupagapacchimacīvarappamāṇaṃ pana paṭaparissāvanampi na vaṭṭati. Yaṃ neva adhiṭṭhānupagaṃ na vikappanupagaṃ taṃ sabbaṃ vaṭṭati. Sacepi mañcappamāṇā bhisicchavi hoti, vaṭṭatiyeva; ko pana vādo pattatthavikādīsu. Sesaṃ uttānatthameva.

સમુટ્ઠાનાદીસુ ઇદં છસમુટ્ઠાનં, કિરિયાકિરિયં, નોસઞ્ઞાવિમોક્ખં, અચિત્તકં , પણ્ણત્તિવજ્જં, કાયકમ્મંવચીકમ્મં, તિચિત્તં, તિવેદનન્તિ.

Samuṭṭhānādīsu idaṃ chasamuṭṭhānaṃ, kiriyākiriyaṃ, nosaññāvimokkhaṃ, acittakaṃ , paṇṇattivajjaṃ, kāyakammaṃvacīkammaṃ, ticittaṃ, tivedananti.

ચીવરપટિગ્ગહણસિક્ખાપદવણ્ણના નિટ્ઠિતા.

Cīvarapaṭiggahaṇasikkhāpadavaṇṇanā niṭṭhitā.







Related texts:



તિપિટક (મૂલ) • Tipiṭaka (Mūla) / વિનયપિટક • Vinayapiṭaka / મહાવિભઙ્ગ • Mahāvibhaṅga / ૫. ચીવરપટિગ્ગહણસિક્ખાપદં • 5. Cīvarapaṭiggahaṇasikkhāpadaṃ

ટીકા • Tīkā / વિનયપિટક (ટીકા) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / સારત્થદીપની-ટીકા • Sāratthadīpanī-ṭīkā / ૫. ચીવરપટિગ્ગહણસિક્ખાપદવણ્ણના • 5. Cīvarapaṭiggahaṇasikkhāpadavaṇṇanā

ટીકા • Tīkā / વિનયપિટક (ટીકા) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / વજિરબુદ્ધિ-ટીકા • Vajirabuddhi-ṭīkā / ૫. ચીવરપટિગ્ગહણસિક્ખાપદવણ્ણના • 5. Cīvarapaṭiggahaṇasikkhāpadavaṇṇanā

ટીકા • Tīkā / વિનયપિટક (ટીકા) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / વિમતિવિનોદની-ટીકા • Vimativinodanī-ṭīkā / ૫. ચીવરપટિગ્ગહણસિક્ખાપદવણ્ણના • 5. Cīvarapaṭiggahaṇasikkhāpadavaṇṇanā


© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact