| Library / Tipiṭaka / ತಿಪಿಟಕ • Tipiṭaka / ಮಿಲಿನ್ದಪಞ್ಹಪಾಳಿ • Milindapañhapāḷi |
೧೧. ಚೇತನಾಲಕ್ಖಣಪಞ್ಹೋ
11. Cetanālakkhaṇapañho
೧೧. ‘‘ಭನ್ತೇ ನಾಗಸೇನ, ಕಿಂಲಕ್ಖಣಾ ಚೇತನಾ’’ತಿ? ‘‘ಚೇತಯಿತಲಕ್ಖಣಾ, ಮಹಾರಾಜ, ಚೇತನಾ ಅಭಿಸಙ್ಖರಣಲಕ್ಖಣಾ ಚಾ’’ತಿ।
11. ‘‘Bhante nāgasena, kiṃlakkhaṇā cetanā’’ti? ‘‘Cetayitalakkhaṇā, mahārāja, cetanā abhisaṅkharaṇalakkhaṇā cā’’ti.
‘‘ಓಪಮ್ಮಂ ಕರೋಹೀ’’ತಿ। ‘‘ಯಥಾ, ಮಹಾರಾಜ, ಕೋಚಿದೇವ ಪುರಿಸೋ ವಿಸಂ ಅಭಿಸಙ್ಖರಿತ್ವಾ ಅತ್ತನಾ ಚ ಪಿವೇಯ್ಯ, ಪರೇ ಚ ಪಾಯೇಯ್ಯ, ಸೋ ಅತ್ತನಾಪಿ ದುಕ್ಖಿತೋ ಭವೇಯ್ಯ, ಪರೇಪಿ ದುಕ್ಖಿತಾ ಭವೇಯ್ಯುಂ। ಏವಮೇವ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ, ಇಧೇಕಚ್ಚೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಅಕುಸಲಂ ಕಮ್ಮಂ ಚೇತನಾಯ ಚೇತಯಿತ್ವಾ ಕಾಯಸ್ಸ ಭೇದಾ ಪರಂ ಮರಣಾ ಅಪಾಯಂ ದುಗ್ಗತಿಂ ವಿನಿಪಾತಂ ನಿರಯಂ ಉಪಪಜ್ಜೇಯ್ಯ। ಯೇಪಿ ತಸ್ಸ ಅನುಸಿಕ್ಖನ್ತಿ , ತೇಪಿ ಕಾಯಸ್ಸ ಭೇದಾ ಪರಂ ಮರಣಾ ಅಪಾಯಂ ದುಗ್ಗತಿಂ ವಿನಿಪಾತಂ ನಿರಯಂ ಉಪಪಜ್ಜನ್ತಿ।
‘‘Opammaṃ karohī’’ti. ‘‘Yathā, mahārāja, kocideva puriso visaṃ abhisaṅkharitvā attanā ca piveyya, pare ca pāyeyya, so attanāpi dukkhito bhaveyya, parepi dukkhitā bhaveyyuṃ. Evameva kho, mahārāja, idhekacco puggalo akusalaṃ kammaṃ cetanāya cetayitvā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjeyya. Yepi tassa anusikkhanti , tepi kāyassa bhedā paraṃ maraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjanti.
‘‘ಯಥಾ ವಾ ಪನ, ಮಹಾರಾಜ, ಕೋಚಿದೇವ ಪುರಿಸೋ ಸಪ್ಪಿನವನೀತತೇಲಮಧುಫಾಣಿತಂ ಏಕಜ್ಝಂ ಅಭಿಸಙ್ಖರಿತ್ವಾ ಅತ್ತನಾ ಚ ಪಿವೇಯ್ಯ, ಪರೇ ಚ ಪಾಯೇಯ್ಯ, ಸೋ ಅತ್ತನಾ ಸುಖಿತೋ ಭವೇಯ್ಯ, ಪರೇಪಿ ಸುಖಿತಾ ಭವೇಯ್ಯುಂ। ಏವಮೇವ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ, ಇಧೇಕಚ್ಚೋ ಪುಗ್ಗಲೋ ಕುಸಲಂ ಕಮ್ಮಂ ಚೇತನಾಯ ಚೇತಯಿತ್ವಾ ಕಾಯಸ್ಸ ಭೇದಾ ಪರಂ ಮರಣಾ ಸುಗತಿಂ ಸಗ್ಗಂ ಲೋಕಂ ಉಪಪಜ್ಜತಿ। ಯೇಪಿ ತಸ್ಸ ಅನುಸಿಕ್ಖನ್ತಿ, ತೇಪಿ ಕಾಯಸ್ಸ ಭೇದಾ ಪರಂ ಮರಣಾ ಸುಗತಿಂ ಸಗ್ಗಂ ಲೋಕಂ ಉಪಪಜ್ಜನ್ತಿ। ಏವಂ ಖೋ, ಮಹಾರಾಜ, ಚೇತಯಿತಲಕ್ಖಣಾ ಚೇತನಾ ಅಭಿಸಙ್ಖರಣಲಕ್ಖಣಾ ಚಾ’’ತಿ।
‘‘Yathā vā pana, mahārāja, kocideva puriso sappinavanītatelamadhuphāṇitaṃ ekajjhaṃ abhisaṅkharitvā attanā ca piveyya, pare ca pāyeyya, so attanā sukhito bhaveyya, parepi sukhitā bhaveyyuṃ. Evameva kho, mahārāja, idhekacco puggalo kusalaṃ kammaṃ cetanāya cetayitvā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjati. Yepi tassa anusikkhanti, tepi kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjanti. Evaṃ kho, mahārāja, cetayitalakkhaṇā cetanā abhisaṅkharaṇalakkhaṇā cā’’ti.
‘‘ಕಲ್ಲೋಸಿ, ಭನ್ತೇ ನಾಗಸೇನಾ’’ತಿ।
‘‘Kallosi, bhante nāgasenā’’ti.
ಚೇತನಾಲಕ್ಖಣಪಞ್ಹೋ ಏಕಾದಸಮೋ।
Cetanālakkhaṇapañho ekādasamo.
