| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / សំយុត្តនិកាយ (ដីកា) • Saṃyuttanikāya (ṭīkā) |
៥. ចន្ទនសុត្តវណ្ណនា
5. Candanasuttavaṇṇanā
៩៦. ហេដ្ឋាតិ កាមភវេ។ តត្ថ ហិ បរិព្ភមន្តស្ស បតិដ្ឋា ទុល្លភា យេភុយ្យេន តត្ថ សត្តា និមុគ្គា ឯវ ហោន្តិ, តស្មា ហេដ្ឋា អប្បតិដ្ឋោ សំសារោ។ ឧបរីតិ មហគ្គតភវេ។ តត្ថ ហិ និព្ពត្តស្ស និព្ពានំ អារុហិតុំ អាលម្ពនា ទុល្លភា, ឈានាភិរតិយា តត្ថេវ និកន្តិ តេសំ ពលវតី ហោតិ, តស្មា ឧបរិ អនាលម្ពនោ សំសារោ។ បេសិតត្តោតិ និព្ពានំ បតិ បេសិតចិត្តោ។ តយោ កម្មាភិសង្ខារាតិ បុញ្ញាភិសង្ខារាទយោ តយោ អភិសង្ខារា។ តេន ‘‘នន្ទីបុព្ពកោ កម្មភវោ’’តិ វត្វា ‘‘នន្ទិំ ជនេត្វា’’តិ វុត្តោ។ កាមសញ្ញាសីសេន កាមច្ឆន្ទស្ស គហណំ, កាមច្ឆន្ទបមុខានិ ច ឱរម្ភាគិយសំយោជនានិ គហិតានីតិ អាហ ‘‘កាមសញ្ញាគហណេន បញ្ចោរម្ភាគិយសំយោជនានី’’តិ។ រូបភវោ រូបំ ភវបទលោបេន។ រូបភវគ្គហណេន ចេត្ថ សេសភវស្សបិ គហណំ។ តស្ស សំយោជនគ្គហណេន បញ្ច ឧទ្ធម្ភាគិយសំយោជនានិ គហិតានិ។ មហោឃេតិ សំសារមហោឃេ។ តេសន្តិ កាមភវាទីនំ គហណេន ភវភាវេន តទេកលក្ខណតាយ។ អរូបភវោ គហិតោ លក្ខណហារនយេន។ សេសំ សុវិញ្ញេយ្យមេវ។
96.Heṭṭhāti kāmabhave. Tattha hi paribbhamantassa patiṭṭhā dullabhā yebhuyyena tattha sattā nimuggā eva honti, tasmā heṭṭhā appatiṭṭho saṃsāro. Uparīti mahaggatabhave. Tattha hi nibbattassa nibbānaṃ āruhituṃ ālambanā dullabhā, jhānābhiratiyā tattheva nikanti tesaṃ balavatī hoti, tasmā upari anālambano saṃsāro. Pesitattoti nibbānaṃ pati pesitacitto. Tayo kammābhisaṅkhārāti puññābhisaṅkhārādayo tayo abhisaṅkhārā. Tena ‘‘nandīpubbako kammabhavo’’ti vatvā ‘‘nandiṃ janetvā’’ti vutto. Kāmasaññāsīsena kāmacchandassa gahaṇaṃ, kāmacchandapamukhāni ca orambhāgiyasaṃyojanāni gahitānīti āha ‘‘kāmasaññāgahaṇena pañcorambhāgiyasaṃyojanānī’’ti. Rūpabhavo rūpaṃ bhavapadalopena. Rūpabhavaggahaṇena cettha sesabhavassapi gahaṇaṃ. Tassa saṃyojanaggahaṇena pañca uddhambhāgiyasaṃyojanāni gahitāni. Mahogheti saṃsāramahoghe. Tesanti kāmabhavādīnaṃ gahaṇena bhavabhāvena tadekalakkhaṇatāya. Arūpabhavo gahito lakkhaṇahāranayena. Sesaṃ suviññeyyameva.
ចន្ទនសុត្តវណ្ណនា និដ្ឋិតា។
Candanasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
តិបិដក (មូល) • Tipiṭaka (Mūla) / សុត្តបិដក • Suttapiṭaka / សំយុត្តនិកាយ • Saṃyuttanikāya / ៥. ចន្ទនសុត្តំ • 5. Candanasuttaṃ
អដ្ឋកថា • Aṭṭhakathā / សុត្តបិដក (អដ្ឋកថា) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / សំយុត្តនិកាយ (អដ្ឋកថា) • Saṃyuttanikāya (aṭṭhakathā) / ៥-៦. ចន្ទនសុត្តាទិវណ្ណនា • 5-6. Candanasuttādivaṇṇanā
