| Library / Tipiṭaka / ਤਿਪਿਟਕ • Tipiṭaka / ਮਜ੍ਝਿਮਨਿਕਾਯ (ਅਟ੍ਠਕਥਾ) • Majjhimanikāya (aṭṭhakathā) |
੫. ਬੋਧਿਰਾਜਕੁਮਾਰਸੁਤ੍ਤવਣ੍ਣਨਾ
5. Bodhirājakumārasuttavaṇṇanā
੩੨੪. ਏવਂ ਮੇ ਸੁਤਨ੍ਤਿ ਬੋਧਿਰਾਜਕੁਮਾਰਸੁਤ੍ਤਂ। ਤਤ੍ਥ ਕੋਕਨਦੋਤਿ ਕੋਕਨਦਂ વੁਚ੍ਚਤਿ ਪਦੁਮਂ। ਸੋ ਚ ਮਙ੍ਗਲਪਾਸਾਦੋ ਓਲੋਕਨਕਪਦੁਮਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍વਾ ਕਤੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਕੋਕਨਦੋਤਿ ਸਙ੍ਖਂ ਲਭਿ।
324.Evaṃme sutanti bodhirājakumārasuttaṃ. Tattha kokanadoti kokanadaṃ vuccati padumaṃ. So ca maṅgalapāsādo olokanakapadumaṃ dassetvā kato, tasmā kokanadoti saṅkhaṃ labhi.
੩੨੫. ਯਾવ ਪਚ੍ਛਿਮਸੋਪਾਨਕਲ਼ੇવਰਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਚ੍ਛਿਮਸੋਪਾਨਕਲ਼ੇવਰਨ੍ਤਿ ਪਠਮਂ ਸੋਪਾਨਫਲਕਂ વੁਤ੍ਤਂ। ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋਤਿ ਓਲੋਕਨਤ੍ਥਂਯੇવ ਦ੍વਾਰਕੋਟ੍ਠਕੇ ਠਿਤੋ ਅਦ੍ਦਸ। ਭਗવਾ ਤੁਣ੍ਹੀ ਅਹੋਸੀਤਿ ‘‘ਕਿਸ੍ਸ ਨੁ ਖੋ ਅਤ੍ਥਾਯ ਰਾਜਕੁਮਾਰੇਨ ਅਯਂ ਮਹਾਸਕ੍ਕਾਰੋ ਕਤੋ’’ਤਿ ਆવਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਪੁਤ੍ਤਪਤ੍ਥਨਾਯ ਕਤਭਾવਂ ਅਞ੍ਞਾਸਿ। ਸੋ ਹਿ ਰਾਜਕੁਮਾਰੋ ਅਪੁਤ੍ਤਕੋ, ਸੁਤਞ੍ਚਾਨੇਨ ਅਹੋਸਿ – ‘‘ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਕਿਰ ਅਧਿਕਾਰਂ ਕਤ੍વਾ ਮਨਸਾ ਇਚ੍ਛਿਤਂ ਲਭਨ੍ਤੀ’’ਤਿ। ਸੋ – ‘‘ਸਚਾਹਂ ਪੁਤ੍ਤਂ ਲਭਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਮਮ ਚੇਲਪ੍ਪਟਿਕਂ ਅਕ੍ਕਮਿਸ੍ਸਤਿ। ਨੋ ਚੇ ਲਭਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਨ ਅਕ੍ਕਮਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਪਤ੍ਥਨਂ ਕਤ੍વਾ ਸਨ੍ਥਰਾਪੇਸਿ। ਅਥ ਭਗવਾ ‘‘ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਸ੍ਸਤਿ ਨੁ ਖੋ ਏਤਸ੍ਸ ਪੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਆવਜ੍ਜੇਤ੍વਾ ‘‘ਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਅਦ੍ਦਸ।
325.Yāva pacchimasopānakaḷevarāti ettha pacchimasopānakaḷevaranti paṭhamaṃ sopānaphalakaṃ vuttaṃ. Addasākhoti olokanatthaṃyeva dvārakoṭṭhake ṭhito addasa. Bhagavā tuṇhī ahosīti ‘‘kissa nu kho atthāya rājakumārena ayaṃ mahāsakkāro kato’’ti āvajjanto puttapatthanāya katabhāvaṃ aññāsi. So hi rājakumāro aputtako, sutañcānena ahosi – ‘‘buddhānaṃ kira adhikāraṃ katvā manasā icchitaṃ labhantī’’ti. So – ‘‘sacāhaṃ puttaṃ labhissāmi, sammāsambuddho mama celappaṭikaṃ akkamissati. No ce labhissāmi, na akkamissatī’’ti patthanaṃ katvā santharāpesi. Atha bhagavā ‘‘nibbattissati nu kho etassa putto’’ti āvajjetvā ‘‘na nibbattissatī’’ti addasa.
ਪੁਬ੍ਬੇ ਕਿਰ ਸੋ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਦੀਪੇ વਸਮਾਨੋ ਸਮਚ੍ਛਨ੍ਦੇਨ ਸਕੁਣਪੋਤਕੇ ਖਾਦਿ। ਸਚਸ੍ਸ ਮਾਤੁਗਾਮੋ ਅਞ੍ਞੋવ ਭવੇਯ੍ਯ, ਪੁਤ੍ਤਂ ਲਭੇਯ੍ਯ। ਉਭੋਹਿ ਪਨ ਸਮਾਨਚ੍ਛਨ੍ਦੇਹਿ ਹੁਤ੍વਾ ਪਾਪਕਮ੍ਮਂ ਕਤਂ, ਤੇਨਸ੍ਸ ਪੁਤ੍ਤੋ ਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਅਞ੍ਞਾਸਿ। ਦੁਸ੍ਸੇ ਪਨ ਅਕ੍ਕਨ੍ਤੇ – ‘‘ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਅਧਿਕਾਰਂ ਕਤ੍વਾ ਪਤ੍ਥਿਤਪਤ੍ਥਿਤਂ ਲਭਨ੍ਤੀਤਿ ਲੋਕੇ ਅਨੁਸ੍ਸવੋ, ਮਯਾ ਚ ਮਹਾਅਭਿਨੀਹਾਰੋ ਕਤੋ, ਨ ਚ ਪੁਤ੍ਤਂ ਲਭਾਮਿ, ਤੁਚ੍ਛਂ ਇਦਂ વਚਨ’’ਨ੍ਤਿ ਮਿਚ੍ਛਾਗਹਣਂ ਗਣ੍ਹੇਯ੍ਯ। ਤਿਤ੍ਥਿਯਾਪਿ – ‘‘ਨਤ੍ਥਿ ਸਮਣਾਨਂ ਅਕਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਨਾਮ, ਚੇਲਪ੍ਪਟਿਕਂ ਮਦ੍ਦਨ੍ਤਾ ਆਹਿਣ੍ਡਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਉਜ੍ਝਾਯੇਯ੍ਯੁਂ । ਏਤਰਹਿ ਚ ਅਕ੍ਕਮਨ੍ਤੇਸੁ ਬਹੂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਰਚਿਤ੍ਤવਿਦੁਨੋ, ਤੇ ਭਬ੍ਬਂ ਜਾਨਿਤ੍વਾ ਅਕ੍ਕਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਅਭਬ੍ਬਂ ਜਾਨਿਤ੍વਾ ਨ ਅਕ੍ਕਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ। ਅਨਾਗਤੇ ਪਨ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯੋ ਮਨ੍ਦੋ ਭવਿਸ੍ਸਤਿ, ਅਨਾਗਤਂ ਨ ਜਾਨਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ। ਤੇਸੁ ਅਕ੍ਕਮਨ੍ਤੇਸੁ ਸਚੇ ਪਤ੍ਥਿਤਂ ਇਜ੍ਝਿਸ੍ਸਤਿ, ਇਚ੍ਚੇਤਂ ਕੁਸਲਂ । ਨੋ ਚੇ ਇਜ੍ਝਿਸ੍ਸਤਿ, – ‘‘ਪੁਬ੍ਬੇ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਅਭਿਨੀਹਾਰਂ ਕਤ੍વਾ ਇਚ੍ਛਿਤਿਚ੍ਛਿਤਂ ਲਭਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਇਦਾਨਿ ਨ ਲਭਨ੍ਤਿ । ਤੇਯੇવ ਮਞ੍ਞੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਪੂਰਕਾ ਅਹੇਸੁਂ, ਇਮੇ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਂ ਪੂਰੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਮਨੁਸ੍ਸਾ વਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰਿਨੋ ਭવਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਇਮੇਹਿ ਕਾਰਣੇਹਿ ਭਗવਾ ਅਕ੍ਕਮਿਤੁਂ ਅਨਿਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਤੁਣ੍ਹੀ ਅਹੋਸਿ। ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਪੇਸਿ ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖવੇ, ਚੇਲਪ੍ਪਟਿਕਾ ਅਕ੍ਕਮਿਤਬ੍ਬਾ’’ਤਿ (ਚੂਲ਼વ॰ ੨੬੮)। ਮਙ੍ਗਲਤ੍ਥਾਯ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਂ ਅਨਕ੍ਕਮਨ੍ਤੇਸੁ ਪਨ ਅਕ੍ਕਮਨਤ੍ਥਾਯ ਅਨੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਂ ਠਪੇਸਿ – ‘‘ਗਿਹੀ, ਭਿਕ੍ਖવੇ, ਮਙ੍ਗਲਿਕਾ, ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖવੇ, ਗਿਹੀਨਂ ਮਙ੍ਗਲਤ੍ਥਾਯਾ’’ਤਿ (ਚੂਲ਼વ॰ ੨੬੮)।
Pubbe kira so ekasmiṃ dīpe vasamāno samacchandena sakuṇapotake khādi. Sacassa mātugāmo aññova bhaveyya, puttaṃ labheyya. Ubhohi pana samānacchandehi hutvā pāpakammaṃ kataṃ, tenassa putto na nibbattissatīti aññāsi. Dusse pana akkante – ‘‘buddhānaṃ adhikāraṃ katvā patthitapatthitaṃ labhantīti loke anussavo, mayā ca mahāabhinīhāro kato, na ca puttaṃ labhāmi, tucchaṃ idaṃ vacana’’nti micchāgahaṇaṃ gaṇheyya. Titthiyāpi – ‘‘natthi samaṇānaṃ akattabbaṃ nāma, celappaṭikaṃ maddantā āhiṇḍantī’’ti ujjhāyeyyuṃ . Etarahi ca akkamantesu bahū bhikkhū paracittaviduno, te bhabbaṃ jānitvā akkamissanti, abhabbaṃ jānitvā na akkamissanti. Anāgate pana upanissayo mando bhavissati, anāgataṃ na jānissanti. Tesu akkamantesu sace patthitaṃ ijjhissati, iccetaṃ kusalaṃ . No ce ijjhissati, – ‘‘pubbe bhikkhusaṅghassa abhinīhāraṃ katvā icchiticchitaṃ labhanti, taṃ idāni na labhanti . Teyeva maññe bhikkhū paṭipattipūrakā ahesuṃ, ime paṭipattiṃ pūretuṃ na sakkontī’’ti manussā vippaṭisārino bhavissantīti imehi kāraṇehi bhagavā akkamituṃ anicchanto tuṇhī ahosi. Sikkhāpadaṃ paññapesi ‘‘na, bhikkhave, celappaṭikā akkamitabbā’’ti (cūḷava. 268). Maṅgalatthāya paññattaṃ anakkamantesu pana akkamanatthāya anupaññattiṃ ṭhapesi – ‘‘gihī, bhikkhave, maṅgalikā, anujānāmi, bhikkhave, gihīnaṃ maṅgalatthāyā’’ti (cūḷava. 268).
੩੨੬. ਪਚ੍ਛਿਮਂ ਜਨਤਂ ਤਥਾਗਤੋ ਅਨੁਕਮ੍ਪਤੀਤਿ ਇਦਂ ਥੇਰੋ વੁਤ੍ਤੇਸੁ ਕਾਰਣੇਸੁ ਤਤਿਯਂ ਕਾਰਣਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ। ਨ ਖੋ ਸੁਖੇਨ ਸੁਖਨ੍ਤਿ ਕਸ੍ਮਾ ਆਹ? ਕਾਮਸੁਖਲ੍ਲਿਕਾਨੁਯੋਗਸਞ੍ਞੀ ਹੁਤ੍વਾ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਨ ਅਕ੍ਕਮਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਹਮ੍ਪਿ ਸਤ੍ਥਾਰਾ ਸਮਾਨਚ੍ਛਨ੍ਦੋ ਭવਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਮਞ੍ਞਮਾਨੋ ਏવਮਾਹ।
326.Pacchimaṃ janataṃ tathāgato anukampatīti idaṃ thero vuttesu kāraṇesu tatiyaṃ kāraṇaṃ sandhāyāha. Na kho sukhena sukhanti kasmā āha? Kāmasukhallikānuyogasaññī hutvā sammāsambuddho na akkami, tasmā ahampi satthārā samānacchando bhavissāmīti maññamāno evamāha.
੩੨੭. ਸੋ ਖੋ ਅਹਨ੍ਤਿਆਦਿ ‘‘ਯਾવ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਪਚ੍ਛਿਮੇ ਯਾਮੇ’’ਤਿ ਤਾવ ਮਹਾਸਚ੍ਚਕੇ (ਮ॰ ਨਿ॰ ੧.੩੬੪ ਆਦਯੋ) વੁਤ੍ਤਨਯੇਨ વੇਦਿਤਬ੍ਬਂ। ਤਤੋ ਪਰਂ ਯਾવ ਪਞ੍ਚવਗ੍ਗਿਯਾਨਂ ਆਸવਕ੍ਖਯਾ ਪਾਸਰਾਸਿਸੁਤ੍ਤੇ (ਮ॰ ਨਿ॰ ੧.੨੭੨ ਆਦਯੋ) વੁਤ੍ਤਨਯੇਨ વੇਦਿਤਬ੍ਬਂ।
327.So kho ahantiādi ‘‘yāva rattiyā pacchime yāme’’ti tāva mahāsaccake (ma. ni. 1.364 ādayo) vuttanayena veditabbaṃ. Tato paraṃ yāva pañcavaggiyānaṃ āsavakkhayā pāsarāsisutte (ma. ni. 1.272 ādayo) vuttanayena veditabbaṃ.
੩੪੩. ਅਙ੍ਕੁਸਗਯ੍ਹੇ ਸਿਪ੍ਪੇਤਿ ਅਙ੍ਕੁਸਗਹਣਸਿਪ੍ਪੇ। ਕੁਸਲੋ ਅਹਨ੍ਤਿ ਛੇਕੋ ਅਹਂ। ਕਸ੍ਸ ਪਨਾਯਂ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਸਿਪ੍ਪਂ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹੀਤਿ? ਪਿਤੁ ਸਨ੍ਤਿਕੇ, ਪਿਤਾਪਿਸ੍ਸ ਪਿਤੁ ਸਨ੍ਤਿਕੇવ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਿ। ਕੋਸਮ੍ਬਿਯਂ ਕਿਰ ਪਰਨ੍ਤਪਰਾਜਾ ਨਾਮ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਸਿ। ਰਾਜਮਹੇਸੀ ਗਰੁਭਾਰਾ ਆਕਾਸਤਲੇ ਰਞ੍ਞਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਬਾਲਾਤਪਂ ਤਪ੍ਪਮਾਨਾ ਰਤ੍ਤਕਮ੍ਬਲਂ ਪਾਰੁਪਿਤ੍વਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਹੋਤਿ, ਏਕੋ ਹਤ੍ਥਿਲਿਙ੍ਗਸਕੁਣੋ ‘‘ਮਂਸਪੇਸੀ’’ਤਿ ਮਞ੍ਞਮਾਨੋ ਗਹੇਤ੍વਾ ਆਕਾਸਂ ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਿ। ਸਾ ‘‘ਛਡ੍ਡੇਯ੍ਯ ਮ’’ਨ੍ਤਿ ਭਯੇਨ ਨਿਸ੍ਸਦ੍ਦਾ ਅਹੋਸਿ, ਸੋ ਤਂ ਪਬ੍ਬਤਪਾਦੇ ਰੁਕ੍ਖવਿਟਪੇ ਠਪੇਸਿ। ਸਾ ਪਾਣਿਸ੍ਸਰਂ ਕਰੋਨ੍ਤੀ ਮਹਾਸਦ੍ਦਮਕਾਸਿ। ਸਕੁਣੋ ਪਲਾਯਿ, ਤਸ੍ਸਾ ਤਤ੍ਥੇવ ਗਬ੍ਭવੁਟ੍ਠਾਨਂ ਅਹੋਸਿ। ਤਿਯਾਮਰਤ੍ਤਿਂ ਦੇવੇ વਸ੍ਸਨ੍ਤੇ ਕਮ੍ਬਲਂ ਪਾਰੁਪਿਤ੍વਾ ਨਿਸੀਦਿ। ਤਤੋ ਚ ਅવਿਦੂਰੇ ਤਾਪਸੋ વਸਤਿ। ਸੋ ਤਸ੍ਸਾ ਸਦ੍ਦੇਨ ਅਰੁਣੇ ਉਗ੍ਗਤੇ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਂ ਆਗਤੋ ਜਾਤਿਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍વਾ ਨਿਸ੍ਸੇਣਿਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍વਾ ਓਤਾਰੇਤ੍વਾ ਅਤ੍ਤਨੋ વਸਨਟ੍ਠਾਨਂ ਨੇਤ੍વਾ ਯਾਗੁਂ ਪਾਯੇਸਿ। ਦਾਰਕਸ੍ਸ ਮੇਘਉਤੁਞ੍ਚ ਪਬ੍ਬਤਉਤੁਞ੍ਚ ਗਹੇਤ੍વਾ ਜਾਤਤ੍ਤਾ ਉਦੇਨੋਤਿ ਨਾਮਂ ਅਕਾਸਿ। ਤਾਪਸੋ ਫਲਾਫਲਾਨਿ ਆਹਰਿਤ੍વਾ ਦ੍વੇਪਿ ਜਨੇ ਪੋਸੇਸਿ।
343.Aṅkusagayhe sippeti aṅkusagahaṇasippe. Kusalo ahanti cheko ahaṃ. Kassa panāyaṃ santike sippaṃ uggaṇhīti? Pitu santike, pitāpissa pitu santikeva uggaṇhi. Kosambiyaṃ kira parantaparājā nāma rajjaṃ kāresi. Rājamahesī garubhārā ākāsatale raññā saddhiṃ bālātapaṃ tappamānā rattakambalaṃ pārupitvā nisinnā hoti, eko hatthiliṅgasakuṇo ‘‘maṃsapesī’’ti maññamāno gahetvā ākāsaṃ pakkhandi. Sā ‘‘chaḍḍeyya ma’’nti bhayena nissaddā ahosi, so taṃ pabbatapāde rukkhaviṭape ṭhapesi. Sā pāṇissaraṃ karontī mahāsaddamakāsi. Sakuṇo palāyi, tassā tattheva gabbhavuṭṭhānaṃ ahosi. Tiyāmarattiṃ deve vassante kambalaṃ pārupitvā nisīdi. Tato ca avidūre tāpaso vasati. So tassā saddena aruṇe uggate rukkhamūlaṃ āgato jātiṃ pucchitvā nisseṇiṃ bandhitvā otāretvā attano vasanaṭṭhānaṃ netvā yāguṃ pāyesi. Dārakassa meghautuñca pabbatautuñca gahetvā jātattā udenoti nāmaṃ akāsi. Tāpaso phalāphalāni āharitvā dvepi jane posesi.
ਸਾ ਏਕਦਿવਸਂ ਤਾਪਸਸ੍ਸ ਆਗਮਨવੇਲਾਯ ਪਚ੍ਚੁਗ੍ਗਮਨਂ ਕਤ੍વਾ ਇਤ੍ਥਿਕੁਤ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍વਾ ਤਾਪਸਂ ਸੀਲਭੇਦਂ ਆਪਾਦੇਸਿ। ਤੇਸਂ ਏਕਤੋ વਸਨ੍ਤਾਨਂ ਕਾਲੇ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇ ਪਰਨ੍ਤਪਰਾਜਾ ਕਾਲਂ ਅਕਾਸਿ। ਤਾਪਸੋ ਰਤ੍ਤਿਭਾਗੇ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਂ ਓਲੋਕੇਤ੍વਾ ਰਞ੍ਞੋ ਮਤਭਾવਂ ਞਤ੍વਾ – ‘‘ਤੁਯ੍ਹਂ ਰਾਜਾ ਮਤੋ, ਪੁਤ੍ਤੋ ਤੇ ਕਿਂ ਇਧ વਸਿਤੁਂ ਇਚ੍ਛਤਿ, ਉਦਾਹੁ ਪੇਤ੍ਤਿਕੇ ਰਜ੍ਜੇ ਛਤ੍ਤਂ ਉਸ੍ਸਾਪੇਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ। ਸਾ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਦਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਸਬ੍ਬਂ ਪવਤ੍ਤਿਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤ੍વਾ ਛਤ੍ਤਂ ਉਸ੍ਸਾਪੇਤੁਕਾਮਤਞ੍ਚਸ੍ਸ ਞਤ੍વਾ ਤਾਪਸਸ੍ਸ ਆਰੋਚੇਸਿ। ਤਾਪਸੋ ਚ ਹਤ੍ਥਿਗਨ੍ਥਸਿਪ੍ਪਂ ਜਾਨਾਤਿ, ਕੁਤੋਨੇਨ ਲਦ੍ਧਂ? ਸਕ੍ਕਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਾ। ਪੁਬ੍ਬੇ ਕਿਰਸ੍ਸ ਸਕ੍ਕੋ ਉਪਟ੍ਠਾਨਂ ਆਗਨ੍ਤ੍વਾ ‘‘ਕੇਨ ਕਿਲਮਥਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ। ਸੋ ‘‘ਹਤ੍ਥਿਪਰਿਸ੍ਸਯੋ ਅਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਆਰੋਚੇਸਿ। ਤਸ੍ਸ ਸਕ੍ਕੋ ਹਤ੍ਥਿਗਨ੍ਥਞ੍ਚੇવ વੀਣਕਞ੍ਚ ਦਤ੍વਾ ‘‘ਪਲਾਪੇਤੁਕਾਮਤਾਯ ਸਤਿ ਇਮਂ ਤਨ੍ਤਿਂ વਾਦੇਤ੍વਾ ਇਮਂ ਸਿਲੋਕਂ વਦੇਯ੍ਯਾਥ, ਪਕ੍ਕੋਸਿਤੁਕਾਮਤਾਯ ਸਤਿ ਇਮਂ ਸਿਲੋਕਂ વਦੇਯ੍ਯਾਥਾ’’ਤਿ ਆਹ। ਤਾਪਸੋ ਤਂ ਸਿਪ੍ਪਂ ਕੁਮਾਰਸ੍ਸ ਅਦਾਸਿ। ਸੋ ਏਕਂ વਟਰੁਕ੍ਖਂ ਅਭਿਰੁਹਿਤ੍વਾ ਹਤ੍ਥੀਸੁ ਆਗਤੇਸੁ ਤਨ੍ਤਿਂ વਾਦੇਤ੍વਾ ਸਿਲੋਕਂ વਦਤਿ, ਹਤ੍ਥੀ ਭੀਤਾ ਪਲਾਯਿਂਸੁ।
Sā ekadivasaṃ tāpasassa āgamanavelāya paccuggamanaṃ katvā itthikuttaṃ dassetvā tāpasaṃ sīlabhedaṃ āpādesi. Tesaṃ ekato vasantānaṃ kāle gacchante parantaparājā kālaṃ akāsi. Tāpaso rattibhāge nakkhattaṃ oloketvā rañño matabhāvaṃ ñatvā – ‘‘tuyhaṃ rājā mato, putto te kiṃ idha vasituṃ icchati, udāhu pettike rajje chattaṃ ussāpetu’’nti pucchi. Sā puttassa ādito paṭṭhāya sabbaṃ pavattiṃ ācikkhitvā chattaṃ ussāpetukāmatañcassa ñatvā tāpasassa ārocesi. Tāpaso ca hatthiganthasippaṃ jānāti, kutonena laddhaṃ? Sakkassa santikā. Pubbe kirassa sakko upaṭṭhānaṃ āgantvā ‘‘kena kilamathā’’ti pucchi. So ‘‘hatthiparissayo atthī’’ti ārocesi. Tassa sakko hatthiganthañceva vīṇakañca datvā ‘‘palāpetukāmatāya sati imaṃ tantiṃ vādetvā imaṃ silokaṃ vadeyyātha, pakkositukāmatāya sati imaṃ silokaṃ vadeyyāthā’’ti āha. Tāpaso taṃ sippaṃ kumārassa adāsi. So ekaṃ vaṭarukkhaṃ abhiruhitvā hatthīsu āgatesu tantiṃ vādetvā silokaṃ vadati, hatthī bhītā palāyiṃsu.
ਸੋ ਸਿਪ੍ਪਸ੍ਸ ਆਨੁਭਾવਂ ਞਤ੍વਾ ਪੁਨਦਿવਸੇ ਪਕ੍ਕੋਸਨਸਿਪ੍ਪਂ ਪਯੋਜੇਸਿ। ਜੇਟ੍ਠਕਹਤ੍ਥੀ ਆਗਨ੍ਤ੍વਾ ਖਨ੍ਧਂ ਉਪਨਾਮੇਸਿ। ਸੋ ਤਸ੍ਸ ਖਨ੍ਧਗਤੋ ਯੁਦ੍ਧਸਮਤ੍ਥੇ ਤਰੁਣਹਤ੍ਥੀ ਉਚ੍ਚਿਨਿਤ੍વਾ ਕਮ੍ਬਲਞ੍ਚ ਮੁਦ੍ਦਿਕਞ੍ਚ ਗਹੇਤ੍વਾ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ વਨ੍ਦਿਤ੍વਾ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਤਂ ਤਂ ਗਾਮਂ ਪવਿਸਿਤ੍વਾ – ‘‘ਅਹਂ ਰਞ੍ਞੋ ਪੁਤ੍ਤੋ, ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਅਤ੍ਥਿਕਾ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੂ’’ਤਿ ਜਨਸਙ੍ਗਹਂ ਕਤ੍વਾ ਨਗਰਂ ਪਰਿવਾਰੇਤ੍વਾ – ‘‘ਅਹਂ ਰਞ੍ਞੋ ਪੁਤ੍ਤੋ, ਮਯ੍ਹਂ ਛਤ੍ਤਂ ਦੇਥਾ’’ਤਿ ਅਸਦ੍ਦਹਨ੍ਤਾਨਂ ਕਮ੍ਬਲਞ੍ਚ ਮੁਦ੍ਦਿਕਞ੍ਚ ਦਸ੍ਸੇਤ੍વਾ ਛਤ੍ਤਂ ਉਸ੍ਸਾਪੇਸਿ। ਸੋ ਹਤ੍ਥਿવਿਤ੍ਤਕੋ ਹੁਤ੍વਾ ‘‘ਅਸੁਕਟ੍ਠਾਨੇ ਸੁਨ੍ਦਰੋ ਹਤ੍ਥੀ ਅਤ੍ਥੀ’’ਤਿ વੁਤ੍ਤੇ ਗਨ੍ਤ੍વਾ ਗਣ੍ਹਾਤਿ। ਚਣ੍ਡਪਜ੍ਜੋਤੋ ‘‘ਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਸਿਪ੍ਪਂ ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਕਟ੍ਠਹਤ੍ਥਿਂ ਪਯੋਜੇਤ੍વਾ ਤਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੋ ਯੋਧੇ ਨਿਸੀਦਾਪੇਤ੍વਾ ਤਂ ਹਤ੍ਥਿਂ ਗਹਣਤ੍ਥਾਯ ਆਗਤਂ ਗਣ੍ਹਿਤ੍વਾ ਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਸਿਪ੍ਪਂ ਗਹਣਤ੍ਥਾਯ ਧੀਤਰਂ ਉਯ੍ਯੋਜੇਸਿ। ਸੋ ਤਾਯ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਂવਾਸਂ ਕਪ੍ਪੇਤ੍વਾ ਤਂ ਗਹੇਤ੍વਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਨਗਰਂਯੇવ ਅਗਮਾਸਿ। ਤਸ੍ਸਾ ਕੁਚ੍ਛਿਯਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਅਯਂ ਬੋਧਿਰਾਜਕੁਮਾਰੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਿਤੁ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਸਿਪ੍ਪਂ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਿ।
So sippassa ānubhāvaṃ ñatvā punadivase pakkosanasippaṃ payojesi. Jeṭṭhakahatthī āgantvā khandhaṃ upanāmesi. So tassa khandhagato yuddhasamatthe taruṇahatthī uccinitvā kambalañca muddikañca gahetvā mātāpitaro vanditvā nikkhanto anupubbena taṃ taṃ gāmaṃ pavisitvā – ‘‘ahaṃ rañño putto, sampattiṃ atthikā āgacchantū’’ti janasaṅgahaṃ katvā nagaraṃ parivāretvā – ‘‘ahaṃ rañño putto, mayhaṃ chattaṃ dethā’’ti asaddahantānaṃ kambalañca muddikañca dassetvā chattaṃ ussāpesi. So hatthivittako hutvā ‘‘asukaṭṭhāne sundaro hatthī atthī’’ti vutte gantvā gaṇhāti. Caṇḍapajjoto ‘‘tassa santike sippaṃ gaṇhissāmī’’ti kaṭṭhahatthiṃ payojetvā tassa anto yodhe nisīdāpetvā taṃ hatthiṃ gahaṇatthāya āgataṃ gaṇhitvā tassa santike sippaṃ gahaṇatthāya dhītaraṃ uyyojesi. So tāya saddhiṃ saṃvāsaṃ kappetvā taṃ gahetvā attano nagaraṃyeva agamāsi. Tassā kucchiyaṃ uppanno ayaṃ bodhirājakumāro attano pitu santike sippaṃ uggaṇhi.
੩੪੪. ਪਧਾਨਿਯਙ੍ਗਾਨੀਤਿ ਪਧਾਨਂ વੁਚ੍ਚਤਿ ਪਦਹਨਭਾવੋ, ਪਧਾਨਮਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਪਧਾਨਿਯੋ। ਪਧਾਨਿਯਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਅਙ੍ਗਾਨੀਤਿ ਪਧਾਨਿਯਙ੍ਗਾਨਿ। ਸਦ੍ਧੋਤਿ ਸਦ੍ਧਾਯ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ। ਸਾ ਪਨੇਸਾ ਆਗਮਨਸਦ੍ਧਾ ਅਧਿਗਮਸਦ੍ਧਾ ਓਕਪ੍ਪਨਸਦ੍ਧਾ ਪਸਾਦਸਦ੍ਧਾਤਿ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਾ। ਤਤ੍ਥ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਬੋਧਿਸਤ੍ਤਾਨਂ ਸਦ੍ਧਾ ਅਭਿਨੀਹਾਰਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਆਗਤਤ੍ਤਾ ਆਗਮਨਸਦ੍ਧਾ ਨਾਮ। ਅਰਿਯਸਾવਕਾਨਂ ਪਟਿવੇਧੇਨ ਅਧਿਗਤਤ੍ਤਾ ਅਧਿਗਮਸਦ੍ਧਾ ਨਾਮ। ਬੁਦ੍ਧੋ ਧਮ੍ਮੋ ਸਙ੍ਘੋਤਿ વੁਤ੍ਤੇ ਅਚਲਭਾવੇਨ ਓਕਪ੍ਪਨਂ ਓਕਪ੍ਪਨਸਦ੍ਧਾ ਨਾਮ। ਪਸਾਦੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਪਸਾਦਸਦ੍ਧਾ ਨਾਮ, ਇਧ ਪਨ ਓਕਪ੍ਪਨਸਦ੍ਧਾ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ। ਬੋਧਿਨ੍ਤਿ ਚਤੁਮਗ੍ਗਞਾਣਂ। ਤਂ ਸੁਪ੍ਪਟਿવਿਦ੍ਧਂ ਤਥਾਗਤੇਨਾਤਿ ਸਦ੍ਦਹਤਿ, ਦੇਸਨਾਸੀਸਮੇવ ਚੇਤਂ, ਇਮਿਨਾ ਪਨ ਅਙ੍ਗੇਨ ਤੀਸੁਪਿ ਰਤਨੇਸੁ ਸਦ੍ਧਾ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ। ਯਸ੍ਸ ਹਿ ਬੁਦ੍ਧਾਦੀਸੁ ਪਸਾਦੋ ਬਲવਾ, ਤਸ੍ਸ ਪਧਾਨਂ વੀਰਿਯਂ ਇਜ੍ਝਤਿ।
344.Padhāniyaṅgānīti padhānaṃ vuccati padahanabhāvo, padhānamassa atthīti padhāniyo. Padhāniyassa bhikkhuno aṅgānīti padhāniyaṅgāni. Saddhoti saddhāya samannāgato. Sā panesā āgamanasaddhā adhigamasaddhā okappanasaddhā pasādasaddhāti catubbidhā. Tattha sabbaññubodhisattānaṃ saddhā abhinīhārato paṭṭhāya āgatattā āgamanasaddhā nāma. Ariyasāvakānaṃ paṭivedhena adhigatattā adhigamasaddhā nāma. Buddho dhammo saṅghoti vutte acalabhāvena okappanaṃ okappanasaddhā nāma. Pasāduppatti pasādasaddhā nāma, idha pana okappanasaddhā adhippetā. Bodhinti catumaggañāṇaṃ. Taṃ suppaṭividdhaṃ tathāgatenāti saddahati, desanāsīsameva cetaṃ, iminā pana aṅgena tīsupi ratanesu saddhā adhippetā. Yassa hi buddhādīsu pasādo balavā, tassa padhānaṃ vīriyaṃ ijjhati.
ਅਪ੍ਪਾਬਾਧੋਤਿ ਅਰੋਗੋ। ਅਪ੍ਪਾਤਙ੍ਕੋਤਿ ਨਿਦ੍ਦੁਕ੍ਖੋ। ਸਮવੇਪਾਕਿਨਿਯਾਤਿ ਸਮવਿਪਾਚਨਿਯਾ। ਗਹਣਿਯਾਤਿ ਕਮ੍ਮਜਤੇਜੋਧਾਤੁਯਾ। ਨਾਤਿਸੀਤਾਯ ਨਾਚ੍ਚੁਣ੍ਹਾਯਾਤਿ ਅਤਿਸੀਤਗਹਣਿਕੋ ਹਿ ਸੀਤਭੀਰੂ ਹੋਤਿ, ਅਚ੍ਚੁਣ੍ਹਗਹਣਿਕੋ ਉਣ੍ਹਭੀਰੂ, ਤੇਸਂ ਪਧਾਨਂ ਨ ਇਜ੍ਝਤਿ। ਮਜ੍ਝਿਮਗਹਣਿਕਸ੍ਸ ਇਜ੍ਝਤਿ। ਤੇਨਾਹ ‘‘ਮਜ੍ਝਿਮਾਯ ਪਧਾਨਕ੍ਖਮਾਯਾ’’ਤਿ। ਯਥਾਭੂਤਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਆવਿਕਤ੍ਤਾਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਗੁਣਂ ਪਕਾਸੇਤਾ। ਉਦਯਤ੍ਥਗਾਮਿਨਿਯਾਤਿ ਉਦਯਞ੍ਚ ਅਤ੍ਥਞ੍ਚ ਗਨ੍ਤੁਂ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥਾਯ, ਏਤੇਨ ਪਞ੍ਞਾਸਲਕ੍ਖਣਪਰਿਗ੍ਗਾਹਿਕਂ ਉਦਯਬ੍ਬਯਞਾਣਂ વੁਤ੍ਤਂ। ਅਰਿਯਾਯਾਤਿ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾਯ। ਨਿਬ੍ਬੇਧਿਕਾਯਾਤਿ ਅਨਿਬ੍ਬਿਦ੍ਧਪੁਬ੍ਬੇ ਲੋਭਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਯੋ ਨਿਬ੍ਬਿਜ੍ਝਿਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥਾਯ। ਸਮ੍ਮਾਦੁਕ੍ਖਕ੍ਖਯਗਾਮਿਨਿਯਾਤਿ ਤਦਙ੍ਗવਸੇਨ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਪਹੀਨਤ੍ਤਾ ਯਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਖੀਯਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਖਯਗਾਮਿਨਿਯਾ। ਇਤਿ ਸਬ੍ਬੇਹਿਪਿ ਇਮੇਹਿ ਪਦੇਹਿ વਿਪਸ੍ਸਨਾਪਞ੍ਞਾવ ਕਥਿਤਾ। ਦੁਪ੍ਪਞ੍ਞਸ੍ਸ ਹਿ ਪਧਾਨਂ ਨ ਇਜ੍ਝਤਿ। ਇਮਾਨਿ ਚ ਪਞ੍ਚ ਪਧਾਨਿਯਙ੍ਗਾਨਿ ਲੋਕਿਯਾਨੇવ વੇਦਿਤਬ੍ਬਾਨਿ।
Appābādhoti arogo. Appātaṅkoti niddukkho. Samavepākiniyāti samavipācaniyā. Gahaṇiyāti kammajatejodhātuyā. Nātisītāya nāccuṇhāyāti atisītagahaṇiko hi sītabhīrū hoti, accuṇhagahaṇiko uṇhabhīrū, tesaṃ padhānaṃ na ijjhati. Majjhimagahaṇikassa ijjhati. Tenāha ‘‘majjhimāya padhānakkhamāyā’’ti. Yathābhūtaṃ attānaṃ āvikattāti yathābhūtaṃ attano aguṇaṃ pakāsetā. Udayatthagāminiyāti udayañca atthañca gantuṃ paricchindituṃ samatthāya, etena paññāsalakkhaṇapariggāhikaṃ udayabbayañāṇaṃ vuttaṃ. Ariyāyāti parisuddhāya. Nibbedhikāyāti anibbiddhapubbe lobhakkhandhādayo nibbijjhituṃ samatthāya. Sammādukkhakkhayagāminiyāti tadaṅgavasena kilesānaṃ pahīnattā yaṃ dukkhaṃ khīyati, tassa dukkhassa khayagāminiyā. Iti sabbehipi imehi padehi vipassanāpaññāva kathitā. Duppaññassa hi padhānaṃ na ijjhati. Imāni ca pañca padhāniyaṅgāni lokiyāneva veditabbāni.
੩੪੫. ਸਾਯਮਨੁਸਿਟ੍ਠੋ ਪਾਤੋ વਿਸੇਸਂ ਅਧਿਗਮਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥਙ੍ਗਤੇ ਸੂਰਿਯੇ ਅਨੁਸਿਟ੍ਠੋ ਅਰੁਣੁਗ੍ਗਮਨੇ વਿਸੇਸਂ ਅਧਿਗਮਿਸ੍ਸਤਿ। ਪਾਤਮਨੁਸਿਟ੍ਠੋ ਸਾਯਨ੍ਤਿ ਅਰੁਣੁਗ੍ਗਮਨੇ ਅਨੁਸਿਟ੍ਠੋ ਸੂਰਿਯਤ੍ਥਙ੍ਗਮਨવੇਲਾਯਂ। ਅਯਞ੍ਚ ਪਨ ਦੇਸਨਾ ਨੇਯ੍ਯਪੁਗ੍ਗਲવਸੇਨ વੁਤ੍ਤਾ। ਦਨ੍ਧਪਞ੍ਞੋ ਹਿ ਨੇਯ੍ਯਪੁਗ੍ਗਲੋ ਸਤ੍ਤਹਿ ਦਿવਸੇਹਿ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਾਤਿ, ਤਿਕ੍ਖਪਞ੍ਞੋ ਏਕਦਿવਸੇਨ, ਸੇਸਦਿવਸੇ ਮਜ੍ਝਿਮਪਞ੍ਞਾવਸੇਨ વੇਦਿਤਬ੍ਬਂ। ਅਹੋ ਬੁਦ੍ਧੋ ਅਹੋ ਧਮ੍ਮੋ ਅਹੋ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਸ੍વਾਕ੍ਖਾਤਤਾਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਬੁਦ੍ਧਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਲ਼ਾਰਤਾਯ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਚ ਸ੍વਾਕ੍ਖਾਤਤਾਯ ਪਾਤੋ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਕਥਾਪੇਤ੍વਾ ਸਾਯਂ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਾਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਪਸਂਸਨ੍ਤੋ ਏવਮਾਹ। ਯਤ੍ਰ ਹਿ ਨਾਮਾਤਿ વਿਮ੍ਹਯਤ੍ਥੇ ਨਿਪਾਤੋ।
345.Sāyamanusiṭṭhopāto visesaṃ adhigamissatīti atthaṅgate sūriye anusiṭṭho aruṇuggamane visesaṃ adhigamissati. Pātamanusiṭṭho sāyanti aruṇuggamane anusiṭṭho sūriyatthaṅgamanavelāyaṃ. Ayañca pana desanā neyyapuggalavasena vuttā. Dandhapañño hi neyyapuggalo sattahi divasehi arahattaṃ pāpuṇāti, tikkhapañño ekadivasena, sesadivase majjhimapaññāvasena veditabbaṃ. Aho buddho aho dhammo aho dhammassa svākkhātatāti yasmā buddhadhammānaṃ uḷāratāya dhammassa ca svākkhātatāya pāto kammaṭṭhānaṃ kathāpetvā sāyaṃ arahattaṃ pāpuṇāti, tasmā pasaṃsanto evamāha. Yatra hi nāmāti vimhayatthe nipāto.
੩੪੬. ਕੁਚ੍ਛਿਮਤੀਤਿ ਆਪਨ੍ਨਸਤ੍ਤਾ। ਯੋ ਮੇ ਅਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕੁਚ੍ਛਿਗਤੋਤਿ ਕਿਂ ਪਨੇવਂ ਸਰਣਂ ਗਹਿਤਂ ਹੋਤੀਤਿ। ਨ ਹੋਤਿ। ਅਚਿਤ੍ਤਕਸਰਣਗਮਨਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਆਰਕ੍ਖੋ ਪਨਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਿਤੋવ ਹੋਤਿ। ਅਥ ਨਂ ਯਦਾ ਮਹਲ੍ਲਕਕਾਲੇ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ, – ‘‘ਤਾਤ, ਕੁਚ੍ਛਿਗਤਮੇવ ਤਂ ਸਰਣਂ ਗਣ੍ਹਾਪਯਿਮ੍ਹਾ’’ਤਿ ਸਾਰੇਨ੍ਤਿ, ਸੋ ਚ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍વਾ ‘‘ਅਹਂ ਸਰਣਂ ਗਤੋ ਉਪਾਸਕੋ’’ਤਿ ਸਤਿਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਿ, ਤਦਾ ਸਰਣਂ ਗਹਿਤਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ। ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਉਤ੍ਤਾਨਮੇવਾਤਿ।
346.Kucchimatīti āpannasattā. Yo me ayaṃ, bhante, kucchigatoti kiṃ panevaṃ saraṇaṃ gahitaṃ hotīti. Na hoti. Acittakasaraṇagamanaṃ nāma natthi, ārakkho panassa paccupaṭṭhitova hoti. Atha naṃ yadā mahallakakāle mātāpitaro, – ‘‘tāta, kucchigatameva taṃ saraṇaṃ gaṇhāpayimhā’’ti sārenti, so ca sallakkhetvā ‘‘ahaṃ saraṇaṃ gato upāsako’’ti satiṃ uppādeti, tadā saraṇaṃ gahitaṃ nāma hoti. Sesaṃ sabbattha uttānamevāti.
ਪਪਞ੍ਚਸੂਦਨਿਯਾ ਮਜ੍ਝਿਮਨਿਕਾਯਟ੍ਠਕਥਾਯ
Papañcasūdaniyā majjhimanikāyaṭṭhakathāya
ਬੋਧਿਰਾਜਕੁਮਾਰਸੁਤ੍ਤવਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ।
Bodhirājakumārasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
ਤਿਪਿਟਕ (ਮੂਲ) • Tipiṭaka (Mūla) / ਸੁਤ੍ਤਪਿਟਕ • Suttapiṭaka / ਮਜ੍ਝਿਮਨਿਕਾਯ • Majjhimanikāya / ੫. ਬੋਧਿਰਾਜਕੁਮਾਰਸੁਤ੍ਤਂ • 5. Bodhirājakumārasuttaṃ
ਟੀਕਾ • Tīkā / ਸੁਤ੍ਤਪਿਟਕ (ਟੀਕਾ) • Suttapiṭaka (ṭīkā) / ਮਜ੍ਝਿਮਨਿਕਾਯ (ਟੀਕਾ) • Majjhimanikāya (ṭīkā) / ੫. ਬੋਧਿਰਾਜਕੁਮਾਰਸੁਤ੍ਤવਣ੍ਣਨਾ • 5. Bodhirājakumārasuttavaṇṇanā
