| Library / Tipiṭaka / ติปิฎก • Tipiṭaka / ปญฺจปกรณ-อฎฺฐกถา • Pañcapakaraṇa-aṭṭhakathā |
๙. อริยธมฺมวิปากกถาวณฺณนา
9. Ariyadhammavipākakathāvaṇṇanā
๔๙๘. อิทานิ อริยธมฺมวิปากกถา นาม โหติฯ ตตฺถ เยสํ กิเลสปฺปหานมตฺตเมว สามญฺญผลํ, น จิตฺตเจตสิกา ธมฺมาติ ลทฺธิ, เสยฺยถาปิ อนฺธกานํ; เต สนฺธาย นตฺถิ อริยธมฺมวิปาโกติ ปุจฺฉา สกวาทิสฺสฯ ตตฺถ อริยธมฺมวิปาโกติ มคฺคสงฺขาตสฺส อริยธมฺมสฺส วิปาโกฯ กิเลสกฺขยมตฺตํ อริยผลนฺติ ลทฺธิยา ปฎิญฺญา อิตรสฺสฯ สามญฺญนฺติ สมณภาโว, มคฺคเสฺสตํ นามํฯ ‘‘สามญฺญญฺจ โว, ภิกฺขเว, เทเสสฺสามิ สามญฺญผลญฺจา’’ติ หิ วุตฺตํฯ พฺรหฺมเญฺญปิ เอเสว นโยฯ
498. Idāni ariyadhammavipākakathā nāma hoti. Tattha yesaṃ kilesappahānamattameva sāmaññaphalaṃ, na cittacetasikā dhammāti laddhi, seyyathāpi andhakānaṃ; te sandhāya natthi ariyadhammavipākoti pucchā sakavādissa. Tattha ariyadhammavipākoti maggasaṅkhātassa ariyadhammassa vipāko. Kilesakkhayamattaṃ ariyaphalanti laddhiyā paṭiññā itarassa. Sāmaññanti samaṇabhāvo, maggassetaṃ nāmaṃ. ‘‘Sāmaññañca vo, bhikkhave, desessāmi sāmaññaphalañcā’’ti hi vuttaṃ. Brahmaññepi eseva nayo.
โสตาปตฺติผลํ น วิปาโกติอาทีสุ โสตาปตฺติมคฺคาทีนํ อปจยคามิตํ สนฺธาย อริยผลานํ นวิปากภาวํ ปฎิชานาติ, ทานผลาทีนํ ปฎิกฺขิปติ ฯ โส หิ อาจยคามิตฺติกสฺส เอวํ อตฺถํ ธาเรติ – วิปากสงฺขาตํ อาจยํ คจฺฉนฺติ, ตํ วา อาจินนฺตา คจฺฉนฺตีติ อาจยคามิโน, วิปากํ อปจินนฺตา คจฺฉนฺตีติ อปจยคามิโนติฯ ตสฺมา เอวํ ปฎิชานาติ จ ปฎิกฺขิปติ จฯ
Sotāpattiphalaṃ na vipākotiādīsu sotāpattimaggādīnaṃ apacayagāmitaṃ sandhāya ariyaphalānaṃ navipākabhāvaṃ paṭijānāti, dānaphalādīnaṃ paṭikkhipati . So hi ācayagāmittikassa evaṃ atthaṃ dhāreti – vipākasaṅkhātaṃ ācayaṃ gacchanti, taṃ vā ācinantā gacchantīti ācayagāmino, vipākaṃ apacinantā gacchantīti apacayagāminoti. Tasmā evaṃ paṭijānāti ca paṭikkhipati ca.
๕๐๐. กามาวจรํ กุสลํ สวิปากํ อาจยคามีติอาทิกา ปุจฺฉา ปรวาทิสฺส, ปฎิญฺญา จ ปฎิเกฺขโป จ สกวาทิสฺสฯ โลกิยญฺหิ กุสลํ วิปากจุติปฎิสนฺธิโย เจว วฎฺฎญฺจ อาจินนฺตํ คจฺฉตีติ อาจยคามิฯ โลกุตฺตรกุสลํ จุติปฎิสนฺธิโย เจว วฎฺฎญฺจ อปจินนฺตํ คจฺฉตีติ อปจยคามิฯ เอวเมตํ สวิปากเมว โหติ, น อปจยคามิวจนมเตฺตน อวิปากํฯ อิมมตฺถํ สนฺธาเยตฺถ สกวาทิโน ปฎิญฺญา จ ปฎิเกฺขโป จ เวทิตพฺพาติฯ
500. Kāmāvacaraṃ kusalaṃ savipākaṃ ācayagāmītiādikā pucchā paravādissa, paṭiññā ca paṭikkhepo ca sakavādissa. Lokiyañhi kusalaṃ vipākacutipaṭisandhiyo ceva vaṭṭañca ācinantaṃ gacchatīti ācayagāmi. Lokuttarakusalaṃ cutipaṭisandhiyo ceva vaṭṭañca apacinantaṃ gacchatīti apacayagāmi. Evametaṃ savipākameva hoti, na apacayagāmivacanamattena avipākaṃ. Imamatthaṃ sandhāyettha sakavādino paṭiññā ca paṭikkhepo ca veditabbāti.
อริยธมฺมวิปากกถาวณฺณนาฯ
Ariyadhammavipākakathāvaṇṇanā.
Related texts:
ติปิฎก (มูล) • Tipiṭaka (Mūla) / อภิธมฺมปิฎก • Abhidhammapiṭaka / กถาวตฺถุปาฬิ • Kathāvatthupāḷi / (๗๑) ๙. อริยธมฺมวิปากกถา • (71) 9. Ariyadhammavipākakathā
ฎีกา • Tīkā / อภิธมฺมปิฎก (ฎีกา) • Abhidhammapiṭaka (ṭīkā) / ปญฺจปกรณ-มูลฎีกา • Pañcapakaraṇa-mūlaṭīkā / ๙. อริยธมฺมวิปากกถาวณฺณนา • 9. Ariyadhammavipākakathāvaṇṇanā
