| Tipiṭaka / Tipiṭaka (English) / Saṁyutta Nikāya, English translation |
Show IAST transliterationសំយុត្ត និកាយ ៤៤។២
The Related Suttas Collection 44.2
១។ អព្យាកតវគ្គ
1. The Undeclared Points
អនុរាធសុត្ត
With Anurādha
ឯកំ សមយំ ភគវា វេសាលិយំ វិហរតិ មហាវនេ កូដាគារសាលាយំ។
At one time the Buddha was staying near Vesālī, at the Great Wood, in the hall with the peaked roof.
តេន ខោ បន សមយេន អាយស្មា អនុរាធោ ភគវតោ អវិទូរេ អរញ្ញកុដិកាយំ វិហរតិ។ អថ ខោ សម្ពហុលា អញ្ញតិត្ថិយា បរិព្ពាជកា យេនាយស្មា អនុរាធោ តេនុបសង្កមិំសុ; ឧបសង្កមិត្វា អាយស្មតា អនុរាធេន សទ្ធិំ សម្មោទិំសុ។
Now at that time Venerable Anurādha was staying not far from the Buddha in a wilderness hut. Then several wanderers of other religions went up to Venerable Anurādha and exchanged greetings with him.
សម្មោទនីយំ កថំ សារណីយំ វីតិសារេត្វា ឯកមន្តំ និសីទិំសុ។ ឯកមន្តំ និសិន្នា ខោ តេ អញ្ញតិត្ថិយា បរិព្ពាជកា អាយស្មន្តំ អនុរាធំ ឯតទវោចុំ:
When the greetings and polite conversation were over, they sat down to one side and said to him:
“យោ សោ, អាវុសោ អនុរាធ, តថាគតោ ឧត្តមបុរិសោ បរមបុរិសោ បរមបត្តិបត្តោ, តំ តថាគតោ ឥមេសុ ចតូសុ ឋានេសុ បញ្ញាបយមានោ បញ្ញាបេតិ: ‘ហោតិ តថាគតោ បរំ មរណាៜតិ វា, ‘ន ហោតិ តថាគតោ បរំ មរណាៜតិ វា, ‘ហោតិ ច ន ច ហោតិ តថាគតោ បរំ មរណាៜតិ វា, ‘នេវ ហោតិ ន ន ហោតិ តថាគតោ បរំ មរណាៜតិ វា”តិ?
“Friend Anurādha, when a Realized One is describing a Realized One—a supreme person, highest of people, who has reached the highest point—they describe them in these four ways: After death, a Realized One still exists, or no longer exists, or both still exists and no longer exists, or neither still exists nor no longer exists.”
“យោ សោ, អាវុសោ, តថាគតោ ឧត្តមបុរិសោ បរមបុរិសោ បរមបត្តិបត្តោ, តំ តថាគតោ អញ្ញត្រ ឥមេហិ ចតូហិ ឋានេហិ បញ្ញាបយមានោ បញ្ញាបេតិ: ‘ហោតិ តថាគតោ បរំ មរណាៜតិ វា, ‘ន ហោតិ តថាគតោ បរំ មរណាៜតិ វា, ‘ហោតិ ច ន ច ហោតិ តថាគតោ បរំ មរណាៜតិ វា, នេវ ហោតិ ន ន ហោតិ តថាគតោ បរំ មរណាតិ វា”តិ។
“Friends, when a Realized One is describing a Realized One—a supreme person, highest of people, who has reached the highest point—they describe them other than these four ways: After death, a Realized One still exists, or no longer exists, or both still exists and no longer exists, or neither still exists nor no longer exists.”
ឯវំ វុត្តេ, តេ អញ្ញតិត្ថិយា បរិព្ពាជកា អាយស្មន្តំ អនុរាធំ ឯតទវោចុំ: “សោ ចាយំ ភិក្ខុ នវោ ភវិស្សតិ អចិរបព្ពជិតោ, ថេរោ វា បន ពាលោ អព្យត្តោ”តិ។ អថ ខោ តេ អញ្ញតិត្ថិយា បរិព្ពាជកា អាយស្មន្តំ អនុរាធំ នវវាទេន ច ពាលវាទេន ច អបសាទេត្វា ឧដ្ឋាយាសនា បក្កមិំសុ។
When he said this, the wanderers said to him, “This bhikkhu must be junior, recently gone forth, or else a foolish, incompetent senior bhikkhu.” Then, after rebuking Venerable Anurādha by calling him “junior” and “foolish”, the wanderers got up from their seat and left.
អថ ខោ អាយស្មតោ អនុរាធស្ស អចិរបក្កន្តេសុ អញ្ញតិត្ថិយេសុ បរិព្ពាជកេសុ ឯតទហោសិ: “សចេ ខោ មំ តេ អញ្ញតិត្ថិយា បរិព្ពាជកា ឧត្តរិំ បុច្ឆេយ្យុំ, កថំ ព្យាករមានោ នុ ខ្វាហំ តេសំ អញ្ញតិត្ថិយានំ បរិព្ពាជកានំ វុត្តវាទី ចេវ ភគវតោ អស្សំ, ន ច ភគវន្តំ អភូតេន អព្ភាចិក្ខេយ្យំ, ធម្មស្ស ចានុធម្មំ ព្យាករេយ្យំ, ន ច កោចិ សហធម្មិកោ វាទានុវាទោ គារយ្ហំ ឋានំ អាគច្ឆេយ្យា”តិ?
Soon after they had left, Anurādha thought, “If those wanderers were to inquire further, how should I answer them so as to repeat what the Buddha has said, and not misrepresent him with an untruth? How should I explain in line with his teaching, so that there would be no legitimate grounds for rebuke and criticism?”
អថ ខោ អាយស្មា អនុរាធោ យេន ភគវា តេនុបសង្កមិ; ឧបសង្កមិត្វា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា ឯកមន្តំ និសីទិ។ ឯកមន្តំ និសិន្នោ ខោ អាយស្មា អនុរាធោ ភគវន្តំ ឯតទវោច: “ឥធាហំ, ភន្តេ, ភគវតោ អវិទូរេ អរញ្ញកុដិកាយំ វិហរាមិ។ អថ ខោ, ភន្តេ, សម្ពហុលា អញ្ញតិត្ថិយា បរិព្ពាជកា យេនាហំ តេនុបសង្កមិំសុ; ឧបសង្កមិត្វា មយា សទ្ធិំ សម្មោទិំសុ។ សម្មោទនីយំ កថំ សារណីយំ វីតិសារេត្វា ឯកមន្តំ និសីទិំសុ។ ឯកមន្តំ និសិន្នា ខោ, ភន្តេ, តេ អញ្ញតិត្ថិយា បរិព្ពាជកា មំ ឯតទវោចុំ: ‘យោ សោ, អាវុសោ អនុរាធ, តថាគតោ ឧត្តមបុរិសោ បរមបុរិសោ បរមបត្តិបត្តោ, តំ តថាគតោ ឥមេសុ ចតូសុ ឋានេសុ បញ្ញាបយមានោ បញ្ញាបេតិ: “ហោតិ តថាគតោ បរំ មរណា”តិ វា …បេ… “នេវ ហោតិ ន ន ហោតិ តថាគតោ បរំ មរណា”តិ វាៜតិ? ឯវំ វុត្តាហំ, ភន្តេ, តេ អញ្ញតិត្ថិយេ បរិព្ពាជកេ ឯតទវោចំ: ‘យោ សោ, អាវុសោ, តថាគតោ ឧត្តមបុរិសោ បរមបុរិសោ បរមបត្តិបត្តោ, តំ តថាគតោ អញ្ញត្រ ឥមេហិ ចតូហិ ឋានេហិ បញ្ញាបយមានោ បញ្ញាបេតិ: “ហោតិ តថាគតោ បរំ មរណា”តិ វា …បេ… “នេវ ហោតិ ន ន ហោតិ តថាគតោ បរំ មរណា”តិ វាៜតិ។ ឯវំ វុត្តេ, ភន្តេ, តេ អញ្ញតិត្ថិយា បរិព្ពាជកា មំ ឯតទវោចុំ: ‘សោ ចាយំ ភិក្ខុ នវោ ភវិស្សតិ អចិរបព្ពជិតោ ថេរោ វា បន ពាលោ អព្យត្តោៜតិ។ អថ ខោ មំ, ភន្តេ, តេ អញ្ញតិត្ថិយា បរិព្ពាជកា នវវាទេន ច ពាលវាទេន ច អបសាទេត្វា ឧដ្ឋាយាសនា បក្កមិំសុ។ តស្ស មយ្ហំ, ភន្តេ, អចិរបក្កន្តេសុ តេសុ អញ្ញតិត្ថិយេសុ បរិព្ពាជកេសុ ឯតទហោសិ: ‘សចេ ខោ មំ តេ អញ្ញតិត្ថិយា បរិព្ពាជកា ឧត្តរិំ បុច្ឆេយ្យុំ, កថំ ព្យាករមានោ នុ ខ្វាហំ តេសំ អញ្ញតិត្ថិយានំ បរិព្ពាជកានំ វុត្តវាទី ចេវ ភគវតោ អស្សំ, ន ច ភគវន្តំ អភូតេន អព្ភាចិក្ខេយ្យំ, ធម្មស្ស ចានុធម្មំ ព្យាករេយ្យំ, ន ច កោចិ សហធម្មិកោ វាទានុវាទោ គារយ្ហំ ឋានំ អាគច្ឆេយ្យាៜ”តិ?
Then Venerable Anurādha went up to the Buddha, bowed, sat down to one side, and told him what had happened.
“តំ កិំ មញ្ញសិ, អនុរាធ, រូបំ និច្ចំ វា អនិច្ចំ វា”តិ?
“What do you think, Anurādha? Is form permanent or impermanent?”
“អនិច្ចំ, ភន្តេ”។
“Impermanent, sir.”
“យំ បនានិច្ចំ ទុក្ខំ វា តំ សុខំ វា”តិ?
“But if it’s impermanent, is it suffering or happiness?”
“ទុក្ខំ, ភន្តេ”។
“Suffering, sir.”
“យំ បនានិច្ចំ ទុក្ខំ វិបរិណាមធម្មំ, កល្លំ នុ តំ សមនុបស្សិតុំ: ‘ឯតំ មម, ឯសោហមស្មិ, ឯសោ មេ អត្តាៜ”តិ?
“But if it’s impermanent, suffering, and perishable, is it fit to be regarded thus: ‘This is mine, I am this, this is my self’?”
“នោ ហេតំ, ភន្តេ”។
“No, sir.”
“វេទនា និច្ចា វា អនិច្ចា វា”តិ? …បេ… សញ្ញា …បេ… សង្ខារា …បេ… “វិញ្ញាណំ និច្ចំ វា អនិច្ចំ វា”តិ?
“Is feeling … perception … functioning patterns … consciousness permanent or impermanent?”
“អនិច្ចំ, ភន្តេ”។
“Impermanent, sir.”
“យំ បនានិច្ចំ ទុក្ខំ វា តំ សុខំ វា”តិ?
“But if it’s impermanent, is it suffering or happiness?”
“ទុក្ខំ, ភន្តេ”។
“Suffering, sir.”
“យំ បនានិច្ចំ ទុក្ខំ វិបរិណាមធម្មំ, កល្លំ នុ តំ សមនុបស្សិតុំ: ‘ឯតំ មម, ឯសោហមស្មិ, ឯសោ មេ អត្តាៜ”តិ?
“But if it’s impermanent, suffering, and perishable, is it fit to be regarded thus: ‘This is mine, I am this, this is my self’?”
“នោ ហេតំ, ភន្តេ”។
“No, sir.”
“តស្មាតិហ, អនុរាធ, យំ កិញ្ចិ រូបំ អតីតានាគតបច្ចុប្បន្នំ អជ្ឈត្តំ វា ពហិទ្ធា វា ឱឡារិកំ វា សុខុមំ វា ហីនំ វា បណីតំ វា យំ ទូរេ សន្តិកេ វា, សព្ពំ រូបំ ‘នេតំ មម, នេសោហមស្មិ, ន មេសោ អត្តាៜតិ ឯវមេតំ យថាភូតំ សម្មប្បញ្ញាយ ទដ្ឋព្ពំ។ យា កាចិ វេទនា អតីតានាគតបច្ចុប្បន្នា …បេ… យា កាចិ សញ្ញា …បេ… យេ កេចិ សង្ខារា …បេ… យំ កិញ្ចិ វិញ្ញាណំ អតីតានាគតបច្ចុប្បន្នំ អជ្ឈត្តំ វា ពហិទ្ធា វា ឱឡារិកំ វា សុខុមំ វា ហីនំ វា បណីតំ វា យំ ទូរេ សន្តិកេ វា, សព្ពំ វិញ្ញាណំ ‘នេតំ មម, នេសោហមស្មិ, ន មេសោ អត្តាៜតិ ឯវមេតំ យថាភូតំ សម្មប្បញ្ញាយ ទដ្ឋព្ពំ។
“So, Anurādha, you should truly see any kind of form at all—past, future, or present; internal or external; coarse or fine; inferior or superior; far or near: all form—with right understanding: ‘This is not mine, I am not this, this is not my self.’ Any kind of feeling … perception … functioning patterns … consciousness at all—past, future, or present; internal or external; coarse or fine; inferior or superior; far or near: all consciousness—with right understanding: ‘This is not mine, I am not this, this is not my self.’
ឯវំ បស្សំ, អនុរាធ, សុតវា អរិយសាវកោ រូបស្មិម្បិ និព្ពិន្ទតិ, វេទនាយបិ និព្ពិន្ទតិ, សញ្ញាយបិ និព្ពិន្ទតិ, សង្ខារេសុបិ និព្ពិន្ទតិ, វិញ្ញាណស្មិម្បិ និព្ពិន្ទតិ។ និព្ពិន្ទំ វិរជ្ជតិ; វិរាគា វិមុច្ចតិ; វិមុត្តស្មិំ វិមុត្តមិតិ ញាណំ ហោតិ។
Seeing this, a learned noble disciple grows disillusioned with form, feeling, perception, functioning patterns, and consciousness. Being disillusioned, desire fades away. When desire fades away they’re freed. When they’re freed, they know they’re freed.
‘ខីណា ជាតិ, វុសិតំ ព្រហ្មចរិយំ, កតំ ករណីយំ, នាបរំ ឥត្ថត្តាយាៜតិ បជានាតិ។
They understand: ‘Rebirth is ended, the spiritual journey has been completed, what had to be done has been done, there is no return to any state of existence.’
តំ កិំ មញ្ញសិ, អនុរាធ, រូបំ តថាគតោតិ សមនុបស្សសី”តិ?
What do you think, Anurādha? Do you regard the Realized One as form?”
“នោ ហេតំ, ភន្តេ”។
“No, sir.”
“វេទនំ តថាគតោតិ សមនុបស្សសី”តិ? “នោ ហេតំ, ភន្តេ”។ “សញ្ញំ តថាគតោតិ សមនុបស្សសី”តិ? “នោ ហេតំ, ភន្តេ”។ “សង្ខារេ តថាគតោតិ សមនុបស្សសី”តិ? “នោ ហេតំ, ភន្តេ”។ “វិញ្ញាណំ តថាគតោតិ សមនុបស្សសី”តិ?
“Do you regard the Realized One as feeling … perception … functioning patterns … consciousness?”
“នោ ហេតំ, ភន្តេ”។
“No, sir.”
“តំ កិំ មញ្ញសិ, អនុរាធ, រូបស្មិំ តថាគតោតិ សមនុបស្សសី”តិ?
“What do you think, Anurādha? Do you regard the Realized One as in form?”
“នោ ហេតំ, ភន្តេ”។
“No, sir.”
“អញ្ញត្រ រូបា តថាគតោតិ សមនុបស្សសី”តិ?
“Or do you regard the Realized One as distinct from form?”
“នោ ហេតំ, ភន្តេ”។
“No, sir.”
“វេទនាយ …បេ… អញ្ញត្រ វេទនាយ …បេ… សញ្ញាយ …បេ… អញ្ញត្រ សញ្ញាយ …បេ… សង្ខារេសុ …បេ… អញ្ញត្រ សង្ខារេហិ …បេ… វិញ្ញាណស្មិំ តថាគតោតិ សមនុបស្សសី”តិ? “នោ ហេតំ, ភន្តេ”។ “អញ្ញត្រ វិញ្ញាណា តថាគតោតិ សមនុបស្សសី”តិ?
“Do you regard the Realized One as in feeling … or distinct from feeling … as in perception … or distinct from perception … as in functioning patterns … or distinct from functioning patterns … as in consciousness … or as distinct from consciousness?”
“នោ ហេតំ, ភន្តេ”។
“No, sir.”
“តំ កិំ មញ្ញសិ, អនុរាធ, រូបំ, វេទនំ, សញ្ញំ, សង្ខារេ, វិញ្ញាណំ តថាគតោតិ សមនុបស្សសី”តិ?
“What do you think, Anurādha? Do you regard the Realized One as possessing form, feeling, perception, functioning patterns, and consciousness?”
“នោ ហេតំ, ភន្តេ”។
“No, sir.”
“តំ កិំ មញ្ញសិ, អនុរាធ, អយំ សោ អរូបី អវេទនោ អសញ្ញី អសង្ខារោ អវិញ្ញាណោ តថាគតោតិ សមនុបស្សសី”តិ?
“What do you think, Anurādha? Do you regard the Realized One as one who is without form, feeling, perception, functioning patterns, and consciousness?”
“នោ ហេតំ, ភន្តេ”។
“No, sir.”
“ឯត្ថ ច តេ, អនុរាធ, ទិដ្ឋេវ ធម្មេ សច្ចតោ ថេតតោ តថាគតេ អនុបលព្ភិយមានេ កល្លំ នុ តេ តំ វេយ្យាករណំ—យោ សោ, អាវុសោ, តថាគតោ ឧត្តមបុរិសោ បរមបុរិសោ បរមបត្តិបត្តោ, តំ តថាគតោ អញ្ញត្រ ឥមេហិ ចតូហិ ឋានេហិ បញ្ញាបយមានោ បញ្ញាបេតិ: ‘ហោតិ តថាគតោ បរំ មរណាៜតិ វា …បេ… ‘នេវ ហោតិ ន ន ហោតិ តថាគតោ បរំ មរណាៜតិ វា”តិ?
“In that case, Anurādha, since you don’t acknowledge the Realized One as a genuine fact in the present life, is it appropriate to declare: ‘Friends, when a Realized One is describing a Realized One—a supreme person, highest of people, who has reached the highest point—they describe them other than these four ways: After death, a Realized One still exists, or no longer exists, or both still exists and no longer exists, or neither still exists nor no longer exists’?”
“នោ ហេតំ, ភន្តេ”។
“No, sir.”
“សាធុ សាធុ, អនុរាធ។ បុព្ពេ ចាហំ, អនុរាធ, ឯតរហិ ច ទុក្ខញ្ចេវ បញ្ញាបេមិ ទុក្ខស្ស ច និរោធន៑”តិ។
“Good, good, Anurādha! In the past, as today, what I describe is suffering and the cessation of suffering.”
ទុតិយំ។
The authoritative text of the Saṁyutta Nikāya is the Pāli text. The English translation is provided as an aid to the study of the original Pāli text. [CREDITS »]
