| Library / Tipiṭaka / તિપિટક • Tipiṭaka / અઙ્ગુત્તરનિકાય (અટ્ઠકથા) • Aṅguttaranikāya (aṭṭhakathā) |
૯. અન્ધસુત્તવણ્ણના
9. Andhasuttavaṇṇanā
૨૯. નવમે ચક્ખુ ન હોતીતિ પઞ્ઞાચક્ખુ ન હોતિ. ફાતિં કરેય્યાતિ ફીતં વડ્ઢિતં કરેય્ય. સાવજ્જાનવજ્જેતિ સદોસનિદ્દોસે. હીનપ્પણીતેતિ અધમુત્તમે. કણ્હસુક્કસપ્પટિભાગેતિ કણ્હસુક્કાયેવ અઞ્ઞમઞ્ઞં પટિબાહનતો પટિપક્ખવસેન સપ્પટિભાગાતિ વુચ્ચન્તિ. અયં પનેત્થ સઙ્ખેપો – કુસલે ધમ્મે ‘‘કુસલા ધમ્મા’’તિ જાનેય્ય, અકુસલે ધમ્મે ‘‘અકુસલા ધમ્મા’’તિ જાનેય્ય. સાવજ્જાદીસુપિ એસેવ નયો. કણ્હસુક્કસપ્પટિભાગેસુ પન કણ્હધમ્મે ‘‘સુક્કસપ્પટિભાગા’’તિ જાનેય્ય, સુક્કધમ્મે ‘‘કણ્હસપ્પટિભાગા’’તિ યેન પઞ્ઞાચક્ખુના જાનેય્ય, તથારૂપમ્પિસ્સ ચક્ખુ ન હોતીતિ. ઇમિના નયેન સેસવારેસુપિ અત્થો વેદિતબ્બો.
29. Navame cakkhu na hotīti paññācakkhu na hoti. Phātiṃ kareyyāti phītaṃ vaḍḍhitaṃ kareyya. Sāvajjānavajjeti sadosaniddose. Hīnappaṇīteti adhamuttame. Kaṇhasukkasappaṭibhāgeti kaṇhasukkāyeva aññamaññaṃ paṭibāhanato paṭipakkhavasena sappaṭibhāgāti vuccanti. Ayaṃ panettha saṅkhepo – kusale dhamme ‘‘kusalā dhammā’’ti jāneyya, akusale dhamme ‘‘akusalā dhammā’’ti jāneyya. Sāvajjādīsupi eseva nayo. Kaṇhasukkasappaṭibhāgesu pana kaṇhadhamme ‘‘sukkasappaṭibhāgā’’ti jāneyya, sukkadhamme ‘‘kaṇhasappaṭibhāgā’’ti yena paññācakkhunā jāneyya, tathārūpampissa cakkhu na hotīti. Iminā nayena sesavāresupi attho veditabbo.
ન ચેવ ભોગા તથારૂપાતિ તથાજાતિકા ભોગાપિસ્સ ન હોન્તિ. ન ચ પુઞ્ઞાનિ કુબ્બતીતિ પુઞ્ઞાનિ ચ ન કરોતિ. એત્તાવતા ભોગુપ્પાદનચક્ખુનો ચ પુઞ્ઞકરણચક્ખુનો ચ અભાવો વુત્તો. ઉભયત્થ કલિગ્ગાહોતિ ઇધલોકે ચ પરલોકે ચાતિ ઉભયસ્મિમ્પિ અપરદ્ધગ્ગાહો, પરાજયગ્ગાહો હોતીતિ અત્થો. અથ વા ઉભયત્થ કલિગ્ગાહોતિ ઉભયેસમ્પિ દિટ્ઠધમ્મિકસમ્પરાયિકાનં અત્થાનં કલિગ્ગાહો, પરાજયગ્ગાહોતિ અત્થો. ધમ્માધમ્મેનાતિ દસકુસલકમ્મપથધમ્મેનપિ દસઅકુસલકમ્મપથઅધમ્મેનપિ. સઠોતિ કેરાટિકો. ભોગાનિ પરિયેસતીતિ ભોગે ગવેસતિ. થેય્યેન કૂટકમ્મેન, મુસાવાદેન ચૂભયન્તિ થેય્યાદીસુ ઉભયેન પરિયેસતીતિ અત્થો. કથં? થેય્યેન કૂટકમ્મેન ચ પરિયેસતિ, થેય્યેન મુસાવાદેન ચ પરિયેસતિ , કૂટકમ્મેન મુસાવાદેન ચ પરિયેસતિ. સઙ્ઘાતુન્તિ સઙ્ઘરિતું. ધમ્મલદ્ધેહીતિ દસકુસલકમ્મપથધમ્મં અકોપેત્વા લદ્ધેહિ. ઉટ્ઠાનાધિગતન્તિ વીરિયેન અધિગતં. અબ્યગ્ઘમાનસોતિ નિબ્બિચિકિચ્છચિત્તો. ભદ્દકં ઠાનન્તિ સેટ્ઠં દેવટ્ઠાનં. ન સોચતીતિ યસ્મિં ઠાને અન્તોસોકેન ન સોચતિ.
Na ceva bhogā tathārūpāti tathājātikā bhogāpissa na honti. Na ca puññāni kubbatīti puññāni ca na karoti. Ettāvatā bhoguppādanacakkhuno ca puññakaraṇacakkhuno ca abhāvo vutto. Ubhayattha kaliggāhoti idhaloke ca paraloke cāti ubhayasmimpi aparaddhaggāho, parājayaggāho hotīti attho. Atha vā ubhayattha kaliggāhoti ubhayesampi diṭṭhadhammikasamparāyikānaṃ atthānaṃ kaliggāho, parājayaggāhoti attho. Dhammādhammenāti dasakusalakammapathadhammenapi dasaakusalakammapathaadhammenapi. Saṭhoti kerāṭiko. Bhogāni pariyesatīti bhoge gavesati. Theyyenakūṭakammena, musāvādena cūbhayanti theyyādīsu ubhayena pariyesatīti attho. Kathaṃ? Theyyena kūṭakammena ca pariyesati, theyyena musāvādena ca pariyesati , kūṭakammena musāvādena ca pariyesati. Saṅghātunti saṅgharituṃ. Dhammaladdhehīti dasakusalakammapathadhammaṃ akopetvā laddhehi. Uṭṭhānādhigatanti vīriyena adhigataṃ. Abyagghamānasoti nibbicikicchacitto. Bhaddakaṃ ṭhānanti seṭṭhaṃ devaṭṭhānaṃ. Na socatīti yasmiṃ ṭhāne antosokena na socati.
Related texts:
તિપિટક (મૂલ) • Tipiṭaka (Mūla) / સુત્તપિટક • Suttapiṭaka / અઙ્ગુત્તરનિકાય • Aṅguttaranikāya / ૯. અન્ધસુત્તં • 9. Andhasuttaṃ
ટીકા • Tīkā / સુત્તપિટક (ટીકા) • Suttapiṭaka (ṭīkā) / અઙ્ગુત્તરનિકાય (ટીકા) • Aṅguttaranikāya (ṭīkā) / ૯. અન્ધસુત્તવણ્ણના • 9. Andhasuttavaṇṇanā
