| Library / Tipiṭaka / ਤਿਪਿਟਕ • Tipiṭaka / ਮਜ੍ਝਿਮਨਿਕਾਯ (ਅਟ੍ਠਕਥਾ) • Majjhimanikāya (aṭṭhakathā) |
੨. ਅਗ੍ਗਿવਚ੍ਛਸੁਤ੍ਤવਣ੍ਣਨਾ
2. Aggivacchasuttavaṇṇanā
੧੮੭. ਏવਂ ਮੇ ਸੁਤਨ੍ਤਿ ਅਗ੍ਗਿવਚ੍ਛਸੁਤ੍ਤਂ। ਤਤ੍ਥ ਨ ਖੋ ਅਹਨ੍ਤਿ ਪਠਮવਾਰੇ ਨਾਹਂ ਸਸ੍ਸਤਦਿਟ੍ਠਿਕੋਤਿ વਦਤਿ, ਦੁਤਿਯੇ ਨਾਹਂ ਉਚ੍ਛੇਦਦਿਟ੍ਠਿਕੋਤਿ। ਏવਂ ਅਨ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿਕਾਦਿવਸੇਨ ਸਬ੍ਬવਾਰੇਸੁ ਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ વੇਦਿਤਬ੍ਬੋ। ਹੋਤਿ ਚ ਨ ਚ ਹੋਤੀਤਿ ਅਯਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਏਕਚ੍ਚਸਸ੍ਸਤવਾਦੋ। ਨੇવ ਹੋਤਿ ਨ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਅਯਂ ਅਮਰਾવਿਕ੍ਖੇਪੋਤਿ વੇਦਿਤਬ੍ਬੋ।
187.Evaṃme sutanti aggivacchasuttaṃ. Tattha na kho ahanti paṭhamavāre nāhaṃ sassatadiṭṭhikoti vadati, dutiye nāhaṃ ucchedadiṭṭhikoti. Evaṃ antānantikādivasena sabbavāresu paṭikkhepo veditabbo. Hoti ca na ca hotīti ayaṃ panettha ekaccasassatavādo. Neva hoti na na hotīti ayaṃ amarāvikkhepoti veditabbo.
੧੮੯. ਸਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਕਿਲੇਸਦੁਕ੍ਖੇਨ ਚੇવ વਿਪਾਕਦੁਕ੍ਖੇਨ ਚ ਸਦੁਕ੍ਖਂ। ਸવਿਘਾਤਨ੍ਤਿ ਤੇਸਂਯੇવ ਦ੍વਿਨ੍ਨਂ વਸੇਨ ਸਉਪਘਾਤਕਂ। ਸਉਪਾਯਾਸਨ੍ਤਿ ਤੇਸਂਯੇવ વਸੇਨ ਸਉਪਾਯਾਸਂ। ਸਪਰਿਲ਼ਾਹਨ੍ਤਿ ਤੇਸਂਯੇવ વਸੇਨ ਸਪਰਿਲ਼ਾਹਂ।
189.Sadukkhanti kilesadukkhena ceva vipākadukkhena ca sadukkhaṃ. Savighātanti tesaṃyeva dvinnaṃ vasena saupaghātakaṃ. Saupāyāsanti tesaṃyeva vasena saupāyāsaṃ. Sapariḷāhanti tesaṃyeva vasena sapariḷāhaṃ.
ਕਿਞ੍ਚਿ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਨ੍ਤਿ ਕਾਚਿ ਏਕਾ ਦਿਟ੍ਠਿਪਿ ਰੁਚ੍ਚਿਤ੍વਾ ਖਮਾਪੇਤ੍વਾ ਗਹਿਤਾ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ। ਅਪਨੀਤਨ੍ਤਿ ਨੀਹਟਂ ਅਪવਿਦ੍ਧਂ। ਦਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਞਾਯ ਦਿਟ੍ਠਂ। ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਉਦਯવਯਂ ਅਦ੍ਦਸ, ਤਸ੍ਮਾ। ਸਬ੍ਬਮਞ੍ਞਿਤਾਨਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਤਿਣ੍ਣਮ੍ਪਿ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਮਾਨਮਞ੍ਞਿਤਾਨਂ। ਮਥਿਤਾਨਨ੍ਤਿ ਤੇਸਂਯੇવ વੇવਚਨਂ। ਇਦਾਨਿ ਤਾਨਿ વਿਭਜਿਤ੍વਾ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਸਬ੍ਬਅਹਂਕਾਰ-ਮਮਂਕਾਰ-ਮਾਨਾਨੁਸਯਾਨਨ੍ਤਿ ਆਹ। ਏਤ੍ਥ ਹਿ ਅਹਂਕਾਰੋ ਦਿਟ੍ਠਿ, ਮਮਂਕਾਰੋ ਤਣ੍ਹਾ, ਮਾਨਾਨੁਸਯੋ ਮਾਨੋ। ਅਨੁਪਾਦਾ વਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਚਤੂਹਿ ਉਪਾਦਾਨੇਹਿ ਕਞ੍ਚਿ ਧਮ੍ਮਂ ਅਨੁਪਾਦਿਯਿਤ੍વਾ વਿਮੁਤ੍ਤੋ।
Kiñci diṭṭhigatanti kāci ekā diṭṭhipi ruccitvā khamāpetvā gahitā atthīti pucchati. Apanītanti nīhaṭaṃ apaviddhaṃ. Diṭṭhanti paññāya diṭṭhaṃ. Tasmāti yasmā pañcannaṃ khandhānaṃ udayavayaṃ addasa, tasmā. Sabbamaññitānanti sabbesaṃ tiṇṇampi taṇhādiṭṭhimānamaññitānaṃ. Mathitānanti tesaṃyeva vevacanaṃ. Idāni tāni vibhajitvā dassento sabbaahaṃkāra-mamaṃkāra-mānānusayānanti āha. Ettha hi ahaṃkāro diṭṭhi, mamaṃkāro taṇhā, mānānusayo māno. Anupādā vimuttoti catūhi upādānehi kañci dhammaṃ anupādiyitvā vimutto.
੧੯੦. ਨ ਉਪੇਤੀਤਿ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿ। ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਨ ਉਪਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ ਇਦਂ ਅਨੁਜਾਨਿਤਬ੍ਬਂ ਸਿਯਾ। ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਏવਂ વੁਤ੍ਤੇ ਸੋ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ ਉਚ੍ਛੇਦਂ ਗਣ੍ਹੇਯ੍ਯ, ਉਪਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਪਨ ਸਸ੍ਸਤਮੇવ, ਉਪਪਜ੍ਜਤਿ ਚ ਨ ਚ ਉਪਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਏਕਚ੍ਚਸਸ੍ਸਤਂ, ਨੇવ ਉਪਪਜ੍ਜਤਿ ਨ ਨ ਉਪਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਅਮਰਾવਿਕ੍ਖੇਪਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਭਗવਾ – ‘‘ਅਯਂ ਅਪ੍ਪਤਿਟ੍ਠੋ ਅਨਾਲਮ੍ਬੋ ਹੋਤੁ, ਸੁਖਪવੇਸਨਟ੍ਠਾਨਂ ਮਾ ਲਭਤੂ’’ਤਿ ਅਨਨੁਞ੍ਞਾਯ ਠਤ੍વਾ ਅਨੁਞ੍ਞਮ੍ਪਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿ। ਅਲਨ੍ਤਿ ਸਮਤ੍ਥਂ ਪਰਿਯਤ੍ਤਂ । ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਪਚ੍ਚਯਾਕਾਰਧਮ੍ਮੋ। ਅਞ੍ਞਤ੍ਰਯੋਗੇਨਾਤਿ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਪਯੋਗੇਨ। ਅਞ੍ਞਤ੍ਰਾਚਰਿਯਕੇਨਾਤਿ ਪਚ੍ਚਯਾਕਾਰਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤਾਨਂ ਅਞ੍ਞੇਸਂ ਆਚਰਿਯਾਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕੇ વਸਨ੍ਤੇਨ।
190.Na upetīti na yujjati. Ettha ca ‘‘na upapajjatī’’ti idaṃ anujānitabbaṃ siyā. Yasmā pana evaṃ vutte so paribbājako ucchedaṃ gaṇheyya, upapajjatīti pana sassatameva, upapajjati ca na ca upapajjatīti ekaccasassataṃ, neva upapajjati na na upapajjatīti amarāvikkhepaṃ, tasmā bhagavā – ‘‘ayaṃ appatiṭṭho anālambo hotu, sukhapavesanaṭṭhānaṃ mā labhatū’’ti ananuññāya ṭhatvā anuññampi paṭikkhipi. Alanti samatthaṃ pariyattaṃ . Dhammoti paccayākāradhammo. Aññatrayogenāti aññattha payogena. Aññatrācariyakenāti paccayākāraṃ ajānantānaṃ aññesaṃ ācariyānaṃ santike vasantena.
੧੯੧. ਤੇਨ ਹਿ વਚ੍ਛਾਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਤ੍વਂ ਸਮ੍ਮੋਹਮਾਪਾਦਿਨ੍ਤਿ વਦਸਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਂਯੇવੇਤ੍ਥ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮਿ। ਅਨਾਹਾਰੋ ਨਿਬ੍ਬੁਤੋਤਿ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚਯੋ ਨਿਬ੍ਬੁਤੋ।
191.Tena hi vacchāti yasmā tvaṃ sammohamāpādinti vadasi, tasmā taṃyevettha paṭipucchissāmi. Anāhāronibbutoti appaccayo nibbuto.
੧੯੨. ਯੇਨ ਰੂਪੇਨਾਤਿ ਯੇਨ ਰੂਪੇਨ ਸਤ੍ਤਸਙ੍ਖਾਤਂ ਤਥਾਗਤਂ ਰੂਪੀਤਿ ਪਞ੍ਞਾਪੇਯ੍ਯ। ਗਮ੍ਭੀਰੋਤਿ ਗੁਣਗਮ੍ਭੀਰੋ। ਅਪ੍ਪਮੇਯ੍ਯੋਤਿ ਪਮਾਣਂ ਗਣ੍ਹਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯੋ। ਦੁਪ੍ਪਰਿਯੋਗਾਲ਼੍ਹੋਤਿ ਦੁਓਗਾਹੋ ਦੁਜ੍ਜਾਨੋ। ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਮਹਾਸਮੁਦ੍ਦੋਤਿ ਯਥਾ ਮਹਾਸਮੁਦ੍ਦੋ ਗਮ੍ਭੀਰੋ ਅਪ੍ਪਮੇਯ੍ਯੋ ਦੁਜ੍ਜਾਨੋ, ਏવਮੇવ ਖੀਣਾਸવੋਪਿ। ਤਂ ਆਰਬ੍ਭ ਉਪਪਜ੍ਜਤੀਤਿਆਦਿ ਸਬ੍ਬਂ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿ। ਕਥਂ? ਯਥਾ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤਂ ਅਗ੍ਗਿਂ ਆਰਬ੍ਭ ਪੁਰਤ੍ਥਿਮਂ ਦਿਸਂ ਗਤੋਤਿਆਦਿ ਸਬ੍ਬਂ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿ, ਏવਂ।
192.Yena rūpenāti yena rūpena sattasaṅkhātaṃ tathāgataṃ rūpīti paññāpeyya. Gambhīroti guṇagambhīro. Appameyyoti pamāṇaṃ gaṇhituṃ na sakkuṇeyyo. Duppariyogāḷhoti duogāho dujjāno. Seyyathāpi mahāsamuddoti yathā mahāsamuddo gambhīro appameyyo dujjāno, evameva khīṇāsavopi. Taṃ ārabbha upapajjatītiādi sabbaṃ na yujjati. Kathaṃ? Yathā parinibbutaṃ aggiṃ ārabbha puratthimaṃ disaṃ gatotiādi sabbaṃ na yujjati, evaṃ.
ਅਨਿਚ੍ਚਤਾਤਿ ਅਨਿਚ੍ਚਤਾਯ। ਸਾਰੇ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਨ੍ਤਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਸਾਰੇ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਂ। ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਉਤ੍ਤਾਨਮੇવਾਤਿ।
Aniccatāti aniccatāya. Sāre patiṭṭhitanti lokuttaradhammasāre patiṭṭhitaṃ. Sesaṃ sabbattha uttānamevāti.
ਪਪਞ੍ਚਸੂਦਨਿਯਾ ਮਜ੍ਝਿਮਨਿਕਾਯਟ੍ਠਕਥਾਯ
Papañcasūdaniyā majjhimanikāyaṭṭhakathāya
ਅਗ੍ਗਿવਚ੍ਛਸੁਤ੍ਤવਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ।
Aggivacchasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
ਤਿਪਿਟਕ (ਮੂਲ) • Tipiṭaka (Mūla) / ਸੁਤ੍ਤਪਿਟਕ • Suttapiṭaka / ਮਜ੍ਝਿਮਨਿਕਾਯ • Majjhimanikāya / ੨. ਅਗ੍ਗਿવਚ੍ਛਸੁਤ੍ਤਂ • 2. Aggivacchasuttaṃ
ਟੀਕਾ • Tīkā / ਸੁਤ੍ਤਪਿਟਕ (ਟੀਕਾ) • Suttapiṭaka (ṭīkā) / ਮਜ੍ਝਿਮਨਿਕਾਯ (ਟੀਕਾ) • Majjhimanikāya (ṭīkā) / ੨. ਅਗ੍ਗਿવਚ੍ਛਸੁਤ੍ਤવਣ੍ਣਨਾ • 2. Aggivacchasuttavaṇṇanā
