| Library / Tipiṭaka / ತಿಪಿಟಕ • Tipiṭaka / ಇತಿವುತ್ತಕಪಾಳಿ • Itivuttakapāḷi |
೪. ಅಗ್ಗಿಸುತ್ತಂ
4. Aggisuttaṃ
೯೩. ವುತ್ತಞ್ಹೇತಂ ಭಗವತಾ, ವುತ್ತಮರಹತಾತಿ ಮೇ ಸುತಂ –
93. Vuttañhetaṃ bhagavatā, vuttamarahatāti me sutaṃ –
‘‘ತಯೋಮೇ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ಅಗ್ಗೀ। ಕತಮೇ ತಯೋ? ರಾಗಗ್ಗಿ, ದೋಸಗ್ಗಿ, ಮೋಹಗ್ಗಿ – ಇಮೇ ಖೋ, ಭಿಕ್ಖವೇ, ತಯೋ ಅಗ್ಗೀ’’ತಿ। ಏತಮತ್ಥಂ ಭಗವಾ ಅವೋಚ। ತತ್ಥೇತಂ ಇತಿ ವುಚ್ಚತಿ –
‘‘Tayome, bhikkhave, aggī. Katame tayo? Rāgaggi, dosaggi, mohaggi – ime kho, bhikkhave, tayo aggī’’ti. Etamatthaṃ bhagavā avoca. Tatthetaṃ iti vuccati –
‘‘ರಾಗಗ್ಗಿ ದಹತಿ ಮಚ್ಚೇ, ರತ್ತೇ ಕಾಮೇಸು ಮುಚ್ಛಿತೇ।
‘‘Rāgaggi dahati macce, ratte kāmesu mucchite;
ದೋಸಗ್ಗಿ ಪನ ಬ್ಯಾಪನ್ನೇ, ನರೇ ಪಾಣಾತಿಪಾತಿನೋ॥
Dosaggi pana byāpanne, nare pāṇātipātino.
‘‘ಮೋಹಗ್ಗಿ ಪನ ಸಮ್ಮೂಳ್ಹೇ, ಅರಿಯಧಮ್ಮೇ ಅಕೋವಿದೇ।
‘‘Mohaggi pana sammūḷhe, ariyadhamme akovide;
ಏತೇ ಅಗ್ಗೀ ಅಜಾನನ್ತಾ, ಸಕ್ಕಾಯಾಭಿರತಾ ಪಜಾ॥
Ete aggī ajānantā, sakkāyābhiratā pajā.
‘‘ತೇ ವಡ್ಢಯನ್ತಿ ನಿರಯಂ, ತಿರಚ್ಛಾನಞ್ಚ ಯೋನಿಯೋ।
‘‘Te vaḍḍhayanti nirayaṃ, tiracchānañca yoniyo;
ಅಸುರಂ ಪೇತ್ತಿವಿಸಯಂ, ಅಮುತ್ತಾ ಮಾರಬನ್ಧನಾ॥
Asuraṃ pettivisayaṃ, amuttā mārabandhanā.
‘‘ಯೇ ಚ ರತ್ತಿನ್ದಿವಾ ಯುತ್ತಾ, ಸಮ್ಮಾಸಮ್ಬುದ್ಧಸಾಸನೇ।
‘‘Ye ca rattindivā yuttā, sammāsambuddhasāsane;
ತೇ ನಿಬ್ಬಾಪೇನ್ತಿ ರಾಗಗ್ಗಿಂ, ನಿಚ್ಚಂ ಅಸುಭಸಞ್ಞಿನೋ॥
Te nibbāpenti rāgaggiṃ, niccaṃ asubhasaññino.
‘‘ದೋಸಗ್ಗಿಂ ಪನ ಮೇತ್ತಾಯ, ನಿಬ್ಬಾಪೇನ್ತಿ ನರುತ್ತಮಾ।
‘‘Dosaggiṃ pana mettāya, nibbāpenti naruttamā;
ಮೋಹಗ್ಗಿಂ ಪನ ಪಞ್ಞಾಯ, ಯಾಯಂ ನಿಬ್ಬೇಧಗಾಮಿನೀ॥
Mohaggiṃ pana paññāya, yāyaṃ nibbedhagāminī.
‘‘ತೇ ನಿಬ್ಬಾಪೇತ್ವಾ ನಿಪಕಾ, ರತ್ತಿನ್ದಿವಮತನ್ದಿತಾ।
‘‘Te nibbāpetvā nipakā, rattindivamatanditā;
ಅಸೇಸಂ ಪರಿನಿಬ್ಬನ್ತಿ, ಅಸೇಸಂ ದುಕ್ಖಮಚ್ಚಗುಂ॥
Asesaṃ parinibbanti, asesaṃ dukkhamaccaguṃ.
‘‘ಅರಿಯದ್ದಸಾ ವೇದಗುನೋ, ಸಮ್ಮದಞ್ಞಾಯ ಪಣ್ಡಿತಾ।
‘‘Ariyaddasā vedaguno, sammadaññāya paṇḍitā;
ಜಾತಿಕ್ಖಯಮಭಿಞ್ಞಾಯ, ನಾಗಚ್ಛನ್ತಿ ಪುನಬ್ಭವ’’ನ್ತಿ॥
Jātikkhayamabhiññāya, nāgacchanti punabbhava’’nti.
ಅಯಮ್ಪಿ ಅತ್ಥೋ ವುತ್ತೋ ಭಗವತಾ, ಇತಿ ಮೇ ಸುತನ್ತಿ। ಚತುತ್ಥಂ।
Ayampi attho vutto bhagavatā, iti me sutanti. Catutthaṃ.
Related texts:
ಅಟ್ಠಕಥಾ • Aṭṭhakathā / ಸುತ್ತಪಿಟಕ (ಅಟ್ಠಕಥಾ) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / ಖುದ್ದಕನಿಕಾಯ (ಅಟ್ಠಕಥಾ) • Khuddakanikāya (aṭṭhakathā) / ಇತಿವುತ್ತಕ-ಅಟ್ಠಕಥಾ • Itivuttaka-aṭṭhakathā / ೪. ಅಗ್ಗಿಸುತ್ತವಣ್ಣನಾ • 4. Aggisuttavaṇṇanā
