| Library / Tipiṭaka / തിപിടക • Tipiṭaka / അങ്ഗുത്തരനികായ (ടീകാ) • Aṅguttaranikāya (ṭīkā) |
൧൦. അധമ്മികസുത്തവണ്ണനാ
10. Adhammikasuttavaṇṇanā
൭൦. ദസമേ വിസമന്തി ഭാവനപുംസകമേതം. തേനാഹ ‘‘വിസമാ ഹുത്വാ’’തി. അസമയേനാതി അകാലേ. ഭുമ്മത്ഥേ ഹേതം കരണവചനം. പകട്ഠം പധാനം അഞ്ജസം ഏതേസന്തി പഞ്ജസാ, അഞ്ജസം പഗതാ പടിപന്നാതി വാ പഞ്ജസാ, പകതിമഗ്ഗഗാമിനോ. ന പഞ്ജസാ അപഞ്ജസാ, അമഗ്ഗപ്പടിപന്നാ. തേ പന യസ്മാ മഗ്ഗതോ അപഗതാ നാമ ഹോന്തി, തസ്മാ വുത്തം ‘‘മഗ്ഗതോ അപഗതാ’’തിആദി.
70. Dasame visamanti bhāvanapuṃsakametaṃ. Tenāha ‘‘visamā hutvā’’ti. Asamayenāti akāle. Bhummatthe hetaṃ karaṇavacanaṃ. Pakaṭṭhaṃ padhānaṃ añjasaṃ etesanti pañjasā, añjasaṃ pagatā paṭipannāti vā pañjasā, pakatimaggagāmino. Na pañjasā apañjasā, amaggappaṭipannā. Te pana yasmā maggato apagatā nāma honti, tasmā vuttaṃ ‘‘maggato apagatā’’tiādi.
ഗാഥാസു പന ഏവമേത്ഥ സമ്ബന്ധോ വേദിതബ്ബോ. ഗുന്നം ചേ തരമാനാനന്തി ഗാവീസു മഹോഘം തരന്തീസു. ജിമ്ഹം ഗച്ഛതി പുങ്ഗവോതി യദി യൂഥപതി ഉസഭോ കുടിലം ഗച്ഛതി. സബ്ബാ താ ജിമ്ഹം ഗച്ഛന്തീതി സബ്ബാ താ ഗാവിയോ കുടിലമേവ ഗച്ഛന്തി. കസ്മാ? നേത്തേ ജിമ്ഹം ഗതേ സതി തസ്സ കുടിലഗതത്താ. സോ ഹി താസം പച്ചയികോ ഉപദ്ദവഹരോ ച. ഏവമേവന്തി യഥാ ചേതം, ഏവമേവ യോ മനുസ്സേസു പധാനസമ്മതോ, യദി സോ അധമ്മചാരീ സിയാ, യേ തസ്സ അനുജീവിനോ, സബ്ബേപി അധമ്മികാ ഹോന്തി. സാമിസമ്പദാ ഹി പകതിസമ്പദം സമ്പാദേതി. യസ്മാ ഏതദേവം, തസ്മാ സബ്ബം രട്ഠം ദുക്ഖം സേതി, രാജാ ചേ ഹോതി അധമ്മികോ.
Gāthāsu pana evamettha sambandho veditabbo. Gunnaṃ ce taramānānanti gāvīsu mahoghaṃ tarantīsu. Jimhaṃ gacchati puṅgavoti yadi yūthapati usabho kuṭilaṃ gacchati. Sabbā tā jimhaṃ gacchantīti sabbā tā gāviyo kuṭilameva gacchanti. Kasmā? Nette jimhaṃ gate sati tassa kuṭilagatattā. So hi tāsaṃ paccayiko upaddavaharo ca. Evamevanti yathā cetaṃ, evameva yo manussesu padhānasammato, yadi so adhammacārī siyā, ye tassa anujīvino, sabbepi adhammikā honti. Sāmisampadā hi pakatisampadaṃ sampādeti. Yasmā etadevaṃ, tasmā sabbaṃ raṭṭhaṃ dukkhaṃ seti, rājā ce hoti adhammiko.
അധമ്മികസുത്തവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.
Adhammikasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
പത്തകമ്മവഗ്ഗവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.
Pattakammavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
തിപിടക (മൂല) • Tipiṭaka (Mūla) / സുത്തപിടക • Suttapiṭaka / അങ്ഗുത്തരനികായ • Aṅguttaranikāya / ൧൦. അധമ്മികസുത്തം • 10. Adhammikasuttaṃ
അട്ഠകഥാ • Aṭṭhakathā / സുത്തപിടക (അട്ഠകഥാ) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / അങ്ഗുത്തരനികായ (അട്ഠകഥാ) • Aṅguttaranikāya (aṭṭhakathā) / ൧൦. അധമ്മികസുത്തവണ്ണനാ • 10. Adhammikasuttavaṇṇanā
