Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / ತಿಪಿಟಕ • Tipiṭaka / ಸಾರತ್ಥದೀಪನೀ-ಟೀಕಾ • Sāratthadīpanī-ṭīkā

ಆದಾಯಸತ್ತಕಾದಿಕಥಾವಣ್ಣನಾ

Ādāyasattakādikathāvaṇṇanā

೩೧೧. ಅಯನ್ತಿ ಆಸಾವಚ್ಛೇದಿಕೋ ಕಥಿನುದ್ಧಾರೋ। ಇಧ ನ ವುತ್ತೋತಿ ಪಾಳಿಯಂ ಮಾತಿಕಾಪದಭಾಜನೇ ಸವನನ್ತಿಕಾನನ್ತರಂ ನ ವುತ್ತೋ। ತತ್ಥಾತಿ ತಸ್ಮಿಂ ಸೀಮಾತಿಕ್ಕನ್ತಿಕೇ ಕಥಿನುದ್ಧಾರೇ। ‘‘ಸೀಮಾತಿಕ್ಕನ್ತಿಕೋ ನಾಮ ಚೀವರಕಾಲಸೀಮಾತಿಕ್ಕನ್ತಿಕೋ’’ತಿ ಕೇನಚಿ ವುತ್ತಂ। ‘‘ಬಹಿಸೀಮಾಯಂ ಚೀವರಕಾಲಸಮಯಸ್ಸ ಅತಿಕ್ಕನ್ತತ್ತಾ ಸೀಮಾತಿಕ್ಕನ್ತಿಕೋ’’ತಿ ಅಯಂ ಅಮ್ಹಾಕಂ ಖನ್ತಿ। ಸಹುಬ್ಭಾರೇ ‘‘ಸೋ ಕತಚೀವರೋ’’ತಿ ಪಾಠೋ ದಿಸ್ಸತಿ, ಏವಞ್ಚ ಸತಿ ಚೀವರಪಲಿಬೋಧೋ ಪಠಮಂ ಛಿಜ್ಜತೀತಿ ವಿಞ್ಞಾಯತಿ, ಇಧ ಪನ ಪರಿವಾರಪಾಳಿಯಞ್ಚ ‘‘ದ್ವೇ ಪಲಿಬೋಧಾ ಅಪುಬ್ಬಂ ಅಚರಿಮಂ ಛಿಜ್ಜನ್ತೀ’’ತಿ (ಪರಿ॰ ೪೧೫) ವಚನತೋ ತಂ ನ ಸಮೇತಿ, ತಸ್ಮಾ ವೀಮಂಸಿತಬ್ಬಮೇತ್ಥ ಕಾರಣಂ।

311.Ayanti āsāvacchediko kathinuddhāro. Idha na vuttoti pāḷiyaṃ mātikāpadabhājane savanantikānantaraṃ na vutto. Tatthāti tasmiṃ sīmātikkantike kathinuddhāre. ‘‘Sīmātikkantiko nāma cīvarakālasīmātikkantiko’’ti kenaci vuttaṃ. ‘‘Bahisīmāyaṃ cīvarakālasamayassa atikkantattā sīmātikkantiko’’ti ayaṃ amhākaṃ khanti. Sahubbhāre ‘‘so katacīvaro’’ti pāṭho dissati, evañca sati cīvarapalibodho paṭhamaṃ chijjatīti viññāyati, idha pana parivārapāḷiyañca ‘‘dve palibodhā apubbaṃ acarimaṃ chijjantī’’ti (pari. 415) vacanato taṃ na sameti, tasmā vīmaṃsitabbamettha kāraṇaṃ.

೩೧೨. ‘‘ಸಮಾದಾಯವಾರೋ ಆದಾಯವಾರಸದಿಸೋ, ಉಪಸಗ್ಗಮತ್ತಮೇತ್ಥ ವಿಸೇಸೋ’’ತಿ ಗಣ್ಠಿಪದೇಸು ವುತ್ತಂ। ಕೇಚಿ ಪನ ‘‘ಸಬ್ಬಂ ಅತ್ತನೋ ಪರಿಕ್ಖಾರಂ ಅನವಸೇಸೇತ್ವಾ ಪಕ್ಕಮನ್ತೋ ‘ಸಮಾದಾಯ ಪಕ್ಕಮತೀ’ತಿ ವುಚ್ಚತೀ’’ತಿ ವದನ್ತಿ। ಪುನ ಸಮಾದಾಯವಾರೇಪಿ ತೇಯೇವ ದಸ್ಸಿತಾತಿ ಸಮ್ಬನ್ಧೋ। ವಿಪ್ಪಕತಚೀವರೇ ಪಕ್ಕಮನನ್ತಿಕಸ್ಸ ಕಥಿನುದ್ಧಾರಸ್ಸ ಅಸಮ್ಭವತೋ ‘‘ಯಥಾಸಮ್ಭವ’’ನ್ತಿ ವುತ್ತಂ। ಪಕ್ಕಮನನ್ತಿಕೋ ಹಿ ಕಥಿನುದ್ಧಾರೋ ನಿಟ್ಠಿತಚೀವರಸ್ಸೇವ ವಸೇನ ವುತ್ತೋ ‘‘ಭಿಕ್ಖು ಅತ್ಥತಕಥಿನೋ ಕತಚೀವರಂ ಆದಾಯ ಪಕ್ಕಮತೀ’’ತಿ ವುತ್ತತ್ತಾ, ತಸ್ಮಾ ಸೋ ವಿಪ್ಪಕತಚೀವರೋ ನ ಸಮ್ಭವತೀತಿ ಛಳೇವ ಉಬ್ಭಾರಾ ತತ್ಥ ದಸ್ಸಿತಾ।

312. ‘‘Samādāyavāro ādāyavārasadiso, upasaggamattamettha viseso’’ti gaṇṭhipadesu vuttaṃ. Keci pana ‘‘sabbaṃ attano parikkhāraṃ anavasesetvā pakkamanto ‘samādāya pakkamatī’ti vuccatī’’ti vadanti. Puna samādāyavārepi teyeva dassitāti sambandho. Vippakatacīvare pakkamanantikassa kathinuddhārassa asambhavato ‘‘yathāsambhava’’nti vuttaṃ. Pakkamanantiko hi kathinuddhāro niṭṭhitacīvarasseva vasena vutto ‘‘bhikkhu atthatakathino katacīvaraṃ ādāya pakkamatī’’ti vuttattā, tasmā so vippakatacīvaro na sambhavatīti chaḷeva ubbhārā tattha dassitā.

ತತ್ರಾಯಂ ಆದಿತೋ ಪಟ್ಠಾಯ ವಾರವಿಭಾವನಾ – ಆದಾಯವಾರಾ ಸತ್ತ, ತಥಾ ಸಮಾದಾಯವಾರಾತಿ ದ್ವೇ ಸತ್ತಕವಾರಾ, ತತೋ ಪಕ್ಕಮನನ್ತಿಕಂ ವಜ್ಜೇತ್ವಾ ವಿಪ್ಪಕತಚೀವರಸ್ಸ ಆದಾಯಸಮಾದಾಯವಾರವಸೇನ ದ್ವೇ ಛಕ್ಕವಾರಾ, ತತೋ ಪರಂ ನಿಟ್ಠಾನಸನ್ನಿಟ್ಠಾನನಾಸನನ್ತಿಕಾನಂ ವಸೇನ ತೀಣಿ ತಿಕಾನಿ ದಸ್ಸಿತಾನಿ। ತತ್ಥ ಪಠಮತ್ತಿಕಂ ಅನ್ತೋಸೀಮಾಯಂ ‘‘ಪಚ್ಚೇಸ್ಸಂ ನ ಪಚ್ಚೇಸ್ಸ’’ನ್ತಿ ಇಮಂ ವಿಧಿಂ ಅನಾಮಸಿತ್ವಾ ಬಹಿಸೀಮಾಯಮೇವ ‘‘ನ ಪಚ್ಚೇಸ್ಸ’’ನ್ತಿ ಪವತ್ತಂ, ತಸ್ಮಾ ಪಕ್ಕಮನನ್ತಿಕಸೀಮಾತಿಕ್ಕನ್ತಿಕಸಉಬ್ಭಾರಾ ತತ್ಥ ನ ಯುಜ್ಜನ್ತಿ। ದುತಿಯತ್ತಿಕಂ ಅನ್ತೋಸೀಮಾಯಂ ‘‘ನ ಪಚ್ಚೇಸ್ಸ’’ನ್ತಿ ಪವತ್ತಂ। ತತಿಯತ್ತಿಕಂ ಅನಧಿಟ್ಠಿತ-ಪದೇನ ವಿಸೇಸೇತ್ವಾ ಪವತ್ತಂ, ಅತ್ಥತೋ ಪಠಮತ್ತಿಕೇನ ಸಮೇತಿ। ಅನಧಿಟ್ಠಿತೇನಾತಿ ಚ ‘‘ಪಚ್ಚೇಸ್ಸಂ ನ ಪಚ್ಚೇಸ್ಸ’’ನ್ತಿ ಏವಂ ಅನಧಿಟ್ಠಿತೇನ, ಅನಿಯಮಿತೇನಾತಿ ಅತ್ಥೋ। ತತಿಯತ್ತಿಕಾನನ್ತರಂ ಚತುತ್ಥತ್ತಿಕಂ ಸಮ್ಭವನ್ತಂ ಅನ್ತೋಸೀಮಾಯಂ ‘‘ಪಚ್ಚೇಸ್ಸ’’ನ್ತಿ ವಚನವಿಸೇಸೇನ ಸಮ್ಭವತಿ। ತಥಾ ಚ ಯೋಜಿಯಮಾನಂ ಇತರೇಹಿ ಸವನನ್ತಿಕಾದೀಹಿ ಅವಿರುದ್ಧಂ ಹೋತೀತಿ ಚತುತ್ಥತ್ತಿಕಂ ಅಹುತ್ವಾ ಛಕ್ಕಂ ಜಾತನ್ತಿ ವೇದಿತಬ್ಬಂ। ಏವಂ ತೀಣಿ ತಿಕಾನಿ ಏಕಂ ಛಕ್ಕಞ್ಚಾತಿ ಪಠಮಂ ಪನ್ನರಸಕಂ ವೇದಿತಬ್ಬಂ।

Tatrāyaṃ ādito paṭṭhāya vāravibhāvanā – ādāyavārā satta, tathā samādāyavārāti dve sattakavārā, tato pakkamanantikaṃ vajjetvā vippakatacīvarassa ādāyasamādāyavāravasena dve chakkavārā, tato paraṃ niṭṭhānasanniṭṭhānanāsanantikānaṃ vasena tīṇi tikāni dassitāni. Tattha paṭhamattikaṃ antosīmāyaṃ ‘‘paccessaṃ na paccessa’’nti imaṃ vidhiṃ anāmasitvā bahisīmāyameva ‘‘na paccessa’’nti pavattaṃ, tasmā pakkamanantikasīmātikkantikasaubbhārā tattha na yujjanti. Dutiyattikaṃ antosīmāyaṃ ‘‘na paccessa’’nti pavattaṃ. Tatiyattikaṃ anadhiṭṭhita-padena visesetvā pavattaṃ, atthato paṭhamattikena sameti. Anadhiṭṭhitenāti ca ‘‘paccessaṃ na paccessa’’nti evaṃ anadhiṭṭhitena, aniyamitenāti attho. Tatiyattikānantaraṃ catutthattikaṃ sambhavantaṃ antosīmāyaṃ ‘‘paccessa’’nti vacanavisesena sambhavati. Tathā ca yojiyamānaṃ itarehi savanantikādīhi aviruddhaṃ hotīti catutthattikaṃ ahutvā chakkaṃ jātanti veditabbaṃ. Evaṃ tīṇi tikāni ekaṃ chakkañcāti paṭhamaṃ pannarasakaṃ veditabbaṃ.

೩೧೬-೩೨೦. ತತೋ ಇದಮೇವ ಪನ್ನರಸಕಂ ಉಪಸಗ್ಗವಿಸೇಸೇನ ದುತಿಯಂ ಸಮಾದಾಯಪನ್ನರಸಕಂ ನಾಮ ಕತಂ। ಪುನ ‘‘ವಿಪ್ಪಕತಚೀವರಂ ಆದಾಯಾ’’ತಿ ತತಿಯಂ ಪನ್ನರಸಕಂ, ‘‘ಸಮಾದಾಯಾ’’ತಿ ಚತುತ್ಥಂ ಪನ್ನರಸಕಂ ದಸ್ಸಿತನ್ತಿ ಏವಂ ಚತ್ತಾರಿ ಪನ್ನರಸಕಾನಿ ವೇದಿತಬ್ಬಾನಿ। ತತ್ಥ ಪಠಮದುತಿಯೇಸು ಪನ್ನರಸಕೇಸು ಸಬ್ಬೇನ ಸಬ್ಬಂ ಅಕತಚೀವರಂ ಅಧಿಪ್ಪೇತಂ, ಇತರೇಸು ದ್ವೀಸು ವಿಪ್ಪಕತನ್ತಿ ವೇದಿತಬ್ಬಂ। ತತೋ ಪರಂ ‘‘ಚೀವರಾಸಾಯ ಪಕ್ಕಮತೀ’’ತಿಆದಿನಾ ನಯೇನ ನಿಟ್ಠಾನಸನ್ನಿಟ್ಠಾನನಾಸನಆಸಾವಚ್ಛೇದಿಕವಸೇನ ಏಕೋ ವಾರೋತಿ ಇದಮೇಕಂ ಚತುಕ್ಕಂ ಜಾತಂ, ತಸ್ಮಾ ಪುಬ್ಬೇ ವುತ್ತಾನಿ ತಿಕಾನಿ ಆಸಾವಚ್ಛೇದಿಕಾನಿ ತೀಣಿ ಚ ತಿಕಾನೀತಿ ಏತಂ ಅನಾಸಾಯದ್ವಾದಸಕನ್ತಿ ವೇದಿತಬ್ಬಂ। ತದನನ್ತರೇ ಆಸಾಯದ್ವಾದಸಕೇ ಕಿಞ್ಚಾಪಿ ಪಠಮಂ ದ್ವಾದಸಕಂ ಲಬ್ಭತಿ, ತಥಾಪಿ ತಂ ನಿಬ್ಬಿಸೇಸನ್ತಿ ತಮೇಕಂ ದ್ವಾದಸಕಂ ಅವುತ್ತಸಿದ್ಧಂ ಕತ್ವಾ ವಿಸೇಸತೋ ದಸ್ಸೇತುಂ ಆದಿತೋ ಪಟ್ಠಾಯ ‘‘ಅನ್ತೋಸೀಮಾಯಂ ಪಚ್ಚೇಸ್ಸ’’ನ್ತಿ ವುತ್ತಂ। ತಂ ದುತಿಯಚತುಕ್ಕೇ ‘‘ಸೋ ಬಹಿಸೀಮಗತೋ ಸುಣಾತೀ’’ತಿಆದಿವಚನಸ್ಸ ತತಿಯಚತುಕ್ಕೇ ಸವನನ್ತಿಕಾದೀನಞ್ಚ ಓಕಾಸಕರಣತ್ಥನ್ತಿ ವೇದಿತಬ್ಬಂ। ಇದಂ ಪನ ದ್ವಾದಸಕಂ ಅನಾಸಾಯವಸೇನಪಿ ಲಬ್ಭಮಾನಂ ಇಮಿನಾ ಅವುತ್ತಸಿದ್ಧಂ ಕತ್ವಾ ನ ದಸ್ಸಿತನ್ತಿ ವೇದಿತಬ್ಬಂ। ಏವಮೇತ್ಥ ದ್ವೇ ದ್ವಾದಸಕಾನಿ ಉದ್ಧರಿತಬ್ಬಾನಿ। ಕರಣೀಯದ್ವಾದಸಕೇಪಿ ಯಥಾದಸ್ಸಿತಂ ಅನಾಸಾಯದ್ವಾದಸಕಂ ಅವುತ್ತಸಿದ್ಧಂ ಆಸಾಯದ್ವಾದಸಕಞ್ಚಾತಿ ದ್ವೇ ದ್ವಾದಸಕಾನಿ ಉದ್ಧರಿತಬ್ಬಾನಿ।

316-320. Tato idameva pannarasakaṃ upasaggavisesena dutiyaṃ samādāyapannarasakaṃ nāma kataṃ. Puna ‘‘vippakatacīvaraṃ ādāyā’’ti tatiyaṃ pannarasakaṃ, ‘‘samādāyā’’ti catutthaṃ pannarasakaṃ dassitanti evaṃ cattāri pannarasakāni veditabbāni. Tattha paṭhamadutiyesu pannarasakesu sabbena sabbaṃ akatacīvaraṃ adhippetaṃ, itaresu dvīsu vippakatanti veditabbaṃ. Tato paraṃ ‘‘cīvarāsāya pakkamatī’’tiādinā nayena niṭṭhānasanniṭṭhānanāsanaāsāvacchedikavasena eko vāroti idamekaṃ catukkaṃ jātaṃ, tasmā pubbe vuttāni tikāni āsāvacchedikāni tīṇi ca tikānīti etaṃ anāsāyadvādasakanti veditabbaṃ. Tadanantare āsāyadvādasake kiñcāpi paṭhamaṃ dvādasakaṃ labbhati, tathāpi taṃ nibbisesanti tamekaṃ dvādasakaṃ avuttasiddhaṃ katvā visesato dassetuṃ ādito paṭṭhāya ‘‘antosīmāyaṃ paccessa’’nti vuttaṃ. Taṃ dutiyacatukke ‘‘so bahisīmagato suṇātī’’tiādivacanassa tatiyacatukke savanantikādīnañca okāsakaraṇatthanti veditabbaṃ. Idaṃ pana dvādasakaṃ anāsāyavasenapi labbhamānaṃ iminā avuttasiddhaṃ katvā na dassitanti veditabbaṃ. Evamettha dve dvādasakāni uddharitabbāni. Karaṇīyadvādasakepi yathādassitaṃ anāsāyadvādasakaṃ avuttasiddhaṃ āsāyadvādasakañcāti dve dvādasakāni uddharitabbāni.

೩೨೧-೩೨೨. ಯಸ್ಮಾ ದಿಸಂಗಮಿಕನವಕೇ ‘‘ದಿಸಂಗಮಿಕೋ ಪಕ್ಕಮತೀ’’ತಿ ವಚನೇನೇವ ‘‘ನ ಪಚ್ಚೇಸ್ಸ’’ನ್ತಿ ಇದಂ ಅವುತ್ತಸಿದ್ಧಮೇವ, ತಸ್ಮಾ ತಂ ನ ವುತ್ತಂ। ಏತ್ತಾವತಾ ಚ ಆವಾಸಪಲಿಬೋಧಾಭಾವೋ ದಸ್ಸಿತೋ। ಚೀವರಪಟಿವೀಸಂ ಅಪವಿಲಾಯಮಾನೋತಿ ಇಮಿನಾ ಚೀವರಪಲಿಬೋಧಸಮಙ್ಗಿತಮಸ್ಸ ದಸ್ಸೇತಿ। ತತ್ಥ ಚೀವರಪಟಿವೀಸನ್ತಿ ಅತ್ತನೋ ಪತ್ತಬ್ಬಚೀವರಭಾಗಂ। ಅಪವಿಲಾಯಮಾನೋತಿ ಆಕಙ್ಖಮಾನೋ। ತಸ್ಸ ಚೀವರಲಾಭೇ ಸತಿ ವಸ್ಸಂವುತ್ಥಾವಾಸೇ ನಿಟ್ಠಾನಸನ್ನಿಟ್ಠಾನನಾಸನನ್ತಿಕಾನಂ ವಸೇನ ಏಕಂ ತಿಕಂ, ತೇಸಂಯೇವ ವಸೇನ ಅನ್ತರಾಮಗ್ಗೇ ಏಕಂ, ಗತಟ್ಠಾನೇ ಏಕನ್ತಿ ತಿಣ್ಣಂ ತಿಕಾನಂ ವಸೇನ ಏಕಂ ನವಕಂ ವೇದಿತಬ್ಬಂ।

321-322. Yasmā disaṃgamikanavake ‘‘disaṃgamiko pakkamatī’’ti vacaneneva ‘‘na paccessa’’nti idaṃ avuttasiddhameva, tasmā taṃ na vuttaṃ. Ettāvatā ca āvāsapalibodhābhāvo dassito. Cīvarapaṭivīsaṃ apavilāyamānoti iminā cīvarapalibodhasamaṅgitamassa dasseti. Tattha cīvarapaṭivīsanti attano pattabbacīvarabhāgaṃ. Apavilāyamānoti ākaṅkhamāno. Tassa cīvaralābhe sati vassaṃvutthāvāse niṭṭhānasanniṭṭhānanāsanantikānaṃ vasena ekaṃ tikaṃ, tesaṃyeva vasena antarāmagge ekaṃ, gataṭṭhāne ekanti tiṇṇaṃ tikānaṃ vasena ekaṃ navakaṃ veditabbaṃ.

೩೨೪. ತತೋ ಪರಂ ನಿಟ್ಠಾನಸನ್ನಿಟ್ಠಾನನಾಸನನ್ತಿಕಸೀಮಾತಿಕ್ಕನ್ತಿಕಸಉಬ್ಭಾರಾನಂ ವಸೇನ ಫಾಸುವಿಹಾರಪಞ್ಚಕಂ ವುತ್ತಂ। ಸೇಸಮೇತ್ಥ ಪಾಳಿತೋ ಅಟ್ಠಕಥಾತೋ ಚ ಸುವಿಞ್ಞೇಯ್ಯಮೇವ।

324. Tato paraṃ niṭṭhānasanniṭṭhānanāsanantikasīmātikkantikasaubbhārānaṃ vasena phāsuvihārapañcakaṃ vuttaṃ. Sesamettha pāḷito aṭṭhakathāto ca suviññeyyameva.

ಆದಾಯಸತ್ತಕಾದಿಕಥಾವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ।

Ādāyasattakādikathāvaṇṇanā niṭṭhitā.

ಕಥಿನಕ್ಖನ್ಧಕವಣ್ಣನಾ ನಿಟ್ಠಿತಾ।

Kathinakkhandhakavaṇṇanā niṭṭhitā.







Related texts:



ಅಟ್ಠಕಥಾ • Aṭṭhakathā / ವಿನಯಪಿಟಕ (ಅಟ್ಠಕಥಾ) • Vinayapiṭaka (aṭṭhakathā) / ಮಹಾವಗ್ಗ-ಅಟ್ಠಕಥಾ • Mahāvagga-aṭṭhakathā / ಆದಾಯಸತ್ತಕಕಥಾ • Ādāyasattakakathā

ಟೀಕಾ • Tīkā / ವಿನಯಪಿಟಕ (ಟೀಕಾ) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / ವಜಿರಬುದ್ಧಿ-ಟೀಕಾ • Vajirabuddhi-ṭīkā / ಆದಾಯಸತ್ತಕಕಥಾವಣ್ಣನಾ • Ādāyasattakakathāvaṇṇanā

ಟೀಕಾ • Tīkā / ವಿನಯಪಿಟಕ (ಟೀಕಾ) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / ವಿಮತಿವಿನೋದನೀ-ಟೀಕಾ • Vimativinodanī-ṭīkā / ಆದಾಯಸತ್ತಕಕಥಾವಣ್ಣನಾ • Ādāyasattakakathāvaṇṇanā

ಟೀಕಾ • Tīkā / ವಿನಯಪಿಟಕ (ಟೀಕಾ) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / ಪಾಚಿತ್ಯಾದಿಯೋಜನಾಪಾಳಿ • Pācityādiyojanāpāḷi / ೧೮೮. ಆದಾಯಸತ್ತಕಕಥಾ • 188. Ādāyasattakakathā


© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact