| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / វិមតិវិនោទនី-ដីកា • Vimativinodanī-ṭīkā |
បព្ពជ្ជាកថាវណ្ណនា
Pabbajjākathāvaṇṇanā
២៥. អាឡម្ពរន្តិ បណវំ។ វិកេសិកន្តិ វិប្បកិណ្ណកេសំ។ វិក្ខេឡិកន្តិ វិស្សន្ទមានលាលំ ។ សុសានំ មញ្ញេតិ សុសានំ វិយ អទ្ទស សកំ បរិជនន្តិ សម្ពន្ធោ។ ឧទានំ ឧទានេសីតិ សំវេគវសប្បវត្តំ វចនំ និច្ឆារេសិ។ ឧបស្សដ្ឋន្តិ ទុក្ខេន សម្មិស្សំ, ទុក្ខោតិណ្ណំ សព្ពសត្តកាយជាតន្តិ អត្ថោ។
25.Āḷambaranti paṇavaṃ. Vikesikanti vippakiṇṇakesaṃ. Vikkheḷikanti vissandamānalālaṃ . Susānaṃ maññeti susānaṃ viya addasa sakaṃ parijananti sambandho. Udānaṃ udānesīti saṃvegavasappavattaṃ vacanaṃ nicchāresi. Upassaṭṭhanti dukkhena sammissaṃ, dukkhotiṇṇaṃ sabbasattakāyajātanti attho.
២៦. ឥទំ ខោ យសាតិ ភគវា និព្ពានំ សន្ធាយាហ។ អនុបុព្ពិំ កថន្តិ អនុបដិបាដិកថំ។ អាទីនវន្តិ ទោសំ។ ឱការន្តិ និហីនតា និហីនជនសេវិតត្តា។ សំកិលេសន្តិ តេហិ សត្តានំ សំកិលេសនំ, សំកិលេសវិសយន្តិ វា អត្ថោ។ កល្លចិត្តន្តិ អរោគចិត្តំ។ សាមំ អត្តនាវ ឧក្កំសោ ឧក្ខិបនំ ឯតិស្សន្តិ សាមុក្កំសិកា, សច្ចទេសនា។ តស្សា សរូបទស្សនំ ‘‘ទុក្ខ’’ន្តិអាទិ។
26.Idaṃ kho yasāti bhagavā nibbānaṃ sandhāyāha. Anupubbiṃ kathanti anupaṭipāṭikathaṃ. Ādīnavanti dosaṃ. Okāranti nihīnatā nihīnajanasevitattā. Saṃkilesanti tehi sattānaṃ saṃkilesanaṃ, saṃkilesavisayanti vā attho. Kallacittanti arogacittaṃ. Sāmaṃ attanāva ukkaṃso ukkhipanaṃ etissanti sāmukkaṃsikā, saccadesanā. Tassā sarūpadassanaṃ ‘‘dukkha’’ntiādi.
២៧. អស្សទូតេតិ អស្សអារុឡ្ហេ ទូតេ។ ឥទ្ធាភិសង្ខារន្តិ ឥទ្ធិកិរិយំ។ អភិសង្ខរេសិ អកាសិ។
27.Assadūteti assaāruḷhe dūte. Iddhābhisaṅkhāranti iddhikiriyaṃ. Abhisaṅkharesi akāsi.
២៨. យថាទិដ្ឋន្តិ បឋមមគ្គេន ទិដ្ឋំ ចតុស្សច្ចភូមិំ សេសមគ្គត្តយេន បច្ចវេក្ខន្តស្ស, បស្សន្តស្សាតិ អត្ថោ។ មាតុ នោ ជីវិតន្តិ ឯត្ថ នោតិ និបាតមត្តំ, មាតុ ជីវិតន្តិ អត្ថោ។ យសស្ស ខីណាសវត្តា ‘‘ឯហិ ភិក្ខុ, ស្វាក្ខាតោ ធម្មោ, ចរ ព្រហ្មចរិយ’’ន្តិ ឯត្តកេនេវ ភគវា ឧបសម្បទំ អទាសិ។ ខីណាសវានញ្ហិ ឯត្តកេនេវ ឧបសម្បទា អនុញ្ញាតា បុព្ពេវ ទុក្ខស្ស បរិក្ខីណត្តា។ ចរ ព្រហ្មចរិយន្តិ សាសនព្រហ្មចរិយសង្ខាតំ សិក្ខាបទបូរណំ សន្ធាយ វុត្តំ, ន មគ្គព្រហ្មចរិយំ។
28.Yathādiṭṭhanti paṭhamamaggena diṭṭhaṃ catussaccabhūmiṃ sesamaggattayena paccavekkhantassa, passantassāti attho. Mātu no jīvitanti ettha noti nipātamattaṃ, mātu jīvitanti attho. Yasassa khīṇāsavattā ‘‘ehi bhikkhu, svākkhāto dhammo, cara brahmacariya’’nti ettakeneva bhagavā upasampadaṃ adāsi. Khīṇāsavānañhi ettakeneva upasampadā anuññātā pubbeva dukkhassa parikkhīṇattā. Cara brahmacariyanti sāsanabrahmacariyasaṅkhātaṃ sikkhāpadapūraṇaṃ sandhāya vuttaṃ, na maggabrahmacariyaṃ.
៣០. សេដ្ឋានុសេដ្ឋីនន្តិ សេដ្ឋិនោ ច អនុសេដ្ឋិនោ ច បវេណីវសេន អាគតា យេសំ កុលានំ សន្តិ, តេសំ សេដ្ឋានុសេដ្ឋីនំ កុលានំ។ ឱរកោតិ លាមកោ។
30.Seṭṭhānuseṭṭhīnanti seṭṭhino ca anuseṭṭhino ca paveṇīvasena āgatā yesaṃ kulānaṃ santi, tesaṃ seṭṭhānuseṭṭhīnaṃ kulānaṃ. Orakoti lāmako.
៣២-៣៣. មា ឯកេន ទ្វេតិ ឯកេន មគ្គេន ទ្វេ ភិក្ខូ មា អគមិត្ថ។ វិសុទ្ធេ សត្តេ, គុណេ វា មារេតីតិ មារោ។ បាបេ និយុត្តោ បាបិមា។
32-33.Mā ekena dveti ekena maggena dve bhikkhū mā agamittha. Visuddhe satte, guṇe vā māretīti māro. Pāpe niyutto pāpimā.
សព្ពបាសេហីតិ សព្ពកិលេសបាសេហិ។ យេ ទិព្ពា យេ ច មានុសាតិ យេ ទិព្ពកាមគុណនិស្សិតា, មានុសកកាមគុណនិស្សិតា ច កិលេសបាសា នាម អត្ថិ, សព្ពេហិ តេហិ។ ‘‘ត្វំ ពុទ្ធោ’’តិ ទេវមនុស្សេហិ ករិយមានសក្ការសម្បដិច្ឆនំ សន្ធាយ វទតិ។
Sabbapāsehīti sabbakilesapāsehi. Ye dibbā ye ca mānusāti ye dibbakāmaguṇanissitā, mānusakakāmaguṇanissitā ca kilesapāsā nāma atthi, sabbehi tehi. ‘‘Tvaṃ buddho’’ti devamanussehi kariyamānasakkārasampaṭicchanaṃ sandhāya vadati.
អន្តលិក្ខេ ចរន្តេ បញ្ចាភិញ្ញេបិ ពន្ធតីតិ អន្តលិក្ខចរោ, រាគបាសោ។ មារោ បន បាសម្បិ អន្តលិក្ខចរំ មញ្ញតិ។ មានសោតិ មនោសម្បយុត្តោ។
Antalikkhe carante pañcābhiññepi bandhatīti antalikkhacaro, rāgapāso. Māro pana pāsampi antalikkhacaraṃ maññati. Mānasoti manosampayutto.
ជានាតិ មន្តិ សោ កិរ ‘‘មហានុភាវោ អញ្ញោ ទេវបុត្តោ និវារេតីតិ ភីតោ និវត្តិស្សតិ នុ ខោ’’តិសញ្ញាយ វត្វា ‘‘និហតោ ត្វមសិ អន្តកា’’តិ វុត្តេ ‘‘ជានាតិ ម’’ន្តិ ទុម្មនោ បលាយិ។
Jānāti manti so kira ‘‘mahānubhāvo añño devaputto nivāretīti bhīto nivattissati nu kho’’tisaññāya vatvā ‘‘nihato tvamasi antakā’’ti vutte ‘‘jānāti ma’’nti dummano palāyi.
៣៤. បរិវិតក្កោ ឧទបាទីតិ យស្មា ឯហិភិក្ខុភាវាយ ឧបនិស្សយរហិតានម្បិ បព្ពជិតុកាមតា ឧប្បជ្ជិស្សតិ, ពុទ្ធា ច តេ ន បព្ពាជេន្តិ, តស្មា តេសម្បិ បព្ពជ្ជាវិធិំ ទស្សេន្តោ ឯវំ បរិវិតក្កេសីតិ ទដ្ឋព្ពំ។ ឧបនិស្សយសម្បន្នា បន ភគវន្តំ ឧបសង្កមិត្វា ឯហិភិក្ខុភាវេនេវ បព្ពជន្តិ។ យេ បដិក្ខិត្តបុគ្គលាតិ សម្ពន្ធោ។ សយំ បព្ពាជេតព្ពោតិ ឯត្ថ ‘‘កេសមស្សុំ ឱហារេត្វា’’តិអាទិវចនតោ កេសច្ឆេទនកាសាយច្ឆាទនសរណទានានិ បព្ពជ្ជា នាម, តេសុ បច្ឆិមទ្វយំ ភិក្ខូហិ ឯវ កាតព្ពំ, ការេតព្ពំ វា។ ‘‘បព្ពាជេហី’’តិ ឥទំ តិវិធម្បិ សន្ធាយ វុត្តំ។ ខណ្ឌសីមំ នេត្វាតិ ភណ្ឌុកម្មារោចនបរិហរណត្ថំ។ ភិក្ខូនញ្ហិ អនារោចេត្វា ឯកសីមាយ ‘‘ឯតស្ស កេសេ ឆិន្ទា’’តិ អញ្ញំ អាណាបេតុម្បិ ន វដ្ដតិ។ បព្ពាជេត្វាតិ កេសាទិច្ឆេទនមេវ សន្ធាយ វុត្តំ ‘‘កាសាយានិ អច្ឆាទេត្វា’’តិ វិសុំ វុត្តត្តា។ បព្ពាជេតុំ ន លភតីតិ សរណទានំ សន្ធាយ វុត្តំ, អនុបសម្បន្នេន ភិក្ខុអាណត្តិយា ទិន្នម្បិ សរណំ ន រុហតិ។
34.Parivitakko udapādīti yasmā ehibhikkhubhāvāya upanissayarahitānampi pabbajitukāmatā uppajjissati, buddhā ca te na pabbājenti, tasmā tesampi pabbajjāvidhiṃ dassento evaṃ parivitakkesīti daṭṭhabbaṃ. Upanissayasampannā pana bhagavantaṃ upasaṅkamitvā ehibhikkhubhāveneva pabbajanti. Ye paṭikkhittapuggalāti sambandho. Sayaṃ pabbājetabboti ettha ‘‘kesamassuṃ ohāretvā’’tiādivacanato kesacchedanakāsāyacchādanasaraṇadānāni pabbajjā nāma, tesu pacchimadvayaṃ bhikkhūhi eva kātabbaṃ, kāretabbaṃ vā. ‘‘Pabbājehī’’ti idaṃ tividhampi sandhāya vuttaṃ. Khaṇḍasīmaṃ netvāti bhaṇḍukammārocanapariharaṇatthaṃ. Bhikkhūnañhi anārocetvā ekasīmāya ‘‘etassa kese chindā’’ti aññaṃ āṇāpetumpi na vaṭṭati. Pabbājetvāti kesādicchedanameva sandhāya vuttaṃ ‘‘kāsāyāni acchādetvā’’ti visuṃ vuttattā. Pabbājetuṃ na labhatīti saraṇadānaṃ sandhāya vuttaṃ, anupasampannena bhikkhuāṇattiyā dinnampi saraṇaṃ na ruhati.
យសស្សីតិ បរិវារសម្បន្នោ។ និជ្ជីវនិស្សត្តភាវន្តិ ‘‘កេសា នាម ឥមស្មិំ សរីរេ បាដិយេក្កោ កោដ្ឋាសោ អចេតនោ អព្យាកតោ សុញ្ញោ និស្សត្តោ ថទ្ធោ បថវីធាតូ’’តិអាទិនយំ សង្គណ្ហាតិ, សព្ពំ វិសុទ្ធិមគ្គេ (វិសុទ្ធិ. ១.៣១១) អាគតនយេន គហេតព្ពំ។ បុព្ពេតិ បុព្ពពុទ្ធុប្បាទេសុ។ មទ្ទិតសង្ខារោតិ វិបស្សនាវសេន វុត្តំ។ ភាវិតភាវនោតិ សមថវសេនាបិ។
Yasassīti parivārasampanno. Nijjīvanissattabhāvanti ‘‘kesā nāma imasmiṃ sarīre pāṭiyekko koṭṭhāso acetano abyākato suñño nissatto thaddho pathavīdhātū’’tiādinayaṃ saṅgaṇhāti, sabbaṃ visuddhimagge (visuddhi. 1.311) āgatanayena gahetabbaṃ. Pubbeti pubbabuddhuppādesu. Madditasaṅkhāroti vipassanāvasena vuttaṃ. Bhāvitabhāvanoti samathavasenāpi.
កាសាយានិ តិក្ខត្តុំ វា…បេ.… បដិគ្គាហាបេតព្ពោតិ ឯត្ថ ‘‘សព្ពទុក្ខនិស្សរណត្ថាយ ឥមំ កាសាវំ គហេត្វា’’តិ វា ‘‘តំ កាសាវំ ទត្វា’’តិ វា វត្វា ‘‘បព្ពាជេថ មំ, ភន្តេ, អនុកម្បំ ឧបាទាយា’’តិ ឯវំ យាចនបុព្ពកំ ចីវរំ បដិច្ឆាបេតិ។ អថាបីតិអាទិ តិក្ខត្តុំ បដិគ្គាហាបនតោ បរំ កត្តព្ពវិធិទស្សនំ។ អថាបីតិ តតោ បរម្បីតិ អត្ថោ។ កេចិ បន ‘‘ចីវរំ អប្បដិគ្គាហាបេត្វា បព្ពជនប្បការភេទទស្សនត្ថំ ‘‘អថាបី’’តិ វុត្តំ, អថាបីតិ ច អថ វាតិ អត្ថោ’’តិ វទន្តិ។ ‘‘អទិន្នំ ន វដ្ដតី’’តិ ឥមិនា បព្ពជ្ជា ន រុហតីតិ ទស្សេតិ។
Kāsāyāni tikkhattuṃ vā…pe… paṭiggāhāpetabboti ettha ‘‘sabbadukkhanissaraṇatthāya imaṃ kāsāvaṃ gahetvā’’ti vā ‘‘taṃ kāsāvaṃ datvā’’ti vā vatvā ‘‘pabbājetha maṃ, bhante, anukampaṃ upādāyā’’ti evaṃ yācanapubbakaṃ cīvaraṃ paṭicchāpeti. Athāpītiādi tikkhattuṃ paṭiggāhāpanato paraṃ kattabbavidhidassanaṃ. Athāpīti tato parampīti attho. Keci pana ‘‘cīvaraṃ appaṭiggāhāpetvā pabbajanappakārabhedadassanatthaṃ ‘‘athāpī’’ti vuttaṃ, athāpīti ca atha vāti attho’’ti vadanti. ‘‘Adinnaṃ na vaṭṭatī’’ti iminā pabbajjā na ruhatīti dasseti.
បាទេ វន្ទាបេត្វាតិ បាទាភិមុខំ នមាបេត្វា។ ទូរេ វន្ទន្តោបិ ហិ បាទេ វន្ទតីតិ វុច្ចតិ។ ឧបជ្ឈាយេន វាតិ ឯត្ថ យស្ស សន្តិកេ ឧបជ្ឈំ គណ្ហាតិ, អយំ ឧបជ្ឈាយោ។ អាភិសមាចារិកេសុ វិនយនត្ថំ យំ អាចរិយំ កត្វា និយ្យាតេន្តិ, អយំ អាចរិយោ។ សចេ បន ឧបជ្ឈាយោ សយមេវ សព្ពំ សិក្ខាបេតិ, អញ្ញស្មិំ ន និយ្យាតេតិ, ឧបជ្ឈាយោវស្ស អាចរិយោបិ ហោតិ, យថា ឧបសម្បទាកាលេ សយមេវ កម្មវាចំ វាចេន្តោ ឧបជ្ឈាយោវ កម្មវាចាចរិយោបិ ហោតិ។
Pādevandāpetvāti pādābhimukhaṃ namāpetvā. Dūre vandantopi hi pāde vandatīti vuccati. Upajjhāyena vāti ettha yassa santike upajjhaṃ gaṇhāti, ayaṃ upajjhāyo. Ābhisamācārikesu vinayanatthaṃ yaṃ ācariyaṃ katvā niyyātenti, ayaṃ ācariyo. Sace pana upajjhāyo sayameva sabbaṃ sikkhāpeti, aññasmiṃ na niyyāteti, upajjhāyovassa ācariyopi hoti, yathā upasampadākāle sayameva kammavācaṃ vācento upajjhāyova kammavācācariyopi hoti.
អនុនាសិកន្តំ កត្វា ទានកាលេ អន្តរា វិច្ឆេទោ ន កាតព្ពោតិ អាហ ‘‘ឯកសម្ពន្ធានី’’តិ។
Anunāsikantaṃ katvā dānakāle antarā vicchedo na kātabboti āha ‘‘ekasambandhānī’’ti.
‘‘អាភិសមាចារិកេសុ វិនេតព្ពោ’’តិ ឥមិនា សេខិយវត្តខន្ធកវត្តេសុ, អញ្ញេសុ
‘‘Ābhisamācārikesu vinetabbo’’ti iminā sekhiyavattakhandhakavattesu, aññesu
ច សុក្កវិស្សដ្ឋិអាទិលោកវជ្ជសិក្ខាបទេសុ សាមណេរេហិ វត្តិតព្ពំ, តត្ថ អវត្តមានោ អលជ្ជី, ទណ្ឌកម្មារហោ ច ហោតីតិ ទស្សេតិ។
Ca sukkavissaṭṭhiādilokavajjasikkhāpadesu sāmaṇerehi vattitabbaṃ, tattha avattamāno alajjī, daṇḍakammāraho ca hotīti dasseti.
បព្ពជ្ជាកថាវណ្ណនា និដ្ឋិតា។
Pabbajjākathāvaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
តិបិដក (មូល) • Tipiṭaka (Mūla) / វិនយបិដក • Vinayapiṭaka / មហាវគ្គបាឡិ • Mahāvaggapāḷi
៧. បព្ពជ្ជាកថា • 7. Pabbajjākathā
៨. មារកថា • 8. Mārakathā
៩. បព្ពជ្ជូបសម្បទាកថា • 9. Pabbajjūpasampadākathā
អដ្ឋកថា • Aṭṭhakathā / វិនយបិដក (អដ្ឋកថា) • Vinayapiṭaka (aṭṭhakathā) / មហាវគ្គ-អដ្ឋកថា • Mahāvagga-aṭṭhakathā / បព្ពជ្ជាកថា • Pabbajjākathā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / សារត្ថទីបនី-ដីកា • Sāratthadīpanī-ṭīkā
យសស្ស បព្ពជ្ជាកថាវណ្ណនា • Yasassa pabbajjākathāvaṇṇanā
ចតុគិហិសហាយបព្ពជ្ជាកថាវណ្ណនា • Catugihisahāyapabbajjākathāvaṇṇanā
មារកថាវណ្ណនា • Mārakathāvaṇṇanā
បព្ពជ្ជូបសម្បទាកថាវណ្ណនា • Pabbajjūpasampadākathāvaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / វជិរពុទ្ធិ-ដីកា • Vajirabuddhi-ṭīkā / បព្ពជ្ជាកថាវណ្ណនា • Pabbajjākathāvaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / បាចិត្យាទិយោជនាបាឡិ • Pācityādiyojanāpāḷi / ៧. បព្ពជ្ជាកថា • 7. Pabbajjākathā
