| Tipiṭaka / Tipiṭaka (English) / Majjhima Nikāya, English translation |
Show IAST transliterationមជ្ឈិម និកាយ ៥០
The Middle-Length Suttas Collection 50
មារតជ្ជនីយសុត្ត
The Rebuke of Māra
ឯវំ មេ សុតំ—ឯកំ សមយំ អាយស្មា មហាមោគ្គល្លានោ ភគ្គេសុ វិហរតិ សុសុមារគិរេ ភេសកឡាវនេ មិគទាយេ។
So I have heard. At one time Venerable Mahāmoggallāna was staying in the land of the Bhaggas on Crocodile Hill, in the deer park at Bhesakaḷā’s Wood.
តេន ខោ បន សមយេន អាយស្មា មហាមោគ្គល្លានោ អព្ភោកាសេ ចង្កមតិ។
At that time Moggallāna was walking mindfully in the open air.
តេន ខោ បន សមយេន មារោ បាបិមា អាយស្មតោ មហាមោគ្គល្លានស្ស កុច្ឆិគតោ ហោតិ កោដ្ឋមនុបវិដ្ឋោ។ អថ ខោ អាយស្មតោ មហាមោគ្គល្លានស្ស ឯតទហោសិ: “កិំ នុ ខោ មេ កុច្ឆិ គរុគរោ វិយ? មាសាចិតំ មញ្ញេ”តិ។ អថ ខោ អាយស្មា មហាមោគ្គល្លានោ ចង្កមា ឱរោហិត្វា វិហារំ បវិសិត្វា បញ្ញត្តេ អាសនេ និសីទិ។ និសជ្ជ ខោ អាយស្មា មហាមោគ្គល្លានោ បច្ចត្តំ យោនិសោ មនសាកាសិ។
Now at that time Māra the Wicked had got inside Moggallāna’s belly. Moggallāna thought, “Why now is my belly so very heavy, like I’ve just eaten a load of beans?” Then he stepped down from the walking path, entered his dwelling, sat down on the seat spread out, and investigated inside himself.
អទ្ទសា ខោ អាយស្មា មហាមោគ្គល្លានោ មារំ បាបិមន្តំ កុច្ឆិគតំ កោដ្ឋមនុបវិដ្ឋំ។ ទិស្វាន មារំ បាបិមន្តំ ឯតទវោច: “និក្ខម, បាបិម; និក្ខម, បាបិម។ មា តថាគតំ វិហេសេសិ, មា តថាគតសាវកំ។ មា តេ អហោសិ ទីឃរត្តំ អហិតាយ ទុក្ខាយា”តិ។
He saw that Māra the Wicked had got inside his belly. So he said to Māra, “Come out, Wicked One, come out! Do not harass the Realized One or his disciple. Don’t create lasting harm and suffering for yourself!”
អថ ខោ មារស្ស បាបិមតោ ឯតទហោសិ: “អជានមេវ ខោ មំ អយំ សមណោ អបស្សំ ឯវមាហ: ‘និក្ខម, បាបិម; និក្ខម, បាបិម។ មា តថាគតំ វិហេសេសិ, មា តថាគតសាវកំ។ មា តេ អហោសិ ទីឃរត្តំ អហិតាយ ទុក្ខាយាៜតិ។ យោបិស្ស សោ សត្ថា សោបិ មំ នេវ ខិប្បំ ជានេយ្យ, កុតោ បន មំ អយំ សាវកោ ជានិស្សតី”តិ?
Then Māra thought, “This ascetic doesn’t really know me or see me when he tells me to come out. Not even the Teacher could recognize me so quickly, so how could a disciple?”
អថ ខោ អាយស្មា មហាមោគ្គល្លានោ មារំ បាបិមន្តំ ឯតទវោច: “ឯវម្បិ ខោ តាហំ, បាបិម, ជានាមិ, មា ត្វំ មញ្ញិត្ថោ: ‘ន មំ ជានាតីៜតិ។ មារោ ត្វមសិ, បាបិម; តុយ្ហញ្ហិ, បាបិម, ឯវំ ហោតិ: ‘អជានមេវ ខោ មំ អយំ សមណោ អបស្សំ ឯវមាហ—និក្ខម, បាបិម; និក្ខម, បាបិម។ មា តថាគតំ វិហេសេសិ, មា តថាគតសាវកំ។ មា តេ អហោសិ ទីឃរត្តំ អហិតាយ ទុក្ខាយាតិ។ យោបិស្ស សោ សត្ថា សោបិ មំ នេវ ខិប្បំ ជានេយ្យ, កុតោ បន មំ អយំ សាវកោ ជានិស្សតីៜ”តិ?
Then Moggallāna said to Māra, “I know you even when you’re like this, Wicked One. Do not think, ‘He doesn’t know me.’ You are Māra the Wicked. And you think, ‘This ascetic doesn’t really know me or see me when he tells me to come out. Not even the Teacher could recognize me so quickly, so how could a disciple?’”
អថ ខោ មារស្ស បាបិមតោ ឯតទហោសិ: “ជានមេវ ខោ មំ អយំ សមណោ បស្សំ ឯវមាហ: ‘និក្ខម, បាបិម; និក្ខម, បាបិម។ មា តថាគតំ វិហេសេសិ, មា តថាគតសាវកំ។ មា តេ អហោសិ ទីឃរត្តំ អហិតាយ ទុក្ខាយាៜ”តិ។
Then Māra thought, “This ascetic really does know me and see me when he tells me to come out.”
អថ ខោ មារោ បាបិមា អាយស្មតោ មហាមោគ្គល្លានស្ស មុខតោ ឧគ្គន្ត្វា បច្ចគ្គឡេ អដ្ឋាសិ។ អទ្ទសា ខោ អាយស្មា មហាមោគ្គល្លានោ មារំ បាបិមន្តំ បច្ចគ្គឡេ ឋិតំ; ទិស្វាន មារំ បាបិមន្តំ ឯតទវោច: “ឯត្ថាបិ ខោ តាហំ, បាបិម, បស្សាមិ; មា ត្វំ មញ្ញិត្ថោ ‘ន មំ បស្សតីៜតិ។ ឯសោ ត្វំ, បាបិម, បច្ចគ្គឡេ ឋិតោ។
Then Māra came up out of Moggallāna’s mouth and stood against the door bar. Moggallāna saw him there and said, “I see you even there, Wicked One. Do not think, ‘He doesn’t see me.’ That’s you, Wicked One, standing against the door bar.
ភូតបុព្ពាហំ, បាបិម, ទូសី នាម មារោ អហោសិំ, តស្ស មេ កាឡី នាម ភគិនី។ តស្សា ត្វំ បុត្តោ។ សោ មេ ត្វំ ភាគិនេយ្យោ អហោសិ។
Once upon a time, Wicked One, I was a Māra named Dūsī, and I had a sister named Kāḷī. You were her son, which made you my nephew.
តេន ខោ បន, បាបិម, សមយេន កកុសន្ធោ ភគវា អរហំ សម្មាសម្ពុទ្ធោ លោកេ ឧប្បន្នោ ហោតិ។ កកុសន្ធស្ស ខោ បន, បាបិម, ភគវតោ អរហតោ សម្មាសម្ពុទ្ធស្ស វិធុរសញ្ជីវំ នាម សាវកយុគំ អហោសិ អគ្គំ ភទ្ទយុគំ។ យាវតា ខោ បន, បាបិម, កកុសន្ធស្ស ភគវតោ អរហតោ សម្មាសម្ពុទ្ធស្ស សាវកា។ តេសុ ន ច កោចិ អាយស្មតា វិធុរេន សមសមោ ហោតិ យទិទំ ធម្មទេសនាយ។ ឥមិនា ខោ ឯវំ, បាបិម, បរិយាយេន អាយស្មតោ វិធុរស្ស វិធុរោតេវ សមញ្ញា ឧទបាទិ។
At that time Kakusandha, the Blessed One, the perfected one, the fully awakened Buddha arose in the world. Kakusandha had a fine pair of chief disciples named Vidhura and Sañjīva. Of all the disciples of the Buddha Kakusandha, none were the equal of Venerable Vidhura in teaching Dhamma. And that’s how he came to be known as Vidhura.
អាយស្មា បន, បាបិម, សញ្ជីវោ អរញ្ញគតោបិ រុក្ខមូលគតោបិ សុញ្ញាគារគតោបិ អប្បកសិរេនេវ សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបជ្ជតិ។ ភូតបុព្ពំ, បាបិម, អាយស្មា សញ្ជីវោ អញ្ញតរស្មិំ រុក្ខមូលេ សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបន្នោ និសិន្នោ ហោតិ។ អទ្ទសំសុ ខោ, បាបិម, គោបាលកា បសុបាលកា កស្សកា បថាវិនោ អាយស្មន្តំ សញ្ជីវំ អញ្ញតរស្មិំ រុក្ខមូលេ សញ្ញាវេទយិតនិរោធំ សមាបន្នំ និសិន្នំ; ទិស្វាន តេសំ ឯតទហោសិ: ‘អច្ឆរិយំ វត ភោ, អព្ភុតំ វត, ភោ។ អយំ សមណោ និសិន្នកោវ កាលង្កតោ។ ហន្ទ នំ ទហាមាៜតិ។ អថ ខោ តេ, បាបិម, គោបាលកា បសុបាលកា កស្សកា បថាវិនោ តិណញ្ច កដ្ឋញ្ច គោមយញ្ច សង្កឌ្ឍិត្វា អាយស្មតោ សញ្ជីវស្ស កាយេ ឧបចិនិត្វា អគ្គិំ ទត្វា បក្កមិំសុ។
But when Venerable Sañjīva had gone to a wilderness, or to the root of a tree, or to an empty hut, he easily attained the cessation of perception and feeling. Once upon a time, Sañjīva was sitting at the root of a certain tree having attained the cessation of perception and feeling. Some cowherds, shepherds, farmers, and passers-by saw him sitting there and said, ‘Oh, how incredible, how amazing! This ascetic passed away while sitting. We should cremate him.’ They collected grass, wood, and cow-dung, heaped it all on Sañjīva’s body, set it on fire, and left.
អថ ខោ, បាបិម, អាយស្មា សញ្ជីវោ តស្សា រត្តិយា អច្ចយេន តាយ សមាបត្តិយា វុដ្ឋហិត្វា ចីវរានិ បប្ផោដេត្វា បុព្ពណ្ហសមយំ និវាសេត្វា បត្តចីវរមាទាយ គាមំ បិណ្ឌាយ បាវិសិ។ អទ្ទសំសុ ខោ តេ, បាបិម, គោបាលកា បសុបាលកា កស្សកា បថាវិនោ អាយស្មន្តំ សញ្ជីវំ បិណ្ឌាយ ចរន្តំ; ទិស្វាន នេសំ ឯតទហោសិ: ‘អច្ឆរិយំ វត ភោ, អព្ភុតំ វត, ភោ។ អយំ សមណោ និសិន្នកោវ កាលង្កតោ, ស្វាយំ បដិសញ្ជីវិតោៜតិ។ ឥមិនា ខោ ឯវំ, បាបិម, បរិយាយេន អាយស្មតោ សញ្ជីវស្ស សញ្ជីវោតេវ សមញ្ញា ឧទបាទិ។
Then, when the night had passed, Sañjīva emerged from that attainment, shook out his robes, and, since it was morning, he robed up and entered the village for alms. Those cowherds, shepherds, farmers, and passers-by saw him wandering for alms and said, ‘Oh, how incredible, how amazing! This ascetic passed away while sitting, and now he has come back to life!’ And that’s how he came to be known as Sañjīva.
អថ ខោ, បាបិម, ទូសិស្ស មារស្ស ឯតទហោសិ: ‘ឥមេសំ ខោ អហំ ភិក្ខូនំ សីលវន្តានំ កល្យាណធម្មានំ នេវ ជានាមិ អាគតិំ វា គតិំ វា។ យន្នូនាហំ ព្រាហ្មណគហបតិកេ អន្វាវិសេយ្យំ—ឯថ, តុម្ហេ ភិក្ខូ សីលវន្តេ កល្យាណធម្មេ អក្កោសថ បរិភាសថ រោសេថ វិហេសេថ។ អប្បេវ នាម តុម្ហេហិ អក្កោសិយមានានំ បរិភាសិយមានានំ រោសិយមានានំ វិហេសិយមានានំ សិយា ចិត្តស្ស អញ្ញថត្តំ, យថា តំ ទូសី មារោ លភេថ ឱតារន៑ៜតិ។ អថ ខោ តេ, បាបិម, ទូសី មារោ ព្រាហ្មណគហបតិកេ អន្វាវិសិ: ‘ឯថ, តុម្ហេ ភិក្ខូ សីលវន្តេ កល្យាណធម្មេ អក្កោសថ បរិភាសថ រោសេថ វិហេសេថ។ អប្បេវ នាម តុម្ហេហិ អក្កោសិយមានានំ បរិភាសិយមានានំ រោសិយមានានំ វិហេសិយមានានំ សិយា ចិត្តស្ស អញ្ញថត្តំ, យថា តំ ទូសី មារោ លភេថ ឱតារន៑ៜតិ។
Then it occurred to Māra Dūsī, ‘I don’t know the course of rebirth of these ethical bhikkhus of good character. Why don’t I take possession of these brahmins and householders and say, “Come, all of you, abuse, attack, harass, and trouble the ethical bhikkhus of good character. Hopefully by doing this we can upset their minds so that Māra Dūsī can find a vulnerability.”’ And that’s exactly what he did.
អថ ខោ តេ, បាបិម, ព្រាហ្មណគហបតិកា អន្វាវិសិដ្ឋា ទូសិនា មារេន ភិក្ខូ សីលវន្តេ កល្យាណធម្មេ អក្កោសន្តិ បរិភាសន្តិ រោសេន្តិ វិហេសេន្តិ: ‘ឥមេ បន មុណ្ឌកា សមណកា ឥព្ភា កិណ្ហា ពន្ធុបាទាបច្ចា “ឈាយិនោស្មា ឈាយិនោស្មា”តិ បត្តក្ខន្ធា អធោមុខា មធុរកជាតា ឈាយន្តិ បជ្ឈាយន្តិ និជ្ឈាយន្តិ អបជ្ឈាយន្តិ។ សេយ្យថាបិ នាម ឧលូកោ រុក្ខសាខាយំ មូសិកំ មគ្គយមានោ ឈាយតិ បជ្ឈាយតិ និជ្ឈាយតិ អបជ្ឈាយតិ; ឯវមេវិមេ មុណ្ឌកា សមណកា ឥព្ភា កិណ្ហា ពន្ធុបាទាបច្ចា “ឈាយិនោស្មា ឈាយិនោស្មា”តិ បត្តក្ខន្ធា អធោមុខា មធុរកជាតា ឈាយន្តិ បជ្ឈាយន្តិ និជ្ឈាយន្តិ អបជ្ឈាយន្តិ។ សេយ្យថាបិ នាម កោត្ថុ នទីតីរេ មច្ឆេ មគ្គយមានោ ឈាយតិ បជ្ឈាយតិ និជ្ឈាយតិ អបជ្ឈាយតិ; ឯវមេវិមេ មុណ្ឌកា សមណកា ឥព្ភា កិណ្ហា ពន្ធុបាទាបច្ចា “ឈាយិនោស្មា ឈាយិនោស្មា”តិ បត្តក្ខន្ធា អធោមុខា មធុរកជាតា ឈាយន្តិ បជ្ឈាយន្តិ និជ្ឈាយន្តិ អបជ្ឈាយន្តិ។ សេយ្យថាបិ នាម ពិឡារោ សន្ធិសមលសង្កដីរេ មូសិកំ មគ្គយមានោ ឈាយតិ បជ្ឈាយតិ និជ្ឈាយតិ អបជ្ឈាយតិ; ឯវមេវិមេ មុណ្ឌកា សមណកា ឥព្ភា កិណ្ហា ពន្ធុបាទាបច្ចា “ឈាយិនោស្មា ឈាយិនោស្មា”តិ បត្តក្ខន្ធា អធោមុខា មធុរកជាតា ឈាយន្តិ បជ្ឈាយន្តិ និជ្ឈាយន្តិ អបជ្ឈាយន្តិ។ សេយ្យថាបិ នាម គទ្រភោ វហច្ឆិន្នោ សន្ធិសមលសង្កដីរេ ឈាយតិ បជ្ឈាយតិ និជ្ឈាយតិ អបជ្ឈាយតិ; ឯវមេវិមេ មុណ្ឌកា សមណកា ឥព្ភា កិណ្ហា ពន្ធុបាទាបច្ចា “ឈាយិនោស្មា ឈាយិនោស្មា”តិ បត្តក្ខន្ធា អធោមុខា មធុរកជាតា ឈាយន្តិ បជ្ឈាយន្តិ និជ្ឈាយន្តិ អបជ្ឈាយន្តីៜតិ។
Then those brahmins and householders abused, attacked, harassed, and troubled the ethical bhikkhus of good character: ‘These shavelings, fake ascetics, primitives, black spawn from the feet of our kinsman, say, “We practice jhāna meditation! We practice jhāna meditation!” Slouching, downcast, and dopey, they meditate and concentrate and contemplate and ruminate. They’re just like an owl on a branch, which meditates and concentrates and contemplates and ruminates as it hunts a mouse. They’re just like a jackal on a river-bank, which meditates and concentrates and contemplates and ruminates as it hunts a fish. They’re just like a cat by an alley or a drain or a dustbin, which meditates and concentrates and contemplates and ruminates as it hunts a mouse. They’re just like an unladen donkey by an alley or a drain or a dustbin, which meditates and concentrates and contemplates and ruminates. In the same way, these shavelings, fake ascetics, primitives, black spawn from the feet of our kinsman, say, “We practice jhāna meditation! We practice jhāna meditation!” Slouching, downcast, and dopey, they meditate and concentrate and contemplate and ruminate.’
យេ ខោ បន, បាបិម, តេន សមយេន មនុស្សា កាលំ ករោន្តិ យេភុយ្យេន កាយស្ស ភេទា បរំ មរណា អបាយំ ទុគ្គតិំ វិនិបាតំ និរយំ ឧបបជ្ជន្តិ។
Most of the people who died at that time—when their body broke up, after death—were reborn in a place of loss, a bad place, the underworld, hell.
អថ ខោ, បាបិម, កកុសន្ធោ ភគវា អរហំ សម្មាសម្ពុទ្ធោ ភិក្ខូ អាមន្តេសិ: ‘អន្វាវិដ្ឋា ខោ, ភិក្ខវេ, ព្រាហ្មណគហបតិកា ទូសិនា មារេន—ឯថ, តុម្ហេ ភិក្ខូ សីលវន្តេ កល្យាណធម្មេ អក្កោសថ បរិភាសថ រោសេថ វិហេសេថ, អប្បេវ នាម តុម្ហេហិ អក្កោសិយមានានំ បរិភាសិយមានានំ រោសិយមានានំ វិហេសិយមានានំ សិយា ចិត្តស្ស អញ្ញថត្តំ, យថា តំ ទូសី មារោ លភេថ ឱតារន៑ៜតិ។ ឯថ, តុម្ហេ, ភិក្ខវេ, មេត្តាសហគតេន ចេតសា ឯកំ ទិសំ ផរិត្វា វិហរថ, តថា ទុតិយំ, តថា តតិយំ, តថា ចតុត្ថំ។ ឥតិ ឧទ្ធមធោ តិរិយំ សព្ពធិ សព្ពត្តតាយ សព្ពាវន្តំ លោកំ មេត្តាសហគតេន ចេតសា វិបុលេន មហគ្គតេន អប្បមាណេន អវេរេន អព្យាពជ្ឈេន ផរិត្វា វិហរថ។ ករុណាសហគតេន ចេតសា …បេ… មុទិតាសហគតេន ចេតសា …បេ… ឧបេក្ខាសហគតេន ចេតសា ឯកំ ទិសំ ផរិត្វា វិហរថ, តថា ទុតិយំ, តថា តតិយំ, តថា ចតុត្ថំ។ ឥតិ ឧទ្ធមធោ តិរិយំ សព្ពធិ សព្ពត្តតាយ សព្ពាវន្តំ លោកំ ឧបេក្ខាសហគតេន ចេតសា វិបុលេន មហគ្គតេន អប្បមាណេន អវេរេន អព្យាពជ្ឈេន ផរិត្វា វិហរថាៜតិ។
Then Kakusandha the Blessed One, the perfected one, the fully awakened Buddha, addressed the bhikkhus: ‘Bhikkhus, the brahmins and householders have been possessed by Māra Dūsī. He told them to abuse you in the hope of upsetting your minds so that he can find a vulnerability. Come, all of you bhikkhus, meditate spreading a heart full of love to one direction, and to the second, and to the third, and to the fourth. In the same way above, below, across, everywhere, all around, spread a heart full of love to the whole world—abundant, expansive, limitless, free of enmity and ill will. Meditate spreading a heart full of compassion … Meditate spreading a heart full of rejoicing … Meditate spreading a heart full of equanimity to one direction, and to the second, and to the third, and to the fourth. In the same way above, below, across, everywhere, all around, spread a heart full of equanimity to the whole world—abundant, expansive, limitless, free of enmity and ill will.’
អថ ខោ តេ, បាបិម, ភិក្ខូ កកុសន្ធេន ភគវតា អរហតា សម្មាសម្ពុទ្ធេន ឯវំ ឱវទិយមានា ឯវំ អនុសាសិយមានា អរញ្ញគតាបិ រុក្ខមូលគតាបិ សុញ្ញាគារគតាបិ មេត្តាសហគតេន ចេតសា ឯកំ ទិសំ ផរិត្វា វិហរិំសុ, តថា ទុតិយំ, តថា តតិយំ, តថា ចតុត្ថំ។ ឥតិ ឧទ្ធមធោ តិរិយំ សព្ពធិ សព្ពត្តតាយ សព្ពាវន្តំ លោកំ មេត្តាសហគតេន ចេតសា វិបុលេន មហគ្គតេន អប្បមាណេន អវេរេន អព្យាពជ្ឈេន ផរិត្វា វិហរិំសុ។ ករុណាសហគតេន ចេតសា …បេ… មុទិតាសហគតេន ចេតសា …បេ… ឧបេក្ខាសហគតេន ចេតសា ឯកំ ទិសំ ផរិត្វា វិហរិំសុ, តថា ទុតិយំ, តថា តតិយំ, តថា ចតុត្ថំ។ ឥតិ ឧទ្ធមធោ តិរិយំ សព្ពធិ សព្ពត្តតាយ សព្ពាវន្តំ លោកំ ឧបេក្ខាសហគតេន ចេតសា វិបុលេន មហគ្គតេន អប្បមាណេន អវេរេន អព្យាពជ្ឈេន ផរិត្វា វិហរិំសុ។
When those bhikkhus were instructed and advised by the Buddha Kakusandha in this way, they went to a wilderness, or to the root of a tree, or to an empty hut, where they meditated spreading a heart full of love … compassion … rejoicing … equanimity.
អថ ខោ, បាបិម, ទូសិស្ស មារស្ស ឯតទហោសិ: ‘ឯវម្បិ ខោ អហំ ករោន្តោ ឥមេសំ ភិក្ខូនំ សីលវន្តានំ កល្យាណធម្មានំ នេវ ជានាមិ អាគតិំ វា គតិំ វា, យន្នូនាហំ ព្រាហ្មណគហបតិកេ អន្វាវិសេយ្យំ: “ឯថ, តុម្ហេ ភិក្ខូ សីលវន្តេ កល្យាណធម្មេ សក្ករោថ គរុំ ករោថ មានេថ បូជេថ, អប្បេវ នាម តុម្ហេហិ សក្ករិយមានានំ គរុករិយមានានំ មានិយមានានំ បូជិយមានានំ សិយា ចិត្តស្ស អញ្ញថត្តំ, យថា តំ ទូសី មារោ លភេថ ឱតារន៑”ៜតិ។
Then it occurred to Māra Dūsī, ‘Even when I do this I don’t know the course of rebirth of these ethical bhikkhus of good character. Why don’t I take possession of these brahmins and householders and say, “Come, all of you, honor, respect, esteem, and venerate the ethical bhikkhus of good character. Hopefully by doing this we can upset their minds so that Māra Dūsī can find a vulnerability.”’
អថ ខោ តេ, បាបិម, ទូសី មារោ ព្រាហ្មណគហបតិកេ អន្វាវិសិ: ‘ឯថ, តុម្ហេ ភិក្ខូ សីលវន្តេ កល្យាណធម្មេ សក្ករោថ គរុំ ករោថ មានេថ បូជេថ, អប្បេវ នាម តុម្ហេហិ សក្ករិយមានានំ គរុករិយមានានំ មានិយមានានំ បូជិយមានានំ សិយា ចិត្តស្ស អញ្ញថត្តំ, យថា តំ ទូសី មារោ លភេថ ឱតារន៑ៜតិ។ អថ ខោ តេ, បាបិម, ព្រាហ្មណគហបតិកា អន្វាវិដ្ឋា ទូសិនា មារេន ភិក្ខូ សីលវន្តេ កល្យាណធម្មេ សក្ករោន្តិ គរុំ ករោន្តិ មានេន្តិ បូជេន្តិ។
And that’s exactly what he did. Then those brahmins and householders honored, respected, esteemed, and venerated the ethical bhikkhus of good character.
យេ ខោ បន, បាបិម, តេន សមយេន មនុស្សា កាលំ ករោន្តិ យេភុយ្យេន កាយស្ស ភេទា បរំ មរណា សុគតិំ សគ្គំ លោកំ ឧបបជ្ជន្តិ។
Most of the people who died at that time—when their body broke up, after death—were reborn in a good place, a heavenly realm.
អថ ខោ, បាបិម, កកុសន្ធោ ភគវា អរហំ សម្មាសម្ពុទ្ធោ ភិក្ខូ អាមន្តេសិ: ‘អន្វាវិដ្ឋា ខោ, ភិក្ខវេ, ព្រាហ្មណគហបតិកា ទូសិនា មារេន: “ឯថ, តុម្ហេ ភិក្ខូ សីលវន្តេ កល្យាណធម្មេ សក្ករោថ គរុំ ករោថ មានេថ បូជេថ, អប្បេវ នាម តុម្ហេហិ សក្ករិយមានានំ គរុករិយមានានំ មានិយមានានំ បូជិយមានានំ សិយា ចិត្តស្ស អញ្ញថត្តំ, យថា តំ ទូសី មារោ លភេថ ឱតារន៑”តិ។ ឯថ, តុម្ហេ, ភិក្ខវេ, អសុភានុបស្សិនោ កាយេ វិហរថ, អាហារេ បដិកូលសញ្ញិនោ, សព្ពលោកេ អនភិរតិសញ្ញិនោ, សព្ពសង្ខារេសុ អនិច្ចានុបស្សិនោៜតិ។
Then Kakusandha the Blessed One, the perfected one, the fully awakened Buddha, addressed the bhikkhus: ‘Bhikkhus, the brahmins and householders have been possessed by Māra Dūsī. He told them to venerate you in the hope of upsetting your minds so that he can find a vulnerability. Come, all you bhikkhus, meditate watching, again and again, the ugliness of the body, perceiving the repulsiveness of food, perceiving dissatisfaction with the whole world, and watching, again and again, the impermanence of all conditions.’
អថ ខោ តេ, បាបិម, ភិក្ខូ កកុសន្ធេន ភគវតា អរហតា សម្មាសម្ពុទ្ធេន ឯវំ ឱវទិយមានា ឯវំ អនុសាសិយមានា អរញ្ញគតាបិ រុក្ខមូលគតាបិ សុញ្ញាគារគតាបិ អសុភានុបស្សិនោ កាយេ វិហរិំសុ, អាហារេ បដិកូលសញ្ញិនោ, សព្ពលោកេ អនភិរតិសញ្ញិនោ, សព្ពសង្ខារេសុ អនិច្ចានុបស្សិនោ។
When those bhikkhus were instructed and advised by the Buddha Kakusandha in this way, they went to a wilderness, or to the root of a tree, or to an empty hut, where they meditated watching, again and again, the ugliness of the body, perceiving the repulsiveness of food, perceiving non-obsession with the whole world, and watching, again and again, the impermanence of all conditions.
អថ ខោ, បាបិម, កកុសន្ធោ ភគវា អរហំ សម្មាសម្ពុទ្ធោ បុព្ពណ្ហសមយំ និវាសេត្វា បត្តចីវរមាទាយ អាយស្មតា វិធុរេន បច្ឆាសមណេន គាមំ បិណ្ឌាយ បាវិសិ។
Then the Buddha Kakusandha robed up in the morning and, taking this bowl and robe, entered the village for alms with Venerable Vidhura as his second monk.
អថ ខោ, បាបិម, ទូសី មារោ អញ្ញតរំ កុមារកំ អន្វាវិសិត្វា សក្ខរំ គហេត្វា អាយស្មតោ វិធុរស្ស សីសេ បហារមទាសិ; សីសំ វោភិន្ទិ។ អថ ខោ, បាបិម, អាយស្មា វិធុរោ ភិន្នេន សីសេន លោហិតេន គឡន្តេន កកុសន្ធំយេវ ភគវន្តំ អរហន្តំ សម្មាសម្ពុទ្ធំ បិដ្ឋិតោ បិដ្ឋិតោ អនុពន្ធិ។ អថ ខោ, បាបិម, កកុសន្ធោ ភគវា អរហំ សម្មាសម្ពុទ្ធោ នាគាបលោកិតំ អបលោកេសិ: ‘ន វាយំ ទូសី មារោ មត្តមញ្ញាសីៜតិ។ សហាបលោកនាយ ច បន, បាបិម, ទូសី មារោ តម្ហា ច ឋានា ចវិ មហានិរយញ្ច ឧបបជ្ជិ។
Then Māra Dūsī took possession of a certain boy, picked up a rock, and hit Vidhura on the head, cracking it open. Then Vidhura, with blood pouring from his cracked skull, still followed behind the Buddha Kakusandha. Then the Buddha Kakusandha turned to gaze back, the way that elephants do, saying, ‘This Māra Dūsī knows no bounds.’ And with that look Māra Dūsī fell from that place and was reborn in the Great Hell.
តស្ស ខោ បន, បាបិម, មហានិរយស្ស តយោ នាមធេយ្យា ហោន្តិ—ឆផស្សាយតនិកោ ឥតិបិ, សង្កុសមាហតោ ឥតិបិ, បច្ចត្តវេទនិយោ ឥតិបិ។ អថ ខោ មំ, បាបិម, និរយបាលា ឧបសង្កមិត្វា ឯតទវោចុំ: ‘យទា ខោ តេ, មារិស, សង្កុនា សង្កុ ហទយេ សមាគច្ឆេយ្យ។ អថ នំ ត្វំ ជានេយ្យាសិ: “វស្សសហស្សំ មេ និរយេ បច្ចមានស្សា”ៜតិ។
Now that Great Hell is known by three names: ‘The Six Fields of Contact’ and also ‘The Impaling With Spikes’ and also ‘Individually Painful’. Then the wardens of hell came to me and said, ‘When spike meets spike in your heart, you will know that you’ve been roasting in hell for a thousand years.’
សោ ខោ អហំ, បាបិម, ពហូនិ វស្សានិ ពហូនិ វស្សសតានិ ពហូនិ វស្សសហស្សានិ តស្មិំ មហានិរយេ អបច្ចិំ។ ទសវស្សសហស្សានិ តស្សេវ មហានិរយស្ស ឧស្សទេ អបច្ចិំ វុដ្ឋានិមំ នាម វេទនំ វេទិយមានោ។ តស្ស មយ្ហំ, បាបិម, ឯវរូបោ កាយោ ហោតិ, សេយ្យថាបិ មនុស្សស្ស។ ឯវរូបំ សីសំ ហោតិ, សេយ្យថាបិ មច្ឆស្ស។
I roasted for many years, many centuries, many millennia in that Great Hell. For ten thousand years I roasted in the annex of that Great Hell, feeling the pain called ‘this is emergence’. My body was in human form, but I had the head of a fish.
កីទិសោ និរយោ អាសិ, យត្ថ ទូសី អបច្ចថ; វិធុរំ សាវកមាសជ្ជ, កកុសន្ធញ្ច ព្រាហ្មណំ។
What kind of hell was that, where Dūsī was roasted after attacking the disciple Vidhura along with the brahmin Kakusandha?
សតំ អាសិ អយោសង្កូ, សព្ពេ បច្ចត្តវេទនា; ឦទិសោ និរយោ អាសិ, យត្ថ ទូសី អបច្ចថ; វិធុរំ សាវកមាសជ្ជ, កកុសន្ធញ្ច ព្រាហ្មណំ។
There were 100 iron spikes, each one individually painful. That’s the kind of hell where Dūsī was roasted after attacking the disciple Vidhura along with the brahmin Kakusandha.
យោ ឯតមភិជានាតិ, ភិក្ខុ ពុទ្ធស្ស សាវកោ; តាទិសំ ភិក្ខុមាសជ្ជ, កណ្ហ ទុក្ខំ និគច្ឆសិ។
Dark One, if you attack a bhikkhu who directly knows this, a disciple of the Buddha, you’ll fall into suffering.
មជ្ឈេ សរស្ស តិដ្ឋន្តិ, វិមានា កប្បដ្ឋាយិនោ; វេឡុរិយវណ្ណា រុចិរា, អច្ចិមន្តោ បភស្សរា; អច្ឆរា តត្ថ នច្ចន្តិ, បុថុ នានត្តវណ្ណិយោ។
There are mansions that last for an eon standing in the middle of a lake. Sapphire-colored, brilliant, they sparkle and shine. Dancing there are nymphs shining in all different colors.
យោ ឯតមភិជានាតិ, ភិក្ខុ ពុទ្ធស្ស សាវកោ; តាទិសំ ភិក្ខុមាសជ្ជ, កណ្ហ ទុក្ខំ និគច្ឆសិ។
Dark One, if you attack a bhikkhu who directly knows this, a disciple of the Buddha, you’ll fall into suffering.
យោ វេ ពុទ្ធេន ចោទិតោ, ភិក្ខុ សង្ឃស្ស បេក្ខតោ; មិគារមាតុបាសាទំ, បាទង្គុដ្ឋេន កម្បយិ។
I’m the one who, urged by the Buddha, shook the stilt longhouse of Migāra’s mother with his big toe as the Saṅgha of bhikkhus watched.
យោ ឯតមភិជានាតិ, ភិក្ខុ ពុទ្ធស្ស សាវកោ; តាទិសំ ភិក្ខុមាសជ្ជ, កណ្ហ ទុក្ខំ និគច្ឆសិ។
Dark One, if you attack a bhikkhu who directly knows this, a disciple of the Buddha, you’ll fall into suffering.
យោ វេជយន្តំ បាសាទំ, បាទង្គុដ្ឋេន កម្បយិ; ឥទ្ធិពលេនុបត្ថទ្ធោ, សំវេជេសិ ច ទេវតា។
I’m the one who shook the Palace of Victory with his big toe owing to psychic power, inspiring deities to awe.
យោ ឯតមភិជានាតិ, ភិក្ខុ ពុទ្ធស្ស សាវកោ; តាទិសំ ភិក្ខុមាសជ្ជ, កណ្ហ ទុក្ខំ និគច្ឆសិ។
Dark One, if you attack a bhikkhu who directly knows this, a disciple of the Buddha, you’ll fall into suffering.
យោ វេជយន្តបាសាទេ, សក្កំ សោ បរិបុច្ឆតិ; អបិ វាសវ ជានាសិ, តណ្ហាក្ខយវិមុត្តិយោ; តស្ស សក្កោ វិយាកាសិ, បញ្ហំ បុដ្ឋោ យថាតថំ។
I’m the one who asked Sakka in the Palace of Victory: ‘Vāsava, do you know the freedom that comes with the ending of craving?’ And I’m the one to whom Sakka admitted the truth when asked.
យោ ឯតមភិជានាតិ, ភិក្ខុ ពុទ្ធស្ស សាវកោ; តាទិសំ ភិក្ខុមាសជ្ជ, កណ្ហ ទុក្ខំ និគច្ឆសិ។
Dark One, if you attack a bhikkhu who directly knows this, a disciple of the Buddha, you’ll fall into suffering.
យោ ព្រហ្មំ បរិបុច្ឆតិ, សុធម្មាយាភិតោ សភំ; អជ្ជាបិ ត្យាវុសោ ទិដ្ឋិ, យា តេ ទិដ្ឋិ បុរេ អហុ; បស្សសិ វីតិវត្តន្តំ, ព្រហ្មលោកេ បភស្សរំ។
I’m the one who asked Brahmā in the Hall of Justice before the assembly: ‘Friend, do you still have the same view that you had in the past? Or do you see the radiance transcending the Brahmā realm?’
តស្ស ព្រហ្មា វិយាកាសិ, អនុបុព្ពំ យថាតថំ; ន មេ មារិស សា ទិដ្ឋិ, យា មេ ទិដ្ឋិ បុរេ អហុ។
And I’m the one to whom Brahmā truthfully admitted his progress: ‘Good sir, I don’t have that view that I had in the past.
បស្សាមិ វីតិវត្តន្តំ, ព្រហ្មលោកេ បភស្សរំ; សោហំ អជ្ជ កថំ វជ្ឹ, អហំ និច្ចោម្ហិ សស្សតោ។
I see the radiance transcending the Brahmā realm. So how could I say today that I am permanent and eternal?’
យោ ឯតមភិជានាតិ, ភិក្ខុ ពុទ្ធស្ស សាវកោ; តាទិសំ ភិក្ខុមាសជ្ជ, កណ្ហ ទុក្ខំ និគច្ឆសិ។
Dark One, if you attack a bhikkhu who directly knows this, a disciple of the Buddha, you’ll fall into suffering.
យោ មហាមេរុនោ កូដំ, វិមោក្ខេន អផស្សយិ; វនំ បុព្ពវិទេហានំ, យេ ច ភូមិសយា នរា។
I’m the one who touched the peak of Mount Meru using the power of meditative liberation. I’ve visited the forests of the people who dwell in the Eastern Continent.
យោ ឯតមភិជានាតិ, ភិក្ខុ ពុទ្ធស្ស សាវកោ; តាទិសំ ភិក្ខុមាសជ្ជ, កណ្ហ ទុក្ខំ និគច្ឆសិ។
Dark One, if you attack a bhikkhu who directly knows this, a disciple of the Buddha, you’ll fall into suffering.
ន វេ អគ្គិ ចេតយតិ, ‘អហំ ពាលំ ឌហាមីៜតិ; ពាលោ ច ជលិតំ អគ្គិំ, អាសជ្ជ នំ ស ឌយ្ហតិ។
Though a fire doesn’t think, ‘I’ll burn the fool!’ Still the fool who attacks the fire gets burnt.
ឯវមេវ តុវំ មារ, អាសជ្ជ នំ តថាគតំ; សយំ ឌហិស្សសិ អត្តានំ, ពាលោ អគ្គិំវ សម្ផុសំ។
In the same way, Māra, in attacking the Realized One, you’ll only burn yourself, like a fool touching the flames.
អបុញ្ញំ បសវី មារោ, អាសជ្ជ នំ តថាគតំ; កិំ នុ មញ្ញសិ បាបិម, ន មេ បាបំ វិបច្ចតិ។
Māra’s done a bad thing in attacking the Realized One. Wicked One, do you imagine that your wickedness won’t bear fruit?
ករោតោ ចីយតិ បាបំ, ចិររត្តាយ អន្តក; មារ និព្ពិន្ទ ពុទ្ធម្ហា, អាសំ មាកាសិ ភិក្ខុសុ។
Your deeds heap up wickedness that will last a long time, terminator! Forget about the Buddha, Māra! And give up your hopes for the bhikkhus!”
ឥតិ មារំ អតជ្ជេសិ, ភិក្ខុ ភេសកឡាវនេ; តតោ សោ ទុម្មនោ យក្ខោ, តត្ថេវន្តរធាយថា”តិ។
That is how, in the Bhesekaḷā grove, the bhikkhu rebuked Māra. That spirit, downcast, disappeared right there!
មារតជ្ជនីយសុត្តំ និដ្ឋិតំ ទសមំ។
ចូឡយមកវគ្គោ និដ្ឋិតោ បញ្ចមោ។
តស្សុទ្ទានំ
សាលេយ្យ វេរញ្ជទុវេ ច តុដ្ឋិ, ចូឡមហាធម្មសមាទានញ្ច; វីមំសកា កោសម្ពិ ច ព្រាហ្មណោ, ទូសី ច មារោ ទសមោ ច វគ្គោ។
ឥទំ វគ្គានមុទ្ទានំ
មូលបរិយាយោ ចេវ, សីហនាទោ ច ឧត្តមោ; កកចោ ចេវ គោសិង្គោ, សាលេយ្យោ ច ឥមេ បញ្ច។
មូលបណ្ណាសកំ សមត្តំ។
The authoritative text of the Majjhima Nikāya is the Pāli text. The English translation is provided as an aid to the study of the original Pāli text. [CREDITS »]
