| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / មហាវគ្គ-អដ្ឋកថា • Mahāvagga-aṭṭhakathā |
កម្ពលានុជាននាទិកថា
Kambalānujānanādikathā
៣៣៨. កាសិរាជាតិ កាសីនំ រាជា; បសេនទិស្ស ឯកបិតិកភាតា ឯស។ អឌ្ឍកាសិយន្តិ ឯត្ថ កាសីតិ សហស្សំ វុច្ចតិ តំ អគ្ឃនកោ កាសិយោ ។ អយំ បន បញ្ចសតានិ អគ្ឃតិ, តស្មា ‘‘អឌ្ឍកាសិយោ’’តិ វុត្តោ។ តេនេវាហ – ‘‘ឧបឌ្ឍកាសីនំ ខមមាន’’ន្តិ។
338.Kāsirājāti kāsīnaṃ rājā; pasenadissa ekapitikabhātā esa. Aḍḍhakāsiyanti ettha kāsīti sahassaṃ vuccati taṃ agghanako kāsiyo . Ayaṃ pana pañcasatāni agghati, tasmā ‘‘aḍḍhakāsiyo’’ti vutto. Tenevāha – ‘‘upaḍḍhakāsīnaṃ khamamāna’’nti.
៣៣៩. ឧច្ចាវចានីតិ សុន្ទរានិ ច អសុន្ទរានិ ច។ ភង្គំ នាម ខោមាទីហិ បញ្ចហិ សុត្តេហិ មិស្សេត្វា កតំ; វាកមយមេវាតិបិ វទន្តិ។
339.Uccāvacānīti sundarāni ca asundarāni ca. Bhaṅgaṃ nāma khomādīhi pañcahi suttehi missetvā kataṃ; vākamayamevātipi vadanti.
៣៤០. ឯកំយេវ ភគវតា ចីវរំ អនុញ្ញាតំ ន ទ្វេតិ តេ កិរ ឥតរីតរេន ចីវរេនាតិ ឯតស្ស ‘‘គហបតិកេន វា បំសុកូលេន វា’’តិ ឯវំ អត្ថំ សល្លក្ខិំសុ។ នាគមេសុន្តិ យាវ តេ សុសានតោ អាគច្ឆន្តិ, តាវ តេ ន អច្ឆិំសុ; បក្កមិំសុយេវ។ នាកាមា ភាគំ ទាតុន្តិ ន អនិច្ឆាយ ទាតុំ; យទិ បន ឥច្ឆន្តិ, ទាតព្ពោ។ អាគមេសុន្តិ ឧបចារេ អច្ឆិំសុ។ តេនាហ ភគវា អាហ – ‘‘អនុជានាមិ ភិក្ខវេ អាគមេន្តានំ អកាមា ភាគំ ទាតុ’’ន្តិ។ យទិ បន មនុស្សា ‘‘ឥធាគតា ឯវ គណ្ហន្តូ’’តិ ទេន្តិ, សញ្ញាណំ វា កត្វា គច្ឆន្តិ ‘‘សម្បត្តា គណ្ហន្តូ’’តិ សម្បត្តានំ សព្ពេសម្បិ បាបុណន្តិ។ សចេ ឆឌ្ឌេត្វា គតា, យេន គហិតំ, សោ ឯវ សាមី។ សទិសា សុសានំ ឱក្កមិំសូតិ សព្ពេ សមំ ឱក្កមិំសុ; ឯកទិសាយ វា ឱក្កមិំសូតិបិ អត្ថោ។ តេ កតិកំ កត្វាតិ លទ្ធំ បំសុកូលំ សព្ពេ ភាជេត្វា គណ្ហិស្សាមាតិ ពហិមេវ កតិកំ កត្វា។
340.Ekaṃyeva bhagavatā cīvaraṃ anuññātaṃ na dveti te kira itarītarena cīvarenāti etassa ‘‘gahapatikena vā paṃsukūlena vā’’ti evaṃ atthaṃ sallakkhiṃsu. Nāgamesunti yāva te susānato āgacchanti, tāva te na acchiṃsu; pakkamiṃsuyeva. Nākāmā bhāgaṃ dātunti na anicchāya dātuṃ; yadi pana icchanti, dātabbo. Āgamesunti upacāre acchiṃsu. Tenāha bhagavā āha – ‘‘anujānāmi bhikkhave āgamentānaṃ akāmā bhāgaṃ dātu’’nti. Yadi pana manussā ‘‘idhāgatā eva gaṇhantū’’ti denti, saññāṇaṃ vā katvā gacchanti ‘‘sampattā gaṇhantū’’ti sampattānaṃ sabbesampi pāpuṇanti. Sace chaḍḍetvā gatā, yena gahitaṃ, so eva sāmī. Sadisā susānaṃ okkamiṃsūti sabbe samaṃ okkamiṃsu; ekadisāya vā okkamiṃsūtipi attho. Te katikaṃ katvāti laddhaṃ paṃsukūlaṃ sabbe bhājetvā gaṇhissāmāti bahimeva katikaṃ katvā.
៣៤២. ចីវរបដិគ្គាហកន្តិ យោ គហបតិកេហិ សង្ឃស្ស ទីយមានំ ចីវរំ គណ្ហាតិ។ យោ ន ឆន្ទាគតិំ គច្ឆេយ្យាតិអាទីសុ ចីវរបដិគ្គាហកេសុ បច្ឆា អាគតានម្បិ អត្តនោ ញាតកាទីនំ បឋមតរំ បដិគ្គណ្ហន្តោ វា ឯកច្ចស្មិំ បេមំ ទស្សេត្វា គណ្ហន្តោ វា លោភបកតិកតាយ អត្តនោ បរិណាមេន្តោ វា ឆន្ទាគតិំ គច្ឆតិ នាម។ បឋមតរំ អាគតស្សាបិ កោធវសេន បច្ឆា គណ្ហន្តោ វា ទុគ្គតមនុស្សេសុ អវមញ្ញំ កត្វា គណ្ហន្តោ វា ‘‘កិំ វោ ឃរេ ឋបនោកាសោ នត្ថិ, តុម្ហាកំ សន្តកំ គហេត្វា គច្ឆថា’’តិ ឯវំ សង្ឃស្ស លាភន្តរាយំ ករោន្តោ វា ទោសាគតិំ គច្ឆតិ នាម។ យោ បន មុដ្ឋស្សតិ អសម្បជានោ, អយំ មោហាគតិំ គច្ឆតិ នាម។ បច្ឆា អាគតានម្បិ ឥស្សរានម្បិ ភយេន បឋមតរំ បដិគ្គណ្ហន្តោ វា ‘‘ចីវរបដិគ្គាហកដ្ឋានំ នាមេតំ ភារិយ’’ន្តិ សន្តសន្តោ វា ភយាគតិំ គច្ឆតិ នាម។ ‘‘មយា ឥទញ្ចិទញ្ច គហិតំ, ឥទញ្ចិំទញ្ច ន គហិត’’ន្តិ ឯវំ ជានន្តោ គហិតាគហិតំ ជានាតិ នាម។ តស្មា យោ ន ឆន្ទាគតិអាទិវសេន គច្ឆតិ, ញាតកអញ្ញាតកអឌ្ឍទុគ្គតេសុ វិសេសំ អកត្វា អាគតបអបាដិយា គណ្ហាតិ, សីលាចារបដិបត្តិយុត្តោ ហោតិ, សតិមា មេធាវី ពហុស្សុតោ, សក្កោតិ ទាយកានំ វិស្សដ្ឋវាចាយ បរិមណ្ឌលេហិ បទព្យញ្ជនេហិ អនុមោទនំ ករោន្តោ បសាទំ ជនេតុំ, ឯវរូបោ សម្មន្និតព្ពោ។
342. Cīvarapaṭiggāhakanti yo gahapatikehi saṅghassa dīyamānaṃ cīvaraṃ gaṇhāti. Yo na chandāgatiṃ gaccheyyātiādīsu cīvarapaṭiggāhakesu pacchā āgatānampi attano ñātakādīnaṃ paṭhamataraṃ paṭiggaṇhanto vā ekaccasmiṃ pemaṃ dassetvā gaṇhanto vā lobhapakatikatāya attano pariṇāmento vā chandāgatiṃ gacchati nāma. Paṭhamataraṃ āgatassāpi kodhavasena pacchā gaṇhanto vā duggatamanussesu avamaññaṃ katvā gaṇhanto vā ‘‘kiṃ vo ghare ṭhapanokāso natthi, tumhākaṃ santakaṃ gahetvā gacchathā’’ti evaṃ saṅghassa lābhantarāyaṃ karonto vā dosāgatiṃ gacchati nāma. Yo pana muṭṭhassati asampajāno, ayaṃ mohāgatiṃ gacchati nāma. Pacchā āgatānampi issarānampi bhayena paṭhamataraṃ paṭiggaṇhanto vā ‘‘cīvarapaṭiggāhakaṭṭhānaṃ nāmetaṃ bhāriya’’nti santasanto vā bhayāgatiṃ gacchati nāma. ‘‘Mayā idañcidañca gahitaṃ, idañciṃdañca na gahita’’nti evaṃ jānanto gahitāgahitaṃ jānāti nāma. Tasmā yo na chandāgatiādivasena gacchati, ñātakaaññātakaaḍḍhaduggatesu visesaṃ akatvā āgatapaapāṭiyā gaṇhāti, sīlācārapaṭipattiyutto hoti, satimā medhāvī bahussuto, sakkoti dāyakānaṃ vissaṭṭhavācāya parimaṇḍalehi padabyañjanehi anumodanaṃ karonto pasādaṃ janetuṃ, evarūpo sammannitabbo.
ឯវញ្ច បន ភិក្ខវេ សម្មន្និតព្ពោតិ ឯត្ថ បន ឯតាយ យថាវុត្តាយ កម្មវាចាយបិ អបលោកនេនាបិ អន្តោវិហារេ សព្ពសង្ឃមជ្ឈេបិ ខណ្ឌសីមាយបិ សម្មន្និតុំ វដ្ដតិយេវ។ ឯវំ សម្មតេន ច វិហារបច្ចន្តេ វា បធានឃរេ វា ន អច្ឆិតព្ពំ។ យត្ថ បន អាគតាគតា មនុស្សា សុខំ បស្សន្តិ, តាទិសេ ធុរវិហារដ្ឋានេ ពីជនិំ បស្សេ ឋបេត្វា សុនិវត្ថេន សុបារុតេន និសីទិតព្ពន្តិ។
Evañca pana bhikkhave sammannitabboti ettha pana etāya yathāvuttāya kammavācāyapi apalokanenāpi antovihāre sabbasaṅghamajjhepi khaṇḍasīmāyapi sammannituṃ vaṭṭatiyeva. Evaṃ sammatena ca vihārapaccante vā padhānaghare vā na acchitabbaṃ. Yattha pana āgatāgatā manussā sukhaṃ passanti, tādise dhuravihāraṭṭhāne bījaniṃ passe ṭhapetvā sunivatthena supārutena nisīditabbanti.
តត្ថេវ ឧជ្ឈិត្វាតិ ‘‘បដិគ្គហណមេវ អម្ហាកំ ភារោ’’តិ វត្វា គហិតដ្ឋានេយេវ ឆឌ្ឌេត្វា គច្ឆន្តិ។ ចីវរនិទហកន្តិ ចីវរបដិសាមកំ។ យោ ន ឆន្ទាគតិំ គច្ឆេយ្យាតិអាទីសុ ចេត្ថ ឥតោ បរញ្ច សព្ពត្ថ វុត្តនយេនេវ វិនិច្ឆយោ វេទិតព្ពោ។ សម្មុតិវិនិច្ឆយោបិ កថិតានុសារេនេវ ជានិតព្ពោ។
Tattheva ujjhitvāti ‘‘paṭiggahaṇameva amhākaṃ bhāro’’ti vatvā gahitaṭṭhāneyeva chaḍḍetvā gacchanti. Cīvaranidahakanti cīvarapaṭisāmakaṃ. Yo na chandāgatiṃ gaccheyyātiādīsu cettha ito parañca sabbattha vuttanayeneva vinicchayo veditabbo. Sammutivinicchayopi kathitānusāreneva jānitabbo.
Related texts:
តិបិដក (មូល) • Tipiṭaka (Mūla) / វិនយបិដក • Vinayapiṭaka / មហាវគ្គបាឡិ • Mahāvaggapāḷi
២១១. កម្ពលានុជាននាទិកថា • 211. Kambalānujānanādikathā
២១៣. ចីវរបដិគ្គាហកសម្មុតិកថា • 213. Cīvarapaṭiggāhakasammutikathā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / សារត្ថទីបនី-ដីកា • Sāratthadīpanī-ṭīkā
កម្ពលានុជាននាទិកថាវណ្ណនា • Kambalānujānanādikathāvaṇṇanā
ចីវរបដិគ្គាហកសម្មុតិអាទិកថាវណ្ណនា • Cīvarapaṭiggāhakasammutiādikathāvaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / វជិរពុទ្ធិ-ដីកា • Vajirabuddhi-ṭīkā / ភណ្ឌាគារសម្មុតិអាទិកថាវណ្ណនា • Bhaṇḍāgārasammutiādikathāvaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / វិមតិវិនោទនី-ដីកា • Vimativinodanī-ṭīkā / ជីវកវត្ថុកថាទិវណ្ណនា • Jīvakavatthukathādivaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / បាចិត្យាទិយោជនាបាឡិ • Pācityādiyojanāpāḷi
២១១. កម្ពលានុជាននាទិកថា • 211. Kambalānujānanādikathā
២១៣. ចីវរបដិគ្គាហកសម្មុតិកថា • 213. Cīvarapaṭiggāhakasammutikathā
