| Library / Tipiṭaka / ཏིཔིཊཀ • Tipiṭaka / ཨིཏིཝུཏྟཀཔཱལི༹ • Itivuttakapāḷi |
༢. དུཏིཡཝགྒོ
2. Dutiyavaggo
༡. ཝིཏཀྐསུཏྟཾ
1. Vitakkasuttaṃ
༣༨. ཝུཏྟཉྷེཏཾ བྷགཝཏཱ, ཝུཏྟམརཧཏཱཏི མེ སུཏཾ –
38. Vuttañhetaṃ bhagavatā, vuttamarahatāti me sutaṃ –
‘‘ཏཐཱགཏཾ, བྷིཀྑཝེ, ཨརཧནྟཾ སམྨཱསམྦུདྡྷཾ དྭེ ཝིཏཀྐཱ བཧུལཾ སམུདཱཙརནྟི – ཁེམོ ཙ ཝིཏཀྐོ, པཝིཝེཀོ ཙ 1། ཨབྱཱཔཛ྄ཛྷཱརཱམོ 2, བྷིཀྑཝེ, ཏཐཱགཏོ ཨབྱཱཔཛ྄ཛྷརཏོ། ཏམེནཾ, བྷིཀྑཝེ, ཏཐཱགཏཾ ཨབྱཱཔཛ྄ཛྷཱརཱམཾ ཨབྱཱཔཛ྄ཛྷརཏཾ ཨེསེཝ ཝིཏཀྐོ བཧུལཾ སམུདཱཙརཏི – ‘ཨིམཱཡཱཧཾ ཨིརིཡཱཡ ན ཀིཉྩི བྱཱབཱདྷེམི ཏསཾ ཝཱ ཐཱཝརཾ ཝཱ’ཏི།
‘‘Tathāgataṃ, bhikkhave, arahantaṃ sammāsambuddhaṃ dve vitakkā bahulaṃ samudācaranti – khemo ca vitakko, paviveko ca 3. Abyāpajjhārāmo 4, bhikkhave, tathāgato abyāpajjharato. Tamenaṃ, bhikkhave, tathāgataṃ abyāpajjhārāmaṃ abyāpajjharataṃ eseva vitakko bahulaṃ samudācarati – ‘imāyāhaṃ iriyāya na kiñci byābādhemi tasaṃ vā thāvaraṃ vā’ti.
‘‘པཝིཝེཀཱརཱམོ , བྷིཀྑཝེ, ཏཐཱགཏོ པཝིཝེཀརཏོ། ཏམེནཾ, བྷིཀྑཝེ, ཏཐཱགཏཾ པཝིཝེཀཱརཱམཾ པཝིཝེཀརཏཾ ཨེསེཝ ཝིཏཀྐོ བཧུལཾ སམུདཱཙརཏི – ‘ཡཾ ཨཀུསལཾ ཏཾ པཧཱིན’ནྟི།
‘‘Pavivekārāmo , bhikkhave, tathāgato pavivekarato. Tamenaṃ, bhikkhave, tathāgataṃ pavivekārāmaṃ pavivekarataṃ eseva vitakko bahulaṃ samudācarati – ‘yaṃ akusalaṃ taṃ pahīna’nti.
‘‘ཏསྨཱཏིཧ, བྷིཀྑཝེ, ཏུམྷེཔི ཨབྱཱཔཛ྄ཛྷཱརཱམཱ ཝིཧརཐ ཨབྱཱཔཛ྄ཛྷརཏཱ། ཏེསཾ ཝོ, བྷིཀྑཝེ, ཏུམྷཱཀཾ ཨབྱཱཔཛ྄ཛྷཱརཱམཱནཾ ཝིཧརཏཾ ཨབྱཱཔཛ྄ཛྷརཏཱནཾ ཨེསེཝ ཝིཏཀྐོ བཧུལཾ སམུདཱཙརིསྶཏི – ‘ཨིམཱཡ མཡཾ ཨིརིཡཱཡ ན ཀིཉྩི བྱཱབཱདྷེམ ཏསཾ ཝཱ ཐཱཝརཾ ཝཱ’ཏི།
‘‘Tasmātiha, bhikkhave, tumhepi abyāpajjhārāmā viharatha abyāpajjharatā. Tesaṃ vo, bhikkhave, tumhākaṃ abyāpajjhārāmānaṃ viharataṃ abyāpajjharatānaṃ eseva vitakko bahulaṃ samudācarissati – ‘imāya mayaṃ iriyāya na kiñci byābādhema tasaṃ vā thāvaraṃ vā’ti.
‘‘པཝིཝེཀཱརཱམཱ, བྷིཀྑཝེ, ཝིཧརཐ པཝིཝེཀརཏཱ། ཏེསཾ ཝོ, བྷིཀྑཝེ, ཏུམྷཱཀཾ པཝིཝེཀཱརཱམཱནཾ ཝིཧརཏཾ པཝིཝེཀརཏཱནཾ ཨེསེཝ ཝིཏཀྐོ བཧུལཾ སམུདཱཙརིསྶཏི – ‘ཀིཾ ཨཀུསལཾ, ཀིཾ ཨཔྤཧཱིནཾ, ཀིཾ པཛཧཱམཱ’’’ཏི། ཨེཏམཏྠཾ བྷགཝཱ ཨཝོཙ། ཏཏྠེཏཾ ཨིཏི ཝུཙྩཏི –
‘‘Pavivekārāmā, bhikkhave, viharatha pavivekaratā. Tesaṃ vo, bhikkhave, tumhākaṃ pavivekārāmānaṃ viharataṃ pavivekaratānaṃ eseva vitakko bahulaṃ samudācarissati – ‘kiṃ akusalaṃ, kiṃ appahīnaṃ, kiṃ pajahāmā’’’ti. Etamatthaṃ bhagavā avoca. Tatthetaṃ iti vuccati –
‘‘ཏཐཱགཏཾ བུདྡྷམསཡ྄ཧསཱཧིནཾ, དུཝེ ཝིཏཀྐཱ སམུདཱཙརནྟི ནཾ།
‘‘Tathāgataṃ buddhamasayhasāhinaṃ, duve vitakkā samudācaranti naṃ;
ཁེམོ ཝིཏཀྐོ པཋམོ ཨུདཱིརིཏོ, ཏཏོ ཝིཝེཀོ དུཏིཡོ པཀཱསིཏོ༎
Khemo vitakko paṭhamo udīrito, tato viveko dutiyo pakāsito.
‘‘ཏམོནུདཾ པཱརགཏཾ མཧེསིཾ, ཏཾ པཏྟིཔཏྟཾ ཝསིམཾ ཨནཱསཝཾ།
‘‘Tamonudaṃ pāragataṃ mahesiṃ, taṃ pattipattaṃ vasimaṃ anāsavaṃ;
ཝིསནྟརཾ 5 ཏཎྷཀྑཡེ ཝིམུཏྟཾ, ཏཾ ཝེ མུནིཾ ཨནྟིམདེཧདྷཱརིཾ།
Visantaraṃ 6 taṇhakkhaye vimuttaṃ, taṃ ve muniṃ antimadehadhāriṃ;
‘‘སེལེ ཡཐཱ པབྦཏམུདྡྷནིཊྛིཏོ, ཡཐཱཔི པསྶེ ཛནཏཾ སམནྟཏོ།
‘‘Sele yathā pabbatamuddhaniṭṭhito, yathāpi passe janataṃ samantato;
ཏཐཱུཔམཾ དྷམྨམཡཾ སུམེདྷོ, པཱསཱདམཱརུཡ྄ཧ སམནྟཙཀྑུ།
Tathūpamaṃ dhammamayaṃ sumedho, pāsādamāruyha samantacakkhu;
སོཀཱཝཏིཎྞཾ ཛནཏམཔེཏསོཀོ, ཨཝེཀྑཏི ཛཱཏིཛརཱབྷིབྷཱུཏ’’ནྟི༎
Sokāvatiṇṇaṃ janatamapetasoko, avekkhati jātijarābhibhūta’’nti.
ཨཡམྤི ཨཏྠོ ཝུཏྟོ བྷགཝཏཱ, ཨིཏི མེ སུཏནྟི། པཋམཾ།
Ayampi attho vutto bhagavatā, iti me sutanti. Paṭhamaṃ.
Footnotes:
Related texts:
ཨཊྛཀཐཱ • Aṭṭhakathā / སུཏྟཔིཊཀ (ཨཊྛཀཐཱ) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / ཁུདྡཀནིཀཱཡ (ཨཊྛཀཐཱ) • Khuddakanikāya (aṭṭhakathā) / ཨིཏིཝུཏྟཀ-ཨཊྛཀཐཱ • Itivuttaka-aṭṭhakathā / ༡. ཝིཏཀྐསུཏྟཝཎྞནཱ • 1. Vitakkasuttavaṇṇanā
