Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / ធម្មបទបាឡិ • Dhammapadapāḷi

២៤. តណ្ហាវគ្គោ

24. Taṇhāvaggo

៣៣៤.

334.

មនុជស្ស បមត្តចារិនោ, តណ្ហា វឌ្ឍតិ មាលុវា វិយ;

Manujassa pamattacārino, taṇhā vaḍḍhati māluvā viya;

សោ ប្លវតី 1 ហុរា ហុរំ, ផលមិច្ឆំវ វនស្មិ វានរោ។

So plavatī 2 hurā huraṃ, phalamicchaṃva vanasmi vānaro.

៣៣៥.

335.

យំ ឯសា សហតេ ជម្មី, តណ្ហា លោកេ វិសត្តិកា;

Yaṃ esā sahate jammī, taṇhā loke visattikā;

សោកា តស្ស បវឌ្ឍន្តិ, អភិវដ្ឋំវ 3 ពីរណំ។

Sokā tassa pavaḍḍhanti, abhivaṭṭhaṃva 4 bīraṇaṃ.

៣៣៦.

336.

យោ ចេតំ សហតេ ជម្មិំ, តណ្ហំ លោកេ ទុរច្ចយំ;

Yo cetaṃ sahate jammiṃ, taṇhaṃ loke duraccayaṃ;

សោកា តម្ហា បបតន្តិ, ឧទពិន្ទុវ បោក្ខរា។

Sokā tamhā papatanti, udabinduva pokkharā.

៣៣៧.

337.

តំ វោ វទាមិ ភទ្ទំ វោ, យាវន្តេត្ថ សមាគតា;

Taṃ vo vadāmi bhaddaṃ vo, yāvantettha samāgatā;

តណ្ហាយ មូលំ ខណថ, ឧសីរត្ថោវ ពីរណំ;

Taṇhāya mūlaṃ khaṇatha, usīratthova bīraṇaṃ;

មា វោ នឡំវ សោតោវ, មារោ ភញ្ជិ បុនប្បុនំ។

Mā vo naḷaṃva sotova, māro bhañji punappunaṃ.

៣៣៨.

338.

យថាបិ មូលេ អនុបទ្ទវេ ទឡ្ហេ, ឆិន្នោបិ រុក្ខោ បុនរេវ រូហតិ;

Yathāpi mūle anupaddave daḷhe, chinnopi rukkho punareva rūhati;

ឯវម្បិ តណ្ហានុសយេ អនូហតេ, និព្ពត្តតី ទុក្ខមិទំ បុនប្បុនំ។

Evampi taṇhānusaye anūhate, nibbattatī dukkhamidaṃ punappunaṃ.

៣៣៩.

339.

យស្ស ឆត្តិំសតិ សោតា, មនាបសវនា ភុសា;

Yassa chattiṃsati sotā, manāpasavanā bhusā;

មាហា 5 វហន្តិ ទុទ្ទិដ្ឋិំ, សង្កប្បា រាគនិស្សិតា។

Māhā 6 vahanti duddiṭṭhiṃ, saṅkappā rāganissitā.

៣៤០.

340.

សវន្តិ សព្ពធិ សោតា, លតា ឧប្បជ្ជ 7 តិដ្ឋតិ;

Savanti sabbadhi sotā, latā uppajja 8 tiṭṭhati;

តញ្ច ទិស្វា លតំ ជាតំ, មូលំ បញ្ញាយ ឆិន្ទថ។

Tañca disvā lataṃ jātaṃ, mūlaṃ paññāya chindatha.

៣៤១.

341.

សរិតានិ សិនេហិតានិ ច, សោមនស្សានិ ភវន្តិ ជន្តុនោ;

Saritāni sinehitāni ca, somanassāni bhavanti jantuno;

តេ សាតសិតា សុខេសិនោ, តេ វេ ជាតិជរូបគា នរា។

Te sātasitā sukhesino, te ve jātijarūpagā narā.

៣៤២.

342.

តសិណាយ បុរក្ខតា បជា, បរិសប្បន្តិ សសោវ ពន្ធិតោ 9;

Tasiṇāya purakkhatā pajā, parisappanti sasova bandhito 10;

សំយោជនសង្គសត្តកា, ទុក្ខមុបេន្តិ បុនប្បុនំ ចិរាយ។

Saṃyojanasaṅgasattakā, dukkhamupenti punappunaṃ cirāya.

៣៤៣.

343.

តសិណាយ បុរក្ខតា បជា, បរិសប្បន្តិ សសោវ ពន្ធិតោ;

Tasiṇāya purakkhatā pajā, parisappanti sasova bandhito;

តស្មា តសិណំ វិនោទយេ, អាកង្ខន្ត 11 វិរាគមត្តនោ។

Tasmā tasiṇaṃ vinodaye, ākaṅkhanta 12 virāgamattano.

៣៤៤.

344.

យោ និព្ពនថោ វនាធិមុត្តោ, វនមុត្តោ វនមេវ ធាវតិ;

Yo nibbanatho vanādhimutto, vanamutto vanameva dhāvati;

តំ បុគ្គលមេថ បស្សថ, មុត្តោ ពន្ធនមេវ ធាវតិ។

Taṃ puggalametha passatha, mutto bandhanameva dhāvati.

៣៤៥.

345.

ន តំ ទឡ្ហំ ពន្ធនមាហុ ធីរា, យទាយសំ ទារុជបព្ពជញ្ច 13;

Na taṃ daḷhaṃ bandhanamāhu dhīrā, yadāyasaṃ dārujapabbajañca 14;

សារត្តរត្តា មណិកុណ្ឌលេសុ, បុត្តេសុ ទារេសុ ច យា អបេក្ខា។

Sārattarattā maṇikuṇḍalesu, puttesu dāresu ca yā apekkhā.

៣៤៦.

346.

ឯតំ ទឡ្ហំ ពន្ធនមាហុ ធីរា, ឱហារិនំ សិថិលំ ទុប្បមុញ្ចំ;

Etaṃ daḷhaṃ bandhanamāhu dhīrā, ohārinaṃ sithilaṃ duppamuñcaṃ;

ឯតម្បិ ឆេត្វាន បរិព្ពជន្តិ, អនបេក្ខិនោ កាមសុខំ បហាយ។

Etampi chetvāna paribbajanti, anapekkhino kāmasukhaṃ pahāya.

៣៤៧.

347.

យេ រាគរត្តានុបតន្តិ សោតំ, សយំកតំ មក្កដកោវ ជាលំ;

Ye rāgarattānupatanti sotaṃ, sayaṃkataṃ makkaṭakova jālaṃ;

ឯតម្បិ ឆេត្វាន វជន្តិ ធីរា, អនបេក្ខិនោ សព្ពទុក្ខំ បហាយ។

Etampi chetvāna vajanti dhīrā, anapekkhino sabbadukkhaṃ pahāya.

៣៤៨.

348.

មុញ្ច បុរេ មុញ្ច បច្ឆតោ, មជ្ឈេ មុញ្ច ភវស្ស បារគូ;

Muñca pure muñca pacchato, majjhe muñca bhavassa pāragū;

សព្ពត្ថ វិមុត្តមានសោ, ន បុនំ ជាតិជរំ ឧបេហិសិ។

Sabbattha vimuttamānaso, na punaṃ jātijaraṃ upehisi.

៣៤៩.

349.

វិតក្កមថិតស្ស ជន្តុនោ, តិព្ពរាគស្ស សុភានុបស្សិនោ;

Vitakkamathitassa jantuno, tibbarāgassa subhānupassino;

ភិយ្យោ តណ្ហា បវឌ្ឍតិ, ឯស ខោ ទឡ្ហំ 15 ករោតិ ពន្ធនំ។

Bhiyyo taṇhā pavaḍḍhati, esa kho daḷhaṃ 16 karoti bandhanaṃ.

៣៥០.

350.

វិតក្កូបសមេ ច 17 យោ រតោ, អសុភំ ភាវយតេ សទា សតោ;

Vitakkūpasame ca 18 yo rato, asubhaṃ bhāvayate sadā sato;

ឯស 19 ខោ ព្យន្តិ កាហិតិ, ឯស 20 ឆេច្ឆតិ មារពន្ធនំ។

Esa 21 kho byanti kāhiti, esa 22 checchati mārabandhanaṃ.

៣៥១.

351.

និដ្ឋង្គតោ អសន្តាសី, វីតតណ្ហោ អនង្គណោ;

Niṭṭhaṅgato asantāsī, vītataṇho anaṅgaṇo;

អច្ឆិន្ទិ ភវសល្លានិ, អន្តិមោយំ សមុស្សយោ។

Acchindi bhavasallāni, antimoyaṃ samussayo.

៣៥២.

352.

វីតតណ្ហោ អនាទានោ, និរុត្តិបទកោវិទោ;

Vītataṇho anādāno, niruttipadakovido;

អក្ខរានំ សន្និបាតំ, ជញ្ញា បុព្ពាបរានិ ច;

Akkharānaṃ sannipātaṃ, jaññā pubbāparāni ca;

ស វេ ‘‘អន្តិមសារីរោ, មហាបញ្ញោ មហាបុរិសោ’’តិ វុច្ចតិ។

Sa ve ‘‘antimasārīro, mahāpañño mahāpuriso’’ti vuccati.

៣៥៣.

353.

សព្ពាភិភូ សព្ពវិទូហមស្មិ, សព្ពេសុ ធម្មេសុ អនូបលិត្តោ;

Sabbābhibhū sabbavidūhamasmi, sabbesu dhammesu anūpalitto;

សព្ពញ្ជហោ តណ្ហក្ខយេ វិមុត្តោ, សយំ អភិញ្ញាយ កមុទ្ទិសេយ្យំ។

Sabbañjaho taṇhakkhaye vimutto, sayaṃ abhiññāya kamuddiseyyaṃ.

៣៥៤.

354.

សព្ពទានំ ធម្មទានំ ជិនាតិ, សព្ពរសំ ធម្មរសោ ជិនាតិ;

Sabbadānaṃ dhammadānaṃ jināti, sabbarasaṃ dhammaraso jināti;

សព្ពរតិំ ធម្មរតិ ជិនាតិ, តណ្ហក្ខយោ សព្ពទុក្ខំ ជិនាតិ។

Sabbaratiṃ dhammarati jināti, taṇhakkhayo sabbadukkhaṃ jināti.

៣៥៥.

355.

ហនន្តិ ភោគា ទុម្មេធំ, នោ ច បារគវេសិនោ;

Hananti bhogā dummedhaṃ, no ca pāragavesino;

ភោគតណ្ហាយ ទុម្មេធោ, ហន្តិ អញ្ញេវ អត្តនំ។

Bhogataṇhāya dummedho, hanti aññeva attanaṃ.

៣៥៦.

356.

តិណទោសានិ ខេត្តានិ, រាគទោសា អយំ បជា;

Tiṇadosāni khettāni, rāgadosā ayaṃ pajā;

តស្មា ហិ វីតរាគេសុ, ទិន្នំ ហោតិ មហប្ផលំ។

Tasmā hi vītarāgesu, dinnaṃ hoti mahapphalaṃ.

៣៥៧.

357.

តិណទោសានិ ខេត្តានិ, ទោសទោសា អយំ បជា;

Tiṇadosāni khettāni, dosadosā ayaṃ pajā;

តស្មា ហិ វីតទោសេសុ, ទិន្នំ ហោតិ មហប្ផលំ។

Tasmā hi vītadosesu, dinnaṃ hoti mahapphalaṃ.

៣៥៨.

358.

តិណទោសានិ ខេត្តានិ, មោហទោសា អយំ បជា;

Tiṇadosāni khettāni, mohadosā ayaṃ pajā;

តស្មា ហិ វីតមោហេសុ, ទិន្នំ ហោតិ មហប្ផលំ។

Tasmā hi vītamohesu, dinnaṃ hoti mahapphalaṃ.

៣៥៩.

359.

(តិណទោសានិ ខេត្តានិ, ឥច្ឆាទោសា អយំ បជា;

(Tiṇadosāni khettāni, icchādosā ayaṃ pajā;

តស្មា ហិ វិគតិច្ឆេសុ, ទិន្នំ ហោតិ មហប្ផលំ។) 23

Tasmā hi vigaticchesu, dinnaṃ hoti mahapphalaṃ.) 24

តិណទោសានិ ខេត្តានិ, តណ្ហាទោសា អយំ បជា;

Tiṇadosāni khettāni, taṇhādosā ayaṃ pajā;

តស្មា ហិ វីតតណ្ហេសុ, ទិន្នំ ហោតិ មហប្ផលំ។

Tasmā hi vītataṇhesu, dinnaṃ hoti mahapphalaṃ.

តណ្ហាវគ្គោ ចតុវីសតិមោ និដ្ឋិតោ។

Taṇhāvaggo catuvīsatimo niṭṭhito.







Footnotes:
1. ប្លវតិ (សី. បី.), បលវេតី (ក.), ឧប្លវតិ (?)
2. plavati (sī. pī.), palavetī (ka.), uplavati (?)
3. អភិវឌ្ឍំវ (ស្យា.), អភិវដ្ដំវ (បី.), អភិវុឌ្ឍំវ (ក.)
4. abhivaḍḍhaṃva (syā.), abhivaṭṭaṃva (pī.), abhivuḍḍhaṃva (ka.)
5. វាហា (សី. ស្យា. បី.)
6. vāhā (sī. syā. pī.)
7. ឧព្ភិជ្ជ (សី. ស្យា. កំ. បី.)
8. ubbhijja (sī. syā. kaṃ. pī.)
9. ពាធិតោ (ពហូសុ)
10. bādhito (bahūsu)
11. ភិក្ខូ អាកង្ខី (សី.), ភិក្ខុ អាកង្ខំ (ស្យា.)
12. bhikkhū ākaṅkhī (sī.), bhikkhu ākaṅkhaṃ (syā.)
13. ទារូជំ ពព្ពជញ្ច (សី. បី.)
14. dārūjaṃ babbajañca (sī. pī.)
15. ឯស គាឡ្ហំ (ក.)
16. esa gāḷhaṃ (ka.)
17. វិតក្កូបសមេវ (ក.)
18. vitakkūpasameva (ka.)
19. ឯសោ (?)
20. ឯសោ (?)
21. eso (?)
22. eso (?)
23. ( ) វិទេសបោត្ថកេសុ នត្ថិ, អដ្ឋកថាយម្បិ ន ទិស្សតិ
24. ( ) videsapotthakesu natthi, aṭṭhakathāyampi na dissati



Related texts:



អដ្ឋកថា • Aṭṭhakathā / សុត្តបិដក (អដ្ឋកថា) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / ខុទ្ទកនិកាយ (អដ្ឋកថា) • Khuddakanikāya (aṭṭhakathā) / ធម្មបទ-អដ្ឋកថា • Dhammapada-aṭṭhakathā / ២៤. តណ្ហាវគ្គោ • 24. Taṇhāvaggo


© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact