Only Dharma. Since 1992
Library / Tipiṭaka / తిపిటక • Tipiṭaka / బుద్ధవంసపాళి • Buddhavaṃsapāḷi

౧౩. సుమేధబుద్ధవంసో

13. Sumedhabuddhavaṃso

.

1.

పదుముత్తరస్స అపరేన, సుమేధో నామ నాయకో;

Padumuttarassa aparena, sumedho nāma nāyako;

దురాసదో ఉగ్గతేజో, సబ్బలోకుత్తమో ముని.

Durāsado uggatejo, sabbalokuttamo muni.

.

2.

పసన్ననేత్తో సుముఖో, బ్రహా ఉజు పతాపవా;

Pasannanetto sumukho, brahā uju patāpavā;

హితేసీ సబ్బసత్తానం, బహూ మోచేసి బన్ధనా.

Hitesī sabbasattānaṃ, bahū mocesi bandhanā.

.

3.

యదా బుద్ధో పాపుణిత్వా, కేవలం బోధిముత్తమం;

Yadā buddho pāpuṇitvā, kevalaṃ bodhimuttamaṃ;

సుదస్సనమ్హి నగరే, ధమ్మచక్కం పవత్తయి.

Sudassanamhi nagare, dhammacakkaṃ pavattayi.

.

4.

తస్సాపి అభిసమయా తీణి, అహేసుం ధమ్మదేసనే;

Tassāpi abhisamayā tīṇi, ahesuṃ dhammadesane;

కోటిసతసహస్సానం, పఠమాభిసమయో అహు.

Koṭisatasahassānaṃ, paṭhamābhisamayo ahu.

.

5.

పునాపరం కుమ్భకణ్ణం, యక్ఖం సో దమయీ జినో;

Punāparaṃ kumbhakaṇṇaṃ, yakkhaṃ so damayī jino;

నవుతికోటిసహస్సానం, దుతియాభిసమయో అహు.

Navutikoṭisahassānaṃ, dutiyābhisamayo ahu.

.

6.

పునాపరం అమితయసో, చతుసచ్చం పకాసయి;

Punāparaṃ amitayaso, catusaccaṃ pakāsayi;

అసీతికోటిసహస్సానం, తతియాభిసమయో అహు.

Asītikoṭisahassānaṃ, tatiyābhisamayo ahu.

.

7.

సన్నిపాతా తయో ఆసుం, సుమేధస్స మహేసినో;

Sannipātā tayo āsuṃ, sumedhassa mahesino;

ఖీణాసవానం విమలానం, సన్తచిత్తాన తాదినం.

Khīṇāsavānaṃ vimalānaṃ, santacittāna tādinaṃ.

.

8.

సుదస్సనం నామ నగరం, ఉపగఞ్ఛి జినో యదా;

Sudassanaṃ nāma nagaraṃ, upagañchi jino yadā;

తదా ఖీణాసవా భిక్ఖూ, సమింసు సతకోటియో.

Tadā khīṇāsavā bhikkhū, samiṃsu satakoṭiyo.

.

9.

పునాపరం దేవకూటే, భిక్ఖూనం కథినత్థతే;

Punāparaṃ devakūṭe, bhikkhūnaṃ kathinatthate;

తదా నవుతికోటీనం, దుతియో ఆసి సమాగమో.

Tadā navutikoṭīnaṃ, dutiyo āsi samāgamo.

౧౦.

10.

పునాపరం దసబలో, యదా చరతి చారికం;

Punāparaṃ dasabalo, yadā carati cārikaṃ;

తదా అసీతికోటీనం, తతియో ఆసి సమాగమో.

Tadā asītikoṭīnaṃ, tatiyo āsi samāgamo.

౧౧.

11.

అహం తేన సమయేన, ఉత్తరో నామ మాణవో;

Ahaṃ tena samayena, uttaro nāma māṇavo;

అసీతికోటియో మయ్హం, ఘరే సన్నిచితం ధనం.

Asītikoṭiyo mayhaṃ, ghare sannicitaṃ dhanaṃ.

౧౨.

12.

కేవలం సబ్బం దత్వాన, ససఙ్ఘే లోకనాయకే;

Kevalaṃ sabbaṃ datvāna, sasaṅghe lokanāyake;

సరణం తస్సుపగఞ్ఛిం, పబ్బజ్జఞ్చాభిరోచయిం.

Saraṇaṃ tassupagañchiṃ, pabbajjañcābhirocayiṃ.

౧౩.

13.

సోపి మం బుద్ధో బ్యాకాసి, కరోన్తో అనుమోదనం;

Sopi maṃ buddho byākāsi, karonto anumodanaṃ;

‘‘తింసకప్పసహస్సమ్హి, అయం బుద్ధో భవిస్సతి.

‘‘Tiṃsakappasahassamhi, ayaṃ buddho bhavissati.

౧౪.

14.

‘‘పధానం పదహిత్వాన…పే॰… హేస్సామ సమ్ముఖా ఇమం’’.

‘‘Padhānaṃ padahitvāna…pe… hessāma sammukhā imaṃ’’.

౧౫.

15.

తస్సాపి వచనం సుత్వా, భియ్యో చిత్తం పసాదయిం;

Tassāpi vacanaṃ sutvā, bhiyyo cittaṃ pasādayiṃ;

ఉత్తరిం వతమధిట్ఠాసిం, దసపారమిపూరియా.

Uttariṃ vatamadhiṭṭhāsiṃ, dasapāramipūriyā.

౧౬.

16.

సుత్తన్తం వినయఞ్చాపి, నవఙ్గం సత్థుసాసనం;

Suttantaṃ vinayañcāpi, navaṅgaṃ satthusāsanaṃ;

సబ్బం పరియాపుణిత్వాన, సోభయిం జినసాసనం.

Sabbaṃ pariyāpuṇitvāna, sobhayiṃ jinasāsanaṃ.

౧౭.

17.

తత్థప్పమత్తో విహరన్తో, నిసజ్జట్ఠానచఙ్కమే;

Tatthappamatto viharanto, nisajjaṭṭhānacaṅkame;

అభిఞ్ఞాసు పారమిం గన్త్వా, బ్రహ్మలోకమగఞ్ఛహం.

Abhiññāsu pāramiṃ gantvā, brahmalokamagañchahaṃ.

౧౮.

18.

సుదస్సనం నామ నగరం, సుదత్తో నామ ఖత్తియో;

Sudassanaṃ nāma nagaraṃ, sudatto nāma khattiyo;

సుదత్తా నామ జనికా, సుమేధస్స మహేసినో.

Sudattā nāma janikā, sumedhassa mahesino.

౧౯.

19.

నవవస్ససహస్సాని, అగారం అజ్ఝ సో వసి;

Navavassasahassāni, agāraṃ ajjha so vasi;

సుచన్దకఞ్చనసిరివడ్ఢా, తయో పాసాదముత్తమా.

Sucandakañcanasirivaḍḍhā, tayo pāsādamuttamā.

౨౦.

20.

తిసోళససహస్సాని, నారియో సమలఙ్కతా;

Tisoḷasasahassāni, nāriyo samalaṅkatā;

సుమనా నామ సా నారీ, పునబ్బసు నామ అత్రజో.

Sumanā nāma sā nārī, punabbasu nāma atrajo.

౨౧.

21.

నిమిత్తే చతురో దిస్వా, హత్థియానేన నిక్ఖమి;

Nimitte caturo disvā, hatthiyānena nikkhami;

అనూనకం అడ్ఢమాసం, పధానం పదహీ జినో.

Anūnakaṃ aḍḍhamāsaṃ, padhānaṃ padahī jino.

౨౨.

22.

బ్రహ్మునా యాచితో సన్తో, సుమేధో లోకనాయకో;

Brahmunā yācito santo, sumedho lokanāyako;

వత్తి చక్కం మహావీరో, సుదస్సనుయ్యానముత్తమే.

Vatti cakkaṃ mahāvīro, sudassanuyyānamuttame.

౨౩.

23.

సరణో సబ్బకామో చ, అహేసుం అగ్గసావకా;

Saraṇo sabbakāmo ca, ahesuṃ aggasāvakā;

సాగరో నాముపట్ఠాకో, సుమేధస్స మహేసినో.

Sāgaro nāmupaṭṭhāko, sumedhassa mahesino.

౨౪.

24.

రామా చేవ సురామా చ, అహేసుం అగ్గసావికా;

Rāmā ceva surāmā ca, ahesuṃ aggasāvikā;

బోధి తస్స భగవతో, మహానీపోతి వుచ్చతి.

Bodhi tassa bhagavato, mahānīpoti vuccati.

౨౫.

25.

ఉరువేలా యసవా చ, అహేసుం అగ్గుపట్ఠకా;

Uruvelā yasavā ca, ahesuṃ aggupaṭṭhakā;

యసోధరా సిరిమా చ 1, అహేసుం అగ్గుపట్ఠికా.

Yasodharā sirimā ca 2, ahesuṃ aggupaṭṭhikā.

౨౬.

26.

అట్ఠాసీతిరతనాని, అచ్చుగ్గతో మహాముని;

Aṭṭhāsītiratanāni, accuggato mahāmuni;

ఓభాసేతి దిసా సబ్బా, చన్దో తారగణే యథా.

Obhāseti disā sabbā, cando tāragaṇe yathā.

౨౭.

27.

చక్కవత్తిమణీ నామ, యథా తపతి యోజనం;

Cakkavattimaṇī nāma, yathā tapati yojanaṃ;

తథేవ తస్స రతనం, సమన్తా ఫరతి యోజనం.

Tatheva tassa ratanaṃ, samantā pharati yojanaṃ.

౨౮.

28.

నవుతివస్ససహస్సాని , ఆయు విజ్జతి తావదే;

Navutivassasahassāni , āyu vijjati tāvade;

తావతా తిట్ఠమానో సో, తారేసి జనతం బహుం.

Tāvatā tiṭṭhamāno so, tāresi janataṃ bahuṃ.

౨౯.

29.

తేవిజ్జఛళభిఞ్ఞేహి, బలప్పత్తేహి తాదిహి;

Tevijjachaḷabhiññehi, balappattehi tādihi;

సమాకులమిదం ఆసి, అరహన్తేహి సాధుహి.

Samākulamidaṃ āsi, arahantehi sādhuhi.

౩౦.

30.

తేపి సబ్బే అమితయసా, విప్పముత్తా నిరూపధీ;

Tepi sabbe amitayasā, vippamuttā nirūpadhī;

ఞాణాలోకం దస్సయిత్వా, నిబ్బుతా తే మహాయసా.

Ñāṇālokaṃ dassayitvā, nibbutā te mahāyasā.

౩౧.

31.

సుమేధో జినవరో బుద్ధో, మేధారామమ్హి నిబ్బుతో;

Sumedho jinavaro buddho, medhārāmamhi nibbuto;

ధాతువిత్థారికం ఆసి, తేసు తేసు పదేసతోతి.

Dhātuvitthārikaṃ āsi, tesu tesu padesatoti.

సుమేధస్స భగవతో వంసో ఏకాదసమో.

Sumedhassa bhagavato vaṃso ekādasamo.







Footnotes:
1. యసా నామ సిరిమా చ (స్యా॰ కం॰)
2. yasā nāma sirimā ca (syā. kaṃ.)



Related texts:



అట్ఠకథా • Aṭṭhakathā / సుత్తపిటక (అట్ఠకథా) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / ఖుద్దకనికాయ (అట్ఠకథా) • Khuddakanikāya (aṭṭhakathā) / బుద్ధవంస-అట్ఠకథా • Buddhavaṃsa-aṭṭhakathā / ౧౩. సుమేధబుద్ధవంసవణ్ణనా • 13. Sumedhabuddhavaṃsavaṇṇanā


© 1991-2026 Titi Tudorancea Yoga Bulletin | Titi Tudorancea® is a Registered Trademark | Terms of use and privacy policy
Contact