| Library / Tipiṭaka / ติปิฎก • Tipiṭaka / วินยวินิจฺฉย-อุตฺตรวินิจฺฉย • Vinayavinicchaya-uttaravinicchaya |
ปาฎิเทสนียกถา
Pāṭidesanīyakathā
๑๘๓๐.
1830.
โย จนฺตรฆรํ ภิกฺขุ, ปวิฎฺฐาย ตุ หตฺถโต;
Yo cantaragharaṃ bhikkhu, paviṭṭhāya tu hatthato;
อญฺญาติกาย ยํ กิญฺจิ, ตสฺส ภิกฺขุนิยา ปนฯ
Aññātikāya yaṃ kiñci, tassa bhikkhuniyā pana.
๑๘๓๑.
1831.
สหตฺถา ปฎิคฺคเณฺหยฺย, ขาทนํ โภชนมฺปิ วา;
Sahatthā paṭiggaṇheyya, khādanaṃ bhojanampi vā;
คหเณ ทุกฺกฎํ โภเค, ปาฎิเทสนิยํ สิยาฯ
Gahaṇe dukkaṭaṃ bhoge, pāṭidesaniyaṃ siyā.
๑๘๓๒.
1832.
รถิกายปิ วา พฺยูเห, สนฺธิสิงฺฆาฎเกสุ วา;
Rathikāyapi vā byūhe, sandhisiṅghāṭakesu vā;
หตฺถิสาลาทิเก ฐตฺวา, คณฺหโตปิ อยํ นโยฯ
Hatthisālādike ṭhatvā, gaṇhatopi ayaṃ nayo.
๑๘๓๓.
1833.
รถิกาย สเจ ฐตฺวา, เทติ ภิกฺขุนิ โภชนํ;
Rathikāya sace ṭhatvā, deti bhikkhuni bhojanaṃ;
อาปตฺติ อนฺตราราเม, ฐตฺวา คณฺหาติ ภิกฺขุ เจฯ
Āpatti antarārāme, ṭhatvā gaṇhāti bhikkhu ce.
๑๘๓๔.
1834.
เอตฺถนฺตรฆรํ ตสฺสา, ปวิฎฺฐาย หิ วากฺยโต;
Etthantaragharaṃ tassā, paviṭṭhāya hi vākyato;
ภิกฺขุสฺส จ ฐิตฎฺฐานํ, นปฺปมาณนฺติ วณฺณิตํฯ
Bhikkhussa ca ṭhitaṭṭhānaṃ, nappamāṇanti vaṇṇitaṃ.
๑๘๓๕.
1835.
ตสฺมา ภิกฺขุนิยา ฐตฺวา, อารามาทีสุ เทนฺติยา;
Tasmā bhikkhuniyā ṭhatvā, ārāmādīsu dentiyā;
วีถิยาทีสุ เจ ฐตฺวา, น โทโส ปฎิคณฺหโตฯ
Vīthiyādīsu ce ṭhatvā, na doso paṭigaṇhato.
๑๘๓๖.
1836.
ยามกาลิกสตฺตาห-กาลิกํ ยาวชีวิกํ;
Yāmakālikasattāha-kālikaṃ yāvajīvikaṃ;
อาหารตฺถาย คหเณ, อโชฺฌหาเร จ ทุกฺกฎํฯ
Āhāratthāya gahaṇe, ajjhohāre ca dukkaṭaṃ.
๑๘๓๗.
1837.
อามิเสน อสมฺภินฺน-รสํ สนฺธาย ภาสิตํ;
Āmisena asambhinna-rasaṃ sandhāya bhāsitaṃ;
ปาฎิเทสนิยาปตฺติ, สมฺภิเนฺนกรเส สิยาฯ
Pāṭidesaniyāpatti, sambhinnekarase siyā.
๑๘๓๘.
1838.
เอกโตอุปสมฺปนฺน-หตฺถโต ปฎิคณฺหโต;
Ekatoupasampanna-hatthato paṭigaṇhato;
กาลิกานํ จตุนฺนมฺปิ, อาหารตฺถาย ทุกฺกฎํฯ
Kālikānaṃ catunnampi, āhāratthāya dukkaṭaṃ.
๑๘๓๙.
1839.
ญาติกายปิ อญฺญาติ-สญฺญิโน วิมติสฺส วา;
Ñātikāyapi aññāti-saññino vimatissa vā;
ทุกฺกฎํ ญาติสญฺญิสฺส, ตถา อญฺญาติกาย วาฯ
Dukkaṭaṃ ñātisaññissa, tathā aññātikāya vā.
๑๘๔๐.
1840.
ทาเปนฺติยา อนาปตฺติ, ททมานาย วา ปน;
Dāpentiyā anāpatti, dadamānāya vā pana;
นิกฺขิปิตฺวานฺตรารามา-ทีสุ ฐตฺวาปิ เทนฺติยาฯ
Nikkhipitvāntarārāmā-dīsu ṭhatvāpi dentiyā.
๑๘๔๑.
1841.
คามโต นีหริตฺวา วา, เทติ เจ พหิ วฎฺฎติ;
Gāmato nīharitvā vā, deti ce bahi vaṭṭati;
‘‘ปจฺจเย สติ ภุญฺชา’’ติ, เทติ เจ กาลิกตฺตยํฯ
‘‘Paccaye sati bhuñjā’’ti, deti ce kālikattayaṃ.
๑๘๔๒.
1842.
หตฺถโต สามเณรีนํ, สิกฺขมานาย วา ตถา;
Hatthato sāmaṇerīnaṃ, sikkhamānāya vā tathā;
อิทํ เอฬกโลเมน, สมุฎฺฐานํ สมํ มตํฯ
Idaṃ eḷakalomena, samuṭṭhānaṃ samaṃ mataṃ.
ปฐมปาฎิเทสนียกถาฯ
Paṭhamapāṭidesanīyakathā.
๑๘๔๓.
1843.
อวุเตฺต ‘‘อปสกฺกา’’ติ, เอเกนาปิ จ ภิกฺขุนา;
Avutte ‘‘apasakkā’’ti, ekenāpi ca bhikkhunā;
สเจโชฺฌหรณตฺถาย, อามิสํ ปฎิคณฺหติฯ
Sacejjhoharaṇatthāya, āmisaṃ paṭigaṇhati.
๑๘๔๔.
1844.
คหเณ ทุกฺกฎํ โภเค, ปาฎิเทสนิยํ สิยา;
Gahaṇe dukkaṭaṃ bhoge, pāṭidesaniyaṃ siyā;
เอกโตอุปสมฺปนฺนํ, น วาเรนฺตสฺส ทุกฺกฎํฯ
Ekatoupasampannaṃ, na vārentassa dukkaṭaṃ.
๑๘๔๕.
1845.
ตเถวานุปสมฺปนฺนา-ยุปสมฺปนฺนสญฺญิโน;
Tathevānupasampannā-yupasampannasaññino;
ตตฺถ เวมติกสฺสาปิ, โหติ อาปตฺติ ทุกฺกฎํฯ
Tattha vematikassāpi, hoti āpatti dukkaṭaṃ.
๑๘๔๖.
1846.
อนาปตฺติตฺตโน ภตฺตํ, ปทาเปติ น เทติ เจ;
Anāpattittano bhattaṃ, padāpeti na deti ce;
ตถา อญฺญสฺส ภตฺตํ วา, น ทาเปติ ปเทติ เจฯ
Tathā aññassa bhattaṃ vā, na dāpeti padeti ce.
๑๘๔๗.
1847.
ยํ น ทินฺนํ ตํ ทาเปติ, น ทินฺนํ ยตฺถ วาปิ จ;
Yaṃ na dinnaṃ taṃ dāpeti, na dinnaṃ yattha vāpi ca;
ตตฺถ ตมฺปิ จ สเพฺพสํ, สมํ ทาเปติ ภิกฺขุนีฯ
Tattha tampi ca sabbesaṃ, samaṃ dāpeti bhikkhunī.
๑๘๔๘.
1848.
โวสาสนฺตี ฐิตา สิกฺข-มานา วา สามเณริกา;
Vosāsantī ṭhitā sikkha-mānā vā sāmaṇerikā;
โภชนานิ จ ปเญฺจว, วินา, อุมฺมตฺตกาทิโนฯ
Bhojanāni ca pañceva, vinā, ummattakādino.
๑๘๔๙.
1849.
กถิเนน สมุฎฺฐานํ, สมานนฺติ ปกาสิตํ;
Kathinena samuṭṭhānaṃ, samānanti pakāsitaṃ;
กฺริยากฺริยมิทํ วุตฺตํ, ติจิตฺตญฺจ ติเวทนํฯ
Kriyākriyamidaṃ vuttaṃ, ticittañca tivedanaṃ.
ทุติยปาฎิเทสนียกถาฯ
Dutiyapāṭidesanīyakathā.
๑๘๕๐.
1850.
เสกฺขนฺติ สมฺมเต ภิกฺขุ, ลทฺธสมฺมุติเก กุเล;
Sekkhanti sammate bhikkhu, laddhasammutike kule;
ฆรูปจาโรกฺกมนา, ปุเพฺพว อนิมนฺติโตฯ
Gharūpacārokkamanā, pubbeva animantito.
๑๘๕๑.
1851.
อคิลาโน คเหตฺวา เจ, ปริภุเญฺชยฺย อามิสํ;
Agilāno gahetvā ce, paribhuñjeyya āmisaṃ;
คหเณ ทุกฺกฎํ โภเค, ปาฎิเทสนิยํ สิยาฯ
Gahaṇe dukkaṭaṃ bhoge, pāṭidesaniyaṃ siyā.
๑๘๕๒.
1852.
ยามกาลิกสตฺตาห-กาลิเก ยาวชีวิเก;
Yāmakālikasattāha-kālike yāvajīvike;
คหเณ ปริโภเค จ, โหติ อาปตฺติ ทุกฺกฎํฯ
Gahaṇe paribhoge ca, hoti āpatti dukkaṭaṃ.
๑๘๕๓.
1853.
อเสกฺขสมฺมเต เสกฺข-สมฺมตนฺติ จ สญฺญิโน;
Asekkhasammate sekkha-sammatanti ca saññino;
ตตฺถ เวมติกสฺสาปิ, ตเถว ปริทีปิตํฯ
Tattha vematikassāpi, tatheva paridīpitaṃ.
๑๘๕๔.
1854.
อนาปตฺติ คิลานสฺส, คิลานสฺสาวเสสเก;
Anāpatti gilānassa, gilānassāvasesake;
นิมนฺติตสฺส วา ภิกฺขา, อเญฺญสํ ตตฺถ ทียติฯ
Nimantitassa vā bhikkhā, aññesaṃ tattha dīyati.
๑๘๕๕.
1855.
ฆรโต นีหริตฺวา วา, เทนฺติ เจ ยตฺถ กตฺถจิ;
Gharato nīharitvā vā, denti ce yattha katthaci;
นิจฺจภตฺตาทิเก วาปิ, ตถา อุมฺมตฺตกาทิโนฯ
Niccabhattādike vāpi, tathā ummattakādino.
๑๘๕๖.
1856.
อนาคเต หิ ภิกฺขุมฺหิ, ฆรโต ปฐมํ ปน;
Anāgate hi bhikkhumhi, gharato paṭhamaṃ pana;
นีหริตฺวา สเจ ทฺวาเร, สมฺปเตฺต เทนฺติ วฎฺฎติฯ
Nīharitvā sace dvāre, sampatte denti vaṭṭati.
๑๘๕๗.
1857.
ภิกฺขุํ ปน จ ทิสฺวาว, นีหริตฺวาน เคหโต;
Bhikkhuṃ pana ca disvāva, nīharitvāna gehato;
น วฎฺฎติ สเจ เทนฺติ, สมุฎฺฐาเนฬกูปมํฯ
Na vaṭṭati sace denti, samuṭṭhāneḷakūpamaṃ.
ตติยปาฎิเทสนียกถาฯ
Tatiyapāṭidesanīyakathā.
๑๘๕๘.
1858.
คหเฎฺฐนาคหเฎฺฐน , อิตฺถิยา ปุริเสน วา;
Gahaṭṭhenāgahaṭṭhena , itthiyā purisena vā;
อารามํ อุปจารํ วา, ปวิสิตฺวา สเจ ปนฯ
Ārāmaṃ upacāraṃ vā, pavisitvā sace pana.
๑๘๕๙.
1859.
‘‘อิตฺถนฺนามสฺส เต ภตฺตํ, ยาคุ วา อาหรียติ’’;
‘‘Itthannāmassa te bhattaṃ, yāgu vā āharīyati’’;
เอวมาโรจิตํ วุตฺตํ, ปฎิสํวิทิตนฺติ หิฯ
Evamārocitaṃ vuttaṃ, paṭisaṃviditanti hi.
๑๘๖๐.
1860.
อาหรียตุ ตํ ปจฺฉา, ยถาโรจิตเมว วา;
Āharīyatu taṃ pacchā, yathārocitameva vā;
ตสฺส วา ปริวารมฺปิ, อญฺญํ กตฺวา พหุํ ปนฯ
Tassa vā parivārampi, aññaṃ katvā bahuṃ pana.
๑๘๖๑.
1861.
ยาคุยา วิทิตํ กตฺวา, ปูวํ ภตฺตํ หรนฺติ เจ;
Yāguyā viditaṃ katvā, pūvaṃ bhattaṃ haranti ce;
อิทมฺปิ วิทิตํ วุตฺตํ, วฎฺฎตีติ กุรุนฺทิยํฯ
Idampi viditaṃ vuttaṃ, vaṭṭatīti kurundiyaṃ.
๑๘๖๒.
1862.
กุลานิ ปน อญฺญานิ, เทยฺยธมฺมํ ปนตฺตโน;
Kulāni pana aññāni, deyyadhammaṃ panattano;
หรนฺติ เตน สทฺธิํ เจ, สพฺพํ วฎฺฎติ ตมฺปิ จฯ
Haranti tena saddhiṃ ce, sabbaṃ vaṭṭati tampi ca.
๑๘๖๓.
1863.
อนาโรจิตเมวํ ยํ, ยํ อารามมนาภตํ;
Anārocitamevaṃ yaṃ, yaṃ ārāmamanābhataṃ;
ตํ อสํวิทิตํ นาม, สหธมฺมิกญาปิตํฯ
Taṃ asaṃviditaṃ nāma, sahadhammikañāpitaṃ.
๑๘๖๔.
1864.
ยํ อสํวิทิตํ กตฺวา, อาภตํ ปน ตํ พหิ;
Yaṃ asaṃviditaṃ katvā, ābhataṃ pana taṃ bahi;
อารามํ ปน เปเสตฺวา, การาเปตฺวา ตมาหเรฯ
Ārāmaṃ pana pesetvā, kārāpetvā tamāhare.
๑๘๖๕.
1865.
คนฺตฺวา วา อนฺตรามเคฺค, คเหตพฺพํ ตุ ภิกฺขุนา;
Gantvā vā antarāmagge, gahetabbaṃ tu bhikkhunā;
สเจ เอวมกตฺวา ตํ, อาราเม อุปจารโตฯ
Sace evamakatvā taṃ, ārāme upacārato.
๑๘๖๖.
1866.
คเหตฺวาโชฺฌหรนฺตสฺส, คหเณ ทุกฺกฎํ สิยา;
Gahetvājjhoharantassa, gahaṇe dukkaṭaṃ siyā;
อโชฺฌหารปโยเคสุ, ปาฎิเทสนิยํ มตํฯ
Ajjhohārapayogesu, pāṭidesaniyaṃ mataṃ.
๑๘๖๗.
1867.
ปฎิสํวิทิเตเยว, อสํวิทิตสญฺญิโน;
Paṭisaṃviditeyeva, asaṃviditasaññino;
ตตฺถ เวมติกสฺสาปิ, โหติ อาปตฺติ ทุกฺกฎํฯ
Tattha vematikassāpi, hoti āpatti dukkaṭaṃ.
๑๘๖๘.
1868.
ปฎิสํวิทิเต ตสฺส, คิลานสฺสาวเสสเก;
Paṭisaṃvidite tassa, gilānassāvasesake;
พหาราเม คเหตฺวา วา, อโนฺตเยวสฺส ภุญฺชโตฯ
Bahārāme gahetvā vā, antoyevassa bhuñjato.
๑๘๖๙.
1869.
ตตฺถชาตผลาทีนิ, อนาปเตฺตว ขาทโต;
Tatthajātaphalādīni, anāpatteva khādato;
สมุฎฺฐานาทโย สเพฺพ, กถิเนน สมา มตาฯ
Samuṭṭhānādayo sabbe, kathinena samā matā.
จตุตฺถปาฎิเทสนียกถาฯ
Catutthapāṭidesanīyakathā.
อิติ วินยวินิจฺฉเย ปาฎิเทสนียกถา นิฎฺฐิตาฯ
Iti vinayavinicchaye pāṭidesanīyakathā niṭṭhitā.
