| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / វជិរពុទ្ធិ-ដីកា • Vajirabuddhi-ṭīkā |
១០. បថវីខណនសិក្ខាបទវណ្ណនា
10. Pathavīkhaṇanasikkhāpadavaṇṇanā
៨៦. កដសក្ខរា សេតមត្តិកា វិយ មុទុកា សក្ខរជាតិ។ ‘‘អកតបព្ភារេតិ អវលញ្ជិតព្ពដ្ឋានទស្សនត្ថំ វុត្ត’’ន្តិ លិខិតំ។ ‘‘អនោវស្សកដ្ឋានទស្សនត្ថ’’ន្តិ វត្តព្ពំ។ មូសិកុក្កុរន្តិ មូសិកាហិ ឧទ្ធដបំសុ។ សុទ្ធចិត្តាតិ កិញ្ចាបិ ‘‘ឯវំ បវដ្ដិតេ បថវី ភិជ្ជិស្សតី’’តិ ជានន្តិ, នោ បន ចេ បថវីភេទត្ថិកា, សុទ្ធចិត្តា នាម ហោន្តិ។ បំសុអាទយោ ទ្វេ កោដ្ឋាសា អាបត្តិករា។ កេចិ ‘‘សព្ពច្ឆន្នាទីសុ ឧបឌ្ឍេ ទុក្កដស្ស វុត្តត្តា សចេ ទុក្កដំ, យុត្ត’’ន្តិ វទន្តិ។ តត្ថ យុត្តំ តាទិសស្ស វត្ថុនោ សម្ភវា, ឥធ បន ជាតបថវី ច អជាតបថវី ចាតិ ទ្វេយេវ វត្ថូនិ, តស្មា ទ្វិន្នំ ឯកេន ភវិតព្ពន្តិ ន យុត្តំ។ ឯត្ថាបិ ទុក្កដវចនំ អត្ថីតិ ចេ? តំ បន សញ្ញាវសេន, ន វត្ថុវសេនាតិ ន យុត្តមេវ។
86.Kaṭasakkharā setamattikā viya mudukā sakkharajāti. ‘‘Akatapabbhāreti avalañjitabbaṭṭhānadassanatthaṃ vutta’’nti likhitaṃ. ‘‘Anovassakaṭṭhānadassanattha’’nti vattabbaṃ. Mūsikukkuranti mūsikāhi uddhaṭapaṃsu. Suddhacittāti kiñcāpi ‘‘evaṃ pavaṭṭite pathavī bhijjissatī’’ti jānanti, no pana ce pathavībhedatthikā, suddhacittā nāma honti. Paṃsuādayo dve koṭṭhāsā āpattikarā. Keci ‘‘sabbacchannādīsu upaḍḍhe dukkaṭassa vuttattā sace dukkaṭaṃ, yutta’’nti vadanti. Tattha yuttaṃ tādisassa vatthuno sambhavā, idha pana jātapathavī ca ajātapathavī cāti dveyeva vatthūni, tasmā dvinnaṃ ekena bhavitabbanti na yuttaṃ. Etthāpi dukkaṭavacanaṃ atthīti ce? Taṃ pana saññāvasena, na vatthuvasenāti na yuttameva.
៨៧. អគ្គិំ កាតុំ វដ្ដតីតិ ឯត្ថ ឯត្តាវតា ឧសុមំ គណ្ហាតិ, តស្មា វដ្ដតីតិ កេចិ។ ឯវំ សតិ បថវិយា អគ្គិម្ហិ កតេ ទូរតោបិ ភូមិ ឧណ្ហា ហោតិ, តត្តកំ កោបេតព្ពំ សិយា, ន ច កប្បតិ, តស្មា យស្មិំ ឋានេ បតតិ, តំ សោ អគ្គិ ឌហតិ, តស្មា វដ្ដតីតិ ឯកេ។ អឌហិតេបិ ‘‘អទឌ្ឍាយ បថវិយា អគ្គិំ ឋបេតុំ ន វដ្ដតី’’តិ វុត្តត្តា អត្តនា បាតនាយេវ ទោសោ បតិតេ ឧបទាហេតិ វេទិតព្ពំ។
87.Aggiṃ kātuṃ vaṭṭatīti ettha ettāvatā usumaṃ gaṇhāti, tasmā vaṭṭatīti keci. Evaṃ sati pathaviyā aggimhi kate dūratopi bhūmi uṇhā hoti, tattakaṃ kopetabbaṃ siyā, na ca kappati, tasmā yasmiṃ ṭhāne patati, taṃ so aggi ḍahati, tasmā vaṭṭatīti eke. Aḍahitepi ‘‘adaḍḍhāyapathaviyā aggiṃ ṭhapetuṃ na vaṭṭatī’’ti vuttattā attanā pātanāyeva doso patite upadāheti veditabbaṃ.
បថវីខណនសិក្ខាបទវណ្ណនា និដ្ឋិតា។
Pathavīkhaṇanasikkhāpadavaṇṇanā niṭṭhitā.
សមត្តោ វណ្ណនាក្កមេន មុសាវាទវគ្គោ បឋមោ។
Samatto vaṇṇanākkamena musāvādavaggo paṭhamo.
Related texts:
តិបិដក (មូល) • Tipiṭaka (Mūla) / វិនយបិដក • Vinayapiṭaka / មហាវិភង្គ • Mahāvibhaṅga / ១. មុសាវាទវគ្គោ • 1. Musāvādavaggo
អដ្ឋកថា • Aṭṭhakathā / វិនយបិដក (អដ្ឋកថា) • Vinayapiṭaka (aṭṭhakathā) / មហាវិភង្គ-អដ្ឋកថា • Mahāvibhaṅga-aṭṭhakathā / ១០. បថវីខណនសិក្ខាបទវណ្ណនា • 10. Pathavīkhaṇanasikkhāpadavaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / សារត្ថទីបនី-ដីកា • Sāratthadīpanī-ṭīkā / ១០. បថវីខណនសិក្ខាបទវណ្ណនា • 10. Pathavīkhaṇanasikkhāpadavaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / វិមតិវិនោទនី-ដីកា • Vimativinodanī-ṭīkā / ១០. បថវីខណនសិក្ខាបទវណ្ណនា • 10. Pathavīkhaṇanasikkhāpadavaṇṇanā
ដីកា • Tīkā / វិនយបិដក (ដីកា) • Vinayapiṭaka (ṭīkā) / បាចិត្យាទិយោជនាបាឡិ • Pācityādiyojanāpāḷi / ១០. បថវីខណនសិក្ខាបទំ • 10. Pathavīkhaṇanasikkhāpadaṃ
