| Library / Tipiṭaka / તિપિટક • Tipiṭaka / બુદ્ધવંસપાળિ • Buddhavaṃsapāḷi |
૫. મઙ્ગલબુદ્ધવંસો
5. Maṅgalabuddhavaṃso
૧.
1.
કોણ્ડઞ્ઞસ્સ અપરેન, મઙ્ગલો નામ નાયકો;
Koṇḍaññassa aparena, maṅgalo nāma nāyako;
તમં લોકે નિહન્ત્વાન, ધમ્મોક્કમભિધારયિ.
Tamaṃ loke nihantvāna, dhammokkamabhidhārayi.
૨.
2.
અતુલાસિ પભા તસ્સ, જિનેહઞ્ઞેહિ ઉત્તરિં;
Atulāsi pabhā tassa, jinehaññehi uttariṃ;
ચન્દસૂરિયપભં હન્ત્વા, દસસહસ્સી વિરોચતિ.
Candasūriyapabhaṃ hantvā, dasasahassī virocati.
૩.
3.
સોપિ બુદ્ધો પકાસેસિ, ચતુરો સચ્ચવરુત્તમે;
Sopi buddho pakāsesi, caturo saccavaruttame;
તે તે સચ્ચરસં પીત્વા, વિનોદેન્તિ મહાતમં.
Te te saccarasaṃ pītvā, vinodenti mahātamaṃ.
૪.
4.
પત્વાન બોધિમતુલં, પઠમે ધમ્મદેસને;
Patvāna bodhimatulaṃ, paṭhame dhammadesane;
કોટિસતસહસ્સાનં, ધમ્માભિસમયો અહુ.
Koṭisatasahassānaṃ, dhammābhisamayo ahu.
૫.
5.
સુરિન્દદેવભવને , બુદ્ધો ધમ્મમદેસયિ;
Surindadevabhavane , buddho dhammamadesayi;
૬.
6.
યદા સુનન્દો ચક્કવત્તી, સમ્બુદ્ધં ઉપસઙ્કમિ;
Yadā sunando cakkavattī, sambuddhaṃ upasaṅkami;
તદા આહનિ સમ્બુદ્ધો, ધમ્મભેરિં વરુત્તમં.
Tadā āhani sambuddho, dhammabheriṃ varuttamaṃ.
૭.
7.
સુનન્દસ્સાનુચરા જનતા, તદાસું નવુતિકોટિયો;
Sunandassānucarā janatā, tadāsuṃ navutikoṭiyo;
સબ્બેપિ તે નિરવસેસા, અહેસું એહિ ભિક્ખુકા.
Sabbepi te niravasesā, ahesuṃ ehi bhikkhukā.
૮.
8.
સન્નિપાતા તયો આસું, મઙ્ગલસ્સ મહેસિનો;
Sannipātā tayo āsuṃ, maṅgalassa mahesino;
કોટિસતસહસ્સાનં, પઠમો આસિ સમાગમો.
Koṭisatasahassānaṃ, paṭhamo āsi samāgamo.
૯.
9.
દુતિયો કોટિસતસહસ્સાનં, તતિયો નવુતિકોટિનં;
Dutiyo koṭisatasahassānaṃ, tatiyo navutikoṭinaṃ;
ખીણાસવાનં વિમલાનં, તદા આસિ સમાગમો.
Khīṇāsavānaṃ vimalānaṃ, tadā āsi samāgamo.
૧૦.
10.
અહં તેન સમયેન, સુરુચી નામ બ્રાહ્મણો;
Ahaṃ tena samayena, surucī nāma brāhmaṇo;
અજ્ઝાયકો મન્તધરો, તિણ્ણં વેદાન પારગૂ.
Ajjhāyako mantadharo, tiṇṇaṃ vedāna pāragū.
૧૧.
11.
તમહં ઉપસઙ્કમ્મ, સરણં ગન્ત્વાન સત્થુનો;
Tamahaṃ upasaṅkamma, saraṇaṃ gantvāna satthuno;
સમ્બુદ્ધપ્પમુખં સઙ્ઘં, ગન્ધમાલેન પૂજયિં;
Sambuddhappamukhaṃ saṅghaṃ, gandhamālena pūjayiṃ;
પૂજેત્વા ગન્ધમાલેન, ગવપાનેન તપ્પયિં.
Pūjetvā gandhamālena, gavapānena tappayiṃ.
૧૨.
12.
સોપિ મં બુદ્ધો બ્યાકાસિ, મઙ્ગલો દ્વિપદુત્તમો;
Sopi maṃ buddho byākāsi, maṅgalo dvipaduttamo;
‘‘અપરિમેય્યિતો કપ્પે, અયં બુદ્ધો ભવિસ્સતિ.
‘‘Aparimeyyito kappe, ayaṃ buddho bhavissati.
૧૩.
13.
‘‘પધાનં પદહિત્વાન…પે॰… હેસ્સામ સમ્મુખા ઇમં’’.
‘‘Padhānaṃ padahitvāna…pe… hessāma sammukhā imaṃ’’.
૧૪.
14.
તસ્સાપિ વચનં સુત્વા, ભિય્યો ચિત્તં પસાદયિં;
Tassāpi vacanaṃ sutvā, bhiyyo cittaṃ pasādayiṃ;
ઉત્તરિં વતમધિટ્ઠાસિં, દસ પારમિપૂરિયા.
Uttariṃ vatamadhiṭṭhāsiṃ, dasa pāramipūriyā.
૧૫.
15.
તદા પીતિમનુબ્રૂહન્તો, સમ્બોધિવરપત્તિયા;
Tadā pītimanubrūhanto, sambodhivarapattiyā;
બુદ્ધે દત્વાન મં ગેહં, પબ્બજિં તસ્સ સન્તિકે.
Buddhe datvāna maṃ gehaṃ, pabbajiṃ tassa santike.
૧૬.
16.
સુત્તન્તં વિનયઞ્ચાપિ, નવઙ્ગં સત્થુસાસનં;
Suttantaṃ vinayañcāpi, navaṅgaṃ satthusāsanaṃ;
સબ્બં પરિયાપુણિત્વા, સોભયિં જિનસાસનં.
Sabbaṃ pariyāpuṇitvā, sobhayiṃ jinasāsanaṃ.
૧૭.
17.
તત્થપ્પમત્તો વિહરન્તો, બ્રહ્મં ભાવેત્વ ભાવનં;
Tatthappamatto viharanto, brahmaṃ bhāvetva bhāvanaṃ;
અભિઞ્ઞાપારમિં ગન્ત્વા, બ્રહ્મલોકમગચ્છહં.
Abhiññāpāramiṃ gantvā, brahmalokamagacchahaṃ.
૧૮.
18.
ઉત્તરં નામ નગરં, ઉત્તરો નામ ખત્તિયો;
Uttaraṃ nāma nagaraṃ, uttaro nāma khattiyo;
ઉત્તરા નામ જનિકા, મઙ્ગલસ્સ મહેસિનો.
Uttarā nāma janikā, maṅgalassa mahesino.
૧૯.
19.
નવવસ્સસહસ્સાનિ , અગારં અજ્ઝ સો વસિ;
Navavassasahassāni , agāraṃ ajjha so vasi;
યસવા સુચિમા સિરીમા, તયો પાસાદમુત્તમા.
Yasavā sucimā sirīmā, tayo pāsādamuttamā.
૨૦.
20.
સમતિંસસહસ્સાનિ, નારિયો સમલઙ્કતા;
Samatiṃsasahassāni, nāriyo samalaṅkatā;
યસવતી નામ નારી, સીવલો નામ અત્રજો.
Yasavatī nāma nārī, sīvalo nāma atrajo.
૨૧.
21.
નિમિત્તે ચતુરો દિસ્વા, અસ્સયાનેન નિક્ખમિ;
Nimitte caturo disvā, assayānena nikkhami;
અનૂનઅટ્ઠમાસાનિ, પધાનં પદહી જિનો.
Anūnaaṭṭhamāsāni, padhānaṃ padahī jino.
૨૨.
22.
બ્રહ્મુના યાચિતો સન્તો, મઙ્ગલો નામ નાયકો;
Brahmunā yācito santo, maṅgalo nāma nāyako;
વત્તિ ચક્કં મહાવીરો, વને સિરીવરુત્તમે.
Vatti cakkaṃ mahāvīro, vane sirīvaruttame.
૨૩.
23.
સુદેવો ધમ્મસેનો ચ, અહેસું અગ્ગસાવકા;
Sudevo dhammaseno ca, ahesuṃ aggasāvakā;
પાલિતો નામુપટ્ઠાકો, મઙ્ગલસ્સ મહેસિનો.
Pālito nāmupaṭṭhāko, maṅgalassa mahesino.
૨૪.
24.
સીવલા ચ અસોકા ચ, અહેસું અગ્ગસાવિકા;
Sīvalā ca asokā ca, ahesuṃ aggasāvikā;
બોધિ તસ્સ ભગવતો, નાગરુક્ખોતિ વુચ્ચતિ.
Bodhi tassa bhagavato, nāgarukkhoti vuccati.
૨૫.
25.
નન્દો ચેવ વિસાખો ચ, અહેસું અગ્ગુપટ્ઠકા;
Nando ceva visākho ca, ahesuṃ aggupaṭṭhakā;
અનુલા ચેવ સુતના ચ, અહેસું અગ્ગુપટ્ઠિકા.
Anulā ceva sutanā ca, ahesuṃ aggupaṭṭhikā.
૨૬.
26.
અટ્ઠાસીતિ રતનાનિ, અચ્ચુગ્ગતો મહામુનિ;
Aṭṭhāsīti ratanāni, accuggato mahāmuni;
તતો નિદ્ધાવતી રંસી, અનેકસતસહસ્સિયો.
Tato niddhāvatī raṃsī, anekasatasahassiyo.
૨૭.
27.
નવુતિવસ્સસહસ્સાનિ, આયુ વિજ્જતિ તાવદે;
Navutivassasahassāni, āyu vijjati tāvade;
તાવતા તિટ્ઠમાનો સો, તારેસિ જનતં બહું.
Tāvatā tiṭṭhamāno so, tāresi janataṃ bahuṃ.
૨૮.
28.
યથાપિ સાગરે ઊમી, ન સક્કા તા ગણેતુયે;
Yathāpi sāgare ūmī, na sakkā tā gaṇetuye;
તથેવ સાવકા તસ્સ, ન સક્કા તે ગણેતુયે.
Tatheva sāvakā tassa, na sakkā te gaṇetuye.
૨૯.
29.
યાવ અટ્ઠાસિ સમ્બુદ્ધો, મઙ્ગલો લોકનાયકો;
Yāva aṭṭhāsi sambuddho, maṅgalo lokanāyako;
૩૦.
30.
ધમ્મોક્કં ધારયિત્વાન, સન્તારેત્વા મહાજનં;
Dhammokkaṃ dhārayitvāna, santāretvā mahājanaṃ;
જલિત્વા ધૂમકેતૂવ, નિબ્બુતો સો મહાયસો.
Jalitvā dhūmaketūva, nibbuto so mahāyaso.
૩૧.
31.
સઙ્ખારાનં સભાવત્થં, દસ્સયિત્વા સદેવકે;
Saṅkhārānaṃ sabhāvatthaṃ, dassayitvā sadevake;
જલિત્વા અગ્ગિક્ખન્ધોવ, સૂરિયો અત્થઙ્ગતો યથા.
Jalitvā aggikkhandhova, sūriyo atthaṅgato yathā.
૩૨.
32.
ઉય્યાને વસ્સરે નામ, બુદ્ધો નિબ્બાયિ મઙ્ગલો;
Uyyāne vassare nāma, buddho nibbāyi maṅgalo;
તત્થેવસ્સ જિનથૂપો, તિંસયોજનમુગ્ગતોતિ.
Tatthevassa jinathūpo, tiṃsayojanamuggatoti.
મઙ્ગલસ્સ ભગવતો વંસો તતિયો.
Maṅgalassa bhagavato vaṃso tatiyo.
Footnotes:
Related texts:
અટ્ઠકથા • Aṭṭhakathā / સુત્તપિટક (અટ્ઠકથા) • Suttapiṭaka (aṭṭhakathā) / ખુદ્દકનિકાય (અટ્ઠકથા) • Khuddakanikāya (aṭṭhakathā) / બુદ્ધવંસ-અટ્ઠકથા • Buddhavaṃsa-aṭṭhakathā / ૫. મઙ્ગલબુદ્ધવંસવણ્ણના • 5. Maṅgalabuddhavaṃsavaṇṇanā
