| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / មជ្ឈិមនិកាយ (អដ្ឋកថា) • Majjhimanikāya (aṭṭhakathā) |
៩. គោលិយានិសុត្តវណ្ណនា
9. Goliyānisuttavaṇṇanā
១៧៣. ឯវំ មេ សុតន្តិ គោលិយានិសុត្តំ។ តត្ថ បទសមាចារោតិ ទុព្ពលសមាចារោ ឱឡារិកាចារោ, បច្ចយេសុ សាបេក្ខោ មហារក្ខិតត្ថេរោ វិយ។ តំ កិរ ឧបដ្ឋាកកុលេ និសិន្នំ ឧបដ្ឋាកោ អាហ ‘‘អសុកត្ថេរស្ស មេ, ភន្តេ, ចីវរំ ទិន្ន’’ន្តិ។ សាធុ តេ កតំ តំយេវ តក្កេត្វា វិហរន្តស្ស ចីវរំ ទេន្តេនាតិ។ តុម្ហាកម្បិ, ភន្តេ, ទស្សាមីតិ។ សាធុ ករិស្សសិ តំយេវ តក្កេន្តស្សាតិ អាហ។ អយម្បិ ឯវរូបោ ឱឡារិកាចារោ អហោសិ។ សប្បតិស្សេនាតិ សជេដ្ឋកេន, ន អត្តានំ ជេដ្ឋកំ កត្វា វិហរិតព្ពំ។ សេរិវិហារេនាតិ សច្ឆន្ទវិហារេន និរង្កុសវិហារេន។
173.Evaṃme sutanti goliyānisuttaṃ. Tattha padasamācāroti dubbalasamācāro oḷārikācāro, paccayesu sāpekkho mahārakkhitatthero viya. Taṃ kira upaṭṭhākakule nisinnaṃ upaṭṭhāko āha ‘‘asukattherassa me, bhante, cīvaraṃ dinna’’nti. Sādhu te kataṃ taṃyeva takketvā viharantassa cīvaraṃ dentenāti. Tumhākampi, bhante, dassāmīti. Sādhu karissasi taṃyeva takkentassāti āha. Ayampi evarūpo oḷārikācāro ahosi. Sappatissenāti sajeṭṭhakena, na attānaṃ jeṭṭhakaṃ katvā viharitabbaṃ. Serivihārenāti sacchandavihārena niraṅkusavihārena.
នានូបខជ្ជាតិ ន អនុបខជ្ជ ន អនុបវិសិត្វា។ តត្ថ យោ ទ្វីសុ មហាថេរេសុ ឧភតោ និសិន្នេសុ តេ អនាបុច្ឆិត្វាវ ចីវរេន វា ជាណុនា វា ឃដ្ដេន្តោ និសីទតិ, អយំ អនុបខជ្ជ និសីទតិ នាម។ ឯវំ អកត្វា បន អត្តនោ បត្តអាសនសន្តិកេ ឋត្វា និសីទាវុសោតិ វុត្តេ និសីទិតព្ពំ។ សចេ ន វទន្តិ, និសីទាមិ, ភន្តេតិ អាបុច្ឆិត្វា និសីទិតព្ពំ អាបុច្ឆិតកាលតោ បដ្ឋាយ និសីទាតិ វុត្តេបិ អវុត្តេបិ និសីទិតុំ វដ្ដតិយេវ។ ន បដិពាហិស្សាមីតិ ឯត្ថ យោ អត្តនោ បត្តាសនំ អតិក្កមិត្វា នវកានំ បាបុណនដ្ឋានេ និសីទតិ, អយំ នវេ ភិក្ខូ អាសនេន បដិពាហតិ នាម។ តស្មិញ្ហិ តថា និសិន្នេ នវា ភិក្ខូ ‘‘អម្ហាកំ និសីទិតុំ ន ទេតី’’តិ ឧជ្ឈាយន្តា តិដ្ឋន្តិ វា អាសនំ វា បរិយេសន្តា អាហិណ្ឌន្តិ។ តស្មា អត្តនោ បត្តាសនេយេវ និសីទិតព្ពំ។ ឯវំ ន បដិពាហតិ នាម។
Nānūpakhajjāti na anupakhajja na anupavisitvā. Tattha yo dvīsu mahātheresu ubhato nisinnesu te anāpucchitvāva cīvarena vā jāṇunā vā ghaṭṭento nisīdati, ayaṃ anupakhajja nisīdati nāma. Evaṃ akatvā pana attano pattaāsanasantike ṭhatvā nisīdāvusoti vutte nisīditabbaṃ. Sace na vadanti, nisīdāmi, bhanteti āpucchitvā nisīditabbaṃ āpucchitakālato paṭṭhāya nisīdāti vuttepi avuttepi nisīdituṃ vaṭṭatiyeva. Na paṭibāhissāmīti ettha yo attano pattāsanaṃ atikkamitvā navakānaṃ pāpuṇanaṭṭhāne nisīdati, ayaṃ nave bhikkhū āsanena paṭibāhati nāma. Tasmiñhi tathā nisinne navā bhikkhū ‘‘amhākaṃ nisīdituṃ na detī’’ti ujjhāyantā tiṭṭhanti vā āsanaṃ vā pariyesantā āhiṇḍanti. Tasmā attano pattāsaneyeva nisīditabbaṃ. Evaṃ na paṭibāhati nāma.
អាភិសមាចារិកម្បិ ធម្មន្តិ អភិសមាចារិកំ វត្តបដិបត្តិមត្តម្បិ។ នាតិកាលេនាតិ ន អតិបាតោ បវិសិតព្ពំ, ន អតិទិវា បដិក្កមិតព្ពំ, ភិក្ខុសង្ឃេន សទ្ធិំយេវ បវិសិតព្ពញ្ច និក្ខមិតព្ពញ្ច។ អតិបាតោ បវិសិត្វា អតិទិវា និក្ខមន្តស្ស ហិ ចេតិយង្គណពោធិយង្គណវត្តាទីនិ បរិហាយន្តិ។ កាលស្សេវ មុខំ ធោវិត្វា មក្កដកសុត្តានិ ឆិន្ទន្តេន ឧស្សាវពិន្ទូ និបាតេន្តេន គាមំ បវិសិត្វា យាគុំ បរិយេសិត្វា យាវ ភិក្ខាកាលា អន្តោគាមេយេវ នានប្បការំ តិរច្ឆានកថំ កថេន្តេន និសីទិត្វា ភត្តកិច្ចំ កត្វា ទិវា និក្ខម្ម ភិក្ខូនំ បាទធោវនវេលាយ វិហារំ បច្ចាគន្តព្ពំ ហោតិ។ ន បុរេភត្តំ បច្ឆាភត្តំ កុលេសុ ចារិត្តំ អាបជ្ជិតព្ពន្តិ ‘‘យោ បន ភិក្ខុ និមន្តិតោ សភត្តោ សមានោ សន្តំ ភិក្ខុំ អនាបុច្ឆា បុរេភត្តំ វា បច្ឆាភត្តំ វា កុលេសុ ចារិត្តំ អាបជ្ជេយ្យ, អញ្ញត្រ សមយា បាចិត្តិយ’’ន្តិ (បាចិ. ២៩៩) ឥមំ សិក្ខាបទំ រក្ខន្តេន តស្ស វិភង្គេ វុត្តំ បុរេភត្តញ្ច បច្ឆាភត្តញ្ច ចារិត្តំ ន អាបជ្ជិតព្ពំ។ ឧទ្ធតោ ហោតិ ចបលោតិ ឧទ្ធច្ចបកតិកោ ចេវ ហោតិ ចីវរមណ្ឌន-បត្តមណ្ឌន-សេនាសនមណ្ឌនា ឥមស្ស វា បូតិកាយស្ស កេលាយនា មណ្ឌនាតិ ឯវំ វុត្តេន ច តរុណទារកាវចាបល្យេន សមន្នាគតោ។
Ābhisamācārikampi dhammanti abhisamācārikaṃ vattapaṭipattimattampi. Nātikālenāti na atipāto pavisitabbaṃ, na atidivā paṭikkamitabbaṃ, bhikkhusaṅghena saddhiṃyeva pavisitabbañca nikkhamitabbañca. Atipāto pavisitvā atidivā nikkhamantassa hi cetiyaṅgaṇabodhiyaṅgaṇavattādīni parihāyanti. Kālasseva mukhaṃ dhovitvā makkaṭakasuttāni chindantena ussāvabindū nipātentena gāmaṃ pavisitvā yāguṃ pariyesitvā yāva bhikkhākālā antogāmeyeva nānappakāraṃ tiracchānakathaṃ kathentena nisīditvā bhattakiccaṃ katvā divā nikkhamma bhikkhūnaṃ pādadhovanavelāya vihāraṃ paccāgantabbaṃ hoti. Na purebhattaṃ pacchābhattaṃ kulesu cārittaṃ āpajjitabbanti ‘‘yo pana bhikkhu nimantito sabhatto samāno santaṃ bhikkhuṃ anāpucchā purebhattaṃ vā pacchābhattaṃ vā kulesu cārittaṃ āpajjeyya, aññatra samayā pācittiya’’nti (pāci. 299) imaṃ sikkhāpadaṃ rakkhantena tassa vibhaṅge vuttaṃ purebhattañca pacchābhattañca cārittaṃ na āpajjitabbaṃ. Uddhato hoti capaloti uddhaccapakatiko ceva hoti cīvaramaṇḍana-pattamaṇḍana-senāsanamaṇḍanā imassa vā pūtikāyassa kelāyanā maṇḍanāti evaṃ vuttena ca taruṇadārakāvacāpalyena samannāgato.
បញ្ញវតា ភវិតព្ពន្តិ ចីវរកម្មាទីសុ ឥតិកត្តព្ពេសុ ឧបាយបញ្ញាយ សមន្នាគតេន ភវិតព្ពំ។ អភិធម្មេ អភិវិនយេតិ អភិធម្មបិដកេ ចេវ វិនយបិដកេ ច បាឡិវសេន ចេវ អដ្ឋកថាវសេន ច យោគោ ករណីយោ។ សព្ពន្តិមេន ហិ បរិច្ឆេទេន អភិធម្មេ ទុកតិកមាតិកាហិ សទ្ធិំ ធម្មហទយវិភង្គំ វិនា ន វដ្ដតិ។ វិនយេ បន កម្មាកម្មវិនិច្ឆយេន សទ្ធិំ សុវិនិច្ឆិតានិ ទ្វេ បាតិមោក្ខានិ វិនា ន វដ្ដតិ។
Paññavatābhavitabbanti cīvarakammādīsu itikattabbesu upāyapaññāya samannāgatena bhavitabbaṃ. Abhidhamme abhivinayeti abhidhammapiṭake ceva vinayapiṭake ca pāḷivasena ceva aṭṭhakathāvasena ca yogo karaṇīyo. Sabbantimena hi paricchedena abhidhamme dukatikamātikāhi saddhiṃ dhammahadayavibhaṅgaṃ vinā na vaṭṭati. Vinaye pana kammākammavinicchayena saddhiṃ suvinicchitāni dve pātimokkhāni vinā na vaṭṭati.
អារុប្បាតិ ឯត្តាវតា អដ្ឋបិ សមាបត្តិយោ វុត្តា ហោន្តិ។ តា បន សព្ពេន សព្ពំ អសក្កោន្តេន សត្តសុបិ យោគោ ករណីយោ, ឆសុបិ…បេ.… បញ្ចសុបិ។ សព្ពន្តិមេន បរិច្ឆេទេន ឯកំ កសិណេ បរិកម្មកម្មដ្ឋានំ បគុណំ កត្វា អាទាយ វិចរិតព្ពំ, ឯត្តកំ វិនា ន វដ្ដតិ។ ឧត្តរិមនុស្សធម្មេតិ ឥមិនា សព្ពេបិ លោកុត្តរធម្មេ ទស្សេតិ។ តស្មា អរហន្តេន ហុត្វា វិហាតព្ពំ, អរហត្តំ អនភិសម្ភុណន្តេន អនាគាមិផលេ សកទាគាមិផលេ សោតាបត្តិផលេ វា បតិដ្ឋាតព្ពំ។ សព្ពន្តិមេន បរិយាយេន ឯកំ វិបស្សនាមុខំ យាវ អរហត្តា បគុណំ កត្វា អាទាយ វិចរិតព្ពំ។ សេសំ សព្ពត្ថ ឧត្តានមេវ។ ឥមំ បន ទេសនំ អាយស្មា សារិបុត្តោ នេយ្យបុគ្គលស្ស វសេន អាភិសមាចារិកវត្តតោ បដ្ឋាយ អនុបុព្ពេន អរហត្តំ បាបេត្វា និដ្ឋាបេសីតិ។
Āruppāti ettāvatā aṭṭhapi samāpattiyo vuttā honti. Tā pana sabbena sabbaṃ asakkontena sattasupi yogo karaṇīyo, chasupi…pe… pañcasupi. Sabbantimena paricchedena ekaṃ kasiṇe parikammakammaṭṭhānaṃ paguṇaṃ katvā ādāya vicaritabbaṃ, ettakaṃ vinā na vaṭṭati. Uttarimanussadhammeti iminā sabbepi lokuttaradhamme dasseti. Tasmā arahantena hutvā vihātabbaṃ, arahattaṃ anabhisambhuṇantena anāgāmiphale sakadāgāmiphale sotāpattiphale vā patiṭṭhātabbaṃ. Sabbantimena pariyāyena ekaṃ vipassanāmukhaṃ yāva arahattā paguṇaṃ katvā ādāya vicaritabbaṃ. Sesaṃ sabbattha uttānameva. Imaṃ pana desanaṃ āyasmā sāriputto neyyapuggalassa vasena ābhisamācārikavattato paṭṭhāya anupubbena arahattaṃ pāpetvā niṭṭhāpesīti.
បបញ្ចសូទនិយា មជ្ឈិមនិកាយដ្ឋកថាយ
Papañcasūdaniyā majjhimanikāyaṭṭhakathāya
គោលិយានិសុត្តវណ្ណនា និដ្ឋិតា។
Goliyānisuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
តិបិដក (មូល) • Tipiṭaka (Mūla) / សុត្តបិដក • Suttapiṭaka / មជ្ឈិមនិកាយ • Majjhimanikāya / ៩. គោលិយានិសុត្តំ • 9. Goliyānisuttaṃ
ដីកា • Tīkā / សុត្តបិដក (ដីកា) • Suttapiṭaka (ṭīkā) / មជ្ឈិមនិកាយ (ដីកា) • Majjhimanikāya (ṭīkā) / ៩. គោលិយានិសុត្តវណ្ណនា • 9. Goliyānisuttavaṇṇanā
