| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / មជ្ឈិមនិកាយ (អដ្ឋកថា) • Majjhimanikāya (aṭṭhakathā) |
១០. ចូឡអស្សបុរសុត្តវណ្ណនា
10. Cūḷaassapurasuttavaṇṇanā
៤៣៥. ឯវំ មេ សុតន្តិ ចូឡអស្សបុរសុត្តំ។ តស្ស ទេសនាការណំ បុរិមសទិសមេវ។ សមណសាមីចិប្បដិបទាតិ សមណានំ អនុច្ឆវិកា សមណានំ អនុលោមប្បដិបទា។
435.Evaṃme sutanti cūḷaassapurasuttaṃ. Tassa desanākāraṇaṃ purimasadisameva. Samaṇasāmīcippaṭipadāti samaṇānaṃ anucchavikā samaṇānaṃ anulomappaṭipadā.
៤៣៦. សមណមលានន្តិអាទីសុ ឯតេ ធម្មា ឧប្បជ្ជមានា សមណេ មលិនេ ករោន្តិ មលគ្គហិតេ, តស្មា ‘‘សមណមលា’’តិ វុច្ចន្តិ។ ឯតេហិ សមណា ទុស្សន្តិ, បទុស្សន្តិ, តស្មា សមណទោសាតិ វុច្ចន្តិ។ ឯតេ ឧប្បជ្ជិត្វា សមណេ កសដេ និរោជេ ករោន្តិ មិលាបេន្តិ, តស្មា សមណកសដាតិ វុច្ចន្តិ។ អាបាយិកានំ ឋានានន្តិ អបាយេ និព្ពត្តាបកានំ ការណានំ។ ទុគ្គតិវេទនិយានន្តិ ទុគ្គតិយំ វិបាកវេទនាយ បច្ចយានំ។ មតជំ នាមាតិ មនុស្សា តិខិណំ អយំ អយេន សុឃំសិត្វា តំ អយចុណ្ណំ មំសេន សទ្ធិំ មទ្ទិត្វា កោញ្ចសកុណេ ខាទាបេន្តិ។ តេ ឧច្ចារំ កាតុំ អសក្កោន្តា មរន្តិ។ នោ ចេ មរន្តិ, បហរិត្វា មារេន្តិ។ អថ តេសំ កុច្ឆិំ ផាលេត្វា នំ ឧទកេន ធោវិត្វា ចុណ្ណំ គហេត្វា មំសេន សទ្ធិំ មទ្ទិត្វា បុន ខាទាបេន្តីតិ ឯវំ សត្ត វារេ ខាទាបេត្វា គហិតេន អយចុណ្ណេន អាវុធំ ករោន្តិ។ សុសិក្ខិតា ច នំ អយការា ពហុហត្ថកម្មមូលំ លភិត្វា ករោន្តិ។ តំ មតសកុណតោ ជាតត្តា ‘‘មតជ’’ន្តិ វុច្ចតិ, អតិតិខិណំ ហោតិ។ បីតនិសិតន្តិ ឧទកបីតញ្ចេវ សិលាយ ច សុនិឃំសិតំ។ សង្ឃាដិយាតិ កោសិយា។ សម្បារុតន្តិ បរិយោនទ្ធំ។ សម្បលិវេឋិតន្តិ សមន្តតោ វេឋិតំ។
436.Samaṇamalānantiādīsu ete dhammā uppajjamānā samaṇe maline karonti malaggahite, tasmā ‘‘samaṇamalā’’ti vuccanti. Etehi samaṇā dussanti, padussanti, tasmā samaṇadosāti vuccanti. Ete uppajjitvā samaṇe kasaṭe niroje karonti milāpenti, tasmā samaṇakasaṭāti vuccanti. Āpāyikānaṃ ṭhānānanti apāye nibbattāpakānaṃ kāraṇānaṃ. Duggativedaniyānanti duggatiyaṃ vipākavedanāya paccayānaṃ. Matajaṃ nāmāti manussā tikhiṇaṃ ayaṃ ayena sughaṃsitvā taṃ ayacuṇṇaṃ maṃsena saddhiṃ madditvā koñcasakuṇe khādāpenti. Te uccāraṃ kātuṃ asakkontā maranti. No ce maranti, paharitvā mārenti. Atha tesaṃ kucchiṃ phāletvā naṃ udakena dhovitvā cuṇṇaṃ gahetvā maṃsena saddhiṃ madditvā puna khādāpentīti evaṃ satta vāre khādāpetvā gahitena ayacuṇṇena āvudhaṃ karonti. Susikkhitā ca naṃ ayakārā bahuhatthakammamūlaṃ labhitvā karonti. Taṃ matasakuṇato jātattā ‘‘mataja’’nti vuccati, atitikhiṇaṃ hoti. Pītanisitanti udakapītañceva silāya ca sunighaṃsitaṃ. Saṅghāṭiyāti kosiyā. Sampārutanti pariyonaddhaṃ. Sampaliveṭhitanti samantato veṭhitaṃ.
៤៣៧. រជោជល្លិកស្សាតិ រជោជល្លធារិនោ។ ឧទកោរោហកស្សាតិ ទិវសស្ស តិក្ខត្តុំ ឧទកំ ឱរោហន្តស្ស។ រុក្ខមូលិកស្សាតិ រុក្ខមូលវាសិនោ។ អព្ភោកាសិកស្សាតិ អព្ភោកាសវាសិនោ។ ឧព្ភដ្ឋកស្សាតិ ឧទ្ធំ ឋិតកស្ស។ បរិយាយភត្តិកស្សាតិ មាសវារេន វា អឌ្ឍមាសវារេន វា ភុញ្ជន្តស្ស។ សព្ពមេតំ ពាហិរសមយេនេវ កថិតំ។ ឥមស្មិញ្ហិ សាសនេ ចីវរធរោ ភិក្ខុ សង្ឃាដិកោតិ ន វុច្ចតិ។ រជោជល្លធារណាទិវតានិ ឥមស្មិំ សាសនេ នត្ថិយេវ។ ពុទ្ធវចនស្ស ពុទ្ធវចនមេវ នាមំ, ន មន្តាតិ។ រុក្ខមូលិកោ, អព្ភោកាសិកោតិ ឯត្តកំយេវ បន លព្ភតិ។ តម្បិ ពាហិរសមយេនេវ កថិតំ។ ជាតមេវ នន្តិ តំទិវសេ ជាតមត្តំយេវ នំ។ សង្ឃាដិកំ ករេយ្យុន្តិ សង្ឃាដិកំ វត្ថំ និវាសេត្វា ច បារុបិត្វា ច សង្ឃាដិកំ ករេយ្យុំ។ ឯស នយោ សព្ពត្ថ។
437.Rajojallikassāti rajojalladhārino. Udakorohakassāti divasassa tikkhattuṃ udakaṃ orohantassa. Rukkhamūlikassāti rukkhamūlavāsino. Abbhokāsikassāti abbhokāsavāsino. Ubbhaṭṭhakassāti uddhaṃ ṭhitakassa. Pariyāyabhattikassāti māsavārena vā aḍḍhamāsavārena vā bhuñjantassa. Sabbametaṃ bāhirasamayeneva kathitaṃ. Imasmiñhi sāsane cīvaradharo bhikkhu saṅghāṭikoti na vuccati. Rajojalladhāraṇādivatāni imasmiṃ sāsane natthiyeva. Buddhavacanassa buddhavacanameva nāmaṃ, na mantāti. Rukkhamūliko, abbhokāsikoti ettakaṃyeva pana labbhati. Tampi bāhirasamayeneva kathitaṃ. Jātamevananti taṃdivase jātamattaṃyeva naṃ. Saṅghāṭikaṃ kareyyunti saṅghāṭikaṃ vatthaṃ nivāsetvā ca pārupitvā ca saṅghāṭikaṃ kareyyuṃ. Esa nayo sabbattha.
៤៣៨. វិសុទ្ធមត្តានំ សមនុបស្សតីតិ អត្តានំ វិសុជ្ឈន្តំ បស្សតិ។ វិសុទ្ធោតិ បន ន តាវ វត្តព្ពោ។ បាមោជ្ជំ ជាយតីតិ តុដ្ឋាការោ ជាយតិ។ បមុទិតស្ស បីតីតិ តុដ្ឋស្ស សកលសរីរំ ខោភយមានា បីតិ ជាយតិ។ បីតិមនស្ស កាយោតិ បីតិសម្បយុត្តស្ស បុគ្គលស្ស នាមកាយោ។ បស្សម្ភតីតិ វិគតទរថោ ហោតិ។ សុខំ វេទេតីតិ កាយិកម្បិ ចេតសិកម្បិ សុខំ វេទិយតិ។ ចិត្តំ សមាធិយតីតិ ឥមិនា នេក្ខម្មសុខេន សុខិតស្ស ចិត្តំ សមាធិយតិ, អប្បនាបត្តំ វិយ ហោតិ។ សោ មេត្តាសហគតេន ចេតសាតិ ហេដ្ឋា កិលេសវសេន អារទ្ធា ទេសនា បព្ពតេ វុដ្ឋវុដ្ឋិ វិយ នទិំ យថានុសន្ធិនា ព្រហ្មវិហារភាវនំ ឱតិណ្ណា។ តត្ថ យំ វត្តព្ពំ សិយា, តំ សព្ពំ វិសុទ្ធិមគ្គេ វុត្តមេវ។ សេយ្យថាបិ, ភិក្ខវេ, បោក្ខរណីតិ មហាសីហនាទសុត្តេ មគ្គោ បោក្ខរណិយា ឧបមិតោ, ឥធ សាសនំ ឧបមិតន្តិ វេទិតព្ពំ។ អាសវានំ ខយា សមណោ ហោតីតិ សព្ពកិលេសានំ សមិតត្តា បរមត្ថសមណោ ហោតីតិ។ សេសំ សព្ពត្ថ ឧត្តានមេវាតិ។
438.Visuddhamattānaṃ samanupassatīti attānaṃ visujjhantaṃ passati. Visuddhoti pana na tāva vattabbo. Pāmojjaṃ jāyatīti tuṭṭhākāro jāyati. Pamuditassa pītīti tuṭṭhassa sakalasarīraṃ khobhayamānā pīti jāyati. Pītimanassa kāyoti pītisampayuttassa puggalassa nāmakāyo. Passambhatīti vigatadaratho hoti. Sukhaṃ vedetīti kāyikampi cetasikampi sukhaṃ vediyati. Cittaṃ samādhiyatīti iminā nekkhammasukhena sukhitassa cittaṃ samādhiyati, appanāpattaṃ viya hoti. So mettāsahagatena cetasāti heṭṭhā kilesavasena āraddhā desanā pabbate vuṭṭhavuṭṭhi viya nadiṃ yathānusandhinā brahmavihārabhāvanaṃ otiṇṇā. Tattha yaṃ vattabbaṃ siyā, taṃ sabbaṃ visuddhimagge vuttameva. Seyyathāpi, bhikkhave, pokkharaṇīti mahāsīhanādasutte maggo pokkharaṇiyā upamito, idha sāsanaṃ upamitanti veditabbaṃ. Āsavānaṃ khayā samaṇo hotīti sabbakilesānaṃ samitattā paramatthasamaṇo hotīti. Sesaṃ sabbattha uttānamevāti.
បបញ្ចសូទនិយា មជ្ឈិមនិកាយដ្ឋកថាយ
Papañcasūdaniyā majjhimanikāyaṭṭhakathāya
ចូឡអស្សបុរសុត្តវណ្ណនា និដ្ឋិតា។
Cūḷaassapurasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
ចតុត្ថវគ្គវណ្ណនា និដ្ឋិតា។
Catutthavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
តិបិដក (មូល) • Tipiṭaka (Mūla) / សុត្តបិដក • Suttapiṭaka / មជ្ឈិមនិកាយ • Majjhimanikāya / ១០. ចូឡអស្សបុរសុត្តំ • 10. Cūḷaassapurasuttaṃ
ដីកា • Tīkā / សុត្តបិដក (ដីកា) • Suttapiṭaka (ṭīkā) / មជ្ឈិមនិកាយ (ដីកា) • Majjhimanikāya (ṭīkā) / ១០. ចូឡអស្សបុរសុត្តវណ្ណនា • 10. Cūḷaassapurasuttavaṇṇanā
