| Library / Tipiṭaka / ತಿಪಿಟಕ • Tipiṭaka / ಮಹಾವಗ್ಗಪಾಳಿ • Mahāvaggapāḷi |
೨೭೦. ತಸ್ಸುದ್ದಾನಂ
270. Tassuddānaṃ
ಚಮ್ಪಾಯಂ ಭಗವಾ ಆಸಿ, ವತ್ಥು ವಾಸಭಗಾಮಕೇ।
Campāyaṃ bhagavā āsi, vatthu vāsabhagāmake;
ಪಕತಞ್ಞುನೋತಿ ಞತ್ವಾ, ಉಸ್ಸುಕ್ಕಂ ನ ಕರೀ ತದಾ।
Pakataññunoti ñatvā, ussukkaṃ na karī tadā;
ಉಕ್ಖಿತ್ತೋ ನ ಕರೋತೀತಿ, ಸಾಗಮಾ ಜಿನಸನ್ತಿಕೇ॥
Ukkhitto na karotīti, sāgamā jinasantike.
ಅಧಮ್ಮೇನ ವಗ್ಗಕಮ್ಮಂ, ಸಮಗ್ಗಂ ಅಧಮ್ಮೇನ ಚ।
Adhammena vaggakammaṃ, samaggaṃ adhammena ca;
ಧಮ್ಮೇನ ವಗ್ಗಕಮ್ಮಞ್ಚ, ಪತಿರೂಪಕೇನ ವಗ್ಗಿಕಂ॥
Dhammena vaggakammañca, patirūpakena vaggikaṃ.
ಪತಿರೂಪಕೇನ ಸಮಗ್ಗಂ, ಏಕೋ ಉಕ್ಖಿಪತೇಕಕಂ।
Patirūpakena samaggaṃ, eko ukkhipatekakaṃ;
ಏಕೋ ಚ ದ್ವೇ ಸಮ್ಬಹುಲೇ, ಸಙ್ಘಂ ಉಕ್ಖಿಪತೇಕಕೋ॥
Eko ca dve sambahule, saṅghaṃ ukkhipatekako.
ದುವೇಪಿ ಸಮ್ಬಹುಲಾಪಿ, ಸಙ್ಘೋ ಸಙ್ಘಞ್ಚ ಉಕ್ಖಿಪಿ।
Duvepi sambahulāpi, saṅgho saṅghañca ukkhipi;
ಸಬ್ಬಞ್ಞುಪವರೋ ಸುತ್ವಾ, ಅಧಮ್ಮನ್ತಿ ಪಟಿಕ್ಖಿಪಿ॥
Sabbaññupavaro sutvā, adhammanti paṭikkhipi.
ಞತ್ತಿವಿಪನ್ನಂ ಯಂ ಕಮ್ಮಂ, ಸಮ್ಪನ್ನಂ ಅನುಸಾವನಂ।
Ñattivipannaṃ yaṃ kammaṃ, sampannaṃ anusāvanaṃ;
ಅನುಸ್ಸಾವನವಿಪನ್ನಂ, ಸಮ್ಪನ್ನಂ ಞತ್ತಿಯಾ ಚ ಯಂ॥
Anussāvanavipannaṃ, sampannaṃ ñattiyā ca yaṃ.
ಉಭಯೇನ ವಿಪನ್ನಞ್ಚ, ಅಞ್ಞತ್ರ ಧಮ್ಮಮೇವ ಚ।
Ubhayena vipannañca, aññatra dhammameva ca;
ವಿನಯಾ ಸತ್ಥು ಪಟಿಕುಟ್ಠಂ, ಕುಪ್ಪಂ ಅಟ್ಠಾನಾರಹಿಕಂ॥
Vinayā satthu paṭikuṭṭhaṃ, kuppaṃ aṭṭhānārahikaṃ.
ಅಧಮ್ಮವಗ್ಗಂ ಸಮಗ್ಗಂ, ಧಮ್ಮ ಪತಿರೂಪಾನಿ ಯೇ ದುವೇ।
Adhammavaggaṃ samaggaṃ, dhamma patirūpāni ye duve;
ಧಮ್ಮೇನೇವ ಚ ಸಾಮಗ್ಗಿಂ, ಅನುಞ್ಞಾಸಿ ತಥಾಗತೋ॥
Dhammeneva ca sāmaggiṃ, anuññāsi tathāgato.
ಚತುವಗ್ಗೋ ಪಞ್ಚವಗ್ಗೋ, ದಸವಗ್ಗೋ ಚ ವೀಸತಿ।
Catuvaggo pañcavaggo, dasavaggo ca vīsati;
ಠಪೇತ್ವಾ ಉಪಸಮ್ಪದಂ, ಯಞ್ಚ ಕಮ್ಮಂ ಪವಾರಣಂ।
Ṭhapetvā upasampadaṃ, yañca kammaṃ pavāraṇaṃ;
ಅಬ್ಭಾನಕಮ್ಮೇನ ಸಹ, ಚತುವಗ್ಗೇಹಿ ಕಮ್ಮಿಕೋ॥
Abbhānakammena saha, catuvaggehi kammiko.
ದುವೇ ಕಮ್ಮೇ ಠಪೇತ್ವಾನ, ಮಜ್ಝದೇಸೂಪಸಮ್ಪದಂ।
Duve kamme ṭhapetvāna, majjhadesūpasampadaṃ;
ಅಬ್ಭಾನಂ ಪಞ್ಚವಗ್ಗಿಕೋ, ಸಬ್ಬಕಮ್ಮೇಸು ಕಮ್ಮಿಕೋ॥
Abbhānaṃ pañcavaggiko, sabbakammesu kammiko.
ಅಬ್ಭಾನೇಕಂ ಠಪೇತ್ವಾನ, ಯೇ ಭಿಕ್ಖೂ ದಸವಗ್ಗಿಕಾ।
Abbhānekaṃ ṭhapetvāna, ye bhikkhū dasavaggikā;
ಸಬ್ಬಕಮ್ಮಕರೋ ಸಙ್ಘೋ, ವೀಸೋ ಸಬ್ಬತ್ಥ ಕಮ್ಮಿಕೋ॥
Sabbakammakaro saṅgho, vīso sabbattha kammiko.
ಭಿಕ್ಖುನೀ ಸಿಕ್ಖಮಾನಾ, ಚ ಸಾಮಣೇರೋ ಸಾಮಣೇರೀ।
Bhikkhunī sikkhamānā, ca sāmaṇero sāmaṇerī;
ಪಚ್ಚಕ್ಖಾತನ್ತಿಮವತ್ಥೂ, ಉಕ್ಖಿತ್ತಾಪತ್ತಿದಸ್ಸನೇ॥
Paccakkhātantimavatthū, ukkhittāpattidassane.
ಅಪ್ಪಟಿಕಮ್ಮೇ ದಿಟ್ಠಿಯಾ, ಪಣ್ಡಕೋ ಥೇಯ್ಯಸಂವಾಸಕಂ।
Appaṭikamme diṭṭhiyā, paṇḍako theyyasaṃvāsakaṃ;
ತಿತ್ಥಿಯಾ ತಿರಚ್ಛಾನಗತಂ, ಮಾತು ಪಿತು ಚ ಘಾತಕಂ॥
Titthiyā tiracchānagataṃ, mātu pitu ca ghātakaṃ.
ಅರಹಂ ಭಿಕ್ಖುನೀದೂಸಿ, ಭೇದಕಂ ಲೋಹಿತುಪ್ಪಾದಂ।
Arahaṃ bhikkhunīdūsi, bhedakaṃ lohituppādaṃ;
ಬ್ಯಞ್ಜನಂ ನಾನಾಸಂವಾಸಂ, ನಾನಾಸೀಮಾಯ ಇದ್ಧಿಯಾ॥
Byañjanaṃ nānāsaṃvāsaṃ, nānāsīmāya iddhiyā.
ಯಸ್ಸ ಸಙ್ಘೋ ಕರೇ ಕಮ್ಮಂ, ಹೋನ್ತೇತೇ ಚತುವೀಸತಿ।
Yassa saṅgho kare kammaṃ, hontete catuvīsati;
ಸಮ್ಬುದ್ಧೇನ ಪಟಿಕ್ಖಿತ್ತಾ, ನ ಹೇತೇ ಗಣಪೂರಕಾ॥
Sambuddhena paṭikkhittā, na hete gaṇapūrakā.
ಪಾರಿವಾಸಿಕಚತುತ್ಥೋ, ಪರಿವಾಸಂ ದದೇಯ್ಯ ವಾ।
Pārivāsikacatuttho, parivāsaṃ dadeyya vā;
ಮೂಲಾ ಮಾನತ್ತಮಬ್ಭೇಯ್ಯ, ಅಕಮ್ಮಂ ನ ಚ ಕರಣಂ॥
Mūlā mānattamabbheyya, akammaṃ na ca karaṇaṃ.
ಮೂಲಾ ಅರಹಮಾನತ್ತಾ, ಅಬ್ಭಾನಾರಹಮೇವ ಚ।
Mūlā arahamānattā, abbhānārahameva ca;
ನ ಕಮ್ಮಕಾರಕಾ ಪಞ್ಚ, ಸಮ್ಬುದ್ಧೇನ ಪಕಾಸಿತಾ॥
Na kammakārakā pañca, sambuddhena pakāsitā.
ಭಿಕ್ಖುನೀ ಸಿಕ್ಖಮಾನಾ ಚ, ಸಾಮಣೇರೋ ಸಾಮಣೇರಿಕಾ।
Bhikkhunī sikkhamānā ca, sāmaṇero sāmaṇerikā;
ಪಚ್ಚಕ್ಖನ್ತಿಮಉಮ್ಮತ್ತಾ, ಖಿತ್ತಾವೇದನದಸ್ಸನೇ॥
Paccakkhantimaummattā, khittāvedanadassane.
ನಾನಾಸಂವಾಸಕಾ ಸೀಮಾ, ವೇಹಾಸಂ ಯಸ್ಸ ಕಮ್ಮ ಚ॥
Nānāsaṃvāsakā sīmā, vehāsaṃ yassa kamma ca.
ಅಟ್ಠಾರಸನ್ನಮೇತೇಸಂ, ಪಟಿಕ್ಕೋಸಂ ನ ರುಹತಿ।
Aṭṭhārasannametesaṃ, paṭikkosaṃ na ruhati;
ಭಿಕ್ಖುಸ್ಸ ಪಕತತ್ತಸ್ಸ, ರುಹತಿ ಪಟಿಕ್ಕೋಸನಾ॥
Bhikkhussa pakatattassa, ruhati paṭikkosanā.
ಸುದ್ಧಸ್ಸ ದುನ್ನಿಸಾರಿತೋ, ಬಾಲೋ ಹಿ ಸುನಿಸ್ಸಾರಿತೋ।
Suddhassa dunnisārito, bālo hi sunissārito;
ಪಣ್ಡಕೋ ಥೇಯ್ಯಸಂವಾಸೋ, ಪಕ್ಕನ್ತೋ ತಿರಚ್ಛಾನಗತೋ॥
Paṇḍako theyyasaṃvāso, pakkanto tiracchānagato.
ಮಾತು ಪಿತು ಅರಹನ್ತ, ದೂಸಕೋ ಸಙ್ಘಭೇದಕೋ।
Mātu pitu arahanta, dūsako saṅghabhedako;
ಲೋಹಿತುಪ್ಪಾದಕೋ ಚೇವ, ಉಭತೋಬ್ಯಞ್ಜನೋ ಚ ಯೋ॥
Lohituppādako ceva, ubhatobyañjano ca yo.
ಏಕಾದಸನ್ನಂ ಏತೇಸಂ, ಓಸಾರಣಂ ನ ಯುಜ್ಜತಿ।
Ekādasannaṃ etesaṃ, osāraṇaṃ na yujjati;
ಹತ್ಥಪಾದಂ ತದುಭಯಂ, ಕಣ್ಣನಾಸಂ ತದೂಭಯಂ॥
Hatthapādaṃ tadubhayaṃ, kaṇṇanāsaṃ tadūbhayaṃ.
ಅಙ್ಗುಲಿ ಅಳಕಣ್ಡರಂ, ಫಣಂ ಖುಜ್ಜೋ ಚ ವಾಮನೋ।
Aṅguli aḷakaṇḍaraṃ, phaṇaṃ khujjo ca vāmano;
ಗಣ್ಡೀ ಲಕ್ಖಣಕಸಾ, ಚ ಲಿಖಿತಕೋ ಚ ಸೀಪದೀ॥
Gaṇḍī lakkhaṇakasā, ca likhitako ca sīpadī.
ಪಾಪಾ ಪರಿಸಕಾಣೋ ಚ, ಕುಣೀ ಖಞ್ಜೋ ಹತೋಪಿ ಚ।
Pāpā parisakāṇo ca, kuṇī khañjo hatopi ca;
ಇರಿಯಾಪಥದುಬ್ಬಲೋ, ಅನ್ಧೋ ಮೂಗೋ ಚ ಬಧಿರೋ॥
Iriyāpathadubbalo, andho mūgo ca badhiro.
ಅನ್ಧಮೂಗನ್ಧಬಧಿರೋ ಮೂಗಬಧಿರಮೇವ ಚ।
Andhamūgandhabadhiro mūgabadhirameva ca;
ಅನ್ಧಮೂಗಬಧಿರೋ ಚ, ದ್ವತ್ತಿಂಸೇತೇ ಅನೂನಕಾ॥
Andhamūgabadhiro ca, dvattiṃsete anūnakā.
ತೇಸಂ ಓಸಾರಣಂ ಹೋತಿ, ಸಮ್ಬುದ್ಧೇನ ಪಕಾಸಿತಂ।
Tesaṃ osāraṇaṃ hoti, sambuddhena pakāsitaṃ;
ದಟ್ಠಬ್ಬಾ ಪಟಿಕಾತಬ್ಬಾ, ನಿಸ್ಸಜ್ಜೇತಾ ನ ವಿಜ್ಜತಿ॥
Daṭṭhabbā paṭikātabbā, nissajjetā na vijjati.
ತಸ್ಸ ಉಕ್ಖೇಪನಾ ಕಮ್ಮಾ, ಸತ್ತ ಹೋನ್ತಿ ಅಧಮ್ಮಿಕಾ।
Tassa ukkhepanā kammā, satta honti adhammikā;
ಆಪನ್ನಂ ಅನುವತ್ತನ್ತಂ, ಸತ್ತ ತೇಪಿ ಅಧಮ್ಮಿಕಾ॥
Āpannaṃ anuvattantaṃ, satta tepi adhammikā.
ಆಪನ್ನಂ ನಾನುವತ್ತನ್ತಂ, ಸತ್ತ ಕಮ್ಮಾ ಸುಧಮ್ಮಿಕಾ।
Āpannaṃ nānuvattantaṃ, satta kammā sudhammikā;
ಸಮ್ಮುಖಾ ಪಟಿಪುಚ್ಛಾ ಚ, ಪಟಿಞ್ಞಾಯ ಚ ಕಾರಣಾ॥
Sammukhā paṭipucchā ca, paṭiññāya ca kāraṇā.
ಸತಿ ಅಮೂಳ್ಹಪಾಪಿಕಾ, ತಜ್ಜನೀನಿಯಸ್ಸೇನ ಚ।
Sati amūḷhapāpikā, tajjanīniyassena ca;
ಪಬ್ಬಾಜನೀಯ ಪಟಿಸಾರೋ, ಉಕ್ಖೇಪಪರಿವಾಸ ಚ॥
Pabbājanīya paṭisāro, ukkhepaparivāsa ca.
ಮೂಲಾ ಮಾನತ್ತಅಬ್ಭಾನಾ, ತಥೇವ ಉಪಸಮ್ಪದಾ।
Mūlā mānattaabbhānā, tatheva upasampadā;
ಅಞ್ಞಂ ಕರೇಯ್ಯ ಅಞ್ಞಸ್ಸ, ಸೋಳಸೇತೇ ಅಧಮ್ಮಿಕಾ॥
Aññaṃ kareyya aññassa, soḷasete adhammikā.
ತಂ ತಂ ಕರೇಯ್ಯ ತಂ ತಸ್ಸ, ಸೋಳಸೇತೇ ಸುಧಮ್ಮಿಕಾ।
Taṃ taṃ kareyya taṃ tassa, soḷasete sudhammikā;
ಪಚ್ಚಾರೋಪೇಯ್ಯ ಅಞ್ಞಞ್ಞಂ, ಸೋಳಸೇತೇ ಅಧಮ್ಮಿಕಾ॥
Paccāropeyya aññaññaṃ, soḷasete adhammikā.
ಏಕೇಕಮೂಲಕಂ ಚಕ್ಕಂ, ‘‘ಅಧಮ್ಮ’’ನ್ತಿ ಜಿನೋಬ್ರ್ವಿ॥
Ekekamūlakaṃ cakkaṃ, ‘‘adhamma’’nti jinobrvi.
ಅಕಾಸಿ ತಜ್ಜನೀಯಂ ಕಮ್ಮಂ, ಸಙ್ಘೋ ಭಣ್ಡನಕಾರಕೋ।
Akāsi tajjanīyaṃ kammaṃ, saṅgho bhaṇḍanakārako;
ಅಧಮ್ಮೇನ ವಗ್ಗಕಮ್ಮಂ, ಅಞ್ಞಂ ಆವಾಸಂ ಗಚ್ಛಿ ಸೋ॥
Adhammena vaggakammaṃ, aññaṃ āvāsaṃ gacchi so.
ತತ್ಥಾಧಮ್ಮೇನ ಸಮಗ್ಗಾ, ತಸ್ಸ ತಜ್ಜನೀಯಂ ಕರುಂ।
Tatthādhammena samaggā, tassa tajjanīyaṃ karuṃ;
ಅಞ್ಞತ್ಥ ವಗ್ಗಾಧಮ್ಮೇನ, ತಸ್ಸ ತಜ್ಜನೀಯಂ ಕರುಂ॥
Aññattha vaggādhammena, tassa tajjanīyaṃ karuṃ.
ಪತಿರೂಪೇನ ವಗ್ಗಾಪಿ, ಸಮಗ್ಗಾಪಿ ತಥಾ ಕರುಂ।
Patirūpena vaggāpi, samaggāpi tathā karuṃ;
ಅಧಮ್ಮೇನ ಸಮಗ್ಗಾ ಚ, ಧಮ್ಮೇನ ವಗ್ಗಮೇವ ಚ॥
Adhammena samaggā ca, dhammena vaggameva ca.
ಪತಿರೂಪಕೇನ ವಗ್ಗಾ ಚ, ಸಮಗ್ಗಾ ಚ ಇಮೇ ಪದಾ।
Patirūpakena vaggā ca, samaggā ca ime padā;
ಏಕೇಕಮೂಲಕಂ ಕತ್ವಾ, ಚಕ್ಕಂ ಬನ್ಧೇ ವಿಚಕ್ಖಣೋ॥
Ekekamūlakaṃ katvā, cakkaṃ bandhe vicakkhaṇo.
ಬಾಲಾ ಬ್ಯತ್ತಸ್ಸ ನಿಯಸ್ಸಂ, ಪಬ್ಬಾಜೇ ಕುಲದೂಸಕಂ।
Bālā byattassa niyassaṃ, pabbāje kuladūsakaṃ;
ಪಟಿಸಾರಣೀಯಂ ಕಮ್ಮಂ, ಕರೇ ಅಕ್ಕೋಸಕಸ್ಸ ಚ॥
Paṭisāraṇīyaṃ kammaṃ, kare akkosakassa ca.
ಅದಸ್ಸನಾಪ್ಪಟಿಕಮ್ಮೇ , ಯೋ ಚ ದಿಟ್ಠಿಂ ನ ನಿಸ್ಸಜ್ಜೇ।
Adassanāppaṭikamme , yo ca diṭṭhiṃ na nissajje;
ತೇಸಂ ಉಕ್ಖೇಪನೀಯಕಮ್ಮಂ, ಸತ್ಥವಾಹೇನ ಭಾಸಿತಂ॥
Tesaṃ ukkhepanīyakammaṃ, satthavāhena bhāsitaṃ.
ಪಸ್ಸದ್ಧಿ ತೇಸಂ ಕಮ್ಮಾನಂ, ಹೇಟ್ಠಾ ಕಮ್ಮನಯೇನ ಚ।
Passaddhi tesaṃ kammānaṃ, heṭṭhā kammanayena ca;
ತಸ್ಮಿಂ ತಸ್ಮಿಂ ತು ಕಮ್ಮೇಸು, ತತ್ರಟ್ಠೋ ಚ ವಿವದತಿ॥
Tasmiṃ tasmiṃ tu kammesu, tatraṭṭho ca vivadati.
ಅಕತಂ ದುಕ್ಕಟಞ್ಚೇವ, ಪುನಕಾತಬ್ಬಕನ್ತಿ ಚ।
Akataṃ dukkaṭañceva, punakātabbakanti ca;
ಕಮ್ಮೇ ಪಸ್ಸದ್ಧಿಯಾ ಚಾಪಿ, ತೇ ಭಿಕ್ಖೂ ಧಮ್ಮವಾದಿನೋ॥
Kamme passaddhiyā cāpi, te bhikkhū dhammavādino.
ವಿಪತ್ತಿಬ್ಯಾಧಿತೇ ದಿಸ್ವಾ, ಕಮ್ಮಪ್ಪತ್ತೇ ಮಹಾಮುನಿ।
Vipattibyādhite disvā, kammappatte mahāmuni;
ಪಟಿಪ್ಪಸ್ಸದ್ಧಿಮಕ್ಖಾಸಿ, ಸಲ್ಲಕತ್ತೋವ ಓಸಧನ್ತಿ॥
Paṭippassaddhimakkhāsi, sallakattova osadhanti.
ಇಮಮ್ಹಿ ಖನ್ಧಕೇ ವತ್ಥೂನಿ ಛತ್ತಿಂಸಾತಿ।
Imamhi khandhake vatthūni chattiṃsāti.
ಚಮ್ಪೇಯ್ಯಕ್ಖನ್ಧಕೋ ನಿಟ್ಠಿತೋ।
Campeyyakkhandhako niṭṭhito.
Footnotes:
