| Library / Tipiṭaka / तिपिटक • Tipiṭaka / महावग्गपाळि • Mahāvaggapāḷi |
२०१. तस्सुद्दानं
201. Tassuddānaṃ
तिंस पावेय्यका भिक्खू, साकेतुक्कण्ठिता वसुं।
Tiṃsa pāveyyakā bhikkhū, sāketukkaṇṭhitā vasuṃ;
वस्संवुट्ठोकपुण्णेहि, अगमुं जिनदस्सनं॥
Vassaṃvuṭṭhokapuṇṇehi, agamuṃ jinadassanaṃ.
इदं वत्थु कथिनस्स, कप्पिस्सन्ति च पञ्चका।
Idaṃ vatthu kathinassa, kappissanti ca pañcakā;
अनामन्ता असमाचारा, तथेव गणभोजनं॥
Anāmantā asamācārā, tatheva gaṇabhojanaṃ.
यावदत्थञ्च उप्पादो, अत्थतानं भविस्सति।
Yāvadatthañca uppādo, atthatānaṃ bhavissati;
ञत्ति एवत्थतञ्चेव, एवञ्चेव अनत्थतं॥
Ñatti evatthatañceva, evañceva anatthataṃ.
उल्लिखि धोवना चेव, विचारणञ्च छेदनं।
Ullikhi dhovanā ceva, vicāraṇañca chedanaṃ;
बन्धनो वट्टि कण्डुस, दळ्हीकम्मानुवातिका॥
Bandhano vaṭṭi kaṇḍusa, daḷhīkammānuvātikā.
परिभण्डं ओवद्धेय्यं, मद्दना निमित्तं कथा।
Paribhaṇḍaṃ ovaddheyyaṃ, maddanā nimittaṃ kathā;
कुक्कु सन्निधि निस्सग्गि, न कप्पञ्ञत्र ते तयो॥
Kukku sannidhi nissaggi, na kappaññatra te tayo.
अञ्ञत्र पञ्चातिरेके, सञ्छिन्नेन समण्डली।
Aññatra pañcātireke, sañchinnena samaṇḍalī;
नाञ्ञत्र पुग्गला सम्मा, निस्सीमट्ठोनुमोदति॥
Nāññatra puggalā sammā, nissīmaṭṭhonumodati.
कथिनानत्थतं होति, एवं बुद्धेन देसितं।
Kathinānatthataṃ hoti, evaṃ buddhena desitaṃ;
अहताकप्पपिलोति, पंसु पापणिकाय च॥
Ahatākappapiloti, paṃsu pāpaṇikāya ca.
अनिमित्तापरिकथा, अकुक्कु च असन्निधि।
Animittāparikathā, akukku ca asannidhi;
अनिस्सग्गि कप्पकते, तथा तिचीवरेन च॥
Anissaggi kappakate, tathā ticīvarena ca.
पञ्चके वातिरेके वा, छिन्ने समण्डलीकते।
Pañcake vātireke vā, chinne samaṇḍalīkate;
पुग्गलस्सत्थारा सम्मा, सीमट्ठो अनुमोदति॥
Puggalassatthārā sammā, sīmaṭṭho anumodati.
एवं कथिनत्थरणं, उब्भारस्सट्ठमातिका।
Evaṃ kathinattharaṇaṃ, ubbhārassaṭṭhamātikā;
पक्कमनन्ति निट्ठानं, सन्निट्ठानञ्च नासनं॥
Pakkamananti niṭṭhānaṃ, sanniṭṭhānañca nāsanaṃ.
सवनं आसावच्छेदि, सीमा सहुब्भारट्ठमी।
Savanaṃ āsāvacchedi, sīmā sahubbhāraṭṭhamī;
कतचीवरमादाय, ‘‘न पच्चेस्स’’न्ति गच्छति॥
Katacīvaramādāya, ‘‘na paccessa’’nti gacchati.
तस्स तं कथिनुद्धारा,ए होति पक्कमनन्तिको।
Tassa taṃ kathinuddhārā,e hoti pakkamanantiko;
आदाय चीवरं याति, निस्सीमे इदं चिन्तयि॥
Ādāya cīvaraṃ yāti, nissīme idaṃ cintayi.
‘‘कारेस्सं न पच्चेस्स’’न्ति, निट्ठाने कथिनुद्धारो।
‘‘Kāressaṃ na paccessa’’nti, niṭṭhāne kathinuddhāro;
आदाय निस्सीमं नेव, ‘‘न पच्चेस्स’’न्ति मानसो॥
Ādāya nissīmaṃ neva, ‘‘na paccessa’’nti mānaso.
तस्स तं कथिनुद्धारो, सन्निट्ठानन्तिको भवे।
Tassa taṃ kathinuddhāro, sanniṭṭhānantiko bhave;
आदाय चीवरं याति, निस्सीमे इदं चिन्तयि॥
Ādāya cīvaraṃ yāti, nissīme idaṃ cintayi.
‘‘कारेस्सं न पच्चेस्स’’न्ति, कयिरं तस्स नस्सति।
‘‘Kāressaṃ na paccessa’’nti, kayiraṃ tassa nassati;
तस्स तं कथिनुद्धारो, भवति नासनन्तिको॥
Tassa taṃ kathinuddhāro, bhavati nāsanantiko.
आदाय याति ‘‘पच्चेस्सं’’, बहि कारेति चीवरं।
Ādāya yāti ‘‘paccessaṃ’’, bahi kāreti cīvaraṃ;
कतचीवरो सुणाति, उब्भतं कथिनं तहिं॥
Katacīvaro suṇāti, ubbhataṃ kathinaṃ tahiṃ.
तस्स तं कथिनुद्धारो, भवति सवनन्तिको।
Tassa taṃ kathinuddhāro, bhavati savanantiko;
आदाय याति ‘‘पच्चेस्सं’’, बहि कारेति चीवरं॥
Ādāya yāti ‘‘paccessaṃ’’, bahi kāreti cīvaraṃ.
कतचीवरो बहिद्धा, नामेति कथिनुद्धारं।
Katacīvaro bahiddhā, nāmeti kathinuddhāraṃ;
तस्स तं कथिनुद्धारो, सीमातिक्कन्तिको भवे॥
Tassa taṃ kathinuddhāro, sīmātikkantiko bhave.
आदाय याति ‘‘पच्चेस्सं’’, बहि कारेति चीवरं।
Ādāya yāti ‘‘paccessaṃ’’, bahi kāreti cīvaraṃ;
कतचीवरो पच्चेस्सं, सम्भोति कथिनुद्धारं॥
Katacīvaro paccessaṃ, sambhoti kathinuddhāraṃ.
तस्स तं कथिनुद्धारो, सह भिक्खूहि जायति।
Tassa taṃ kathinuddhāro, saha bhikkhūhi jāyati;
आदाय च समादाय, सत्त-सत्तविधा गति॥
Ādāya ca samādāya, satta-sattavidhā gati.
आदाय निस्सीमगतं, कारेस्सं इति जायति॥
Ādāya nissīmagataṃ, kāressaṃ iti jāyati.
निट्ठानं सन्निट्ठानञ्च, नासनञ्च इमे तयो।
Niṭṭhānaṃ sanniṭṭhānañca, nāsanañca ime tayo;
आदाय ‘‘न पच्चेस्स’’न्ति, बहिसीमे करोमिति॥
Ādāya ‘‘na paccessa’’nti, bahisīme karomiti.
निट्ठानं सन्निट्ठानम्पि, नासनम्पि इदं तयो।
Niṭṭhānaṃ sanniṭṭhānampi, nāsanampi idaṃ tayo;
अनधिट्ठितेन नेवस्स, हेट्ठा तीणि नयाविधि॥
Anadhiṭṭhitena nevassa, heṭṭhā tīṇi nayāvidhi.
आदाय याति पच्चेस्सं, बहिसीमे करोमिति।
Ādāya yāti paccessaṃ, bahisīme karomiti;
‘‘न पच्चेस्स’’न्ति कारेति, निट्ठाने कथिनुद्धारो॥
‘‘Na paccessa’’nti kāreti, niṭṭhāne kathinuddhāro.
सन्निट्ठानं नासनञ्च, सवनसीमातिक्कमा।
Sanniṭṭhānaṃ nāsanañca, savanasīmātikkamā;
सह भिक्खूहि जायेथ, एवं पन्नरसं गति॥
Saha bhikkhūhi jāyetha, evaṃ pannarasaṃ gati.
समादाय विप्पकता, समादाय पुना तथा।
Samādāya vippakatā, samādāya punā tathā;
इमे ते चतुरो वारा, सब्बे पन्नरसविधि॥
Ime te caturo vārā, sabbe pannarasavidhi.
अनासाय च आसाय, करणीयो च ते तयो।
Anāsāya ca āsāya, karaṇīyo ca te tayo;
नयतो तं विजानेय्य, तयो द्वादस द्वादस॥
Nayato taṃ vijāneyya, tayo dvādasa dvādasa.
पलिबोधापलिबोधा, उद्दानं नयतो कतन्ति॥
Palibodhāpalibodhā, uddānaṃ nayato katanti.
इमम्हि खन्धके वत्थू दोळसकपेय्यालमुखानि एकसतं अट्ठारस।
Imamhi khandhake vatthū doḷasakapeyyālamukhāni ekasataṃ aṭṭhārasa.
कथिनक्खन्धको निट्ठितो।
Kathinakkhandhako niṭṭhito.
Footnotes:
