| Library / Tipiṭaka / തിപിടക • Tipiṭaka / മിലിന്ദപഞ്ഹപാളി • Milindapañhapāḷi |
൮. സൂരിയങ്ഗപഞ്ഹോ
8. Sūriyaṅgapañho
൮. ‘‘ഭന്തേ നാഗസേന, ‘സൂരിയസ്സ 1 സത്ത അങ്ഗാനി ഗഹേതബ്ബാനീ’തി യം വദേസി, കതമാനി താനി സത്ത അങ്ഗാനി ഗഹേതബ്ബാനീ’’തി? ‘‘യഥാ, മഹാരാജ, സൂരിയോ സബ്ബം ഉദകം പരിസോസേതി, ഏവമേവ ഖോ, മഹാരാജ, യോഗിനാ യോഗാവചരേന സബ്ബകിലേസാ അനവസേസം പരിസോസേതബ്ബാ. ഇദം, മഹാരാജ, സൂരിയസ്സ പഠമം അങ്ഗം ഗഹേതബ്ബം.
8. ‘‘Bhante nāgasena, ‘sūriyassa 2 satta aṅgāni gahetabbānī’ti yaṃ vadesi, katamāni tāni satta aṅgāni gahetabbānī’’ti? ‘‘Yathā, mahārāja, sūriyo sabbaṃ udakaṃ parisoseti, evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena sabbakilesā anavasesaṃ parisosetabbā. Idaṃ, mahārāja, sūriyassa paṭhamaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ.
‘‘പുന ചപരം, മഹാരാജ, സൂരിയോ തമന്ധകാരം വിധമതി, ഏവമേവ ഖോ, മഹാരാജ, യോഗിനാ യോഗാവചരേന സബ്ബം രാഗതമം ദോസതമം മോഹതമം മാനതമം ദിട്ഠിതമം കിലേസതമം സബ്ബം ദുച്ചരിതതമം വിധമയിതബ്ബം. ഇദം, മഹാരാജ, സൂരിയസ്സ ദുതിയം അങ്ഗം ഗഹേതബ്ബം.
‘‘Puna caparaṃ, mahārāja, sūriyo tamandhakāraṃ vidhamati, evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena sabbaṃ rāgatamaṃ dosatamaṃ mohatamaṃ mānatamaṃ diṭṭhitamaṃ kilesatamaṃ sabbaṃ duccaritatamaṃ vidhamayitabbaṃ. Idaṃ, mahārāja, sūriyassa dutiyaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ.
‘‘പുന ചപരം, മഹാരാജ, സൂരിയോ അഭിക്ഖണം ചരതി, ഏവമേവ ഖോ, മഹാരാജ, യോഗിനാ യോഗാവചരേന അഭിക്ഖണം യോനിസോ മനസികാരോ കാതബ്ബോ. ഇദം, മഹാരാജ, സൂരിയസ്സ തതിയം അങ്ഗം ഗഹേതബ്ബം.
‘‘Puna caparaṃ, mahārāja, sūriyo abhikkhaṇaṃ carati, evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena abhikkhaṇaṃ yoniso manasikāro kātabbo. Idaṃ, mahārāja, sūriyassa tatiyaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ.
‘‘പുന ചപരം, മഹാരാജ, സൂരിയോ രംസിമാലീ, ഏവമേവ ഖോ, മഹാരാജ, യോഗിനാ യോഗാവചരേന ആരമ്മണമാലിനാ ഭവിതബ്ബം. ഇദം, മഹാരാജ, സൂരിയസ്സ ചതുത്ഥം അങ്ഗം ഗഹേതബ്ബം.
‘‘Puna caparaṃ, mahārāja, sūriyo raṃsimālī, evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena ārammaṇamālinā bhavitabbaṃ. Idaṃ, mahārāja, sūriyassa catutthaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ.
‘‘പുന ചപരം, മഹാരാജ, സൂരിയോ മഹാജനകായം സന്താപേന്തോ ചരതി, ഏവമേവ ഖോ, മഹാരാജ, യോഗിനാ യോഗാവചരേന ആചാരസീലഗുണവത്തപ്പടിപത്തിയാ ഝാനവിമോക്ഖസമാധിസമാപത്തിഇന്ദ്രിയബലബോജ്ഝങ്ഗസതിപട്ഠാനസമ്മപ്പധാനഇദ്ധിപാദേഹി സദേവകോ ലോകോ സന്താപയിതബ്ബോ. ഇദം, മഹാരാജ, സൂരിയസ്സ പഞ്ചമം അങ്ഗം ഗഹേതബ്ബം.
‘‘Puna caparaṃ, mahārāja, sūriyo mahājanakāyaṃ santāpento carati, evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena ācārasīlaguṇavattappaṭipattiyā jhānavimokkhasamādhisamāpattiindriyabalabojjhaṅgasatipaṭṭhānasammappadhānaiddhipādehi sadevako loko santāpayitabbo. Idaṃ, mahārāja, sūriyassa pañcamaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ.
‘‘പുന ചപരം, മഹാരാജ, സൂരിയോ രാഹുഭയാ ഭീതോ ചരതി, ഏവമേവ ഖോ, മഹാരാജ, യോഗിനാ യോഗാവചരേന ദുച്ചരിതദുഗ്ഗതിവിസമകന്താരവിപാകവിനിപാതകിലേസജാലജടിതേ ദിട്ഠിസങ്ഘാടപടിമുക്കേ കുപഥപക്ഖന്ദേ കുമ്മഗ്ഗപടിപന്നേ 3 സത്തേ ദിസ്വാ മഹതാ സംവേഗഭയേന മാനസം സംവേജേതബ്ബം. ഇദം, മഹാരാജ, സൂരിയസ്സ ഛട്ഠം അങ്ഗം ഗഹേതബ്ബം.
‘‘Puna caparaṃ, mahārāja, sūriyo rāhubhayā bhīto carati, evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena duccaritaduggativisamakantāravipākavinipātakilesajālajaṭite diṭṭhisaṅghāṭapaṭimukke kupathapakkhande kummaggapaṭipanne 4 satte disvā mahatā saṃvegabhayena mānasaṃ saṃvejetabbaṃ. Idaṃ, mahārāja, sūriyassa chaṭṭhaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ.
‘‘പുന ചപരം, മഹാരാജ, സൂരിയോ കല്യാണപാപകേ ദസ്സേതി, ഏവമേവ ഖോ, മഹാരാജ, യോഗിനാ യോഗാവചരേന ഇന്ദ്രിയബലബോജ്ഝങ്ഗസതിപട്ഠാനസമ്മപ്പധാനഇദ്ധിപാദലോകിയലോകുത്തരധമ്മാ ദസ്സേതബ്ബാ. ഇദം, മഹാരാജ, സൂരിയസ്സ സത്തമം അങ്ഗം ഗഹേതബ്ബം. ഭാസിതമ്പേതം, മഹാരാജ, ഥേരേന വങ്ഗീസേന –
‘‘Puna caparaṃ, mahārāja, sūriyo kalyāṇapāpake dasseti, evameva kho, mahārāja, yoginā yogāvacarena indriyabalabojjhaṅgasatipaṭṭhānasammappadhānaiddhipādalokiyalokuttaradhammā dassetabbā. Idaṃ, mahārāja, sūriyassa sattamaṃ aṅgaṃ gahetabbaṃ. Bhāsitampetaṃ, mahārāja, therena vaṅgīsena –
‘‘‘യഥാപി സൂരിയോ ഉദയന്തോ, രൂപം ദസ്സേതി പാണിനം;
‘‘‘Yathāpi sūriyo udayanto, rūpaṃ dasseti pāṇinaṃ;
സുചിഞ്ച അസുചിഞ്ചാപി, കല്യാണഞ്ചാപി പാപകം.
Suciñca asuciñcāpi, kalyāṇañcāpi pāpakaṃ.
‘‘‘തഥാ ഭിക്ഖു ധമ്മധരോ, അവിജ്ജാപിഹിതം ജനം;
‘‘‘Tathā bhikkhu dhammadharo, avijjāpihitaṃ janaṃ;
പഥം ദസ്സേതി വിവിധം, ആദിച്ചോവുദയം യഥാ’’’തി.
Pathaṃ dasseti vividhaṃ, ādiccovudayaṃ yathā’’’ti.
സൂരിയങ്ഗപഞ്ഹോ അട്ഠമോ.
Sūriyaṅgapañho aṭṭhamo.
Footnotes:
