| Library / Tipiṭaka / ติปิฎก • Tipiṭaka / จูฬนิเทฺทส-อฎฺฐกถา • Cūḷaniddesa-aṭṭhakathā |
นิคมนกถา
Nigamanakathā
โย โส สุคตปุตฺตานํ, อธิปติภูเตน หิตรตินา;
Yo so sugataputtānaṃ, adhipatibhūtena hitaratinā;
เถเรน ถิรคุณวตา, สุวิภโตฺต มหานิเทฺทโสฯ
Therena thiraguṇavatā, suvibhatto mahāniddeso.
ตสฺสตฺถวณฺณนา ยา, ปุพฺพฎฺฐกถานยํ ตถา;
Tassatthavaṇṇanā yā, pubbaṭṭhakathānayaṃ tathā;
ยุตฺติํ นิสฺสาย มยารทฺธา, นิฎฺฐานมุปคตา เอสาฯ
Yuttiṃ nissāya mayāraddhā, niṭṭhānamupagatā esā.
ยํ ปุรํ ปุรุตฺตมํ, อนุราธปุรวฺหยํ;
Yaṃ puraṃ puruttamaṃ, anurādhapuravhayaṃ;
โย ตสฺส ทกฺขิเณ ภาเค, มหาวิหาโร ปติฎฺฐิโตฯ
Yo tassa dakkhiṇe bhāge, mahāvihāro patiṭṭhito.
โย ตสฺส ติลโก ภูโต, มหาถูโป สิลุจฺจโย;
Yo tassa tilako bhūto, mahāthūpo siluccayo;
ยํ ตสฺส ปจฺฉิเม ภาเค, เลโข กถิกสญฺญิโตฯ
Yaṃ tassa pacchime bhāge, lekho kathikasaññito.
กิตฺติเสโนติ นาเมน, สชีโว ราชสมฺมโต;
Kittisenoti nāmena, sajīvo rājasammato;
สุจิจาริตฺตสมฺปโนฺน, เลโข กุสลกมฺมิโกฯ
Sucicārittasampanno, lekho kusalakammiko.
สีตจฺฉายตรุเปตํ, สลิลาสยสมฺปทํ;
Sītacchāyatarupetaṃ, salilāsayasampadaṃ;
จารุปาการสญฺจิตํ, ปริเวณมการยิฯ
Cārupākārasañcitaṃ, pariveṇamakārayi.
อุปเสโน มหาเถโร, มหาปริเวณวาสิโย;
Upaseno mahāthero, mahāpariveṇavāsiyo;
ตสฺสาทาสิ ปริเวณํ, เลโข กุสลกมฺมิโกฯ
Tassādāsi pariveṇaṃ, lekho kusalakammiko.
วสเนฺตเนตฺถ เถเรน, ถิรสีเลน ตาทินา;
Vasantenettha therena, thirasīlena tādinā;
อุปเสนวฺหเยน สา, กตา สทฺธมฺมโชติกาฯ
Upasenavhayena sā, katā saddhammajotikā.
รโญฺญ สิรินิวาสสฺส, สิริสงฺฆสฺส โพธิโน;
Rañño sirinivāsassa, sirisaṅghassa bodhino;
ฉพฺพีสติมฺหิ วสฺสมฺหิ, นิฎฺฐิตา นิเทฺทสวณฺณนาฯ
Chabbīsatimhi vassamhi, niṭṭhitā niddesavaṇṇanā.
สมยํ อนุโลเมนฺตี, เถรานํ เถรวํสทีปานํ;
Samayaṃ anulomentī, therānaṃ theravaṃsadīpānaṃ;
นิฎฺฐํ คตา ยถายํ, อฎฺฐกถา โลกหิตชนนีฯ
Niṭṭhaṃ gatā yathāyaṃ, aṭṭhakathā lokahitajananī.
สทฺธมฺมํ อนุโลเมนฺตา, อตฺตหิตํ ปรหิตญฺจ สาเธนฺตา;
Saddhammaṃ anulomentā, attahitaṃ parahitañca sādhentā;
นิฎฺฐํ คจฺฉนฺตุ ตถา, มโนรถา สพฺพสตฺตานํฯ
Niṭṭhaṃ gacchantu tathā, manorathā sabbasattānaṃ.
สทฺธมฺมปฺปโชฺชติกาย, อฎฺฐกถาเยตฺถ คณิตกุสเลหิ;
Saddhammappajjotikāya, aṭṭhakathāyettha gaṇitakusalehi;
คณิตา ตุ ภาณวารา, เญยฺยาติเรกจตฺตาริสาฯ
Gaṇitā tu bhāṇavārā, ñeyyātirekacattārisā.
อานุฎฺฐุเภน อสฺสา, ฉโนฺท พเทฺธน คณิยมานา ตุ;
Ānuṭṭhubhena assā, chando baddhena gaṇiyamānā tu;
อติเรกทสสหสฺส-สงฺขา คาถาติ วิเญฺญยฺยาฯ
Atirekadasasahassa-saṅkhā gāthāti viññeyyā.
สาสนจิรฎฺฐิตตฺถํ, โลกหิตตฺถญฺจ สาทเรน มยา;
Sāsanaciraṭṭhitatthaṃ, lokahitatthañca sādarena mayā;
ปุญฺญํ อิมํ รจยตา, ยํ ปตฺตมนปฺปกํ วิปุลํฯ
Puññaṃ imaṃ racayatā, yaṃ pattamanappakaṃ vipulaṃ.
ปุเญฺญน เตน โลโก, สทฺธมฺมรสายนํ ทสพลสฺส;
Puññena tena loko, saddhammarasāyanaṃ dasabalassa;
อุปภุญฺชิตฺวา วิมลํ, ปโปฺปตุ สุขํ สุเขเนวาติฯ
Upabhuñjitvā vimalaṃ, pappotu sukhaṃ sukhenevāti.
สทฺธมฺมปฺปโชฺชติกา นาม
Saddhammappajjotikā nāma
จูฬนิเทฺทส-อฎฺฐกถา นิฎฺฐิตาฯ
Cūḷaniddesa-aṭṭhakathā niṭṭhitā.
