| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / មជ្ឈិមនិកាយ (អដ្ឋកថា) • Majjhimanikāya (aṭṭhakathā) |
៩. មហាសារោបមសុត្តវណ្ណនា
9. Mahāsāropamasuttavaṇṇanā
៣០៧. ឯវំ មេ សុតន្តិ មហាសារោបមសុត្តំ។ តត្ថ អចិរបក្កន្តេតិ សង្ឃំ ភិន្ទិត្វា រុហិរុប្បាទកម្មំ កត្វា នចិរបក្កន្តេ សលិង្គេនេវ បាដិយេក្កេ ជាតេ។
307.Evaṃme sutanti mahāsāropamasuttaṃ. Tattha acirapakkanteti saṅghaṃ bhinditvā ruhiruppādakammaṃ katvā nacirapakkante saliṅgeneva pāṭiyekke jāte.
ឥធ, ភិក្ខវេ, ឯកច្ចោ កុលបុត្តោតិ កិញ្ចាបិ អសុកកុលបុត្តោតិ ន និយាមិតោ, ទេវទត្តំយេវ បន សន្ធាយ ឥទំ វុត្តន្តិ វេទិតព្ពំ។ សោ ហិ អសម្ភិន្នាយ មហាសម្មតបវេណិយា ឱក្កាកវំសេ ជាតត្តា ជាតិកុលបុត្តោ។ ឱតិណ្ណោតិ យស្ស ជាតិ អន្តោ អនុបវិដ្ឋា, សោ ជាតិយា ឱតិណ្ណោ នាម។ ជរាទីសុបិ ឯសេវ នយោ។ លាភសក្ការាទីសុបិ លាភោតិ ចត្តារោ បច្ចយា។ សក្ការោតិ តេសំយេវ សុកតភាវោ។ សិលោកោតិ វណ្ណភណនំ។ អភិនិព្ពត្តេតីតិ ឧប្បាទេតិ។ អបញ្ញាតាតិ ទ្វិន្នំ ជនានំ ឋិតដ្ឋានេ ន បញ្ញាយន្តិ, ឃាសច្ឆាទនមត្តម្បិ ន លភន្តិ។ អប្បេសក្ខាតិ អប្បបរិវារា, បុរតោ វា បច្ឆតោ វា គច្ឆន្តំ ន លភន្តិ។
Idha, bhikkhave, ekacco kulaputtoti kiñcāpi asukakulaputtoti na niyāmito, devadattaṃyeva pana sandhāya idaṃ vuttanti veditabbaṃ. So hi asambhinnāya mahāsammatapaveṇiyā okkākavaṃse jātattā jātikulaputto. Otiṇṇoti yassa jāti anto anupaviṭṭhā, so jātiyā otiṇṇo nāma. Jarādīsupi eseva nayo. Lābhasakkārādīsupi lābhoti cattāro paccayā. Sakkāroti tesaṃyeva sukatabhāvo. Silokoti vaṇṇabhaṇanaṃ. Abhinibbattetīti uppādeti. Apaññātāti dvinnaṃ janānaṃ ṭhitaṭṭhāne na paññāyanti, ghāsacchādanamattampi na labhanti. Appesakkhāti appaparivārā, purato vā pacchato vā gacchantaṃ na labhanti.
សារេន សារករណីយន្តិ រុក្ខសារេន កត្តព្ពំ អក្ខចក្កយុគនង្គលាទិកំ យំកិញ្ចិ។ សាខាបលាសំ អគ្គហេសិ ព្រហ្មចរិយស្សាតិ មគ្គផលសារស្ស សាសនព្រហ្មចរិយស្ស ចត្តារោ បច្ចយា សាខាបលាសំ នាម, តំ អគ្គហេសិ។ តេន ច វោសានំ អាបាទីតិ តេនេវ ច អលមេត្តាវតា សារោ មេ បត្តោតិ វោសានំ អាបន្នោ។
Sārena sārakaraṇīyanti rukkhasārena kattabbaṃ akkhacakkayuganaṅgalādikaṃ yaṃkiñci. Sākhāpalāsaṃ aggahesi brahmacariyassāti maggaphalasārassa sāsanabrahmacariyassa cattāro paccayā sākhāpalāsaṃ nāma, taṃ aggahesi. Tena ca vosānaṃ āpādīti teneva ca alamettāvatā sāro me pattoti vosānaṃ āpanno.
៣១០. ញាណទស្សនំ អារាធេតីតិ ទេវទត្តោ បញ្ចាភិញ្ញោ, ទិព្ពចក្ខុ ច បញ្ចន្នំ អភិញ្ញានំ មត្ថកេ ឋិតំ, តំ ឥមស្មិំ សុត្តេ ‘‘ញាណទស្សន’’ន្តិ វុត្តំ ។ អជានំ អបស្សំ វិហរន្តីតិ កិញ្ចិ សុខុមំ រូបំ អជានន្តា អន្តមសោ បំសុបិសាចកម្បិ អបស្សន្តា វិហរន្តិ។
310.Ñāṇadassanaṃ ārādhetīti devadatto pañcābhiñño, dibbacakkhu ca pañcannaṃ abhiññānaṃ matthake ṭhitaṃ, taṃ imasmiṃ sutte ‘‘ñāṇadassana’’nti vuttaṃ . Ajānaṃ apassaṃ viharantīti kiñci sukhumaṃ rūpaṃ ajānantā antamaso paṃsupisācakampi apassantā viharanti.
៣១១. អសមយវិមោក្ខំ អារាធេតីតិ, ‘‘កតមោ អសមយវិមោក្ខោ? ចត្តារោ ច អរិយមគ្គា ចត្តារិ ច សាមញ្ញផលានិ, និព្ពានញ្ច, អយំ អសមយវិមោក្ខោ’’តិ (បដិ. ម. ១.២១៣) ឯវំ វុត្តេ នវលោកុត្តរធម្មេ អារាធេតិ សម្បាទេតិ បដិលភតិ។ លោកិយសមាបត្តិយោ ហិ អប្បិតប្បិតក្ខណេយេវ បច្ចនីកធម្មេហិ វិមុច្ចន្តិ, តស្មា, ‘‘កតមោ សមយវិមោក្ខោ? ចត្តារិ ច ឈានានិ ចតស្សោ ច អរូបាវចរសមាបត្តិយោ, អយំ សមយវិមោក្ខោ’’តិ ឯវំ សមយវិមោក្ខោតិ វុត្តា។ លោកុត្តរធម្មា បន កាលេន កាលំ វិមុច្ចន្តិ, សកិំ វិមុត្តានិ ហិ មគ្គផលានិ វិមុត្តានេវ ហោន្តិ។ និព្ពានំ សព្ពកិលេសេហិ អច្ចន្តំ វិមុត្តមេវាតិ ឥមេ នវ ធម្មា អសមយវិមោក្ខោតិ វុត្តា។
311.Asamayavimokkhaṃ ārādhetīti, ‘‘katamo asamayavimokkho? Cattāro ca ariyamaggā cattāri ca sāmaññaphalāni, nibbānañca, ayaṃ asamayavimokkho’’ti (paṭi. ma. 1.213) evaṃ vutte navalokuttaradhamme ārādheti sampādeti paṭilabhati. Lokiyasamāpattiyo hi appitappitakkhaṇeyeva paccanīkadhammehi vimuccanti, tasmā, ‘‘katamo samayavimokkho? Cattāri ca jhānāni catasso ca arūpāvacarasamāpattiyo, ayaṃ samayavimokkho’’ti evaṃ samayavimokkhoti vuttā. Lokuttaradhammā pana kālena kālaṃ vimuccanti, sakiṃ vimuttāni hi maggaphalāni vimuttāneva honti. Nibbānaṃ sabbakilesehi accantaṃ vimuttamevāti ime nava dhammā asamayavimokkhoti vuttā.
អកុប្បា ចេតោវិមុត្តីតិ អរហត្តផលវិមុត្តិ។ អយមត្ថោ ឯតស្សាតិ ឯតទត្ថំ, អរហត្តផលត្ថមិទំ ព្រហ្មចរិយំ។ អយំ ឯតស្ស អត្ថោតិ វុត្តំ ហោតិ។ ឯតំ សារន្តិ ឯតំ អរហត្តផលំ ព្រហ្មចរិយស្ស សារំ។ ឯតំ បរិយោសានន្តិ ឯតំ អរហត្តផលំ ព្រហ្មចរិយស្ស បរិយោសានំ, ឯសា កោដិ, ន ឥតោ បរំ បត្តព្ពំ អត្ថីតិ យថានុសន្ធិនាវ ទេសនំ និដ្ឋបេសីតិ។
Akuppā cetovimuttīti arahattaphalavimutti. Ayamattho etassāti etadatthaṃ, arahattaphalatthamidaṃ brahmacariyaṃ. Ayaṃ etassa atthoti vuttaṃ hoti. Etaṃ sāranti etaṃ arahattaphalaṃ brahmacariyassa sāraṃ. Etaṃ pariyosānanti etaṃ arahattaphalaṃ brahmacariyassa pariyosānaṃ, esā koṭi, na ito paraṃ pattabbaṃ atthīti yathānusandhināva desanaṃ niṭṭhapesīti.
បបញ្ចសូទនិយា មជ្ឈិមនិកាយដ្ឋកថាយ
Papañcasūdaniyā majjhimanikāyaṭṭhakathāya
មហាសារោបមសុត្តវណ្ណនា និដ្ឋិតា។
Mahāsāropamasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
តិបិដក (មូល) • Tipiṭaka (Mūla) / សុត្តបិដក • Suttapiṭaka / មជ្ឈិមនិកាយ • Majjhimanikāya / ៩. មហាសារោបមសុត្តំ • 9. Mahāsāropamasuttaṃ
ដីកា • Tīkā / សុត្តបិដក (ដីកា) • Suttapiṭaka (ṭīkā) / មជ្ឈិមនិកាយ (ដីកា) • Majjhimanikāya (ṭīkā) / ៩. មហាសារោបមសុត្តវណ្ណនា • 9. Mahāsāropamasuttavaṇṇanā
