| Library / Tipiṭaka / តិបិដក • Tipiṭaka / បដិសម្ភិទាមគ្គ-អដ្ឋកថា • Paṭisambhidāmagga-aṭṭhakathā |
លក្ខណត្តិកនិទ្ទេសវណ្ណនា
Lakkhaṇattikaniddesavaṇṇanā
៣១. ឥទានិ យស្មា ឯកេកោបិ លោកិយធម្មោ តិលក្ខណព្ភាហតោ, តស្មា លក្ខណត្តិកំ ឯកតោ និទ្ទិដ្ឋំ។ តត្ថ អនិច្ចំ ខយដ្ឋេនាតិ តត្ថ តត្ថេវ ខីយនភាវេន អនិច្ចំ។ ‘‘ខយធម្មត្តា, វយធម្មត្តា, វិរាគធម្មត្តា, និរោធធម្មត្តា អនិច្ច’’ន្តិ ឯកេ។ ទុក្ខំ ភយដ្ឋេនាតិ សប្បដិភយតាយ ទុក្ខំ។ យញ្ហិ អនិច្ចំ, តំ ភយាវហំ ហោតិ សីហោបមសុត្តេ (សំ. និ. ៣.៧៨) ទេវានំ វិយ។ ‘‘ជាតិជរាព្យាធិមរណភយដ្ឋេន ទុក្ខ’’ន្តិ ឯកេ។ អនត្តា អសារកដ្ឋេនាតិ ‘‘អត្តា និវាសី ការកោ វេទកោ សយំវសី’’តិ ឯវំ បរិកប្បិតស្ស អត្តសារស្ស អភាវេន អនត្តា។ យញ្ហិ អនិច្ចំ ទុក្ខំ, តំ អត្តនោបិ អនិច្ចតំ វា ឧទយព្ពយបីឡនំ វា ធារេតុំ ន សក្កោតិ, កុតោ តស្ស ការកាទិភាវោ។ វុត្តញ្ច ‘‘រូបញ្ច ហិទំ, ភិក្ខវេ, អត្តា អភវិស្ស, នយិទំ រូបំ អាពាធាយ សំវត្តេយ្យា’’តិអាទិ (មហាវ. ២០)។ ‘‘អត្តសារនិច្ចសារវិរហិតត្តា អនត្តា’’តិ ឯកេ។
31. Idāni yasmā ekekopi lokiyadhammo tilakkhaṇabbhāhato, tasmā lakkhaṇattikaṃ ekato niddiṭṭhaṃ. Tattha aniccaṃ khayaṭṭhenāti tattha tattheva khīyanabhāvena aniccaṃ. ‘‘Khayadhammattā, vayadhammattā, virāgadhammattā, nirodhadhammattā anicca’’nti eke. Dukkhaṃ bhayaṭṭhenāti sappaṭibhayatāya dukkhaṃ. Yañhi aniccaṃ, taṃ bhayāvahaṃ hoti sīhopamasutte (saṃ. ni. 3.78) devānaṃ viya. ‘‘Jātijarābyādhimaraṇabhayaṭṭhena dukkha’’nti eke. Anattā asārakaṭṭhenāti ‘‘attā nivāsī kārako vedako sayaṃvasī’’ti evaṃ parikappitassa attasārassa abhāvena anattā. Yañhi aniccaṃ dukkhaṃ, taṃ attanopi aniccataṃ vā udayabbayapīḷanaṃ vā dhāretuṃ na sakkoti, kuto tassa kārakādibhāvo. Vuttañca ‘‘rūpañca hidaṃ, bhikkhave, attā abhavissa, nayidaṃ rūpaṃ ābādhāya saṃvatteyyā’’tiādi (mahāva. 20). ‘‘Attasāraniccasāravirahitattā anattā’’ti eke.
លក្ខណត្តិកនិទ្ទេសវណ្ណនា និដ្ឋិតា។
Lakkhaṇattikaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
Related texts:
តិបិដក (មូល) • Tipiṭaka (Mūla) / សុត្តបិដក • Suttapiṭaka / ខុទ្ទកនិកាយ • Khuddakanikāya / បដិសម្ភិទាមគ្គបាឡិ • Paṭisambhidāmaggapāḷi / ១. សុតមយញាណនិទ្ទេសោ • 1. Sutamayañāṇaniddeso
